جۇرەكتەردە جىر ساۋلەسىن مازداتقان

مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ رەسپۋبليكالىق مۇقاعالي ماقاتاەۆ وقۋلارى مۇزبالاق اقىننىڭ تۋعان اۋىلى قاراسازدا ءوتتى. ابايدىڭ جىرۇيىق جيدە­بايى سياقتى, مۇقاعالي­دىڭ قارا شالعىن ولەڭدى قاراسازى دا قازاق جىرىنىڭ ءبىر مەككەسىن­دەي, ادامدى الىستان باۋراپ تارت­اتىن قاسيەتتى مەكەن دەسەك, ءمۇلت كەتپەسپىز. مەن باقىتتىمىن, باقىتتى جەردە تۋىلدىم. اينالايىن قاراساز, قاسيەتىنەن سۋىڭنىڭ! سەنىڭ ءاربىر بۇلاعىڭ مەنىڭ ءاربىر قان تامىرىم ەمەس پە؟ قاسيەتتى تۇعىرىم – قاسيەتىنەن سۋىڭنىڭ! وسىنداي اۋىلدا, وسىنداي بەرەكەلى-مەرەكەلى ەل مەن جەردە تۋعان اقىننىڭ باقىتىنا ءشۇباسىز سەنگەندەيمىز. قاراساز­دىڭ مۇقاعالي جىرلاماعان ءبىر قۋرايى, ءبىر تاسى دا قالماعانداي. سونىمەن بىرگە ول قازاعىنىڭ, حالقىنىڭ اقىنى بولعانى ءۇشىن باقىتتى ەدى عوي. شىننان-اق, اتىراۋ-التاي, الاتاۋ-ارقا ارالىعىندا مۇقاعالي جىرعا قوسپاعان قازاق جەرىنىڭ بىردە-ءبىر پۇشپاعى, رۋحىمىز بەن ءدىلىمىزدىڭ بىردە-ءبىر پۇشايمانى جوق ەكەنى بايتاعىمىزعا بەلگى­لى. قىرىقتىڭ بەسەۋىندە جا­­رىق ساۋلەمەن زارىعا قوش اي­تىسقانعا دەيىن وسىنشالىقتى ۇلان-عايىر مۇرا قالدىرىپ, ۇلتتىڭ ۇستىندى اقىنىنا اينالعان ناق وسىنداي دارقان دارىن جانە سيرەك. شىنايى اقىندىق باقىت وسىنداي-اق بولار. كوزى تىرىسىندە مويىندالدى, ءوزى كەتكەسىن قاس­تەر­لەنىپ كەلەدى. حالقىنىڭ ماحابباتى مۇقاعاليعا قۇلاپ ءتۇستى. وسىنىڭ ءبىر ايعاعىنداي, 10 شاقتى جىلدان بەرى وتكىزىلىپ كەلە جاتقان ءداستۇرلى مۇقاعالي وقۋلارىنا اسىققان وقۋشى ورەن­دەر ناۋرىزدىڭ 13-ءى كۇنى قارا­سازعا اتباسىن تىرەدى. ءتىرى­سىندە تويلانباعانىنا ناز ايتىپ, بولاشاققا ارىز جازىپ كەتكەن اقىن­نىڭ شىن تۋعان كۇنى دە وسى كورىنەدى. قاراسازدىڭ دا كارى-جاسىنىڭ مۇقاعالي دەگەندە شىعاردا جانى عانا باسقا-اۋ. اقىن مۇراجايىنىڭ سىرلى جادىگەرىنە اينالعان «مەن وسكەن لاشىق ءبىر بولمەسى», «سۋ سۇراسا ءسۇت بەرگەن, ايران بەرگەن قايران جەڭگەسى», ءتىپتى, «قارعانىڭ ۆالە­تىندەي ەدىرەيگەن» قارا مۇرتقا دەيىن اسىل رۋحتى اڭساپ كەلگەن قو­ناقتارعا قۋانىشىن ءبىلدىر­گەندەي. مۇقاعالي وقۋلارىن وتكىزۋدىڭ امانات پارىزىن الماتى وب­لىس­تىق ءبىلىم باسقارماسى ار­قالاپ ءجۇر. وقۋلاردىڭ سال­تاناتتى اشىلۋىندا باس­قار­­ما باستىعىنىڭ ورىنباسارى جاڭىل سۇلەيمەنوۆا, وب­لىستىق ءماسليحات حاتشىسى ەرمەك كەلىمسەيىتوۆ جانە باسقالار بۇل يگى ءىستىڭ ەلىمىزدىڭ جاس ۇرپاعىن وتانشىل رۋحتا تاربيەلەۋدەگى ماڭىزىنا باسا توقتالىپ, وعان قاتىسۋشى جاس تالاپتاردى جادىرا جۇزبەن قۇتتىقتادى. قاراسازدىڭ مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ بۇل كۇنگى كەشتەگى اۋىلدىڭ التى اۋىزىنداي كادەلى كونتسەرتى دە كوڭىلدەن شىقتى. ال ەرتەڭگى ونەر سايىسىندا جاس تالاپتاردىڭ دا قاناتتارى تالماي, بيىكتە سامعاي بىلگەنىن ايتقان ءلازىم. رەسپۋبليكانىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن كەلگەن 29 جاس ورەن ەكى كەزەڭدە التى ءتۇرلى اتاۋلى سىنعا ءتۇستى. «ايتىپ وتكەن اقىندا ارمان بار ما؟» دەپ ايدارلانعان سونىڭ بىرىنشىسىندە تالاپكەرلەر مۇقاعاليدىڭ ءبىر ولەڭىن ناشىنە كەلتىرە مانەرلەپ جاتقا وقىدى. «كوكىرەگىندە جىر ساۋلەسى مازدايدى» اتالىمىندا وقۋشىلار ءوز ولەڭدەرىن پاش ەتسە, «جىر ەستافەتاسىندا», «رايىمبەك, رايىمبەك!» جانە «اققۋلار ۇيىقتاعاندا» پوەمالارىن جاتقا ايتۋ جونىنەن بەينە- ءبىر سۇرە ايتىستاعىداي الامان سىنعا ءتۇستى. ودان ءارى جاس دارىندار بەرىلگەن ۇيقاستارعا ولەڭ قۇراپ, اقىندىق قابىلەتتەرىن ورتاعا سالدى. ال بۇدان كەيىن مۇقاعالي شۋماقتارىن تالداپ سويلەدى. ەڭ سوڭىندا ون سۇراقپەن مۇقاعالي مۇراسىن كىم كوپ بىلەتىنى ساراپقا سالىندى. وسىناۋ مەكتەپ وقۋشىلارى­نىڭ ونەرى, قابىلەت-دارىندارى كىمدى بولسا دا ءتانتى ەتكەندەي ەدى. ولار مۇقاعالي پوە­زياسىن قالتقىسىز سۇيەتىنىن جانە بىلەتىنىن كورسەتتى. قازاق رۋحىنىڭ, قازاق ءتىلىنىڭ بولا­شاق جارشىلارى دا وسىلار. جوعارىداعى سىنداردا كوپشى­لىگى جاسىنداي جارقىلداپ, مۇز­با­لاق اقىننىڭ جىرى تۋعان ەلىن­دە جالعاسىپ جاتقاندىعىن ايعاقتادى. باس جۇلدەنى الماتى قالاسىنداعى №62 شونا سما­حان­ ۇلى اتىنداعى گيمنازيا وقۋشىسى اياۋلىم توقتاسىن ەن­شىلەدى. ەكى ءبىرىنشى ورىندى ۇلى اباي ەلىنەن كەلگەن قاراۋىل ورتا مەكتەبىنىڭ وقۋشىسى مارال تۇگەلجان مەن قاراسازدىق مەكتەپ-گيمنازيا ورەنى بىرلىك بەك­مۇحانبەت قانجىعالارىنا باي­لادى. ءۇش ەكىنشى جۇلدەگە ال­ماتى وبلىسى پانفيلوۆ اۋدانى, ءا.قاستەەۆ اتىنداعى مەك­تەپتەن ءمولدىر نۇريەۆا مەن الاكول اۋدانى, ءۇشارال قازاق گيمنازياسىنان ساۋلەت داۋكەن جانە پاۆلودار وبلىسى ەكىباستۇز قالاسى, اتىعاي ورتا مەكتەبىنەن اقمارجان تىلەگەن يە بولدى. ءۇشىنشى ورىن تۇعىرىنان تۇگەلدەي الماتى وبلىسىنىڭ وقۋشىلارى كورىن­دى. ولار – ەسكەلدى اۋدانىنداعى ش.ءۋاليحانوۆ اتىنداعى ورتا مەكتەپتەن زاعيپا ريزابەك, قارا­سايلىق التىنسارين اتىنداعى ورتا مەكتەپتەن ايمەرەكە جا­ناش­باەۆا جانە رايىمبەك اۋ­دانىنداعى ا.نۇسىپبەكوۆ اتىن­داعى ورتا مەكتەپتەن ءدىن­مۇحامەد مۇحامەتجان. مۇقاعالي وقۋ­لارىنىڭ ارنايى جۇلدەسىنە باتىس قازاقستان وبلىستىق س.سەيفۋللين اتىنداعى مەكتەپ-ينتەرنات وقۋشىسى ينديرا قاميەۆا لايىق دەپ تانىلدى. قورعانبەك امانجول, «ەگەمەن قازاقستان». الماتى. سۋرەتتى تۇسىرگەن قانات ءبىرجانسال ۇلى.