1991 جىلى 16 جەلتوقسان كۇنى عاسىرلار بويى اڭساعان ازاتتىققا قول جەتكىزگەن قازاق حالقى تاۋەلسىز قازاقستان مەملەكەتىن قۇرىپ, ءوزىنىڭ ەگەمەن ەل بولعاندىعىن الەمگە جاريالادى. سول كۇنى العاشقى بولىپ تۇركيا قازاقستاننىڭ تاۋەلسىزدىگىن تانىدى. سودان كەيىن وزگە ەلدەر دە مويىنداپ, تاۋەلسىز مەملەكەتىمىزدىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى ن.ءا.نازارباەۆقا ءوزدەرىنىڭ قۇتتىقتاۋلارىن جولدادى. الەمدە 200-دەن استام مەملەكەت بولسا, سونىڭ 150-دەي ەلى ءبۇگىنگى تاڭدا قازاقستانمەن دوستىق بايلانىستار ورناتىپ, ىنتىماقتاستىق كەلىسىم-شارتتارىنا قول قويدى. قازاق ەلى بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمى, ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك جانە ىنتىماقتاستىق ۇيىمى, يسلام ىنتىماقتاستىعى ۇيىمى سەكىلدى حالىقارالىق بەدەلدى ۇيىمداردىڭ بەلسەندى مۇشەسى بولدى. ادامزاتتى تولعاندىرىپ وتىرعان كوكەيكەستى ماسەلەلەردى كوتەرىپ, الەم ەلدەرىنىڭ قولداۋىنا يە بولعان ۇتىمدى ۇسىنىستارعا باستاماشىلىق ەتتى. ەلباسىمىز العاشقى كۇننەن باستاپ ەلدىڭ ىشكى جانە سىرتقى ساياساتتاعى ۇستانىمىن ايقىنداپ الدى. اشىق, دەموكراتيالىق ساياسات جۇرگىزگەن قازاقستان شەت ەلدەرمەن دوستىق قارىم-قاتىناس ورناتا ءبىلدى. وسى جىلدار ىشىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ سىندارلى دا سارابدال ساياساتىنىڭ ارقاسىندا الەمدىك قوعامداستىقتا ۇلكەن بەدەلگە يە بولدى.
2007 جىلى مادريدتە وتكەن سىرتقى ىستەر مينيسترلەرىنىڭ كەڭەسىندە قازاقستاننىڭ 2010 جىلى ەقىۇ-عا توراعالىق ەتۋ تۋرالى ۇسىنىسى ءبىراۋىزدان قولداۋ تاپتى. وتكەن جىلى ەلىمىز بۇل ميسسيانى ابىرويمەن اتقارىپ شىقتى, اتالعان ۇيىمنىڭ قىزمەتىنە تىڭ سەرپىلىس بەردى. ءتوراعالىق كەزىندە قازاقستان ۇيىمنىڭ ماقسات-مىندەتتەرىنە قاتىستى ىرگەلى ىستەردىڭ جۇزەگە اسۋىنا قول جەتكىزدى. 2010 جىل قازاق ەلى ءۇشىن قۇتتى جىلداردىڭ ءبىرى بولىپ الەم تاريحىندا جازىلىپ قالدى.
ەقىۇ ءسامميتى 1999 جىلى ىستامبۇل قالاسىندا وتكەن ەدى. 11 جىلدان بەرى ۇيىمداستىرىلماعان ەقىۇ ءسامميتى استانا قالاسىندا بولدى. ياعني, ايتۋلى ماڭىزدى شارانى ارقاشان ىنتىماعى جاراسقان تۇركى حالىقتارى ۇيىمداستىرا ءبىلدى. بۇل دا ءبىر ۇيلەسىم تاپقان تاريحي بايلانىس دەپ ويلايمىن. استانا سامميتىندە ەقىۇ-عا مۇشە 56 مەملەكەتتىڭ باسشىلارى باس قوستى. استانا دەكلاراتسياسى قابىلداندى, بۇل قۇجات ەقىۇ بەدەلىنىڭ ەۋرازيا كەڭىستىگىندە نىعايا تۇسۋىنە نەگىز قالادى.
