الدىن-الا كەلىسكەنىمىزدەي, قۇقىق قورعاۋ سالاسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ جۇمىسىمەن جاقىنىراق تانىسۋ ءۇشىن مەجەلى ۋاقىتتى 18.50-گە بەلگىلەدىك. ايتىلعان ۋاقىتتان تۋرا 30 مينۋتقا ەرتە كەلگەن جول پاترۋلدىك پوليتسياسىنىڭ قىزمەتتىك كولىگى جايباراقات جۇرىسىمىزگە جان بىتىرگەندەي, ءبىر-اق ساتتە بويىمىزدى جيناپ الدىق.
– «18.50-دە كەزدەسەمىز» دەپ كەلىسىپ ەدىك... – دەدىك اماندىقتان سوڭ, كەشىكپەسەك تە, سەرىگىمىزدى كۇتتىرىپ قويعانىمىزعا ازداپ قىسىلعانداي.
– ءبىزدىڭ جۇمىس وسىنداي! ۋاقىت بارىنەن قىمبات! – دەدى نىق داۋىسپەن پوليتسيا فورماسىنداعى جاس جىگىت.
كولىك تىزگىنىندەگى پوليتسيا ينسپەكتورىنىڭ ۋاقىتقا مۇنشالىقتى مۇقياتتىلىعىنىڭ, اسىرەسە بۇگىن سالماقتى سەبەبى بار. ويتكەنى ءبىزدى تۇنگى قىزمەتتىك اۋىسىم جينالىسىنا ۇلگەرتۋى ءتيىس. تاپسىرما سولاي.
ء بىز باس شتابقا كەلگەندە ساقاداي ساي ساپقا تۇرعان ءتارتىپ ساقشىلارىنا باسشىلىق تاراپىنان ناقتى تاپسىرمالار بەرىلىپ جاتىر ەكەن. ءار روتا وزىنە باعىتتالعان جۇكتەمەنى قابىلداپ الىپ, شۇعىل قىزمەت ورنىنا اتتاندى. قازداي ءتىزىلە قاقپادان شىققان بىركەلكى قىزمەتتىك كولىكتىڭ سوڭىن الا ءبىز دە ءتارتىپ ساقشىلارىنىڭ تۇنگى جۇمىس تارتىبىمەن تانىسۋعا جونەلدىك. ءبىزدى پوليتسيا لەيتەنانتى نۇرسۇلتان ەستەمىروۆ پەن كىشى سەرجانت رۋسلان قۇدياروۆ باستاپ ءجۇردى.
ءالى قاس قارايا قويماعاندىقتان, راتسيا ءۇنى ازىرگە سايابىر تاپقان. وسى تىنىشتىقتى پايدالانىپ, قوس جىگىتتى اڭگىمەگە تارتتىق.
– جۇمىستىڭ قىزاتىن قاۋىرت ءساتى – ءتۇن ورتاسى, شامامەن ساعات 23.30 بەن تاڭعى 3.00-ءدىڭ اراسى. بۇل, اسىرەسە جۇمىس اپتاسىنىڭ سوڭعى كۇنى – جۇمانىڭ كەشىنەن باستاپ جەكسەنبىگە دەيىن ءتىپتى ۇدەي تۇسەدى. ادامداردىڭ كوشەدە كوپ جۇرەتىن مەزگىلى – جاز ءبىز ءۇشىن تىنىشسىز ماۋسىم. وسى ۋاقىتتا بىزگە دە, كولىگىمىزگە دە تىنىم جوق. بۇل كۇندەرى ورتا ەسەپپەن 10-15 قۇقىق بۇزۋشىلىقتىڭ الدىن الامىز. سولاي ءجۇرىپ, ءتىپتى تاڭنىڭ قالاي اتقانىن دا بايقاماي قالامىز, – دەگەن پوليتسيا لەيتەنانتى نۇرسۇلتان ەستەمىروۆتىڭ ءسوزىن ءارى قاراي كىشى سەرجانت رۋسلان قۇدياروۆ جالعادى: – سالىستىرمالى تۇردە العاندا, ەڭ كوپ قىلمىس پەن اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق بۇگىن ءبىز ءتارتىبىن بىرگە قاداعالايتىن ەلوردانىڭ سارىارقا اۋدانىندا تىركەلەدى. ال ەڭ تىنىش اۋدان – ەسىل اۋدانى, – دەدى.
