ايناش ەسالي
ايناش ەسالي«Egemen Qazaqstan»
206 ماتەريال تابىلدى

الماتى • 21 قىركۇيەك, 2024

جىلىتۋ ماۋسىمىنا دايىندىق جوعارى

الدىمىزدا قىس بولعاندىقتان, جەرگىلىكتى بيلىكتى دە ءبىرىنشى كەزەكتە جىلۋ جۇيەلەرى مەن سۋ قۇبىرلارىن رەتكە كەلتىرۋ, قاتال ماۋسىمعا دايىندىقتان وتكىزۋ الاڭداتاتىنى بەلگىلى. سوندىقتان 9 قىركۇيەكتەن بەرى الماتىدا جىلۋ جۇيەلەرى تەكسەرىلىپ جاتىر. ەكى اپتاعا سوزىلاتىن بۇل شارا – جىلۋ جۇيەلەرىن سىناقتان وتكىزۋدىڭ سوڭعى ساتىسى.

پىكىر • 20 قىركۇيەك, 2024

اۋرەسى كوپ الەۋ­مەت­تىك جەلى

بۇگىندە ءومىرىمىزدى اقپاراتتىق تەحنولوگيالارسىز ەلەستەتە المايتىنىمىز بەلگىلى. ءتىپتى ادام بالاسى الميساقتان الەۋمەتتىك جەلىلەرگە كىندىگى بايلانىپ قالعانداي كۇيگە جەتتىك. زامانا يگىلىگى كەيدە ءالىن بىلمەگەننىڭ بەلىندەگى شوقپار, ەسى كىرمەگەن بالانىڭ قولىنداعى وتكىر پىشاقتاي قورقىنىشتى. كيبەرالاياقتار اقپاراتتىق تەحنولوگيالاردىڭ ارقاسىندا وڭاي بايلىققا كەنەلىپ, تالاي ادام جيعان-تەرگەنىنەن ءاپ-ساتتە ايىرىلىپ وتىرعان جاعدايى بار. اقشادان ايىرىلعان ءبىر بولەك تە, ال ابىرويدان ايى رىلعاننىڭ ورنى قالاي تولماق؟

دەنساۋلىق • 14 قىركۇيەك, 2024

بەينەتكە اينالعان ۆەيپ

بيىل مەملەكەت باسشىسى ۇرپاعى­مىزدىڭ كەلەشەگىنە قاتىستى ماڭىزدى قۇجاتقا قول قويعانىن قالىڭ بۇقارا جاقسى بىلەدى. 19 ساۋىردە شەگىلمەيتىن تەمەكى ونىمدەرىن, ۆەيپتەردى, حوش يىس­تەندىرگىشتەر مەن سۇيىقتىقتاردى ساتۋعا, تاراتۋعا تىيىم ­سالىناتىن زاڭ كۇشىنە ەندى.

دەنساۋلىق • 06 قىركۇيەك, 2024

وسكەندە ءوزى بىلە مە؟ رەپرودۋكتيۆتى دەنساۋلىقتى ساقتاۋدى ەرتەرەك ويلاعان ءجون

قانداي ۇلت ءجۇز جەردەن دامىسا دا, جاس ۇل-قىزىمەن اشىق تالقىلاۋعا تارتىناتىن, ايتۋعا قىمسىناتىن تاقىرىپ بولادى. سونداي تاقىرىپتىڭ ءبىرى – جىنىستىق ساۋاتتىلىق. «ۇيات بولادى» دەپ جۇرگەندە ءوزى ۇيدە, قىلىعى تۇزدەگى ۇل مەن قىز البىرت جاستىقپەن ءتۇرلى قاتەلىككە ۇرىنىپ, سالدارى ءومى­رى­نىڭ سوڭىنا دەيىن ىلەسەتىن قاسى­رەتكە ۇلاسىپ جاتاتىنى جاسىرىن ەمەس. وعان قوسا بىلمەگەن ۋ ىشەتىنىن ەسكەرسەك, «كورسوقىر» بولىپ وتىرا بەرۋدىڭ كەرى سالدارى ءارتۇرلى. ماسەلەن, بۇل بەدەۋلىككە باستايتىن جىنىستىق جۇقپالى اۋرۋلاردان باستاپ, بەسىكتەن بەلى شىقپاي جاتىپ تۇسىك جاساتقىزۋ, قالاماعان بالادان باس تارتۋ دەگەن سياقتى جالپىلاما جالعاسا بەرەدى. ايتۋعا وڭاي بولعانىمەن, ءاربىر وسىنداي كەلەڭسىز وقيعانىڭ استارىندا ادام تاعدىرى جاتىر.

دەنساۋلىق • 24 تامىز, 2024

بۇيرەك اۋرۋلارى بىلىنبەي اسقىنادى

ەلىمىزدە ءاربىر ونىنشى ادام سوزىلمالى بۇيرەك اۋرۋىنا شالدىققان, ال 8 مىڭعا جۋىق وتانداسىمىزدىڭ كۇنى دياليزگە قاراپ قالعان. وكىنىشتىسى, بۇل كورسەتكىش ءار ون جىل سايىن وسە تۇسەدى دەگەن بولجام دا جوق ەمەس. ونىڭ ۇستىنە بۇيرەك اۋرۋلارى بالالاردى دا اينالىپ وتپەيدى.

