وڭدى ىستەر دە, شەشىمىن كۇتكەن ماسەلەلەر دە بار

كەشە پارلامەنت ءماجىلىسى توراعا­سى­نىڭ ورىنباسارى جانىبەك كارىب­جا­نوۆتىڭ جەتەكشىلىگىمەن «قازاقستان رەسپۋبليكاسى قۇرىلىس جانە تۇرعىن- ءۇي كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق ىستەرى اگەنتتىگىنىڭ 2010 جىلعى جۇمىسىنىڭ قورىتىندىلارى جانە 2011 جىلعا ارنالعان مىندەتتەرى تۋرالى» دەگەن تا­قى­رىپتا ۇكىمەت ساعاتى ءوتتى, دەپ حا­بارلادى ءماجىلىستىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى. وندا اتالعان تاقىرىپ بويىنشا قۇرىلىس جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق ىستەرى اگەنتتىگىنىڭ توراعاسى سەرىك نوكين بايانداما جاسادى. اگەنتتىكتىڭ باستى مىندەتى – قۇرىلىس سالاسىن جانە تۇرعىن-ءۇي كوممۋنالدىق شارۋاشىلىقتى دامىتۋ مەن رەفورمالاۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك ساياساتتى ىسكە اسىرۋ بولىپ تابىلادى. تۇرعىن ءۇيدى ىسكە قوسۋ جوسپارى 103% ورىندالعان جانە ناقتى 6,4 ملن. شارشى مەتردى قۇرايدى. بارلىق قارجىلاندىرۋ كوزدەرى بويىنشا تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىنا 317 ملرد. تەڭگە ينۆەستيتسيا, نەمە­سە 2009 جىلدىڭ دەڭگەيىنە قا­را­عاندا 97,9% قارجى باعىتتالعان. 2007 جىلدان باستاپ, ۇكىمەت ۇلەستىك قۇرىلىستى اياقتاۋعا 433,4 ملرد. تەڭگە بولگەن. ناتيجەسىندە, 389 وبەكتى بويىنشا 53 مىڭنان استام ۇلەسكەردىڭ پروبلەمالارى شەشىمىن تاپتى. رەسپۋبليكا بوي­ىنشا قالعان 58 وبەكتىنى (13650 ۇلەسكەر) اعىمداعى جىلى پايدا­لانۋعا بەرۋ جوسپارلانىپ وتىر. ونىڭ ىشىندە استانادا 25 وبەك­تىنى (5 944 ۇلەسكەر), الماتى قالا­سىندا 19 وبەكتى (3 376 ۇلەسكەر), باسقا وڭىرلەردە 14 وبەكتىنى (4 330 ۇلەسكەر) ىسكە قوسۋ جوسپار­لانعان. مەملەكەت باسشىسىنىڭ قازاق­ستان حالقىنا جولداۋىنا سايكەس 2009 جىلدان باستاپ, «تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعىن دا­مى­تۋ جانە جاڭعىرتۋ» باعىتى بوي­ىنشا «جول كارتاسى» ىسكە اسى­رى­لىپ, وتكەن جىل ىشىندە وسى ماق­ساتقا 51 ملرد. تەڭگە بولىنگەن, 672 جوبا ىسكە اسىرىلعان جانە 41 مىڭ­نان استام جۇمىس ورنى اشىلعان. مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپ­سىر­مالارىن ورىنداۋ ءۇشىن قازاق­ستاندا تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جيناق جۇيەسىنىڭ الەۋەتىن پايدالانۋمەن قاتار, تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىنىڭ جاڭا سحەماسى ىسكە اسىرىلۋدا. 