بيىل قازاقستان يسلام ىنتىماقتاستىعى ۇيىمىنا جەتەكشىلىك ەتۋ مىندەتىن ءوز قولىنا الدى. وسى تۇرعىدا حالىقارالىق جانە ايماقتىق قاۋىپسىزدىكتى نىعايتۋعا, يسلام الەمى مەن باتىس اراسىنداعى ۇنقاتىسۋدى جاقىنداستىرۋعا باستى نازار اۋدارىپ وتىر. 28-30 ماۋسىم كۇندەرى استانادا ءوتكەن يىۇ سىرتقى ىستەر مينيسترلەرىنىڭ 38-ءشى كەڭەسىندە قازاقستان ۇسىنىسى بويىنشا يسلام كونفەرەنتسياسى ۇيىمى دەپ اتالىپ كەلگەن وسى بەدەلدى قۇرىلىم يسلام ىنتىماقتاستىعى ۇيىمى دەگەن جاڭا عاسىرداعى جاڭا اتاۋعا يە بولدى. ءوزىنىڭ ايداربەلگىسىن دە (لوگوتيپ) وزگەرتتى. بۇل بارلىق ءمۇشە ەلدەر تاراپىنان قولداۋ تاپتى.
مەملەكەتتەر اراسىنداعى قارىم-قاتىناستىڭ دامۋىنا پارلامەنتشىلەر دە ايرىقشا ۇلەس قوسىپ كەلەدى. پارلامەنتارالىق بايلانىستار ەلدىڭ ساياسي-ەكونوميكالىق تۇراقتى وركەندەۋىنە, قوعامعا قاجەتتى زاڭداردى شىعارۋدا تاجىريبە الماسۋ ءىسىنىڭ ءناتيجەلى بولۋىنا زور ىقپال ەتەدى.
قازاقستان پارلامەنتى ءماجىلىسىندە 58 ەلدىڭ پارلامەنتىمەن ىنتىماقتاستىق توبى جۇمىس ىستەيدى. پارلامەنتارالىق وداق, يسلام ىنتىماقتاستىعى پارلامەنتارالىق وداعى, ازيا پارلامەنتتىك اسسامبلەياسى, ەقىۇ پارلامەنتتىك اسسامبلەياسى, ەۋروپا كەڭەسى پارلامەنتتىك اسسامبلەياسى (ەكپا), تمد پارلامەنتارالىق اسسامبلەياسى, ەۋرازەق پارلامەنتارالىق اسسامبلەياسى, ۇجىمدىق قاۋىپسىزدىك شارتى ۇيىمىنىڭ پارلامەنتتىك اسسامبلەياسى جانە باسقا دا حالىقارالىق پارلامەنتتىك ۇيىمدارمەن بەلسەندى قارىم-قاتىناس جۇرگىزىلىپ وتىر.
وتكەن جىلعى 28 قازاندا سانكت-پەتەربۋرگ قالاسىندا «ەقىۇ جانە تمد: جاڭا ءمۇمكىندىكتەر» تاقىرىبىندا حالىقارالىق پارلامەنتتىك كونفەرەنتسيا بولىپ ءوتتى. سونداي ەكى باسقوسۋ الماتى مەن استانا قالالارىندا دا وتكىزىلدى. وسى باسقوسۋلاردىڭ ماقساتى – قازاقستاننىڭ بەيبىتسۇيگىشتىك ساياساتىن الەمدىك قوعامداستىق وكىلدەرىنە تانىستىرۋ, رۋحاني جانە قوعامدىق كەلىسىمدى ساقتاۋ, قاۋىپسىزدىكتى نىعايتۋ, يادرولىق قاۋىپ-قاتەردى بولدىرماۋ ءجونىندەگى قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ باستاماسىمەن ءجۇزەگە اسىپ وتىرعان ىستەرىمىزدى تاعى دا ءبىر كورسەتۋ. بۇل جيىنداردىڭ ويداعىداي جۇزەگە اسۋىندا جانە ەلىمىزدى الەمگە تانىتۋدا قازاقستان پارلامەنتىنىڭ دەپۋتاتتارى ۇلكەن بەلسەندىلىك كورسەتتى. دەپۋتاتتار شەتەلدىك مەيماندارعا, اسىرەسە, پارلامەنتشىلەرگە, تانىمال ساياساتكەرلەر مەن بەدەلدى ساراپشىلارعا قازاقستاننىڭ ۇستانعان باعىتىن, مەملەكەت باسشىسىنىڭ جۇرگىزىپ وتىرعان ساياساتىن ءتۇسىندىرىپ كەلەدى.