ءتارتىپ ساقشىلارىنىڭ ايتقانىنداي, ساعات ءتىلى 23.00-دەن وتە بەرە-اق اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق پەن قىلمىستىق وقيعالارعا بايلانىستى ارناعا كەلىپ تۇسكەن شاعىمدار كۇرت كوبەيىپ, راتسياعا دامىل بولمادى. ەرلى-زايىپتىلار ورتاسىنداعى وتباسىلىق كيكىلجىڭ, كوڭىل كوتەرۋ ورنىنداعى ىشىمدىك ءىشىپ, ءتارتىپ بۇزعان جاستاردىڭ جانجالى, كوشەدەگى ۇرلىق-قارلىق, جولدا ءجۇرۋ ەرەجەسىن بۇزۋ سىندى قالا تۇرعىندارىنان تولاسسىز كەلىپ ءتۇسىپ جاتقان شاعىمدار تۇنگى تىنىشتىقتى كۇزەتكەن ءتارتىپ ساقشىلارىنا ءتىپتى وي جيناقتاۋعا مۇرسات بەرمەيتىندەي. ءبىز كۋا بولعان سونداي ءبىر وقيعا ساعات ءتىلى 02.11-ءدى كورسەتكەندە نۇر-سۇلتان قالاسى تەمىر جول ۆوكزالى جانىندا ورىن الدى. ىشىمدىكتى مولشەردەن تىس قابىلداعان 29-30 جاستاعى بويجەتكەن قۇربىسى ەكەۋى كوشەدە ايقايلاپ, ولاردىڭ بۇل ارەكەتىن توقتاتپاق بولىپ ەسكەرتۋ جاساعان پوليتسيا قىزمەتكەرىنە قول كوتەرىپ, يىعىنداعى پوگونىن جىرتۋعا دەيىن بارعان. ءبىز وتىرعان كولىك سارىارقا اۋدانىنا قاراستى بولعاندىقتان, حابارلاما تۇسە سالىسىمەن دەرەۋ سول جاققا جونەلدىك. فورماسى لاي-باتپاققا مالشىنعان, قىزمەتتىك كيىمىنىڭ ج ۇلىم-ج ۇلىمى شىعىپ, پوگونى جىرتىلعان پوليتسەي ءتارتىپ بۇزۋشىلىقتى توقتاتا الماي ءبىراز ابىگەرگە ءتۇسىپتى. ايتقاندى تىڭدايتىن بويجەتكەن جوق, دورەكى ءسوزدى ءتارتىپ ساقشىسىنا اياماي توگۋدە. ال پوليتسەيدىڭ بويجەتكەندى تىنىشتاندىرماق ارەكەتى ءساتسىز. ىشىمدىككە سىلقيا تويعان ادامدا ايتقانعا كونىپ, دەگەنگە باعىناتىن سابىر بولمايتىنى انىق. جان-جاعىن جايپاپ, قولىنا تۇسكەننىڭ بارلىعىن سىندىرىپ جاتىر. بويجەتكەندى امالسىز نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ ناركولوگيالىق ديسپانسەرىنە جەتكىزۋگە تۋرا كەلدى.
