وبلىستاعى ەگىن جيناۋ ناۋقانىن قورىتىندىلاعان «التىن ءدان» سالتاناتتى ءىس-شاراسىندا وبلىس اكىمى نۇرلىبەك نالىباەۆ ەڭبەككەرلەردى ماراپاتتاپ, شارۋالاردىڭ ەڭبەگىنە جوعارى باعا بەردى.
– ەلىمىزدىڭ كۇرىشكە دەگەن قاجەتتىلىگىنىڭ 90 پايىزىن ءبىزدىڭ وبلىس ديقاندارى وتەپ كەلەدى. جىل سايىن 100 مىڭ توننا كولەمىندە ەكسپورتقا شىعاتىن ونىمگە شەت ەلدەردەن دە سۇرانىس جوعارى. ەگىس ناۋقانى باستالار تۇستاعى سۋ تاپشىلىعى تالايدى دۇدامالگە تۇسىرگەنى راس. الايدا مەملەكەت باسشىسى سىرداريا وزەنىنىڭ جوعارى اعىسىندا ورنالاسقان مەملەكەتتەر اراسىنداعى كەلىسسوزدەر تيىمدىلىگىنە باسا نازار اۋدارىپ, سونىڭ ناتيجەسىندە سۋ كولەمى بىلتىرعىدان كوبەيدى. بۇل رەتتە ديقانداردىڭ ۇسىنىس-تىلەكتەرى ەسكەرىلىپ, كۇرىش القابى 78 600 گەكتار كولەمىندە قالدىرىلدى.
كۇردەلى جاعدايعا قاراماستان كۇرىشتىڭ ءار گەكتارىنان 70 تسەنتنەردەن اسا ءونىم العان «اقتوبە ي ك», «جاڭاجول», «ابزال ي ك», «ماعجان ي ك», «اقجارما ي ك», «اقجارما – 1» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىكتەرىن ەرەكشە اتاپ وتۋگە بولادى. سونداي-اق كۇرىشتىڭ ءار گەكتارىنان 90-100 تسەنتنەردەن ءونىم العان ديقاندارىمىزدى ماقتان تۇتامىز.
قامبامىز دانگە, قورامىز مالعا تولىپ, حالقىمىزدىڭ قۇت-بەرەكەسى ارتا بەرسىن, – دەدى وبلىس اكىمى.
سۋ تاپشىلىعىنا بايلانىستى وبلىستاعى كۇرىش كولەمىن ازايتۋ تۋرالى پىكىرلەر اراگىدىك بولسا دا ايتىلىپ قالادى. بىراق بۇل – وڭىردەگى نەگىزگى سالانىڭ دامۋىن كىدىرىستەتىپ, سالادا جۇمىس ىستەپ جۇرگەن مىڭداعان ادامدى ناپاقاسىنان ايىرۋ دەگەن ءسوز. كۇرىش ەگىلمەگەن القاپتىڭ سور باسىپ, ەشتەڭەگە جارامسىز بولىپ قالاتىنى تاعى بار. تۇقىم مەن تىڭايتقىش قات بولىپ, تەحنيكا تالان-تاراجعا تۇسكەن توقسانىنشى جىلدار تاجىريبەسى وسىعان كوزىمىزدى جەتكىزدى. دەگەنمەن, الەمدەگى سۋ رەسۋرستارى تاپشىلىعى كوزقاراسىمىزدى وزگەرتۋى كەرەك. مۇنىڭ العاشقى قادامى سۋ ۇنەمدەۋ تەحنولوگياسىن ەنگىزىپ, كۇرىشتەن باسقا داقىلداردى تامشىلاتىپ, جاڭبىرلاتىپ سۋارۋ كولەمىن ۇلعايتۋ بولىپ وتىر.
بيىل قازالىلىقتار 87 گەكتار جەرگە ەگىلگەن جۇگەرىنى جاڭبىرلاتىپ سۋارىپ, تىڭ تاجىريبەنى قولعا الدى. وبلىستا العاش رەت تۇرىك كومپانياسىمەن بىرلەسىپ 13,8 ملرد تەڭگە بولاتىن قىزاناق پاستاسىن وندىرەتىن زاۋىت سالىنادى. ءوندىرىس جىلىنا 24 مىڭ توننا قىزاناق پاستاسىن شىعارادى. وعان قاجەتتى ءونىم دە جاڭا تەحنولوگيا ارقىلى وسىرىلەدى.
