بۇل وتىرىس قازاقستان پارلامەنتى سەناتىنىڭ توراعاسى ماۋلەن اشىمباەۆتىڭ وزبەكستان رەسپۋبليكاسىنا رەسمي ساپارى بارىسىندا ەكى ەل پارلامەنتشىلەرى قول جەتكىزگەن ۋاعدالاستىقتاردىڭ ناتيجەسىندە ۇيىمداستىرىلىپ وتىر.
كەزدەسۋدىڭ باستى ماقساتى – ارالدى قالپىنا كەلتىرۋ جانە ونىڭ ەكوجۇيەسىن قورعاۋ ماسەلەلەرىندە قازاقستان مەن وزبەكستاننىڭ ىنتىماقتاستىعىن ودان ءارى نىعايتۋ. سونداي-اق اتالعان جيىن عىلىم مەن ەكولوگيا سالاسىندا ءبىلىم بەرۋگە قاتىستى بىرلەسكەن جوبالاردى ىسكە اسىرۋدى كوزدەيدى.
وتىرىستى اشقان سەنات سپيكەرى ماۋلەن اشىمباەۆ قازاقستان مەن وزبەكستان اراسىنداعى ءوزارا قارىم-قاتىناس بۇگىندە باۋىرلاس ەلدەر تاريحىنداعى جاڭا دەڭگەيگە كوتەرىلگەنىن ايتتى. سەنات توراعاسىنىڭ ايتۋىنشا, مۇنداي ىنتىماقتاستىق ەكى مەملەكەت ءۇشىن دە ماڭىزدى سانالاتىن ارال پروبلەماسىن شەشۋگە ءوز ىقپالىن تيگىزەدى.
ء«بىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ مەملەكەت باسشىلارى ارال پروبلەماسىن شەشۋ جانە ترانسشەكارالىق سۋ رەسۋرستارىن ءتيىمدى پايدالانۋ ماڭىزدى ءارى كەزەك كۇتتىرمەيتىن ماسەلە ەكەنىنە ۇنەمى باسا ءمان بەرىپ كەلەدى. كەزىندە بىرەگەي سۋ قويماسى بولعان ارال قازىرگى تاڭدا وڭىردەگى ەلدەر ءۇشىن وراسان زور ەكولوگيالىق پروبلەماعا اينالىپ وتىر. بۇل ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋ جانە ارالدى قايتا جانداندىرۋ ءۇشىن وزىق تاجىريبە مەن تەحنولوگيالاردى كەڭىنەن قولدانۋ مۇمكىندىگى ەكەنى ءسوزسىز», دەدى ماۋلەن اشىمباەۆ.
سونىمەن قاتار ول ارالعا قاتىستى بىرقاتار ماسەلەنى شەشۋ كەزىندەگى وڭ تاجىريبەگە توقتالدى. سەنات توراعاسى دۇنيەجۇزىلىك بانك پەن قازاقستان ۇكىمەتى قارجىلاندىرعان «سىرداريا وزەنىنىڭ ارناسىن رەتتەۋ جانە ارال تەڭىزىنىڭ سولتۇستىك بولىگىن ساقتاۋ» جوباسىنىڭ قولعا الىنۋى جانە ونىڭ ءبىرىنشى كەزەڭىنىڭ ىسكە اسىرىلۋى ماڭىزدى قادام ەكەنىن ايتتى. سونداي-اق پالاتا سپيكەرى قازىرگى تاڭدا تەڭىز دەڭگەيىن ۇستاپ تۇرۋ ءۇشىن جاڭا مىندەتتەردىڭ اۋقىمدى كەشەنىن قامتيتىن وسى جوبانىڭ ەكىنشى كەزەڭىن جۇزەگە اسىرۋ قاجەتتىگىنە نازار اۋداردى.