ءتۇن اۋعانىنا قاراماستان, بۇل جاقتاعى «تىرلىك» ءتىپتى قىزۋ ەكەن. ماس كۇيدە جەتكىزىلگەن ادام قاراسى وتە كوپ. ءتىپتى بىرنەشە مەترگە سوزىلعان كەزەك ءتۇزىلىپ ۇلگەرىپتى. ازان-قازان الەم. اركىمنىڭ ءوز ءۋاجى مەن شىندىعى بار. وڭايلىقپەن تارتىپكە باعىنار ەمەس. ءبىرى «مەن ماس ەمەسپىن» دەپ اقتالىپ اۋرەگە تۇسسە, كەلەسىسى ءتارتىپ تالاپ ەتۋشىلەردى سوزبەن سىبايدى. ال ەندى بىرەۋى ءوزىنىڭ قيىندىققا تولى ءومىرىن ايتىپ, شەر تارقاتقىسى كەلەدى. نيەت تانىتساڭ, جۇرەگىن اشىپ, سىرىن اشۋعا دايىن. قۇلاق تۇرسەڭ, ارقايسىسىنىڭ ءبىر-بىرىنە مۇلدەم ۇقسامايتىن ءوز دراماسى مەن تراگەدياسى بار. مىنە, تۇنگى تىنىشتىقتى كۇزەتكەن ءتارتىپ ساقشىلارى وسىنداي ءتۇرلى تاعدىر مەن سان الۋان مىنەزدى ادامداردىڭ بار «ەركەلىگىن» كوتەرىپ, قانشا جەردەن اشۋ مەن نامىسقا تيەتىن سوزدەر ايتىلىپ جاتسا دا تۇگەسىلگەلى تۇرعان ءتوزىمىن اشۋعا بەرىلمەي, سالقىن سابىرعا جەڭدىرىپ ۇيرەنگەن. ويتكەنى قىزمەتتىك ەتيكا سونى تالاپ ەتەدى.
– بۇل كورگەندەرىڭىز ايدىڭ بەرگى جاعى عوي. قىزمەتتە ءجۇرىپ, ءتۇرلى وقيعالارمەن بەتپە-بەت كەلەمىز. قايعىلى جاعدايلار ءجيى بولىپ تۇرادى. ءبىزدىڭ ءاربىر شاقىرۋعا شىعۋىمىز تاۋەكەل. الدىمىزدا نە كۇتىپ تۇرعانىن بىلمەيمىز. قىزمەتتە ءجۇرىپ قازا بولعان ارىپتەستەرىمىزدىڭ قىرشىن قيىلعان ءومىرى قۇقىق قورعاۋ سالاسى قىزمەتىنىڭ قانشالىقتى اۋىرلىعىن كورسەتسە كەرەك. سوندىقتان بۇل جۇمىسقا جان قالاۋىمىزبەن كەلگەندىكتەن, الدىمىزدا كەزدەسەتىن قانداي جاعدايعا دا پسيحولوگيالىق تۇرعىدان دايىن بولۋعا تىرىسامىز. جىلىنا بىرنەشە مارتە پسيحولوگتىڭ قابىلداۋىندا بولىپ, ءتۇرلى تەستەردەن ءوتىپ تۇرامىز. ءالى ەسىمدە, وقۋ بىتىرە سالىپ, قىزمەتكە قابىلدانعان ساتتە ءبىرىنشى رەت كىسى ءولىمىن كورىپ, ءبىرنەشە كۇن ءوز-وزىمە كەلە الماي ءجۇردىم. قاراپايىم حالىق سىرتتاي عانا تانىپ, ءبىزدى قاتال, مەيىرىمسىز دەپ ويلايدى. بىراق ءبىز دە ەت پەن سۇيەكتەن جارالعان پەندەمىز. قينالامىز. بىراق قىزمەتتىڭ اتى – قىزمەت, – دەپ سىرىن اشتى پوليتسيا لەيتەنانتى نۇرسۇلتان ەستەمىروۆ.
