قوعام • 16 جەلتوقسان, 2025

تاتۋلىقتى تۇعىرلاعان بەلەس

30 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن

قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى ءۇشىن مەرەيتويلى جىل ەلىمىزدەگى قوعامدىق كەلىسىم مەن بىرلىكتى نىعاي­تۋدىڭ ەرەكشە كەزەڭى بولدى. مەملەكەت باسشىسى اتاپ وتكەندەي: «بىرلىك پەن ىنتىماقتاستىق, ديالوگ, ءوزارا سەنىم مەن قۇرمەت, ازاماتتىق جاۋاپكەرشىلىك – وسى مىزعىماس قاعيداتتاردىڭ ءبارى ەلىمىزدىڭ ىلگەرىلەۋى­نىڭ نەگىزىن قۇرايدى». بۇل سوزدەر اسسامبلەيانىڭ 30 جىلدىعىنداعى قىزمەتىنىڭ ءمان-ماڭىزىن ءدال ايقىندايدى.

تاتۋلىقتى تۇعىرلاعان بەلەس

جىل ماڭىزدى وقيعالارعا, كەز­دەسۋلەرگە, باستامالارعا تولى بولىپ, «بەيبىتشىلىك» پەن «كە­لىسىم» ۇعىمدارىنىڭ شى­نايى ماعىناسىن تەرەڭ تۇسى­نۋ­گە مۇمكىندىك بەردى. بۇل قۇن­دى­لىقتار ەتنومادەني بىر­لەستىك­تەردىڭ, اقساقالدار جانە انا­لار كەڭەستەرىنىڭ, عى­لىمي قاۋىم­داستىق وكىلدە­رىنىڭ, شى­عارما­شى­لىق ۇجىم­داردىڭ جانە بەل­سەندى جاس­تار­دىڭ بىر­لەس­كەن ەڭبەگى ار­قىلى كۇن سايىن نىعايىپ جاتىر. وسى سان قىرلى جۇمىستىڭ جۇ­رەگى – كوپتەگەن جىل بويى ەلوردا­لىق دوستىق ءۇيى بولىپ كەلەدى.

استانا تۇرعىندارى ءۇشىن ەلوردانىڭ اتىن ابىرويمەن الىپ ءجۇرۋ – ۇلكەن مارتەبە. ال ەتنوسارالىق كەلىسىم سالاسىندا قىزمەت ەتەتىندەر ءۇشىن بۇل مارتەبە تاۋەلسىزدىكتىڭ باستى قۇندىلىعى – بەيبىت ءومىردى ساقتاۋ جانە نىعايتۋ جولىنداعى زور جاۋاپكەرشىلىكپەن ۇشتاسادى. جىل بويى ەلوردالىق اسسامبلەيا ادامداردى ورتاق جاسامپاز ماقساتتارعا بىرىكتىرەتىن ينستيتۋت رەتىندەگى مارتەبەسىن سەنىمدى تۇردە دالەلدەدى. اسسامبلەيا باستامالارى الەۋمەتتىك, مادەني, ءبىلىم بەرۋ جانە اعارتۋشىلىق باعىتتاردا جۇزەگە اسىرىلىپ, حالىقتىڭ ءارتۇرلى توپتارىن قامتىدى.

مەرەيتويلى جىل ايتۋلى ءىس-شارالاردان جانە اسسامبلەيا ارداگەرلەرىن ۇلىقتاۋدان باس­تالدى. دوستىق ۇيلەرىندە ەستەلىك تاقتالار اشىلدى. ءار ەتنومادەني بىرلەستىك جىل بويى وتەتىن مەرەكەلىك شارالار جوسپارىن ازىرلەدى. ەلوردا اسسامبلەياسىنىڭ بىرقاتار مۇشەسى ەتنوسارالىق كەلىسىمدى نىعايتۋعا قوسقان ۇلەسى ءۇشىن قوعامدىق ماراپاتتار مەن مەرەيتويلىق مەدالدارمەن ناگ­رادتالدى. بۇل – ءبىزدىڭ قوعامعا دەگەن كوپجىلدىق ادال قىزمەت پەن تىنىمسىز ەڭبەكتىڭ جوعارى باعالانۋى.