قازاقستان پارلامەنتى ءماجىلىسىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن 29 قىركۇيەك كۇنى «جاڭا الەمدەگى جاڭا قازاقستان: تاۋەلسىزدىككە – 20 جىل» دەگەن تاقىرىپتا حالىقارالىق عىلىمي-تاجىريبەلىك كونفەرەنتسيا ءوتتى. بۇل كونفەرەنتسياعا قازاقستان, قىرعىزستان, رەسەي فەدەراتسياسى پارلامەنتتەرىنىڭ, حالىقارالىق جانە قوعامدىق ۇيىمداردىڭ, بىرقاتار مينيسترلىكتەر مەن ۆەدومستۆولاردىڭ وكىلدەرى, عالىمدار مەن ساراپشىلار قاتىستى. ولار قازاقستاننىڭ الەمدىك قوعامداستىقتاعى ءرولى مەن بەدەلى جايلى ءوز پىكىرلەرىن ورتاعا سالدى. الداعى كەزەڭدە اتقارىلاتىن جۇمىستار جونىندە ۇسىنىستار جاسالدى. مەملەكەتىمىزدىڭ 20 جىل ىشىندە قول جەتكىزگەن تابىستارى ءسوز بولدى. وعان كونفەرەنتسياداعى بايانداماشىلاردىڭ «تاۋەلسىزدىك پەن ۇلتتىق وي-سانانىڭ جەتىلۋى», «تاۋەلسىزدىك – جاڭا قازاقستاننىڭ باستى بايلىعى», «قازاقستان بارىسى مەن بەلارۋس زۋبرى: 20 جىل بويى بىرگە», «نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ەۋرازيالىق جوباسى: رەسەيلىك كوزقاراس», «قازاقستان قازىرگى گەوساياسي شىندىق الاڭىندا» دەگەن تاقىرىپتارداعى باياندامالارى ارقاۋ ەتىپ الىندى.
اسىرەسە, وسى عىلىمي كونفەرەنتسياعا قاتىسقان شەتەلدىك ءجانە وتاندىق عالىمدار مەملەكەتىمىزدىڭ تابىستارىنا تاريحي باعا بەرسە, حالىقارالىق ساراپشىلار ساياسي-ەكونوميكالىق الەۋەتىمىزدى تارازىلادى. وزدەرى دە قازاقستان تۋرالى مول ماعلۇمات الدى. بۇل ماڭىزدى شارانىڭ جوعارى دەڭگەيدە وتۋىنە ءماجىلىستىڭ حالىقارالىق ىستەر, قورعانىس جانە قاۋىپسىزدىك كوميتەتى ايرىقشا اتسالىستى. دەر كەزىندە جۇزەگە اسقان بۇل كونفەرەنتسيا تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ الەمدەگى بەدەلىن ارتتىرۋعا قوسىلعان قوماقتى ۇلەس بولدى. سونىمەن قاتار, باسقوسۋ قورىتىنىدىسىندا ۇكىمەت پەن پارلامەنتكە, باسقا دا ءتيىستى ورگاندارعا ناقتى ۇسىنىستار جولداندى. مۇنداعى ماقسات – حالىقتىڭ يگىلىگى ءۇشىن پايدالى ءىس اتقارۋ. مەملەكەتىمىزدىڭ دامۋىنا, حالىقتىڭ جاعدايى جاقسارۋىنا جاسالعان ءاربىر جۇمىس قاشاندا ءوز ناتيجەسىن بەرەدى.
ءۋاليحان قوڭىرباەۆ, ءماجىلىس دەپۋتاتى.