جالپى جىلدىق ينفلياتسيا دەڭگەيى 9,8%-دى قۇراپ, العاش رەت ازىق-ت ۇلىك ينديكاتورى ازىق-ت ۇلىك ەمەس تاۋارلار ينديكاتورىنان تومەن بولدى. ازىق-ت ۇلىك ينفلياتسياسىن تومەندەتۋدىڭ نەگىزگى قوزعاۋشى كۇشى – الەۋمەتتىك ماڭىزى بار ازىق-ت ۇلىك باعالارى.
ساۋدا جانە ينتەگراتسيا ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى ايجان بيجانوۆا اتاپ وتكەندەي, مينيسترلىك ينفلياتسيا دەڭگەيىن 2024 جىلى 6-8% دەڭگەيىندە ۇستاپ تۇرۋ ءۇشىن اعىمداعى جاعداي مەن بەسجىلدىق ءۇردىستى ەسكەرە وتىرىپ, ءاربىر ءوڭىر بويىنشا الەۋمەتتىك ماڭىزى بار تاۋارلار بولىنىسىندە ينديكاتيۆتى بولشەك ساۋدا ماندەرىن ەسەپتەدى.
«وڭىرلەر مەن تاۋارلار بولىنىسىندەگى ءامات-تىڭ ينديكاتيۆتى باعاسىنىڭ جوباسى 2024 جىلى 6-8%-دان اسپايتىن ينفلياتسيانىڭ نىسانالى دەڭگەيى نەگىزىندە ەسەپتەلگەن. ۇسىنىلاتىن كورسەتكىشتەر اعىمداعى نارىقتىق كونيۋكتۋرانى, ماۋسىمدىق فاكتوردى جانە بولجامدى ترەندتەردى ەسكەرەدى. سونداي-اق دەلدالدىق سحەمالاردى تەرگەۋ جونىندەگى وڭىرلىك كوميسسيالاردىڭ جۇمىسى دا جالعاستىرىلاتىن بولادى», دەدى ايجان بيجانوۆا.
اۋىل شارۋاشىلىعى ۆيتسە-ءمينيسترى ەربول تاسجۇرەكوۆ تۇراقتاندىرۋ قورلارىنداعى ۇن مەن نان باعاسىن تۇراقتاندىرۋ جانە كوكونىس قورىنا قاتىستى جاعدايدى مالىمدەدى.
«قازىرگى ۋاقىتتا اكىمدىكتەردىڭ دەرەكتەرى بويىنشا اكك-دە 25,7 مىڭ توننا كولەمىندە ۇن قورى بار, ونىڭ ىشىندە تۇراقتاندىرۋ قورلارىندا – 14,1 مىڭ توننا, اينالىم سحەماسى شەڭبەرىندە – 11,5 مىڭ توننا. اكىمدىكتەر مەن ازىق-ت ۇلىك كورپوراتسياسىنىڭ مەموراندۋمدارى اياسىندا وڭىرلەردى جەڭىلدەتىلگەن بيدايمەن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلىپ جاتىر. 2023 جىلدىڭ قىركۇيەك-جەلتوقسان ايلارىندا بەكىتىلگەن بيداي كولەمى 64,5 مىڭ توننانى قۇرايدى, قازىردىڭ وزىندە 60,8 مىڭ توننا بيداي جونەلتىلدى», دەدى ۆيتسە-مينيستر.
ونىڭ ايتۋىنشا, 2024 جىلدىڭ قىسقى-كوكتەمگى كەزەڭىنە 174,1 مىڭ توننا (100,6 مىڭ توننا كارتوپ, 25,6 مىڭ توننا پياز, 22,6 مىڭ توننا قىرىققابات, 25,1 مىڭ توننا ءسابىز) كولەمىندە كوكونىس قورى قالىپتاستىرىلعان. بۇل كولەمدەر نارىققا اقپان-ءساۋىر ايلارىندا رەتتەۋشى اسەر ەتۋ ءۇشىن جەتكىلىكتى.
ۆيتسە-مينيستر اكىمدەرگە مامىردان شىلدەگە دەيىن كوكونىس باعاسىنىڭ وسۋىنە جول بەرمەۋ ءۇشىن ەرتە جينالاتىن ەگىندى جەتكىزۋگە ارنالعان فورۆاردتىق كەلىسىمشارتتار جاساۋ قاجەتتىگىن ەسكە سالدى.
«بيىلعى ماۋسىمارالىق كەزەڭدى قارجىلاندىرۋ وتكەن جىلدىڭ 1 تامىزىنان باستالۋعا ءتيىس ەدى. الايدا وڭىرلەر ءالى كۇنگە دەيىن ەرتە پىسەتىن كوكونىستەردى جەتكىزۋگە فورۆاردتىق شارتتار ۇسىنعان جوق», دەپ اتاپ ءوتتى ە.تاسجۇرەكوۆ.
جيىندى قورىتىندىلاي كەلە سەرىك جۇمانعارين وتكەن جىلى ازاماتتاردىڭ ينفلياتسيالىق كۇتۋلەرى وتە جوعارى بولعانىن, بۇل ءۇردىس 2022-2023 جىلدارداعى ينفلياتسياعا اسەر ەتكەنىن ايتتى. وڭىرلەردىڭ ۇيلەسىمدى جۇمىسىنىڭ ارقاسىندا باعانىڭ ءوسۋىن تەجەۋگە مۇمكىندىك تۋدى. ءتىپتى جاڭا جىلعا دەيىن ەل تۇرعىندارى باعانىڭ ءوسۋىن بايقامادى, ال حالىق ءۇشىن ينفلياتسيانىڭ نەگىزگى تاۋار-ماركەرى ارقاشان ازىق-ت ۇلىك بولدى.
«بيىل ينفلياتسيا دالىزىنە 6-8% كىرۋ مىندەتى تۇر. كوكونىس قورلارىن برونداۋ ءۇشىن ناقتى جوسپار قۇرۋ كەرەك جانە بۇل جۇمىستى اقپان ايىنىڭ سوڭىندا ەمەس, الدەقايدا ەرتەرەك باستاۋ قاجەت. قاجەت بولعان جاعدايدا جەمىس-كوكونىس ونىمدەرىن ءبىر وڭىردەن ەكىنشى وڭىرگە بىرنەشە كۇن ىشىندە جەتكىزۋ ماقساتىندا وڭىرارالىق كولىك لوگيستيكاسىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ كەرەك. ءونىمسىز دەلدالداردى انىقتاۋ بويىنشا وڭىرلىك كوميسسيالاردىڭ جۇمىسىن كۇشەيتۋ قاجەت», دەپ قورىتىندىلادى س.جۇمانعارين.