وسى جىلى ءوڭىر شارۋالارىنىڭ باقشا ونىمدەرىن ەگۋىنە دە مۇمكىندىك جاسالدى. وبلىس اكىمىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس ءىرى شارۋاشىلىقتار اۋىلدارعا 10-15 گەكتاردان جەر دايىنداپ, 6 802 وتباسى 1 833 گەكتارعا ءدان تاستادى.
ديقاندار مەرەيىن اسىرعان سالتاناتتى ءىس-شارادا اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنا ەلەۋلى ۇلەس قوسقان جارىلقاسىن ءشارiپوۆ پەن يمامزادا شاعىرتاەۆقا «قىزىلوردا وبلىسىنىڭ قۇرمەتتi ازاماتى» اتاعى تابىس ەتىلدى. بىرقاتار سالا قىزمەتكەرى وبلىس اكىمىنىڭ قۇرمەت گراموتاسى, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنىڭ «ەڭبەك ارداگەرى» مەدالى مەن «اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنىڭ ۇزدىگى» توسبەلگىسىمەن ماراپاتتالدى.
توپ جارعان وزاتتار قاتارىندا «ماعجان ي ك» جشس ۇزدىك ەڭبەككەرلەرىنە «Lada Vesta», «جاڭاجول», «اقجارما ي ك» قوجالىقتارى شارۋالارىنا «Lada Granta» اۆتوكولىكتەرىنىڭ كىلتى تابىستالدى. «تاڭ لتد» جشس مەن «اقجار» شارۋا قوجالىعىنىڭ وزاتتارى «Chevrolet» اۆتوكولىگىن تىزگىندەدى.
اۋداندار اراسىندا «اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن وڭدەۋ سالاسى» اتالىمى بويىنشا قازالى اۋدانى ماراپاتتالسا, «مال شارۋاشىلىعى» سالاسى بويىنشا ارال اۋدانى ۇزدىك شىقتى. «ەگىن شارۋاشىلىعى» اتالىمىندا شيەلى اۋدانى جەڭىمپاز بولىپ, «اگروونەركاسىپ كەشەنىن دامىتۋدا ەڭ جوعارعى كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزگەن ۇزدىك اۋدان» اتاعى سىرداريا اۋدانىنا بۇيىردى. ساحنا تورىنە شىققان وزات شوپان, ديقان, كومباينشى, اگرونوم, بريگاديرلەرگە كوپ الدىندا قۇرمەت كورسەتىلدى.
سالتاناتتى جيىندى جەرگىلىكتى ونەرپازدار جالعاستىرىپ, دالا ەڭبەككەرلەرىنىڭ قۇرمەتىنە مەرەكەلىك كونتسەرت قويىلدى.
«التىن ءدان – 2022» مەرەكەسى اياسىندا وبلىس ورتالىعىندا اۋىل شارۋاشىلىعى جارمەڭكەسى ۇيىمداستىرىلىپ, اۋداندار مەن قىزىلوردا قالاسىنىڭ شارۋالارى تۇرعىندارعا ءوز ونىمدەرىن بازاردان 15-20 پايىز ارزان باعادا ۇسىندى.
وبلىس اكىمى ساۋدا قاتارلارىن ارالاپ, حالىقپەن پىكىرلەستى. وبلىستا ءداستۇرلى تۇردە ۇيىمداستىرىلاتىن مۇنداي شارالاردىڭ ازىق-ت ۇلىك باعاسىن ۇستاپ تۇرۋعا تيگىزەر سەپتىگى مول. الا جازداي اتىز جاڭالاعان ەڭبەكشى جۇرتتىڭ ماڭداي تەرىنىڭ وتەۋىنە اينالعان جارمەڭكەگە اسىققان جۇرتتىڭ قاتارى قالىڭ بولدى. اسىرەسە ارالدىڭ بالىعى مەن جالاعاشتىڭ اقجارمانى, سىرداريانىڭ بال تاتىعان قاۋىنى مەن جاڭاقورعاننىڭ برەندىنە اينالا باستاعان قاربىزى دەمدە الۋشىسىن تاپتى. قازالىنىڭ كامپيتىن, قارماقشىنىڭ شۇبات-قىمىزىن, شيەلىنىڭ كارتوبىن كوپتەپ الىپ جاتقاندار بايقالدى. قىزىلوردا قالاسىنىڭ شارۋالارى بۇل جولى ەت ونىمدەرىن جەتكىزدى.
