پارلامەنت ماجىلىسىندەگى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى دەپۋتاتتىق توبىنىڭ ۇندەۋى
قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ XXIV سەسسياسى تاريحي ماڭىزى بار قۇجات بولىپ تابىلاتىن «ماڭگىلىك ەل» پاتريوتتىق اكتىسىن قابىلدادى. بۇل قۇجات كوپەتنوستى جانە كوپكونفەسسيالى قازاقستان قوعامى ۇيىسۋىنىڭ يدەولوگيالىق نەگىزىن قالايدى.
قاي زاماندا دا بارلىق ەلدەر مەن حالىقتار ءوزىنىڭ اياۋلى ارمانىنا قول جەتكىزۋگە ۇمتىلىپ كەلگەن. وسى ۇمتىلىستا ۇلتتىق سانا-سەزىمنىڭ جۇيەلەنگەن جيناقتاماسى بولىپ تابىلاتىن ۇلتتىق يدەيا تۇپبەينە رەتىندە انىقتالاتىن. ءبىزدىڭ وتانىمىز – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تابىستى مەملەكەتكە اينالۋىنىڭ ءبىر سىرى حالىقتىڭ تاريحي ميسسياسى مەن ءومىر ءسۇرۋىنىڭ ءمانى جايىنداعى ماڭگىلىك ءارى كوكەيكەستى سۇراقتارعا جاۋاپ قايتارا الاتىن يدەيانى جاڭىلىسسىز تابا بىلگەندىگىندە. ەلباسىمىز – بۇكىل الەم تانىعان ساياساتكەر نۇرسۇلتان نازارباەۆ باسقاراتىن, ورتاق يدەيامەن قۋاتتانعان, ورتاق ماقساتقا بىرىككەن حالىقتىڭ جاپپاي جانە شىنايى قولداۋىنىڭ ارقاسىندا ءبىز تاۋەلسىزدىك تاريحىنىڭ شيرەك عاسىرى ىشىندە اسا اۋقىمدى تابىستارعا قول جەتكىزدىك.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ قازاقستان حالقىنا «قازاقستان جولى – 2050: ءبىر ماقسات, ءبىر مۇددە, ءبىر بولاشاق» اتتى جولداۋىندا «ماڭگىلىك ەل» جالپىۇلتتىق پاتريوتتىق يدەياسى العا تارتىلعان بولاتىن. بۇل يدەيانى بۇكىل قوعام قازاقستاندىق بىرتەكتىلىك پەن بىرلىكتى, قوعامدىق كەلىسىمدى قالىپتاستىراتىن قۇندىلىقتار جۇيەسى رەتىندە قابىل الدى. «ماڭگىلىك ەل» يدەياسىن جالپىۇلتتىق كەلىسىمنىڭ بىرەگەي مودەلى رەتىندە ۇسىنا وتىرىپ, ونىڭ اۆتورى جانە ارحيتەكتورى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ بولاشاعى ءبىرتۇتاس ۇلتتى قالىپتاستىرۋدىڭ وزەكتى باعىتتارىن بەلگىلەپ بەردى. «ءبىز «ماڭگىلىك ەل» جالپىۇلتتىق يدەياسىنا يە بولدىق. «ەل» سوزىندە ۇلكەن بىرىكتىرۋشى كۇش بار, ويتكەنى, بارلىق ۋاقىتتاردا دا تۋعان جەر قازاقستاندىقتار ءۇشىن ەڭ جاقىن جانە وزىنە تارتۋشى قۇندىلىق بولعان جانە بولىپ قالا بەرەدى. «ماڭگىلىك ەل» يدەياسىندا بولاشاققا دەگەن جالپىحالىقتىق سەنىم ايناداعىداي كورىنىس تاپقان. جاسامپاز قازاقستاندىق ءپاتريوتيزمنىڭ وسىناۋ نەگىزىن ءبىز ءوزىمىزدىڭ ۇلى ىستەرىمىزبەن قالىپتاستىردىق. ونى نىعايتىپ جانە كوبەيتىپ قانا قويماي, سونىمەن بىرگە, ۇرپاقتان ۇرپاققا, داۋىردەن داۋىرگە ۇلاستىرىپ وتىرۋ كەرەك. «ماڭگىلىك ەل» پاتريوتتىق اكتىسىنىڭ تاريحي جانە رۋحاني كۇشى دە وسىدان تانىلۋى ءتيىس» – مەملەكەت باسشىسىنىڭ «ۇلت جوسپارى – قازاقستاندىق ارمانعا باستايتىن جول» اتتى ماقالاسىندا وسىلاي ايتىلعان.