الماتى • 08 ماۋسىم, 2024

زاڭسىز قۇرىلىس جارعا جىعادى

قازىرگى تاڭدا الماتى قالاسىنىڭ تۇرعىندارى ءۇي, پاتەر ساتىپ الماي تۇرىپ بىلۋگە ءتيىس بىرقاتار ماسەلە بار. مەگاپوليستە زاڭدى بەلىنەن باسىپ سالىنعان قۇرىلىس نىساندارى بار بولعاندىقتان, بيلىك جىلجىمايتىن م ۇلىكتى ساتىپ الۋعا ۇسىنىلمايتىن تۇرعىن ءۇي كەشەنى ءتىزىمىن قايتا-قايتا تولىقتىرۋعا ءماجبۇر. ال قالا قۇرىلىسىن باقىلاۋ باسقارماسى ءدال وسى كۇندەرى بۇل تىزىمدەگى تۇرعىن ءۇي كەشەندەرىنىڭ سانى 45-كە جەتكەنىن مالىمدەپ وتىر. ياعني بۇل نىسانداردىڭ قۇرىلىس سالۋعا رۇقسات قۇجاتى تۇگەل ەمەس نەمەسە جوبادان اۋىتقىعان, ياكي باسقا دا زاڭ بۇزۋشىلىقتارعا جول بەرىلگەن.

الماتى • 05 ماۋسىم, 2024

جەكە كولىك قوزعالىسىن رەتتەۋدىڭ ءجونى قانداي؟

تۇرعىندارىنىڭ سانى بىرنەشە ميلليوننان اسىپ جىعىلاتىن مەگاپوليستەردە كولىكپەن ءجۇرۋ جىلدان-جىلعا قيىنداپ كەلەدى. بۇگىندە الماتىنىڭ ءاربىر ءتورتىنشى تۇرعىنىنىڭ جەكە كولىگى بار. ال ءاۆتوموبيلدىڭ سانى كوبەيگەن سايىن ۇزىن-سونار كەپتەلىس, اۆتوتۇراقتىڭ جەتىسپەۋشىلىگى, جانارمايدىڭ قىمباتتاۋى سياقتى ماسەلەلەر قوردالانىپ جاتىر.

دەنساۋلىق • 03 مامىر, 2024

اۋتويممۋندى دەرت: الەمدىك ەم-دوم تاجىريبەسى

قازىرگى تاڭدا رەۆماتي­كالىق كەسەلدەر كوكەيكەستى الەۋمەتتىك ماسەلەگە اينالىپ كەلەدى. وتكەن جىلى ەلىمىزدە ومىرتقا, بۋىن اۋرۋلارىنا دۋشار بولعان 400 مىڭنان اسا ناۋقاس تىركەلگەن, بۇل كورسەتكىش 2022 جىلعا قاراعاندا 9%-عا ارتقان. ءوز كەزەگىندە ددۇ جەر شارىنداعى بۇكىل حالىقتىڭ 4%-ى اۋتويممۋندى دەرتتەردىڭ ازابىن تارتىپ وتىرعانىن دايەكتەسە, دەمەك اتالعان كەسەل اسقىنا كەلە وسىنشاما ادامدى جاسىنا جەتپەي ارباعا تاڭىپ, ەڭبەككە جارامسىز ەتەدى دەگەن ءسوز. وكىنىشكە قاراي, جىل وتكەن سايىن رەۆماتيكالىق دەرت­ «جاسارىپ» كەلە جات­قان­دىقتان, بۇل عىلىمي تۇر­عىداعى كەشەندى قادام­دار­دى تالاپ ەتەدى.

تۋريزم • 02 مامىر, 2024

ساياحات ورتالىعىنا اينالعان شاھار

تورتكۇل دۇنيە مازاسىز كۇي كەشىپ جاتقان كەزەڭدە وتاندىق ءتۋريزمنىڭ مەك­كەسى ىسپەتتى ال­ما­تى شا­ھارىنا كەلەتىن قو­ناق­تار­­دىڭ ەندىگى لەگى قان­داي بولماق؟ ساياسي احۋال مەن تابيعاتتىڭ توسىن قۇ­بىلىستارى ساياحات قۇ­رۋعا الدىن الا قامدانا جۇرەتىن جيھانكەز قاۋىم­نىڭ جوسپارىن وزگەرتە مە؟ ءدال وسى ساۋال تالاي ەلدى الاڭداتىپ وتىرعانى داۋ­سىز.

قازاقستان • 02 مامىر, 2024

وتاندىق ساقتاندىرۋ نارىعىنداعى جي: قانداي وزگەرىس بولۋى مۇمكىن؟

قازىرگى تاڭدا وتاندىق ساقتاندىرۋشىلار جاساندى ينتەللەكتىنى (جي) بيزنەس-پروتسەستەرگە بەلسەندى تۇردە ەنگىزىپ وتىرعانى ايان. ال بۇل ەلىمىزدىڭ ساقتاندىرۋ جۇيەسىنە قانداي توڭكەرىستى وزگەرىستەر اكەلۋى مۇمكىن جانە بۇل كليەنتتەرگە قانشالىقتى ءتيىمدى, ادىلەتتى بولماق؟ جي ساقتاندىرۋ نارىعىنىڭ جۇمىسىن قانشالىقتى جەڭىلدەتەدى؟ وسى تۇستا «Freedom Insurance» اق باسقارما توراعاسى ازامات كەرىمباەۆ باق وكىلدەرىمەن كەزدەسىپ, جۋرناليستەردىڭ ساۋالدارىنا جاۋاپ بەردى.

ياندەكس.مەتريكا