بيىلعى «ەۋرازيا» كينوفەستيۆالىنىڭ حالىقارالىق كونكۋرسىنا قاتىساتىن كارتينانىڭ ءبىرى «قازاقفيلمنىڭ» Short Brothers ستۋدياسىمەن بىرىگىپ تۇسىرگەن, رەجيسسەر ءادىلحان ەرجانوۆتىڭ «ريەلتور» اتتى تولىق مەتراجدى كوركەم ءفيلمى.
كەشە عانا ت.جۇرگەنوۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ونەر اكادەميياسىن اياقتاعان جاس رەجيسسەردىڭ بۇل جۇمىسى وتاندىق كينەماتوگرافياداعى فانتاستيكالىق, شىم-شىتىرىق وقيعالى كومەديانىڭ ەڭ العاشقى قارلىعاشى دەۋگە سۇرانىپ-اق تۇر.
اقيقاتىنا جۇگىنسەك, باستاپقىدا «ريەلتور» كارتيناسى تارتىمسىز, ءبىزدىڭ قوعامنىڭ تەك سۇرەڭسىز جاعىن كورسەتۋگە قۇمار, تەك بايقاۋلار ءۇشىن تۇسىرىلەتىن كينولەنتالار قاتارىندا كورىنگەنى دە راس. الايدا, ساركازمعا تولى ساتيرا بىرتىندەپ كورەرمەندى وزىنە تارتا باستايدى. رەجيسسەردىڭ ءوز يدەياسىن جەتكىزۋ بارىسىندا كۇتپەگەن شەشىمدەرگە بارا الاتىنىن ءتۇسىنە باستايسىڭ. «ريەلتور» كارتيناسى – ستاندارتتى ساتيرا ەمەس! ميستيكالىق جاعدايدا باستالىپ, ءبىردەن الماتىنىڭ تۇنگى كلۋبتارىنداعى جىنويناق ومىرگە ۇلاسىپ بارىپ, كوشپەندىلەر زامانىنان ءبىر-اق شىعاراتىن فانتاستيكالىق كومەدياداعى جاسىرىن تراگەديانى وقۋ ءۇشىن كورەرمەن دە رەجيسسەرمەن دەڭگەيلەس, ءتىپتى بولماسا يدەيالاس بولۋى قاجەت سياقتى كورىنە بەرەدى. جاس رەجيسسەردىڭ ۇشقىر قيالىنا تەك فيلم اياقتالعاندا عانا ءتانتى بولا باستايسىز.
ايتقانداي, بۇل فيلم بىلتىر شىلدە ايىندا الماتى وبلىسىنداعى ىلە وزەنىنىڭ ماڭىندا جانە الماتى قالاسىندا تۇسىرىلگەن. بيىل «ريەلتور» ءفيلمى پروكاتقا شىعۋى ءتيىس.
قىسقاسى, فيلم باستى كەيىپكەرى داريكتىڭ (اكتەر داۋرەن قاسەنوۆ) اينالاسىندا ءوربيدى. داڭعازا ءومىردى جاقسى كورەتىن, وتىزدان اسىپ, وردا بۇزباق تۇگىلى, ءبىر قىزدى دا باقىتتى ەتە الماعان جەتەسىز قۇمار ويىندارىنىڭ كەسىرىنەن قارىزعا باتىپ قالعانىن ءوزى دە بايقامايدى. قۇبىجىق سەكىلدى قۇربان (اكتەر قۇربان مامەتاليەۆ) ءوز قوجايىنىنا سول قارىزدى قايتارىپ, بولماسا داريكتىڭ جانىن جاھاننامعا جىبەرۋ ءۇشىن جۇرگەن جان. الايدا, وقيعا ءوربي كەلە وسى ەكى ورتاداعى ەڭگەزەردەي جاندايشاپتىڭ جۇرەگى جۇمساق, ءسابيدەي اڭعال ەكەنى كورىنبەك. ال بۇل بەلگىلى بولعانعا دەيىن داريك اۋىلىنداعى كەمپىر-شالدىڭ 2 گەكتارداي جەرى بار ەكەندىگى ەسىنە ءتۇسىپ, ءبىر جانى ءۇشىن سول جەردى شەتەلدىكتەرگە ساتپاقشى بولادى دا, اياق استىنان ەكەۋى ريەلتور بولىپ شىعا كەلەدى. قىزىق تا, شىجىق تا وسى جەردە جاتقان اتا-بابالاردىڭ باسىنا قويىلعان ەسكەرتكىشتى ورنىنان قوزعاپ, قۇلاتۋدان باستالادى.
عاجايىپ ءبىر كۇشتىڭ كومەگىمەن ىقىلىم زامانداردان ءبىر-اق شىعاتىن داريك پەن قۇربان ۋاقىت قالتارىستارىنان كىمدەردى كەزدەستىرمەدى دەسەڭىزشى؟! ءارتۇرلى كەيىپكەرلەر, سان الۋان مۇددەلەر.
ستسەناري اۆتورىن جازعان دا رەجيسسەر ءادىلحان ەرجانوۆتىڭ ءوزى. ول بۇعان دەيىن دە, ياعني 1999 جىلى «حابار» اق «قوزى كورپەش-بايان سۇلۋ» اتتى مۋلتفيلمدەر سەريالىنا جاريالاعان بايقاۋدا ستسەناري جەڭىمپازى اتانعان. ءفيلمنىڭ قويۋشى-رەجيسسەرى – ازيز جامباكيەۆ. قويۋشى-سۋرەتشىسى – ەكاتەرينا ەفيمەنكو
اينالاسى 3-4 جىلدىڭ ىشىندە جاس رەجيسسەردىڭ «اۆتوپورترەت» «قاراتاس», «اعايىندى شورتتار» اتتى كوركەم فيلمدەرى حالىقارالىق جانە وتاندىق كينوفەستيۆالدەرگە قاتىسىپ, جۇلدەلى ورىنداردان دا كورىنىپ ۇلگەردى. ال «باقىتجامال» اتتى قىسقا مەتراجدى كارتيناسى 2007 جىلى «شاكەن جۇلدىزدارى» كينوفەستيۆالىنىڭ باس ءجۇلدەسىن جەڭىپ العان بولاتىن.
«ەۋرازيا-2008» حالىقارالىق كينوفەستيۆالىندە رەجيسسۋراداعى تىڭ ىزدەنىستەرى ارقىلى اۋىزعا ىلىگىپ, ارنايى ماراپاتتالعان قازاق رەجيسسەرىنىڭ وسى جولى دا ايى وڭىنان تۋىپ, جۇلدەلى ورىنداردان كورىنىپ قالۋى عاجاپ ەمەس.
ايناش ەسالي.
الماتى.