قازاق ءتىلى

ومبى مەكتەپتەرىندە ەنگىزىلدى كورشىلەس جاتقان رەسەي ەلىنىڭ ومبى وبلىسىنداعى مەكتەپتەردە قازاق ءتىلى ءپانى ەنگىزىلدى. الدىمىزداعى قىركۇيەك ايىنان باستاپ مۇنداعى كەز كەلگەن وقۋشى قازاق تىلىندە وقي الادى. انا ءتىلىمىز تەك مەكتەپتەردە عانا ەمەس, سونىمەن قاتار, بالاباقشالاردا دا ەنگىزىلدى. وسىعان بايلانىستى ارنايى سىنىپتار اشىلدى. وسى ورايدا, جاقىندا ەل تاۋەل­سىزدىگىنىڭ 25 جىلدىعىنا وراي, سول­تۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ تىلدەردى دامىتۋ جونىندەگى باس­قارماسى ومبى قالاسىندا ف.م.دوستوەۆسكي اتىنداعى مەم­لەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىندە «ون­لاين رەجىمى ارقىلى قازاق ءتىلىن وقىتۋدىڭ ءتيىمدى جولدارى» دەگەن تاقىرىپتا سەمينار ءوت­كىزگەنىن ايتا كەتكەنىمىز ءجون. جيىن بارىسىندا تىلدەردى قول­دانۋ مەن دامىتۋدىڭ 2011-2020 جىلدارعا ارنالعان مەملە­كەتتىك باعدارلاماسىنىڭ جۇزەگە اسىرىلۋ بارىسى تالقىلانىپ, قازاق ءتىلىن وقىتۋدىڭ ءتيىمدى جولدارى كەڭىنەن باياندالدى. سونىمەن قاتار, جاڭا وقۋلىقتار مەن باعدارلامالار تانىستىرىلىپ, ەكى جۇزدەن استام وقۋ قۇرالى تابىس ەتىلدى. رەسمي مالىمەتتەر بويىنشا, بۇل وڭىردە 100 مىڭنان استام قانداسىمىز تۇرادى ەكەن, تۋ كورسەتكىشى بويىنشا كوش باس­تاپ تۇر. سونىمەن قاتار, ءتىلى مەن ءدىلىن, سالت-ءداستۇرىن قاتار ۇستانىپ, اتا-بابا جولىنان اينىماي كەلەدى. وسىنداي جانداردىڭ ءبىرى – ومبى قالاسىنىڭ تۇرعىنى ءلاززات شاحۋوۆا.  قاننان بەرىلگەن قازاقىلىق ونى ۇلتتىق ونەرگە قاراي تارتا بەرەتىن بولسا كەرەك, قولى قالت ەتسە بولدى, ناقىشىنا كەل­تىرىپ, ويۋ-ورنەكتەرمەن ءار­لەن­گەن ءتۇرلى قۇراق كورپەلەر, جاس­تىقتار, ۇلتتىق كيىمدەر تىگۋگە قۇمار. – بۇل جاقتا تۋىستارىم وتە كوپ. قازاقتىڭ توي-دۋمانى ازاي­عان با! تاپسىرىستار ءتۇسىپ جاتادى. جورا-جولداستارىم سۇراسا, وتىنىشتەرىن ورىندايمىن. وسى­عان قاراعاندا, سوڭعى كەزدەرى وم­بىداعى قازاقتار سالت-داستۇرگە بەت بۇرعان سەكىلدى, سونىمەن قاتار, كوبىنە, ءىس-شارالاردىڭ ۇلتتىق ناقىشقا ساي ءوتىپ جات­قانىن باي­قايمىن. جەكە تاپ­سىرىس­تار الۋ ءوزىمنىڭ جەكە ءحوببيىم دەسەم دە بولادى», – دەيدى ءلاززات شاحۋوۆا. سوڭعى جىلدارى رەسەي مەن قازاقستان اراسىنداعى تىعىز بايلانىستىڭ, ول جاقتا تۇرىپ جاتقان قانداستارىمىزدى ۇلت­­تىق ونەر مەن سالت-ءداستۇر ەرەك­شەلىكتەرىنەن سۋسىنداتىپ, ەل­دىك كەلبەتىمىزدىڭ تۇتاستىعىن ساق­تاۋىنا دا قىزمەت ەتىپ جات­قانى بايقالادى. ونىڭ سىرتىندا, ومبى قازاقتارىنىڭ اراسىندا قازاقستانعا كوشىپ كەلىپ, كاسىبىن دوڭگەلەتىپ وتىرعان ازاماتتار دا بار. وزدەرى وسى جاققا كەلگەنمەن, كوبىنىڭ تۋىستارى سول اي­ماقتا ءالى دە تۇرىپ جاتىر. تۋعان توپىراعىن كىم ۇمىتسىن, شەكا­رانىڭ ارعى بەتىندە جاتىر دەمەسەك, ومبى ايماعى – ەجەلدەن قازاقتىڭ اتامەكەنى. بۇل ازاماتتار ەكى ەلدى دە ءوز وتانى سانايدى. ومبى جەرىندەگى قازاقتار ءتىلى مەن مادەني قۇندىلىقتارىن جو­عالتىپ الماس ءۇشىن جاسالىپ جاتقان ىلگەرىدەگى جۇمىستار ەكى مەملەكەت اراسىنداعى ءارى­دەن ويلاستىرىلعان ساياسي كەلى­سىمدەردىڭ ارقاسىندا جۇزەگە اسىپ وتىرعانى بەلگىلى. ايان ءابدۋالي, «ەگەمەن قازاقستان»