2016 جىلعى 1 قاڭتاردا «5 ينستيتۋتتىق رەفورمانى جۇزەگە اسىرۋدىڭ 100 ناقتى قادامى» اتالعان ۇلت جوسپارىن ورىنداۋدىڭ ءىس جۇزىندەگى كەزەڭى باستالعانى, ونىڭ 85-قادامى رەتىندە پرەزيدەنت «ماڭگىلىك ەل» پاتريوتتىق اكتىسىن جاساۋدى تاپسىرعانى بەلگىلى. مەملەكەت باسشىسى وسىناۋ اسا ماڭىزدى جۇمىستى پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنە, ۇكىمەتكە جانە قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنا جۇكتەدى. ەكى جىلدىڭ ءون بويىندا بۇكىل قازاقستان حالقىن بىرىكتىرىپ, جۇمىلدىرا تۇسەتىن جالپىۇلتتىق يدەيانى تۇجىرىمداۋعا ءتيىستى ورتاق قۇجاتتى قالىپتاستىرۋ جونىندە قاجىماي-تالماي جۇمىس جۇرگىزىلدى. بۇل يدەيا بارلىق دەڭگەيدە تالقىلاندى, قۇجاتتىڭ جوباسى قازاقستان پاتريوتتارىنىڭ فورۋمىندا قارالىپ, قولداۋ تاپتى. ول قازىردىڭ وزىندە مادەني جانە ىشكى ساياسات سالاسىنداعى بىرقاتار ستراتەگيالىق قۇجاتتاردى تالداپ-جاساۋ كەزىندە نەگىزگە الىندى, ولاردىڭ اراسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ «قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى تۋرالى» زاڭى, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى دامۋىنىڭ (2025 جىلعا دەيىن) تۇجىرىمداماسى, قازاقستاندىق بىرتەكتىلىك پەن بىرلىكتى نىعايتۋ مەن دامىتۋدىڭ تۇجىرىمداماسى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى مادەنيەت ساياساتىنىڭ تۇجىرىمداماسى بار.
بۇگىندە ءبىز بارىنشا قاناعات سەزىمىمەن مىنا جايدى ايتا الامىز: پرەزيدەنت تاپسىرماسى ورىندالدى.
ەل پرەزيدەنتىنىڭ «حالىق ءومىرى ونىڭ كەلەسى ۇرپاعىمەن جالعاسىپ وتىرادى. سوندىقتان حالىقتىڭ ماڭگىلىگى تۋرالى ارماننان اسقاق ارمان جوق. ماڭگىلىك ەل – بۇل ەرتەڭگى كۇنگە ەسىك اشاتىن, بولاشاققا سەنىمدى ارتتىراتىن يدەيا, بۇل – كەرى قايتپايتىن جانە بەرىك تۇراقتىلىقتىڭ سيمۆولى» دەگەن سوزدەرىمەن باستالاتىن پاتريوتتىق اكت بايىرعى قازاق جەرىندە ورتاق تاعدىر مەن تاريحي جادى ارقىلى بايلانىسقان, ۇلى دالا ەلىنىڭ داڭقتى تاريحى مەن داستۇرلەرىن جالعاستىرىپ, كوپتەگەن ۇرپاقتاردىڭ تاۋەلسىزدىكتى اڭساعان ارمانىن ىسكە اسىرىپ جاتقان, بولاشاق ۇرپاق الدىنداعى قاسيەتتى پارىزىن, ءبىزدىڭ ورتاق ۇيىمىزدەگى تاتۋلىق پەن كەلىسىمنىڭ, بىرلىك پەن تۇتاستىقتىڭ ءمان-ماڭىزىن پايىمدايتىن ەل ازاماتتارىنىڭ كوكىرەگىندە ايالاعان ويلارىن بىلدىرەدى.
«ەلباسى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ كوشباسشىلىعىمەن جاڭا قازاقستاننىڭ تاريحىن جازۋدىڭ بيىك مارتەبەسى مەن جاۋاپكەرشىلىگى ءبىزدىڭ ۇرپاقتىڭ ۇلەسىنە ءتيدى.
