ءبىز ەگەمەن ەلىمىزدىڭ ىلگەرى كۇنگە ىركىلمەي ىلگەرىلەۋىنىڭ كۋاسى بولىپ وتىرمىز. وسىنداي بولاشاعى زور ەلدە تۋعانىمىزدى ماقتانىش سانايتىنىمىز دا راس. شىنى كەرەك, تاۋەلسىز مەملەكەتىمىزدىڭ تاريحي قىسقا مەرزىمدە قول جەتكىزگەن تابىستارى ءاربىر قازاقستاندىقتىڭ ەرەن ەڭبەگىمەن كەلىپ جاتقانىن دا تۇسىنەمىز. دەگەنمەن, «مىڭ قوسشىدان ءبىر باسشى» دەگەندەي, وسىنداي اسقارالى اسۋلاردى الۋىمىزدا ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ۇستانعان سارابدال ساياساتىنىڭ ساباقتىستىعىنىڭ ارقاسى ەكەنىن مويىنداۋىمىز كەرەك. باس-اياعى جيىرما جىلدان استام ۋاقىتتىڭ ىشىندە ەلىن الەمگە مويىنداتقان ەلباسى ەلدىڭ بولاشاق دامۋىنىڭ سارا جولىن دا ىلگەرىلەۋ سوقپاقتارىنا سالىپ كەلەدى. حالىقتىڭ ەلباسىنىڭ جىل سايىنعى جولداۋىن اسىعا كۇتەتىنى دە سوندىقتان. سەبەبى, بۇگىنى مەن ەرتەڭىن ساباقتاستىرا دامىتۋدىڭ داعدىلى جوبا-جوسپارىن حالقىنىڭ الدىنا جايىپ سالا وتىرىپ, ونىڭ اسقان جاۋاپكەرشىلىگىن دە جەتە تۇسىنەتىن ەلباسىنىڭ ايتقان سوزدەرىن ىسىمەن بەكىتىپ كەلە جاتقانى حالىقتىڭ جادىندا جاتتالىپ قالدى دەسەم, ارتىق ايتقاندىق بولماس.
ءبىز ەگەمەن ەلىمىزدىڭ ىلگەرى كۇنگە ىركىلمەي ىلگەرىلەۋىنىڭ كۋاسى بولىپ وتىرمىز. وسىنداي بولاشاعى زور ەلدە تۋعانىمىزدى ماقتانىش سانايتىنىمىز دا راس. شىنى كەرەك, تاۋەلسىز مەملەكەتىمىزدىڭ تاريحي قىسقا مەرزىمدە قول جەتكىزگەن تابىستارى ءاربىر قازاقستاندىقتىڭ ەرەن ەڭبەگىمەن كەلىپ جاتقانىن دا تۇسىنەمىز. دەگەنمەن, «مىڭ قوسشىدان ءبىر باسشى» دەگەندەي, وسىنداي اسقارالى اسۋلاردى الۋىمىزدا ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ۇستانعان سارابدال ساياساتىنىڭ ساباقتىستىعىنىڭ ارقاسى ەكەنىن مويىنداۋىمىز كەرەك. باس-اياعى جيىرما جىلدان استام ۋاقىتتىڭ ىشىندە ەلىن الەمگە مويىنداتقان ەلباسى ەلدىڭ بولاشاق دامۋىنىڭ سارا جولىن دا ىلگەرىلەۋ سوقپاقتارىنا سالىپ كەلەدى. حالىقتىڭ ەلباسىنىڭ جىل سايىنعى جولداۋىن اسىعا كۇتەتىنى دە سوندىقتان. سەبەبى, بۇگىنى مەن ەرتەڭىن ساباقتاستىرا دامىتۋدىڭ داعدىلى جوبا-جوسپارىن حالقىنىڭ الدىنا جايىپ سالا وتىرىپ, ونىڭ اسقان جاۋاپكەرشىلىگىن دە جەتە تۇسىنەتىن ەلباسىنىڭ ايتقان سوزدەرىن ىسىمەن بەكىتىپ كەلە جاتقانى حالىقتىڭ جادىندا جاتتالىپ قالدى دەسەم, ارتىق ايتقاندىق بولماس.
مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «قازاقستان جولى-2050: ءبىر ماقسات, ءبىر مۇددە, ءبىر بولاشاق» اتتى قازاقستان حالقىنا ارنالعان بيىلعى جولداۋىن تەلەديداردان تىڭداپ, باسپاسوزدەن وقىعاننان كەيىن بۇعان كوزىمىز انىق جەتتى. شىنى كەرەك, «قازاقستان-2050» ستراتەگياسىنداعى اۋقىمدى مىندەتتەردى جۇزەگە اسىرۋ مۇمكىندىگى قالاي بولار ەكەن دەپ قوبالجىعانىمىزدى جاسىرۋدىڭ رەتى جوق. بىراق, ونى جۇزەگە اسىرۋدىڭ العاشقى قادامدارى بولاشاققا دەگەن سەنىمىمىزدى نىعايتا ءتۇستى. ەلباسىنىڭ بيىلعى جولداۋى وسى ۇلكەن دە ىرگەلى مىندەتتەردى قالاي ورىنداۋدىڭ ناقتى باعىتتارىن ايقىنداپ بەرگەن باعدارلامالىق قۇجات بولىپ تابىلادى. ءبىز بۇل جولداۋدان بۇگىنگى بيىگىمىزدەن الاسارماۋدىڭ العىشارتتارىن كورىپ وتىرمىز. قاراپايىم حالىقتىڭ ءوزى ەلباسىنىڭ جىل سايىنعى جولداۋىنىڭ ءوز ءومىرىن, تۇرمىسىن جاقسارتۋعا سەپتىگى تيەتىنىن سەزىنەتىنىن جاسىرۋدىڭ رەتى جوق. بۇل جولعى جولداۋدىڭ دا حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋعا, ەلىمىزدىڭ دامۋىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعانى كورىنىپ تۇر.
ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «قازاقستان جولى – 2050: ءبىر ماقسات, ءبىر مۇددە, ءبىر بولاشاق» اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا «الەۋمەتتىك سالانى دامىتۋدىڭ 2050 جىلعا دەيىن باستى باعدارلارى ناقتى ينديكاتيۆتى تسيفرلاردا كورسەتىلگەن. ءبىز ىشكى جالپى ءونىم كولەمىن جان باسىنا شاققاندا 4,5 ەسە – 13 مىڭ دوللاردان 60 مىڭ دوللارعا دەيىن ارتتىرۋىمىز كەرەك. قازاقستان حالىق قۇرىلىمىندا ورتا تاپ ۇلەسى باسىم ەلگە اينالادى. ۋربانيزاتسيانىڭ جاھاندىق ۇردىسىنە وراي قالالىق تۇرعىندار ۇلەسى بارلىق حالىقتىڭ قازىرگى 55 پايىزىنان 70 پايىزداي دەڭگەيگە دەيىن وسەدى.
قازاقستاننىڭ قالالارى مەن ەلدى مەكەندەرىن ساپالى جولدار مەن كولىكتىڭ بارلىق ءتۇرىنىڭ جۇردەك باعىتتارى بايلانىستىرادى» دەپ كورسەتىلىپتى. مۇنىڭ جاي ايتىلا سالعان ءسوز ەمەس ەكەنى قازىردىڭ وزىندە اڭعارىلۋدا. جىل وتكەن سايىن ىشكى جالپى ءونىمنىڭ جان باسىنا شاققاندا اناعۇرلىم ءوسىپ كەلە جاتقانىن ءوز باسىمىزدان وتكەرۋدەمىز. اسىرەسە, ونەركاسىبى قارقىندى دامىپ وتىرعان ءبىزدىڭ وڭىردە ناقتى كورىنۋدە. سونداي-اق, الىس اۋىلدارداعى تۇرعىنداردىڭ ونەركاسىپتى قالالار ماڭىنا شوعىرلانۋى دا جىل سايىن ارتىپ كەلەدى. قازىر اقتوبە قالاسىندا وڭىردەگى حالىقتىڭ 50 پايىزعا جۋىعى تۇراتىنى سونىڭ ناقتى دالەلى. اۋدان ورتالىقتارى مەن ءىرى ەلدى مەكەندەرگە قاتىنايتىن جولدار دا تۇزەلە تۇسۋدە. بۇل ءبىزدىڭ تۇرمىسىمىزدىڭ جاقسارۋىنا اناعۇرلىم ىقپال ەتىپ وتىر.
مەن ءوز ءىسىمدى جۇرگىزىپ وتىرعاندىقتان, ەلباسىنىڭ كاسىپكەرلىكتى دامىتۋعا بايلانىستى بايلامدارىنا قۇلاق ءتۇرىپ جۇرەمىن. ءبىزدىڭ ەلدە شاعىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتۋعا قولايلى جاعداي تۋعىزىلىپ وتىر. بۇل جولعى جولداۋدا كاسىپكەرلىككە قاتىستى ناقتى ۇسىنىستار مەن قولداۋلار بولاتىنى اشىق ايتىلدى. بۇل ءبىزدى جاڭا تابىستارعا جىگەرلەندىرەدى.
