قازاقستان • 11 قاڭتار, 2019
جامبىل وبلىسىندا جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزىلىپ كەلەدى
باسپانا – ەلىمىزدەگى بارشا ازاماتتىڭ باقىت شامى, تىرشىلىك تىرەگى. ء«وز ءۇيىم – ولەڭ توسەگىم» دەيتىن حالقىمىز ءۇشىن باسپانا قاي كەزدە دە بارشىلىقتىڭ, كەڭشىلىكتىڭ كورىنىسى. الايدا كەشە عانا وتاۋ قۇرىپ, شاڭىراقتىڭ شاتتىعىن ەندى سەزىنە باستاعان جاستاردىڭ كوبىندە ءبىر دەگەننەن باسپانا الۋ مۇمكىندىگىنىڭ بولا بەرمەيتىنى بەلگىلى.
مەديتسينا • 11 قاڭتار, 2019
جاقىندا Euronews تەلەارناسى فرانتسيادا اتا-انانىڭ ءوز بالاسىن شاپالاقتاۋىنا تىيىم سالاتىن زاڭ قابىلدانعانى تۋرالى حابارلادى. وسى وقيعاعا بايلانىستى پىكىر بىلدىرگەن فرانتسۋزداردىڭ سوزىنەن اڭعارعانىمىز, ولار مۇنداي وعاش زاڭدى قۋانا قۇپتاپ وتىرماعان سىڭايلى. ءتىپتى ءبىر جاس ايەل (بالكىم قىز بولۋى دا مۇمكىن) وزىنە قويىلعان ساۋالعا «بالا كەزىمىزدە اتا-انامىزدىڭ شاپالاعى ارقىلى ءوزىمىزدىڭ بەلگىلى ءبىر نارسەنى دۇرىس ىستەمەگەنىمىزدى تۇسىنەتىنبىز, ول بىزگە ەسكەرتۋ سياقتى بولاتىن» دەپ جاۋاپ قايتاردى.
ءبىلىم • 11 قاڭتار, 2019
بيىل ۇبت-نى قانداي وزگەرىستەر كۇتىپ تۇر؟
ءبىلىم جانە عىلىم ۆيتسە-ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ 2019 جىلى وتكىزىلەتىن ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدىڭ نازار اۋدارارلىق بەس پۋنكتىن اتادى. بۇل تۋرالى ۆيتسە-مينيستر فەيسبۋكتەگى پاراقشاسىندا جازدى.
الەم • 11 قاڭتار, 2019
جاھاندىق كليماتتىڭ جاڭا داۋىردەگى سيپاتى
ادامزاتتى قورشاعان ورتا تۋرالى وننان اسا ىرگەلى كىتاپ جازعان, بەلگىلى امەريكالىق عالىم بيلل مككيببەننىڭ (Bill McKibben) باستاماسىمەن توپتاستىرىلعان «جەر جاھاننىڭ قىزۋى جايلى بايان» («The Global Warming Reader») اتتى زاماناۋي جيناق الدىمەن 2011 جىلى اقش-تا سودان سوڭ اراعا ءبىر جىل سالىپ, Penguin Books باسپالار جۇيەسى ارقىلى اعىلشىن ءتىلدى الەمنىڭ وننان اسا ەلدەرىندە جارىق كورگەن-ءدى. ءوز كەزەگىندە بۇل كوكەيكەستى تۋىندىنى جاھاندىق كليماتتىڭ وزگەرۋ سەبەپتەرى مەن سول قۇبىلىستىڭ كۇللى بيوسفەراعا تيگىزىپ وتىرعان كەرى اسەرىن XIX عاسىردىڭ سوڭعى جىلدارىنان بەرى قاراي زەرتتەپ-زەردەلەگەن ايتۋلى ەكولوگ عالىمدار تۇيىندەگەن دايەكتى دە دالەلدى تۇجىرىمدارىنىڭ عانا ەمەس, سونىمەن قاتار اتالمىش قۇبىلىسقا قاتىستى پايىمدالعان ساياسي وي-پىكىرلەر مەن كوزقاراستاردىڭ دا انتولوگياسى دەۋگە لايىق, ويتكەنى جيناققا ەنگەن ماقالالار توپتاماسى وسى پىكىردىڭ دۇرىستىعىنا ءجون سىلتەيدى. بۇل ورايدا, ەڭ الدىمەن, بيلل مككيببەنگە اتالمىش جيناقتى قۇراستىرۋعا تۇرتكى بولعان نەگىزگى سەبەپتەرگە توقتالعان ارتىق بولماس.
قازاقستان • 11 قاڭتار, 2019
قازاقستاندا ۇبت 15-20 قاڭتار ارالىعىندا اقىلى نەگىزدە وتكىزىلەدى
قازاقستاندا ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ جىلىنا 4 رەت — قاڭتار, ناۋرىز, ماۋسىم, تامىز ايلارىندا وتكىزىلەتىن بولادى. تەستىلەۋ اقىلى نەگىزدە وتەدى, قۇنى — 2242 تەڭگە. ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ اقپاراتىنا سايكەس, 2019 جىلى ۇبت فورماتى وزگەرىسسىز قالماق.
