فوتو: shutterstock
تاۋەلسىزدىكتىڭ العاشقى جىلدارىندا مۇنايدىڭ جاعدايى مۇلدەم باسقاشا بولدى. ەكسپورتتىڭ ۇلەسى نەبارى 23% بولسا, ىشكى تۇتىنۋ 77%-دى قۇرادى. بۇل كەزەڭدە مۇناي ءوندىرىسى ەندى قارقىن الا باستاعان, ال ينفراقۇرىلىم تولىق قالىپتاسپاي تۇرعان ۋاقىت ەدى.
Energy Analytics Telegram ارناسىنىڭ دەرەگىنشە 2000-جىلدارى مۇناي ەكسپورتىنىڭ كۇرت وسكەنى بايقالدى. تەڭىز, قاشاعان, قاراشىعاناق سياقتى الىپ كەن ورىندارىنىڭ بەلسەندى يگەرىلۋى ەكسپورت كورسەتكىشىن ايتارلىقتاي ارتتىردى. 2005 جىلعا قاراي ەكسپورتتىڭ ۇلەسى 86%-عا دەيىن جەتىپ, سالانى ەل ەكونوميكاسىنىڭ نەگىزگى قوزعاۋشى كۇشىنە اينالدىردى.
2010–2020 جىلدار: ەكسپورتتىڭ تۇراقتىلىعى
بۇل ارالىقتا ەكسپورتتىڭ ۇلەسى 84-88% دەڭگەيىندە تۇراقتادى. ىشكى تۇتىنۋ باياۋ وسسە دە, ونىڭ جالپى قۇرىلىمداعى ۇلەسى ايتارلىقتاي وزگەرگەن جوق. قازاقستان بۇل كەزەڭدە مۇنايدى الەمدىك نارىققا باعىتتايتىن مەملەكەت رەتىندەگى پوزيتسياسىن نىعايتتى.
2024 جىلى ەكسپورت باسىمدىعىن ساقتاپ تۇردى: ەكسپورت – 81%, ىشكى تۇتىنۋ – 19%. ىشكى سۇرانىس ازداپ ارتقانىمەن, ەكسپورت ءالى دە سالانىڭ نەگىزگى باعىتى بولدى. نەگىزگى ماسەلە – ىشكى قايتا وڭدەۋ دەڭگەيىنىڭ تومەندىگى.
ەل تابىسىنىڭ باسىم بولىگى ءالى كۇنگە دەيىن شيكى مۇناي ەكسپورتىنان تۇسەدى. ال ىشكى مۇناي وڭدەۋ مەن مۇنايحيميا ونىمدەرىنىڭ ۇلەسى تومەن كۇيىندە قالىپ وتىر.
ستراتەگيالىق باسىمدىق شيكىزات ەكسپورتىنا ەمەس, دايىن ونىمگە بەرىلەدى.ەنەرگەتيكالىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ جانە ىشكى نارىقتى ساپالى جانار-جاعارمايمەن, مۇناي-حيميا ونىمدەرىمەن تولىقتىرۋ ءۇشىن قازاقستانعا:
-
مۇنايدىڭ تەرەڭ قايتا وڭدەۋ كولەمىن ارتتىرۋ;
-
جوعارى قوسىلعان قۇنعا يە دايىن مۇنايحيميا ونىمدەرىن ءوندىرۋ;
-
ەكسپورتتى شيكىزاتتان دايىن تاۋارلارعا كوشىرۋ قادامدارى ستراتەگيالىق تۇرعىدا ماڭىزدى.