2011 جىلى تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جيناق بانكى», جەرگىلىكتى اتقارۋ­شى ورگاندار قاناتقاقتى جوبا­لار­دى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن 20,8 ملرد. تەڭگە ءبولۋدى قاراستىرعان. سونىمەن بىرگە, 6 وڭىردە «نۇر­لى كوش» باعدارلاماسى بويىنشا كرەديتتىك تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى جۇرگىزىلۋدە. وسى ماقساتقا 2011 جىلى 7,3 ملرد. تەڭگە كوزدەلىپ وتىر (اقتوبە, شىعىس, باتىس, سول­تۇستىك, وڭتۇستىك قازاقستان, ماڭ­عىستاۋ وبلىستارى). اگەنتتىك توراعاسى ءماجىلىس دە­پۋتاتتارى الدىندا باسقا دا ات­قارىلعان جۇمىستاردىڭ نەگىزگى باعىتتارى بويىنشا ەسەپ بەرىپ, بار كۇش-جىگەرلەرىن قازاقستان­دىق­تاردىڭ ءال-اۋقاتتارىن ارتتى­رۋ جانە تىرشىلىك ساپاسىن جاقسار­تۋ جولىنا باعىتتايتىندىقتارىن مالىمدەدى. باياندامادان كەيىن دەپۋتاتتار سەرىك نوكينمەن سۇراق-جاۋاپ راسىمىنە كوشتى. ا. بەكەنوۆ, ش.وتەمىسوۆ, ۆ.نەحوروشەۆ, ە.وما­روۆ, ءۇ.مەدەۋوۆ, ج.دۇيسە­با­ەۆ, گ.سەيىتماعانبەتوۆا, ت.ب. دەپۋتاتتار سۇراق بەرىپ, پىكىر ءبىلدىردى. جانىبەك كارىبجانوۆ ۇكىمەت سا­عاتىن قورىتا كەلە بىرقاتار قول جەتكەن جەتىستىكتەرمەن قاتار, ءالى دە قولعا الىناتىن ماسەلەلەر با­رىن ايتىپ ءوز ۇسىنىسىن ءبىلدىردى. بىرىنشىدەن, سالىنىپ جاتقان ءۇي­لەر­دىڭ قۇرىلىسىنىڭ ساپاسى­نىڭ تومەندىگى, وسى وبەكتىلەردىڭ سا­پا­سىن, قاۋىپسىزدىگىن قاداعالاۋ جۇيە­سىنىڭ السىزدىگى, قولدانۋعا بەرگەن ۇيلەردىڭ تالاپقا ساي بولماۋى الاڭداتادى. سونىمەن بىرگە, ەڭ باستى ءما­سەلە – 2007-2008 جىلدارى ۇكى­مەتتىڭ تىكەلەي قولداۋىمەن باس­تالعان ۇلەستىك قۇرىلىسقا قاتىس­قان ۇلەسكەرلەردىڭ ماسەلەلەرىن كوپ سوزباي شەشۋ كەرەك. تاعى دا ءبىر ايتا كەتەتىن ءجايت – كوپ ءپا­تەرلى ۇيلەردى كۇتىپ ۇستاۋداعى كوممۋ­نال­دىق قىزمەت كورسەتۋ دەڭ­گەيىنىڭ تومەندىگى, اسىرەسە, جاڭادان سالىن­عان ۇيلەردىڭ تەز ارادا كۇردەلى جوندەۋدى تالاپ ەتىپ جاتاتىندىعى, ال ەسكى, اپاتتى دەپ تانىلعان ءۇي­لەردىڭ ماسەلەسى دە جەتەرلىك. جەرگىلىكتى جەرلەردە تۇر­عىن ءۇي ينس­پەك­تسياسىنىڭ جۇ­مى­سىن جۇرگىزۋ قاجەت. ەكىنشىدەن, حالىقتى تازا سۋمەن, ەلەكتر قۋاتىمەن, گازبەن, وت­ىنمەن جابدىقتاۋ كەرەك, اسىرەسە, جىلۋمەن قامتاماسىز ەتۋدى مەملەكەتتىك تۇرعىدان قاتاڭ تۇردە, ايرىقشا قاداعالاۋ مىندەت. ول ءۇشىن قوسىمشا ينۆەستيتسيالار تار­تۋ, جاڭا تەحنولوگيالار مەن يننو­ۆاتسيالاردى ەنگىزۋ قاجەت.