ەلباسىنىڭ ماڭىنا توپتاسۋ ارقىلى ءبىز ۇلى جەتىستىكتەرگە تولى جولدان وتتىك جانە بۇگىندە ءوزىمىزدى تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ – قۋاتتى ءارى تابىستى مەملەكەتتىڭ ازاماتىمىز دەپ ماقتانىشپەن ايتامىز» – پاتريوتتىق اكتىنىڭ وسىناۋ سوزدەرى ءبىزدىڭ بارلىعىمىزعا بولاشاعى ءبىرتۇتاس ەل – ماڭگىلىك ەلدى قۇرۋ ءۇشىن زور جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەيدى.
پاتريوتتىق اكت بارشا قازاقستاندىقتاردى ماڭگىلىك ەلدىڭ مىزعىماس جەتى تۇعىرىن نىعايتۋعا, ساقتاۋعا جانە ۇرپاقتان ۇرپاققا امانات ەتۋگە شاقىرادى, ولار: تاۋەلسىزدىك جانە استانا, جالپىۇلتتىق بىرلىك, بەيبىتشىلىك پەن كەلىسىم, زايىرلى مەملەكەت جانە جوعارى رۋحانيات, يننوۆاتسيا نەگىزىندەگى تۇراقتى ەكونوميكالىق ءوسىم, جالپىعا ورتاق ەڭبەك قوعامى, تاريحتىڭ, مادەنيەت پەن ءتىلدىڭ ورتاقتىعى, ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك جانە قازاقستاننىڭ جالپىالەمدىك جانە وڭىرلىك پروبلەمالاردى شەشۋگە جاھاندىق تۇرعىدان قاتىسۋى.
پاتريوتتىق اكتىنىڭ قابىلدانۋى قازاقستان قوعامىنىڭ تۇتاستانۋىنا, ءبىزدىڭ بىرلىگىمىزدىڭ نىعايۋىنا سەپتەسۋگە ءتيىستى ەكەندىگىنە تالاس جوق. بۇل قۇجات جالپىۇلتتىق بىرتەكتىلىك يدەياسىن ناقتىلاۋدى جانە ونى العا جىلجىتۋدىڭ تەتىكتەرىن تالداپ-جاساۋدى كوزدەيدى. «بىرتەكتىلىك پەن بىرلىك جونىندەگى بارشا جۇمىستى ءبىز قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ توڭىرەگىنە ورايلاستىرىپ قۇرامىز. بۇل ءتۇيىندى قاعيدات», دەپ اتاپ ايتقان ەدى پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆ. بۇل تۇرعىدان قاراعاندا, ءبىزدىڭ ءبارىمىزدىڭ الدىمىزدا اۋقىمدى جۇمىس تۇر. سونىڭ ىشىندە پارلامەنت ماجىلىسىندەگى بارلىق پارتيالىق فراكتسيالاردىڭ باسىن قوسىپ, ءبىر شاڭىراقتىڭ استىندا ءومىر ءسۇرىپ جاتقان بارشا ەتنوستاردىڭ تەڭ قۇقىقتىلىعىنىڭ, بىرلىگىنىڭ جانە كەلىسىمىنىڭ بىرەگەي جولىن تاڭداعان قازاقستاندىقتاردىڭ سان ۇرپاعىنىڭ يگىلىگى ءۇشىن پارتياارالىق ۇنقاتىسۋدىڭ وزىندىك ءبىر الاڭقايىنا اينالعان قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ دەپۋتاتتىق توبىنىڭ اتقارار جۇمىسى دا جەتكىلىكتى. دەپۋتاتتىق توپ پاتريوتتىق اكتىنى ناسيحاتتاۋعا بارىنشا سەپتەسەتىن بولادى.
جاھاندىق تۇراقسىزدىقتىڭ قازىرگىدەي كۇردەلى كەزەڭىندە ءبىز بارلىق وتانداستارىمىزدى ەل پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ توڭىرەگىنە بۇرىنعىدان دا تىعىزىراق توپتاسۋعا, وتانىمىزدىڭ كوك بايراعىن اسقاقتاتا كوتەرۋگە, قازاقستاندىق ارمانعا قول جەتكىزۋگە, ەلىمىزدىڭ – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ودان ءارى وركەندەۋىنە جاڭا مۇمكىندىكتەر اشاتىن «ماڭگىلىك ەل» پاتريوتتىق اكتىسىن جۇزەگە اسىرۋعا بارىنشا بەلسەنە قاتىسۋعا شاقىرامىز.
ۇندەۋ پارلامەنت ماجىلىسىندەگى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى دەپۋتاتتىق توبىنىڭ وتىرىسىندا قابىلداندى
2016 جىلعى 27 ءساۋىر