«بارلىق ۋاقىتتاعى ادامنىڭ ەڭ باستى قۇندىلىعى – دەنساۋلىعى. قورشاعان ورتا كۇيىنىڭ ناشارلاۋى, قيمىل-قوزعالىسى از ءومىر سالتى, دۇرىس تاماقتانباۋ سوزىلمالى اۋرۋلاردىڭ, ونىڭ ىشىندە ونكولوگيالىق اۋرۋلاردىڭ دا ارتۋىنا اكەلدى. قازاقستان بۇل جاھاندىق بەتالىستارعا بەلسەنە ءۇن قاتۋدا», دەلىنگەن ۇندەۋ ماتىنىندە.
2018 جىلى ەلىمىزدىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ تاپسىرماسىمەن 2022 جىلعا دەيىنگى ونكولوگيالىق اۋرۋلارمەن كۇرەستىڭ كەشەندى جوسپارى بەكىتىلگەن بولاتىن. بيىل ۇلتتىق ونكولوگيا ورتالىعىنىڭ قۇرىلىسى باستالدى, وندا وبىردى ەمدەۋ مەن دياگنوستيكاسىنىڭ ەڭ وزىق تەحنولوگيالارىن ەنگىزۋ جوسپارلانعان.
«ەگەر ەرتەرەك انىقتالاتىن بولسا, ونكولوگيالىق اۋرۋلاردى ەمدەۋ قيىنعا سوقپايدى. بۇل پروتسەستەگى باستى دۇنيە – العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەك. تۋرا ءبىر جىل بۇرىن الەمنىڭ 194 ەلى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەك بويىنشا استانا دەكلاراتسياسىن ءبىراۋىزدان قابىلدادى. استانا دەكلاراتسياسى الەمدىك قاۋىمداستىق كوشباسشىلارىن مەديتسينالىق قىزمەتتەرمەن جاپپاي قامتۋعا قول جەتكىزۋگە جانە ادامداردىڭ دەنساۋلىعىن ساقتاۋ ءۇشىن العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەكتىڭ ءرولىن كۇشەيتۋگە شاقىردى. بۇل كوپتەگەن اۋرۋلاردىڭ, ونىڭ ىشىندە وبىردىڭ دا ساپالى پروفيلاكتيكاسىن, ەرتە انىقتالۋى مەن ءتيىمدى ەمدەلۋىن قامتاماسىز ەتەدى», دەلىنگەن ەلباسىنىڭ ارناۋ سوزىندە.
ء«بىزدىڭ ەلىمىز ءۇشىن حالىقتىڭ ساۋلىعى – تۇراقتى دامۋ مەن ءال-اۋقاتىنىڭ ارتۋىنىڭ باستى نەگىزى. بارشاڭىزعا سامميتكە بەلسەندى قاتىسقانىڭىز ءۇشىن العىس بىلدىرەمىن, تابىس پەن جەمىستى ەڭبەك تىلەيمىن!», دەپ تۇيىندەيدى ەلباسى قاتىسۋشىلارعا ارناعان ءسوزىن.
ءوز كەزەگىندە بەردىبەك ساپارباەۆ ەل باسشىلىعىنىڭ تاپسىرماسىمەن ۇكىمەتتىڭ ونكولوگيالىق اۋرۋلاردى ازايتۋ بويىنشا شارالار قابىلداپ جاتقانىن جەتكىزدى.
ء«بىز ونكولوگيالىق اۋرۋلاردان بولاتىن ءولىم-ءجىتىمدى ازايتۋ ءۇشىن شارالاردى بارىنشا قابىلداپ جاتىرمىز. بىلتىر بۇل كورسەتكىش 5%-عا تومەندەدى. ءتيىمدى شارالاردىڭ ءبىرى – دياگنوستيكا جانە ەرتە انىقتاۋ. بۇل كورسەتكىش سوڭعى كەزدە 26%-عا ارتتى», دەدى ب.ساپارباەۆ.
ۆيتسە-پرەمەر قازاقستاندا بۇل ماسەلەلەرمەن ارنايى عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتى, ونكولوگيا ورتالىعى مەن ەلىمىزدىڭ وڭىرلەرىندەگى 16 ونكولوگيالىق ديسپانسەر اينالىساتىنىن جەتكىزدى.
ء«بىز 2018-2022 جىلدارعا ارنالعان ونكولوگيالىق اۋرۋلارمەن كۇرەسۋدىڭ كەشەندى جوسپارىن جۇزەگە اسىرىپ جاتىرمىز. ونىڭ باستى مىندەتى – ءبىرىنشى كەزەكتە پروفيلاكتيكا, دياگنوستيكا جانە ونكولوگيالىق كومەك كورسەتۋدىڭ كىرىكتىرىلگەن مودەلىن ەنگىزۋ, كادرلار دايارلاۋ جانە قايتا دايارلاۋ. بۇل جوسپاردى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن 35 ملرد تەڭگە بولىنگەن», دەدى ول.
كەشەندى جوسپاردىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى پۋنكتى – حالىقارالىق ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋ. بۇگىندە قازاقستان دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا ونكولوگيالىق اۋرۋلارعا بايلانىستى اقش, ەۋروپا مەن ازيانىڭ كوپتەگەن ەلدەرىمەن بايلانىس ورناتقان.
«ونكولوگيالىق اۋرۋلارمەن كۇرەس بەلگىلى ءبىر ەلدە نەمەسە قۇرلىقتا عانا جۇرگىزىلمەۋى ءتيىس. بۇل حالىقارالىق پروبلەما دەپ سانايمىز. ەگەر الەم ەلدەرىنىڭ بارلىعى بىرلەسىپ جۇمىس ىستەيتىن بولسا, وندا ونكولوگيالىق اۋرۋلارمەن سىرقاتتانۋ قاتەرى ازايادى. سوندا ءتيىمدى ناتيجەلەرگە قول جەتكىزە الامىز. بۇل تۇستا مەملەكەت تاراپىنان عانا ەمەس, ونكولوگيالىق ناۋقاستارعا كومەك پەن قولداۋ كورسەتە الاتىن قارجىلىق مۇمكىندىكتەرى بار دەمەۋشىلەر تاراپىنان دا قولداۋ قاجەت», دەپ تۇيىندەدى ۆيتسە-پرەمەر.
ونكولوگياداعى كوشباسشىلاردىڭ دۇنيەجۇزىلىك ءسامميتىنىڭ (WCLS) جۇمىسىنا الەمنىڭ 70-تەن استام ەلىنەن 350 دەلەگات قاتىسۋدا. شاراعا دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلەرى, اقسۇيەك حانىمدار, قالالار مەن ونەركاسىپتەر كوشباسشىلارى, وبىر اۋرۋى ماسەلەلەرى بويىنشا قاۋىمداستىقتاردىڭ باسقا دا ىقپالدى قاتىسۋشىلارى وزدەرىنىڭ UHC (United Health سare – دەنساۋلىق ساقتاۋمەن جاپپاي قامتۋ) جوسپارىنا وبىر اۋرۋىن ەنگىزگەندە ەلدەردىڭ بەتپە-بەت كەلەتىن نەگىزگى پروبلەمالارى مەن قول جەتكىزىلگەن جەتىستىكتەرىن تالقىلاۋ ماقساتىندا باس قوستى.