ماۋلەن اشىمباەۆ ارال ايماعىن قالپىنا كەلتىرۋ بويىنشا بىرلەسكەن جۇمىستى قولداي وتىرىپ, حالىقارالىق ارالدى قۇتقارۋ قورىنىڭ پلاتفورماسىن بارىنشا پايدالانۋ ماڭىزدى ەكەنىن جەتكىزدى. بۇدان باسقا ءوڭىردىڭ ەكوجۇيەسىن قالىپتاستىراتىن ترانسشەكارالىق وزەندەردىڭ سۋ رەسۋرستارىن بىرلەسىپ باسقارۋدىڭ ءوزارا ءتيىمدى جانە وڭتايلى ءتارتىبىن ىزدەستىرۋ كەرەكتىگىن دە تىلگە تيەك ەتتى.
سەنات سپيكەرى ارال پروبلەماسىن شەشۋگە قاتىستى قازاقستان پارلامەنتىنىڭ سەناتى مەن وزبەكستان ولي ءماجليسىنىڭ سەناتى اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ بىرنەشە باعىتىنا توقتالدى.
ء«بىرىنشى كەزەكتە, ارال ماسەلەسى بويىنشا قازىرگى پروبلەمالاردى شەشۋگە بايلانىستى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن تىعىز بايلانىس ورناتۋدىڭ ماڭىزى زور. قازىر بۇل باعىتتا جۇمىس جۇرگىزىلىپ جاتىر. ودان بولەك, بەلگىلەنگەن جوسپارلاردىڭ ىسكە اسىرىلۋ بارىسىنا پارلامەنتتىك باقىلاۋ جۇرگىزۋدى ءتيىمدى پايدالانعان ءجون. دەپۋتاتتىق كورپۋس ارال ماسەلەسى بويىنشا جانە ءوڭىردى دامىتۋ جونىندەگى باستامالارعا قاجەتتى زاڭنامالىق قولداۋ كورسەتە الادى. بىرلەسىپ, بۇل ماسەلەلەردى حالىقارالىق الاڭداردا دا بەلسەندى تۇردە ىلگەرىلەتۋدىڭ دە بەرەرى مول دەپ ەسەپتەيمىز. جالپى, بىزدە ءتيىمدى بىرلەسكەن جۇمىس ءۇشىن قاجەتتى مۇمكىندىكتەر مەن رەسۋرستار بار», دەدى ماۋلەن اشىمباەۆ.
ءىس-شارانى قازاقستان سەناتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى, كوميسسيانىڭ قازاقستان تاراپىنان تەڭ توراعاسى اسقار شاكىروۆ جۇرگىزىپ وتىردى. وزبەك دەلەگاتسياسىن سول ەلدىڭ ولي ءماجليسى سەناتى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى, كوميسسيانىڭ وزبەكستان تاراپىنان تەڭ توراعاسى سودىك سافوەۆ باستاپ كەلدى.
كەزدەسۋ اياسىندا ەكى ەلدىڭ پارلامەنتشىلەرى ارال اۋدانىن ارالاپ, كوكارال بوگەتىنىڭ قازىرگى جاعدايىمەن ارنايى بارىپ تانىستى. سونىڭ بارىسىندا ەلىمىزدىڭ ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار ءمينيسترى ءوڭىردىڭ بۇگىنگى گيدرولوگيالىق احۋالى مەن ونىڭ دامۋ پەرسپەكتيۆالارى تۋرالى ايتتى.
ءىس-شاراعا ەكى ەلدىڭ سەناتورلارىنان بولەك, قازاقستان ۇكىمەتىنىڭ مۇشەلەرى جانە حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ وكىلدەرى قاتىستى. اتاپ ايتقاندا, بۇۇ دامۋ باعدارلاماسىنىڭ (بۇۇ دب) قازاقستانداعى تۇراقتى وكىلى ياكۋپ بەريش جانە دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ قازاقستانداعى وكىلى كەرولاين كلارينۆال قاتىسىپ, تالقىلانعان ماسەلەلەر بويىنشا قولداۋ كورسەتۋگە مۇددەلى ەكەندەرىن ءبىلدىردى.