قوعام • 11 قاڭتار, 2019
ەلدىك ىستەرگە جاستاردى كوپتەپ تارتۋ قاجەت
پارلامەنت سەناتى بيۋروسىنىڭ وتىرىسىندا پالاتا توراعاسى قاسىم-جومارت توقاەۆ مەملەكەت باسشىسىنىڭ قازاقستان حالقىنا جولداۋى اياسىندا الەۋمەتتىك سالاداعى, سونداي-اق جاستار جىلىن وتكىزۋگە بايلانىستى ماڭىزدى مىندەتتەر بويىنشا دەپۋتاتتار كورپۋسى الدىنداعى جۇمىستاردىڭ نەگىزگى باعىتتارىن اتاپ كورسەتتى, دەپ حابارلادى سەناتتىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.
قوعام • 11 قاڭتار, 2019
«قازاقستاندىقتاردىڭ ءال-اۋقاتىنىڭ ءوسۋى: تابىس پەن تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋ» جولداۋىندا 2019 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ ەڭ تومەنگى جالاقىنى 1,5 ەسە, ياعني 28 مىڭنان 42 مىڭعا دەيىن ءوسىرۋ مىندەتى قويىلدى. بۇل بارلىق سالا بويىنشا ءتۇرلى مەنشىك نىساندارىنداعى كاسىپورىنداردا جۇمىس ىستەيتىن 1 ميلليون 300 مىڭ ادامنىڭ ەڭبەكاقىسىن قامتيدى.
ايماقتار • 11 قاڭتار, 2019
بايدىبەكتىكتەرگە كوگىلدىر وتىن نەگە بەرىلمەگەن؟
«بايدىبەك اۋدانىنا بىلتىر 1 قاڭتاردا گاز كەلدى. الايدا, وسى كۇنگە دەيىن تۇرعىندارعا گاز بەرىلمەگەن. قازىر اۋىلعا بارساق, جۇرت رەنىشىن جاسىرمايدى. «ۋادە بەرەسىڭدەر, بىراق ورىندالمايدى» دەيدى. گازبەن قامتۋ جۇمىستارىنا باسىندا 1 ملرد تەڭگە جۇمسالدى. ونىڭ قايتارىمى بولۋ كەرەك. قايتارۋ ءۇشىن گازدى بەرۋ كەرەك. گازدى ءۇيدىڭ ىرگەسىندەگى «شرپ»-عا دەيىن اپارعان. ودان تۇرعىن ۇيگە قوسىپ بەرەتىندەر ءارتۇرلى باعا قويادى. ءبىرى – 80 مىڭ, ەندى ءبىرى 100-120 مىڭ تەڭگە سۇرايدى».
• 11 قاڭتار, 2019
«جۋسان» وپەراتسياسى قالاي ءجۇردى؟
مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ تاپسىرماسىمەن سيرياداعى سوعىس ايماعىنان وتانداستارىمىزدى ەلگە قايتارۋعا باعىتتالعان «جۋسان» وپەراتسياسى ءساتتى اياقتالدى. ول قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ حالىقارالىق ارەناداعى جوعارى بەدەلىنىڭ جانە ەلىمىزدىڭ بەيبىتشىلىك باستامالارى, قاعيداتتارى نەگىزىندە جۇزەگە استى. بۇل جونىندە استانادا سىرتقى ىستەر ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى ەرجان اشىقباەۆ پەن ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتى دەپارتامەنتىنىڭ باسشىسى باقىتبەك راحىمبەرديەۆ قاتىسقان بريفينگتە ايتىلدى.
تانىم • 11 قاڭتار, 2019
كەرەي قويشىبەك: ادامنىڭ ءتانى قارتايسا دا, جانى قارتايماۋى كەرەك
كەرەي قويشىبەكتى سپورتسۇيەر قاۋىمعا تانىستىرىپ جاتۋدىڭ قاجەتى شامالى. «سامبو كۇرەسىنىڭ اكادەميگى» اتانعان ايتۋلى ازامات تابانى كۇرەكتەي 18 جىل بويى قازاقستان ۇلتتىق قۇراماسىنىڭ باس باپكەرى بولدى. 1992-2010 جىلدار ارالىعىندا ءبىزدىڭ جىگىتتەر تەك الەم چەمپيوناتتارىندا عانا 10 التىن جانە 50-گە جۋىق كۇمىس پەن قولا مەدالدى ولجالادى. ال ودان بولەك, الەم كۋبوگى, ازيا بىرىنشىلىگى جانە باسقا دا اسا ءىرى حالىقارالىق دودالار بار. بۇل جارىستاردا دا قويشىبەكتىڭ شاكىرتتەرى وزا شاپتى. سونىمەن قاتار, بىلىكتى باپكەر ەلىمىزدىڭ جاستار قۇراماسىن 10 جىل جاتتىقتىردى. وسى كەزەڭدەردەگى تابىستاردىڭ بارلىعىن تىزبەلەيتىن بولساق, وتاندىق سپورتىمىزدىڭ وركەندەۋىنە كەراعاڭنىڭ سىڭىرگەن ەڭبەگى وراسان زور ەكەنىنە انىق كوز جەتكىزەمىز.