جۇمىستىڭ نەگىزگى باعىت­تارىنىڭ ءبىرى قايىرىمدىلىق قىزمەتى بولدى. استانا قالاسى قحا جانىنداعى «جومارت جان» ورتالىعى قيىن جاعدايعا تاپ بولعان ەلوردا تۇرعىندارىنا كومەكتى جالعاستىردى. بيىل  16 مىڭ ادام قولداۋ الدى, كور­سەتىلگەن كومەك كولەمى 63 ملن تەڭگەنى قۇرادى. بۇل جۇ­مىس جوس­پارلى جانە جۇيەلى تۇر­دە جۇر­گىزىلىپ, ەتنومادەني بىرلەس­تىكتەرگە ءتان ادامگەرشىلىك پەن ءوز­ارا قولداۋدىڭ جوعارى دەڭگەيىن كورسەتەدى.

ادەتتەگىدەي, قالالىق اسسام­بلەيا كوپەتنوستى وتباسىلارعا, كوپبالالى انالارعا, ۇلى وتان سوعىسىنىڭ ارداگەرلەرىنە, ەرەكشە قاجەتتىلىكتەرى بار بالالارعا جانە ەلوردا ەڭبەك ۇجىمدارىنا ەرەكشە كوڭىل بولەدى. وسى سانات­تاردىڭ ارقايسىسىنا باعىتتالعان قوعامدىق ماڭىزى بار جوبا­لار جۇزەگە اسىرىلىپ, سەنىم, الەۋمەتتىك قولداۋ جانە ءوزارا تۇسىنىستىك نىعايتىلدى.

ءداستۇر بويىنشا دوستىق ۇيىندە اسسامبلەيا ارداگەرلەرىن ءاردايىم قۇرمەتتەپ, ولاردىڭ كەڭەسىنە قۇلاق اسىپ, جوسپارلار سول تاجىريبەلى تۇلعالاردىڭ ۇسى­نىستارىنا سايكەس ۇيلەستىرىلىپ وتىرادى. جىل سايىن قارتتار كۇنىندە ارداگەرلەردى قۇرمەتتەپ, ارىپتەستەرىمەن قاۋىشۋعا مۇم­كىندىك بەرىلەدى. ولار ءوز تاجىري­بەسىن, ومىردەن تۇيگەن دانا ويلا­رىن كوپشىلىكپەن بولىسەتىن «اس­سامبلەيا. تۇلعا. تاعدىر» اتتى بەينەروليكتەر سەرياسىنىڭ جانە «Birlik Talks» پودكاستتارىنىڭ كەيىپكەرلەرىنە اينالدى.

2025 جىل دوستىق ءۇيىنىڭ حا­لىقارالىق دەڭگەيدەگى قىزىعۋ­شىلىق ورتالىعىنا اينالعان كەزەڭ بولدى. وعان شەتەلدەن مار­تەبەلى قوناقتار كەلدى: يزرايل كنەسسەتىنىڭ سپيكەرى امير وحانا, فرانتسيا ۇلتتىق جينالىسىنىڭ دەپۋتاتى برۋنو فۋكس, رۋمىنيا مەملەكەتتىك حاتشىسى دجانينا سيتارۋ جانە رۋمىنيا مادە­نيەت مينيسترلىگى مەملەكەتتىك حات­شىسىنىڭ ورىنباسارى يرينا ساندا مارين كادجال. بۇل ساپارلار ەلىمىزدىڭ ەتنوسارا­لىق كەلىسىم مودەلىنىڭ حالىقارا­لىق دەڭگەيدە زور قىزىعۋشىلىق پەن قۇرمەتكە يە ەكەنىن ايقىن دالەلدەدى.