وبلىس ورتالىعىندا جۇيەلى وتەتىن جارمەڭكەلەردە قىزىلوردا قالاسى مەن اۋداندارىنىڭ تۇراقتى ورىندارى بار. بۇل جولى «تاعزىم الاڭىنداعى» قىزىلوردا قالاسىنىڭ ساۋدا قاتارلارىنا 80 جۇك كولىگىمەن 300 تونناعا جۋىق ءونىم اكەلىندى. جۋربا كوشەسىنىڭ بويىندا قارماقشىلىق شارۋا قوجالىقتارى ءوز ونىمدەرىن ۇسىنىپ, 74 جۇك كولىگىمەن اكەلىنگەن 240 تونناعا جۋىق ءونىم ساتىلدى.
تيتوۆ قىستاعىنا جالاعاشتىق كاسىپكەرلەر 85 جۇك كولىگىمەن 250 توننا اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن جەتكىزدى. مۇندا كارتوپ, جۋادان بولەك, اسقاباق پەن باقشا ونىمدەرىن بازار باعاسىنان ارزانعا العان تۇرعىندار ريزا بولىستى.
جانقوجا باتىر كوشەسىنىڭ بويىنا سىرداريا اۋدانىنان 87 كولىككە تيەلگەن ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارى اپارىلدى. الپىس توننادان استام كۇرىش, ءدال وسى كولەمدە كارتوپ, 45 توننا ءسابىز, 40 توننا پياز, 90 توننا قاۋىن مەن قاربىز, 25 توننا اسقاباق جانە 30 باس توقتى جەتكىزىلدى.
س.تورايعىروۆ كوشەسىنە ارالدىق شارۋالار 60 جۇك كولىگىمەن 170 تونناعا جۋىق ازىق-ت ۇلىك جەتكىزدى. تەڭىزدى اۋداننىڭ كاسىپكەرلەرى وبلىس ورتالىعى تۇرعىندارىنا مۇزداتىلعان بالىق ونىمدەرى, اس تۇزى, ەت, قۇرت, ىرىمشىك, 500 ليتر شۇبات پەن 60 باس قوي اكەلدى.
قازالىلىق ەڭبەككەرلەر جارمەڭكەگە 70 جۇك كولىگىمەن 150 تونناعا جۋىق ءونىم الىپ كەلدى. اۋدان ونەرپازدارى جارمەڭكەگە جەتكەن جۇرتشىلىققا اسەرلى كوڭىل كۇي سىيلاپ, توقشىلىق تويىن دۋمانعا بولەدى.
استانا داڭعىلىنىڭ بويىندا جاڭاقورعاندىق شارۋالار جارمەڭكە جايدى. 82 جۇك كولىگىمەن جەتكىزىلگەن 300 توننا ءونىم ارزان باعادا ساۋدالاندى. ال شيەلى اۋدانى ديقاندارى 260 تونناداي اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن ساتتى.
وبلىس اكىمى قالا مەن اۋدان اكىمدەرىنە جانە اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ باسشىسىنا ازىق-ت ۇلىك باعاسىن تومەندەتۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن جارمەڭكەلەردى جىل سوڭىنا دەيىن ءار اپتا سايىن تۇراقتى تۇردە ۇيىمداستىرۋدى تاپسىردى.
رەسپۋبليكا كۇنىنە وراي «التىن ءدان – 2022» مەرەكەسى اياسىندا اتشاباردا الامان بايگە ءوتتى. دودا بيىل ۇلتتىق ات سپورتىنىڭ 4 تۇرىنەن ۇيىمداستىرىلىپ وتىر. وعان جەرگىلىكتى اتسەيىستەر باپتاعان جۇيرىكتەردەن بولەك ەلىمىزدىڭ بىرنەشە وبلىسىنان ارنايى كەلگەن ازاماتتار سايگ ۇلىگىن قوستى.
بەس شاقىرىمدىق تاي جارىس پەن 11 شاقىرىمعا سوزىلعان قۇنان بايگەنىڭ جۇلدەلەرى جەرگىلىكتى جۇيرىكتەرگە بۇيىردى. توپ بايگەدە جامبىلدىق شاباندوز اسىلجان نازار مىنگەن سايگ ۇلىك كومبەگە بۇرىن جەتتى.
الامان بايگە جۇلدەسى جالاعاشتىق ەرجان اليحانعا بۇيىردى. شاباندوزعا 4 ملن تەڭگەنىڭ سەرتيفيكاتى تابىستالدى.
جومارت كۇزدەگى ەڭبەك مەرەكەسى سىر بويىندا وسىنداي سالتاناتپەن اتاپ ءوتىلدى.
قىزىلوردا
