ونىمدەردىڭ ساپاسىن جاقسارتۋ جانە تۇتىنۋشىلارعا ساپالى قىزمەت كورسەتۋ ماقساتىندا 1989 جىلدان بەرى حالىقارالىق ساپا كۇنى اتالىپ ءوتىپ كەلەدى. مۇنداي شەشىمدى ەۋروپالىق ساپا وداعىنىڭ ۇسىنىسى نەگىزىندە بۇۇ قابىلداعان بولاتىن.
ءبىزدىڭ مەملەكەتىمىزدە ەلباسىمىزدىڭ سەگىز جىل بۇرىن بەكىتكەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ «التىن ساپا» سىيلىعى مەن «قازاقستاننىڭ ۇزدىك تاۋارى» رەسپۋبليكالىق كورمە-كونكۋرسى ءداستۇرلى تۇردە اتالىپ ءوتىپ كەلەدى. ساپا ماسەلەسىنە ەلباسىنىڭ ءوزى ەرەكشە ءمان بەرۋدە.
* 14 قاراشا – حالىقارالىق ساپا كۇنى
ونىمدەردىڭ ساپاسىن جاقسارتۋ جانە تۇتىنۋشىلارعا ساپالى قىزمەت كورسەتۋ ماقساتىندا 1989 جىلدان بەرى حالىقارالىق ساپا كۇنى اتالىپ ءوتىپ كەلەدى. مۇنداي شەشىمدى ەۋروپالىق ساپا وداعىنىڭ ۇسىنىسى نەگىزىندە بۇۇ قابىلداعان بولاتىن.
ءبىزدىڭ مەملەكەتىمىزدە ەلباسىمىزدىڭ سەگىز جىل بۇرىن بەكىتكەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ «التىن ساپا» سىيلىعى مەن «قازاقستاننىڭ ۇزدىك تاۋارى» رەسپۋبليكالىق كورمە-كونكۋرسى ءداستۇرلى تۇردە اتالىپ ءوتىپ كەلەدى. ساپا ماسەلەسىنە ەلباسىنىڭ ءوزى ەرەكشە ءمان بەرۋدە.
ۇدەمەلى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ مەملەكەتتىك باعدارلاماسىنىڭ قابىلدانىپ, جۇزەگە اسىرىلۋى, قازاقستاننىڭ كەدەندىك وداققا مۇشە بولۋى, رەسەي جانە بەلارۋس ەلدەرىمەن بىرىككەن ەكونوميكالىق كەڭىستىكتە جۇمىس ىستەۋى ەل بيزنەسىنىڭ الدىندا جاڭا باعىتتار مەن مۇمكىندىكتەردىڭ اشىلۋىنا قولايلى جاعداي تۋعىزۋدا. ءبىز بۇل كەڭىستىكتى ساپالى دا ارزان ونىمدەر شىعارۋعا قول جەتكىزگەن كەزدە عانا كەڭىنەن يگەرە الامىز. وسىنداي ماقساتتارعا جەتۋ ءۇشىن قازىرگى تاڭدا ءبىزدىڭ وتاندىق وندىرۋشىلەر حالىقارالىق ستاندارتتارعا سايكەس جۇمىس ىستەۋگە كىرىسىپ تە كەتتى. ەلباسى ءوزىنىڭ جىل سايىنعى قازاقستان حالقىنا جولداۋلارىندا حالىقارالىق ستاندارتتارعا كوشۋ ماسەلەسىن جۇيەلى تۇردە ەسكەرتىپ وتىرادى.
حالىقارالىق ستاندارتتارعا نەگىزدەلۋ ەكونوميكالىق سالالاردىڭ دامۋىمەن قاتار دەنساۋلىق ساقتاۋ, قاۋىپسىزدىك ىسىنە, جالپى, حالىق تۇرمىسىنىڭ جاقسارۋىنا يگى ىقپالىن تيگىزەدى. ەلىمىزگە حالىقارالىق نارىقتا ءوزىنىڭ ورنىن تابۋىنا كومەكتەسەدى. ەكسپورتتىق تاۋارلاردىڭ كوبەيۋىن تۋدىرادى. سوندىقتان ەلدە وندىرىلەتىن ونىمدەر ساپاسىنىڭ جوعارى, حالىقارالىق ستاندارتتارعا سايكەس بولۋى مەملەكەت تاراپىنان ناقتى باقىلاۋعا الىنعان. ەلىمىزدە وندىرىلەتىن ءونىمنىڭ ساپالىلىعى مەن ستاندارتتارعا سايكەستىگىن قاداعالايتىن ارنايى زەرتحانالار مەن باقىلاۋ ۇيىمدارى جۇمىس جاسايدى.
بۇل باعىتتا قول جەتكەن جەتىستىكتەرىمىز دە جوق ەمەس. بۇگىندە حالىقارالىق ستاندارتتار كوپتەگەن ءوندىرىس سالالارىندا قولدانىسقا يە.
ال ەندى استانا قالاسى بويىنشا ءونىمنىڭ ساپاسى مەن قاۋىپسىزدىگى بويىنشا قانداي جۇمىستار جاسالۋدا دەگەن سۇراققا كەلەيىك.
