كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا مينيسترلىگى دەمالىس كەزىندە قاۋىپسىزدىك شارالارىن ساقتاۋعا شاقىرادى
جاز ماۋسىمىندا قاپشاعاي سۋ قويماسى الماتىلىقتاردىڭ ءداستۇرلى دەمالىس مەكەنى ەكەنى بەلگىلى. ارعى جاعى انتاليا, بەرگى جاعى الاكولگە بارا المايتىن قالالىقتاردىڭ كوپشىلىگى وسى كولدى جاعالايدى. وسىعان وراي, كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا مينيسترلىگى دەمالىس كەزىندە قاۋىپسىزدىك شارالارىن ساقتاۋعا شاقىرادى.
11 شىلدەدە كولىك جانە كوممۋنيكاتسيا مينيسترلىگىنىڭ كولىكتىك باقىلاۋ كوميتەتى الماتى قالاسىندا قاپشاعاي سۋ قويماسىنداعى شاعىن كەمەلەردى پايدالانۋ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەلەرىنە بايلانىستى ءباسپاسوز ءماسليحاتىن وتكىزدى. ءىس-شارانىڭ ماقساتى – حالىقتىڭ نازارىن سۋ كولىگىندەگى كولىك وقيعالارىن الدىن الۋعا جانە شاعىن كولەمدى كەمەلەردى پايدالانۋ بارىسىنداعى قاۋىپسىزدىك ماسەلەسىنە اۋدارۋ.
جازعى ماۋسىمدا, اسىرەسە, دەمالىس جانە مەيرام كۇندەرى قالا تۇرعىندارى مەن قوناقتاردىڭ كوپشىلىگى جاعاجايلاردا دەم العاندى قالايدى. دەمالۋشىلاردىڭ ايتارلىقتاي ءبولىگى سۋعا شومىلىپ قانا قويماي, سونىمەن قاتار, كاتاماران تەۋىپ, جەلقايىقپەن, ەسكەك قايىقتارمەن جۇزەدى.
سوڭعى جىلدارى سۋ موتوتسيكلدەرى, ياعني سكۋتەرلەر مەن گيدروتسيكلدەر دە ءجيى قولدانىلۋدا. سونداي-اق, سۋ اتتراكتسيوندارى, ونىڭ ىشىندە, وزدىگىمەن جۇرمەيتىن, ياعني گيدروتسيكل نەمەسە كاتەرگە تىركەۋ ارقىلى جۇرەتىن ءۇرلەمەلى ءجۇزۋ قۇرالدارى (ەل ولاردى «تابلەتكا», «بانان» دەپ اتايدى) كەڭىنەن پايدالانىلۋدا.
وسىعان وراي, سوڭعى جىلدارى رەسپۋبليكامىزدا شاعىن كولەمدى كەمەلەردىڭ ەكپىندى تۇردە ءوسۋ تەندەنتسياسى ساقتالىپ, 2001 جىلدان بەرى شاعىن كولەمدى كەمەلەردىڭ سانى 3 ەسەگە دەيىن وسكەن. 2001 جىلعى ولاردىڭ سانى 10283 بولسا, 2011 جىلى بۇل كورسەتكىش 29019 دەيىن جەتىپتى.
تەك الماتى وبلىسى مەن الماتى قالالارىنىڭ وزىندە شاعىن كولەمدى كەمەلەردىڭ التى مىڭعا جۋىعى تىركەلىپتى. ولاردىڭ باسىم بولىگى قاپشاعاي سۋ قويماسىندا پايدالانىلۋدا.
كەمەلەر سانىنىڭ كوبەيۋىنە بايلانىستى كولىك وقيعالارىنىڭ ءوسۋ قاۋپى بايقالۋدا. بيىلعى جىلدىڭ وزىندە رەسپۋبليكا اۋماعىندا شاعىن كولەمدى كەمەلەرگە بايلانىستى 9 وقىس وقيعا تىركەلگەن. كولىك وقيعالارىنىڭ بولۋ سەبەپتەرى كەمە جۇرگىزۋشىلەرى كەمەنى پايدالانۋداعى قاۋىپسىزدىك ەرەجەلەرىنە بايلانىستى نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق اكتىلەردى بىلمەۋى, كەمەنى ماس كۇيىندە جۇرگىزۋى جانە دە قاراپايىم قاۋىپسىزدىك ەرەجەلەرىن ەلەمەۋ بولىپ تابىلادى.
كوميتەتتىڭ ءدال وسى كۇندەردەگى باستى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى – كەمەلەردەگى كولىك وقيعالارىن ەسكەرتۋ جانە زاڭ بۇزۋشىلىق ارەكەتتەرىن الدىن الۋ.
ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىسىندا كولىكتىك باقىلاۋ كوميتەتىنىڭ ينسپەكتورلىق قىزمەتى ناتيجەسىندە 222 اكىمشىلىك زاڭ بۇزۋشىلىق ارەكەت ايقىندالعانى انىقتالىپ وتىر.
«سكۋتەر» رەسپۋبليكالىق اكتسياسىنا ماڭىزدى ورىن بەرىلگەن. ونىڭ ماقساتى – ادامدار جاپپاي دەمالاتىن ورىندارداعى شاعىن كولەمدى كەمەلەردى, اسىرەسە ۇلكەن جىلدامدىقتا جۇرەتىن كەمەلەردى پايدالانۋداعى قاۋىپسىزدىكتى قامتاسىز ەتۋدى جۇزەگە اسىرۋ.
ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا كولىكتىك باقىلاۋ كوميتەتى زاڭنامانى جەتىلدىرۋ ماقساتىندا «كولىك ماسەلەلەرىنە بايلانىستى كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرگە وزگەرتۋلەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭدى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىندا 16 نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق اكتىلەر جوباسىن, ونىڭ ىشىندە 14 ۇكىمەت قاۋلىسىن ازىرلەگەنىن مالىمدەدى.
ايناش ەسالي, الماتى.