اسسامبلەيا جۇمىسىنىڭ ما­ڭىزدى بولىگى – جاستار باعىتىن دامىتۋ. بيىل وتانسۇيگىش, الەۋ­مەتتىك بەلسەندى جاس بۋىندى تاربيەلەۋگە ەرەكشە جاعداي جاسالدى. ءتۇرلى جوبالار ارقى­لى جاستار كوشباسشىلىق قابى­لەتتەرىن دامىتىپ, كوپ ءتىلدى مەڭ­گە­رىپ, مادەني باستامالار مەن حالىق­ارالىق باعدارلامالارعا قاتىسۋ مۇمكىندىگىن الدى. بۇل ەل­دىڭ دامۋىنا جاۋاپكەرشىلىكپەن قا­رايتىن بولاشاق ازاماتتاردى قالىپتاستىرۋعا ۇلەس قوسادى.

ەلوردا شىعارماشىلىق ۇجىم­دارى جىل بويى استانانى جانە جالپى مەملەكەتىمىزدى حا­لىقارالىق الاڭداردا لايىقتى تانىتىپ, ەتنومادەني ءومىر­دىڭ باي پاليتراسىن جانە جوعارى دەڭگەيدەگى مادەني قارىم-قاتى­ناستى پاش ەتتى. ولاردىڭ فەستيۆالدار مەن كونتسەرتتەرگە قاتىسۋى مادەني ديالوگتى نىعاي­تىپ, الەمگە كوپەتنوستى قوعا­مىمىزدىڭ اسەمدىگىن جانە الۋان تۇرلىلىگىن كورسەتتى.

ءوز اياسىن كەڭەيتە وتىرىپ, ەلوردالىق اسسامبلەيا كاسىپ­ورىنداردا ەڭبەك اسسامبلەيا جەلىسىن, سونداي-اق ەرەكشە قا­جەتتىلىكتەرى بار ازاماتتاردى قو­عامدىق ومىرگە تارتۋ ءۇشىن ين­كليۋزيۆتى اسسامبلەيانى جانە سپورتتىق اسسامبلەيانى دامىتۋعا كىرىستى. جاڭا يدەيالار مەن جاڭا ادامداردىڭ كەلۋى كەلىسىم مەن تا­تۋلىقتى نىعايتۋ ىسىندە جاڭا جو­بالار مەن اۋقىمدى ناتيجەلەرگە جول اشاتىنى ءسوزسىز.

جىل قورىتىندىسىندا مە­رەي­توي تەك ەسەپ بەرۋ كەزەڭى عانا ­ەمەس, اسسامبلەيانىڭ بىرەگەي قو­عام­دىق كەلىسىم ينستيتۋتى رە­تىن­دە دامۋىنىڭ ماڭىزدى بە­لەسى بولعانىن اتاپ ايتۋعا بولا­دى. اسسامبلەيا جىل بويى مەملە­كەت باسشىسى ايقىنداعان تۇراق­تىلىقتى, الەۋمەتتىك تۇتاس­تىقتى جانە ۇلتتىق بىرەگەيلىكتى نىعايتۋ باعىتىن بەرىك ۇستاندى. استانا­نىڭ ەتنومادەني بىرلەس­تىكتەرى الداعى ۋاقىتتا دا وسى مىندەت­تەردىڭ جۇزەگە اسۋىنا ماڭىز­دى ۇلەس قوسا وتىرىپ, ەتنوس­ارالىق ديالوگ پەن ءوزارا ىنتى­ماقتاستىقتىڭ نەگىزگى ورتالىعى بولىپ قالا بەرەدى.

كەلەر جىل قول جەتكىزىلگەن ناتيجەلەردى بەكىتىپ, جاڭا مۇم­كىندىكتەر اكەلىپ, ەلوردامىزدىڭ ءار شاڭىراعىندا بەيبىتشىلىك, كەلىسىم جانە جاسامپازدىق اتموسفەراسىن ساقتاسىن. «تاتۋلىق – تابىلماس باقىت» دەپ حالىق دانالىعىندا ايتىلعانداي, شىنايى باقىتتىڭ ولشەۋسىز قۇندىلىعى تاتۋلىق ەكەنى ءسوزسىز!

 

ەسەت بايكەن,

استانا قالاسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى,

ەلوردالىق قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى

سوڭعى جاڭالىقتار