شىندىعىندا, ءبارى ويداعىداي دەپ ايتۋعا ءالى دە بولمايدى. سەبەبى, نارىقتا قازىرگە دەيىن ساپا تالاپتارىنا ءمان بەرمەيتىن كاسىپكەرلەر جەتىپ ارتىلادى. وسى جىلدىڭ 9 ايى ىشىندە جوسپارلى جانە جوسپاردان تىس تەكسەرىس بارىسىندا 90 سۋبەكتى تەكسەرىلىپ, سونىڭ ىشىندە 70 كاسىپكەرلىك سۋبەكتىسىنىڭ تەحنيكالىق تالاپتارعا سايكەس كەلمەۋى سول جاعدايدىڭ دالەلى بولدى دەي الامىز. ەگەر مۇنى ۇلەستىك كورسەتكىشپەن ەسەپتەيتىن بولساق 79 پايىزدى قۇرايدى ەكەن.
تەحنيكالىق تالاپتارعا ءسايكەس كەلمەيتىن ونىمدەردى نارىقتان شەتتەتۋدى رەتتەۋ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ باس مەملەكەتتىك ينسپەكتورلارىنىڭ قۇزىرەتىندە بولعان ەدى. الايدا, باس مەملەكەتتىك ينسپەكتورلاردىڭ شەشىم قابىلداۋ تيىمدىلىگى ايقىن بايقالمادى. وسىعان بايلانىستى باس ينسپەكتورلاردىڭ جۇمىسىن جاقسارتۋ قولعا الىنىپ, وسى بويىنشا قوسىمشا نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردى قابىلداۋ العا قويىلعان. بۇل اكتىلەر باس مەملەكەتتىك ينسپەكتوردىڭ جۇمىسىنا وڭ اسەر تيگىزەتىنىنە سەنىمدىمىن.
كاسىپكەرلەر تاراپىنان تاۋارلار مەن قىزمەتتەردىڭ تەحنيكالىق تالاپتارعا ساي كەلمەۋ جولدارىن شەكتەۋ ءۇشىن, 2012 جىلى «تاۋارلاردى وتكىزۋ جانە جابدىقتاۋ بويىنشا پروفيلاكتيكالىق باقىلاۋ ءادىستەمەسى (استانا قالاسى دەپارتامەنتى مىسالىندا)» اتتى ادىستەمە قۇرالىن جارىققا شىعاردىق. بۇل قۇرال بويىنشا قر تەحنيكالىق باسقارۋ جانە مەترولوگيا زاڭناماسىنا سايكەس ساتۋشىلارعا ساپالى ءونىم ءوندىرۋ, وتكىزۋ بويىنشا كەڭەس بەرۋ كوزدەلگەن. ويتكەنى, مەملەكەتتىك ينسپەكتورلار مەن ساتۋشىلاردىڭ جۇيەلى بايلانىستا بولۋى ارقىلى كوپتەگەن زاڭ بۇزۋشىلىقتاردى جويۋعا بولادى. «جەتكىزۋشى-ساتۋشى-تۇتىنۋشى» بايلانىسىنىڭ جاقسى جۇمىس ىستەۋى ءۇشىن كاسىپكەر ءونىمىنىڭ تەحنيكالىق تالاپتار مەن ستاندارتتارعا سايكەس بولۋىن قاداعالاۋعا ءتيىس.
پروفيلاكتيكالىق باقىلاۋدى جۇرگىزەر الدىندا مەملەكەتتىك ينسپەكتور ءسۇ نەمەسە وسو جەتەكشىلەرىمەن كەزدەسىپ, جازباشا تۇردە جالعا بەرىلگەن ساۋدا نۇكتەسىن تەكسەرۋ تۋرالى جۇمىستىڭ بولاتىندىعىن جەتكىزۋ كەرەك.
جۇمىستىڭ باستى سيپاتى – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تەحنيكالىق باقىلاۋ جانە مەترولوگيا تالاپتارىنىڭ ساقتالىنۋى بويىنشا ساۋداگەرلەرمەن اڭگىمەلەسۋ (پىكىر الماسۋ). باستى قاعيداسى – مەملەكەتتىك ينسپەكتورلار مەن تاۋار وتكىزۋشى (ساتۋشى) اراسىندا سەنىمدىلىك پەن تۇسىنۋشىلىك ورناتۋ. وسىعان وراي مەملەكەتتىك ينسپەكتور ءوز تاراپىنان ار-نامىس كودەكسىنىڭ ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتۋى كەرەك. دورەكى سويلەۋ, ايىپتاۋ جانە قورلاۋ سىندى جات قىلىقتاردى كورسەتپەۋگە ءتيىس.
مەملەكەتتىك ينسپەكتور قاراۋىنداعى پروفيلاكتيكالىق تەكسەرىس كەزەڭى اپتاسىنا 1 رەت 2 ساعاتتان اسپايتىن مولشەردە بولۋى كەرەك. سونىمەن قاتار, تەكسەرىلەتىن نىساندار سانى 5 ءدۇڭگىرشەكتەن اسپاۋعا ءتيىس. مەملەكەتتىك ينسپەكتوردىڭ ءبىر دۇڭگىرشەكتەگى ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارى 20-25 مينۋتتان اسپاۋى كەرەك.
دۇڭگىرشەكتەگى تەكسەرىلەتىن تاۋار الدىن الا تاڭدالعان 3-تەن 12-گە دەيىنگى بىرلىكتى قۇراۋعا قاجەت..
مارات رىسبەكوۆ,
يندۋستريا جانە جاڭا تەحنولوگيالار مينيسترلىگى
تەحنيكالىق رەتتەۋ جانە مەترولوگيا كوميتەتىنىڭ
استانا قالاسى بويىنشا دەپارتامەنت باسشىسى.