جولداۋداعى «مەملەكەت جۇمىسىنىڭ نەگىزگى بولىگى قازاقستان بيزنەسىن, اسىرەسە, شاعىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتۋعا بارىنشا قولايلى جاعداي جاساۋ بولماق. تاياۋداعى 10-15 جىلدا عىلىمي قامتىمدى ەكونوميكالىق بازيس جاساۋ كەرەك, ونسىز ءبىز الەمنىڭ دامىعان ەلدەرى قاتارىنا قوسىلا المايمىز. مۇنى دامىعان عىلىم ارقىلى شەشۋگە بولادى», دەگەن ءسوزدىڭ ءوزى بولاشاعىمىزدىڭ باياندىلىعىن ايقىنداپ بەرگەنى شىندىق.
سونداي-اق, ەلباسى بارشا قازاقستاندىقتاردى ەڭبەك ەتۋدىڭ مول مۇمكىندىگى بار ەكەنىنە سەندىرە تۇسەدى. جولداۋداعى «ستراتەگيا – كۇننەن-كۇنگە, جىلدان-جىلعا ەلىمىزدى, قازاقستاندىقتاردىڭ ءومىرىن جارقىن ەتە تۇسەتىن ناقتى پراكتيكالىق ىستەر باعدارلاماسى. بىراق نارىقتىق جاعدايدا اسپاننان ناپاقا كۇتپەي, ءتيىمدى ەڭبەكتەنۋ كەرەكتىگىن اركىم-اق ءتۇسىنۋى ءتيىس. مەملەكەتتىڭ مىندەتى – وسىعان بارلىق جاعدايدى جاساۋ. مەن الەمنىڭ وزىق ەلدەرى اراسىنداعى وتانىمىزدىڭ لايىقتى بولاشاعى عانا قازاقستاندىقتاردى ماڭگىلىككە بىرىكتىرەتىنىنە سەنىمدىمىن», دەگەن سوزدەردىڭ ءوزى وسىنىڭ ايقىن دالەلى دەپ ويلايمىن.
جولداۋدا دارىگەرلەر مەن مۇعالىمدەردىڭ ەڭبەكاقىسى, قامكوڭىل جانداردىڭ جاردەماقىسى وسەتىنى دە ايتىلعان. مۇنى قاشاندا حالقىنىڭ قامىن ويلاعان ەلباسىنىڭ ۇستانعان ساياساتىنىڭ باستى باعىتى دەۋ ورىندى. ەلدەگى بىرلىك پەن تاتۋلىقتى نىعايتۋعا باعىتتالعان باعدارلامالىق ويلارىنىڭ ءوزى ءبىزدىڭ جارقىن بولاشاعىمىزدىڭ باياندىلىعىن كورسەتسە كەرەك. جولداۋداعى باياندالعان جوسپارلى جۇمىستاردىڭ ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ ەگەمەن ەلىمىزدىڭ تىزگىنىن ۇستاعاننان بەرگى سارا ساياساتىمەن ساباقتاس ورىلەتىنىنە تاعى كۋا بولدىق. دامىعان 30 ەلدىڭ قاتارىنا ەنۋدىڭ ىزگى ىزدەنىستەرىن ايقىنداپ بەرگەن جولداۋدىڭ قۇندىلىعى دا وسىندا. ەلباسى بۇل ماقساتقا جەتۋ ءۇشىن ءاربىر قازاقستاندىقتىڭ بەلسەندىلىگى قاجەتتىلىگىن دە جاسىرمايدى. شىندىعىندا, جۇدىرىقتاي بىرىكسەك الىنبايتىن قامال جوق. سوندىقتان بيىك مەجەلەردى الۋ جولىندا ءبىزدىڭ ارقايسىمىز ەلجاندىلىقپەن ەڭبەك ەتىپ, ءومىر ءسۇرۋىمىز قاجەت دەپ ويلايمىن. بۇل ەلباسى جولداۋىن قولداۋىمىز دا بولادى, سونداي-اق, ءوز ءومىرىمىزدى جاقسارتۋعا قوسقان ۇلەسىمىز دە بولادى.
جۇمابەك كۋكانوۆ,
«ءاليا جولدارى» جشس ديرەكتورى.
اقتوبە وبلىسى.
