كۇرسىنىس
1985 جىلدىڭ ساۋىرىنەن سوڭعى جاڭالىققا دا, جاڭارۋلارعا دا تولى العاشقى ءۇش-ءتورت جىلدا ءباسپاسوز بەتتەرى ۇرانداعان ماقالالارعا, «قايتا قۇرعان» اقىل-كەڭەستەرگە تولىپ كەتكەنى بەلگىلى. بىردە سىرباي ماۋلەنوۆ سونداي گازەتتىڭ ءبىرىن وقىپ وتىرىپ, كۇرسىنە باسىن شايقاپتى.
– سىراعا, قاتتى كۇرسىندىڭىز عوي, نە بولدى سىزگە؟ – دەيدى قاسىنداعى ىنىلەرىنىڭ ءبىرى.
سوندا سىراعاڭ:
– الدىندا بوگەت جوعىن كوردى داعى,
بۇل كۇندە بىلگىش بولدى ەلدىڭ ءبارى.
وسىنشا شەشەندەر مەن كوسەمدەردى,
قالايشا كوتەرىپ تۇر جەردىڭ شارى, – دەپ تاباندا ولەڭمەن جاۋاپ بەرىپتى دە, تاعى دا كۇرسىنىپتى.
سۋرەتشى ءىنىسىن تانىستىرۋ
وتكەن-كەتكەننەن ءسوز قوزعاپ, ەسكىدەن سىر تارتىپ, قازاقتىڭ تانىمال قالامگەرلەرى اسقار سۇلەيمەنوۆ پەن اقسەلەۋ سەيدىمبەكوۆ بىردە الماتىنىڭ اعاشى مول, سايالى ءبىر گۇلزارىندا ناسىباي اتىپ, دەمالىپ وتىرىپتى.
قاعاز-قارىنداشىن قولتىقتاپ كوشە بويلاپ بەزەكتەپ بارا جاتقان سۋرەتشى ەركىن نۇرازحانوۆ ولاردى كورەدى دە, سالەم بەرە كەتەيىن دەپ, ەكى اعاسىنا قاراي بۇرىلىپتى. سالەمنەن سوڭ اقسەلەۋ:
– اسەكە, ءسىز بەن ءبىزدىڭ ءوزىمىز بىلە بەرمەيتىن قاسيەتىمىزدى بادىرايتىپ كورسەتىپ سالىپ جۇرگەن سۋرەتشى ءىنىڭ وسى بولادى, – دەيدى الاقانىنداعى ناسىبايدىڭ قالدىعىن قاعىپ جاتىپ.
اسقار ەركىن ءىنىسىن بۇرىننان دا جاقسى تانيدى ەكەن, ەرىنىن ورامالدىڭ ۇشىمەن ءبىر ءىلىپ ءسۇرتىپتى دە:
– «قاسيەتىمىز» دەگەنىڭە ءشۇبام بار, اقسەلەۋ, وسى ەركىن ءبىزدىڭ قاسيەتسىزدىگىمىزدى بادىرايتىپ كوزىمىزگە كورسەتىپ جۇرگەن سەكىلدى, – دەگەن ەكەن.
كەزدەيسوق كەزدەسۋ
ءسابيت مۇقانوۆ تاياعىن تىقىلداتىپ, بىردە جازۋشىلار وداعىنا قاراي اياڭداپ كەلە جاتسا كەرەك. كوشە بۇرىشىنداعى ءۇيدى اينالا بەرگەن كەزدە قارسى الدىنان شاشى جەلكىلدەگەن, ءوزى جەلپىلدەگەن ءبىر جاس جىگىت ۇشىراسا كەتىپتى دە:
– اسسالاۋماعالەيكۋم, سابە! – دەپ جىگىت جازۋشىعا قوس قولىن الا ۇمتىلادى.
سايتانداي ساپ ەتە قالعان جىگىتتىڭ داۋىستاي بەرگەن سالەمىنەن سابەڭ سەلك ەتىپ, ساسىپ قالادى. – ۋاليكۇمسالام! – دەپ, كىدىرىپ بارىپ سالەمىن الادى.
«بۇل جىگىت كىم بولدى ەكەن, اڭقىلداپ تۇرعان بالانى تانىماعانىم ۇيات بولدى-اۋ», – دەپ ىشتەي قىسىلىڭقىراپ تا قالادى. «ە, ءداۋ دە بولسا اۋىلدان كەلگەن اعايىنداس بىرەۋ شىعار», – دەپ جورامالدايدى دا:
– ءيا, قاشان كەلدىڭ, ەل-جۇرت امان-ساۋ ما؟ – دەپ سۇرايدى.
– سابە, نەنى سۇراپ تۇرسىز؟ مەن وسى الماتىدا تۇرام عوي... – دەيدى جىگىت.
– جو-جوق, مىنا جەرگە قاشان كەلدىڭ دەپ سۇراپ تۇرمىن؟ – دەيدى سابەڭ اياق استىنداعى ءاسفالتتى تىقىلداتىپ.
– كەلە جاتقان بەتىم وسى ەدى, سابە.
«قاپ, بالەم, بۇل باسقا جىگىت بولدى عوي», – دەپ سابەڭ ىشتەي تاعى قىلپ ەتە قالادى. «ۇيالعان تەك تۇرماستىڭ» قامىن جاساپ:
– قالاي, ۇيدەگى كەلىن امان-ساۋ ما؟ – دەيدى.
– سابە, مەن ءالى بويداقپىن, – دەيدى جىگىت تە لىپىلداپ.
– جو-جوق, سەنىڭ شەشەڭدى ايتام... ول ماعان كەلىن بولماعاندا كىم بولۋشى ەدى؟! سونى سۇراپ تۇرمىن, – دەيدى سابەڭ قولما-قول ءسوز تاۋىپ.
– ە... ول كىسى امان-ساۋ, شاپقىلاپ ءجۇرىپ جاتىر...
– شاپقىلاپ ءجۇرىپ جاتسا – سول كەلىنگە سالەم ايت! – دەپ سابەڭ جىلجىپ ءجۇرىپ كەتىپتى.
الىبەك اسقار
نۇر-سۇلتان