راسىمەن دە اقيقاتىن اقتارساق, ءار پوليتسەيدىڭ ءومىرى تاۋەكەلگە تولى. ءومىر مەن ءولىم اراسىنداعى كۇرەس. ال ءبىز بىلەتىن پوليتسەي كىم؟! وعان ازامات بيتان ەسىمدى الەۋمەتتىك جەلى قولدانۋشىسىنىڭ جەلىدە كەڭ تاراعان مىنا ءبىر ازاماتتىق پىكىرى ايقىن باعا بولاتىنداي: «پوليتسەي – ەكىباستۇزدا ويناپ ءجۇرىپ قۇم استىندا قالعان بالانى قۇتقارىپ قالعان تاحير قاسىموۆ. پوليتسەي – كەرەكۋدە ءۇش بالاسى بار سۋيتسيد جاساماق بولعان ايەلدى ولىمنەن اراشالاعان ەربول ايعوجين. پوليتسەي – قاراعاندى وڭىرىندە سۋعا باتىپ بارا جاتقان تۇرعىنعا ەكىنشى عۇمىر سىيلاعان داستان ازانباەۆ. پوليتسەي – وتكەندە عانا اتىراۋدا كوپىردەن سەكىرگەن قىزدى قۇتقارام دەپ قازا تاپقان شالقار اقىمعاليەۆ. پوليتسەي – جىلدىڭ باسىندا الماتىدا بولعان ورتتە 6 ادامنىڭ ءومىرىن ساقتاپ قالعان ادىلەت الىمقىدىر. پوليتسەي – پەتروپاۆلدا ءوزىن ءوزى ءولتىرمەك بولعان 22 جاستاعى قىزدىڭ ءومىرىن اراشالاپ قالعان دەنيس كوماروۆ. پوليتسەي – تارازدا بولعان جانتۇرشىگەرلىك وقيعادا قوعام ءۇشىن جانىن قيعان عازيز بايتاسوۆ ەمەس پە؟!».
ال ءبىزدىڭ ارامىزدا ەسىمدەرىنىڭ ءبىرىن ءبىلىپ, ءبىرىن بىلمەيتىن مۇنداي بەيبىت كۇننىڭ باتىرلارى وتە كوپ. ءتىپتى مۇنى ايتپاعاننىڭ وزىندە, قاراپايىم حالىق وتباسىنا ارنايتىن مەرەكە مەن دەمالىس كۇندەرىندە قىزمەتتىك مىندەتتەرى مەن جاۋاپكەرشىلىگى بىرنەشە ەسە ۇلعايىپ, ءۇي بەتىن كورمەي, تاۋلىك بويى ءۇزىلىسسىز ەڭبەك ەتەتىن قۇقىق قورعاۋ سالاسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ جۇمىسى شىن مانىندە ەرلىكپەن پارا-پار. ماسەلەن, بىزبەن بىرگە تۇنگى رەيدكە شىققان كىشى سەرجانت رۋسلان قۇدياروۆتىڭ وتباسىن قۇرعانىنا كوپ بولماپتى. كەلىنشەگى – ستۋدەنت. ۇيىندە كىشكەنتاي قىزى ءوسىپ كەلە جاتىر.
– جۇمىسقا كەتكەندە قىزىم ۇيىقتاپ جاتادى. ۇيگە كەلگەندە تاعى قالىڭ ۇيقىنىڭ قۇشاعىندا جاتادى. بالاما كوڭىل بولۋگە كەيدە ءتىپتى ۋاقىت جاتپەي دە قالادى. سوندىقتان دا دەمالىس كۇندەرى ۇيقىمدى ازايتىپ, كوپ ۋاقىتىمدى قىزىما ارناۋعا تىرىسامىن. قاراپ وتىرسام, وتباسى, بالا-شاعامىزعا قاراعاندا, جۇمىستاعى سەرىگىمىزدى كوبىرەك كورەدى ەكەنبىز. ءبىزدىڭ ارامىزدا 4-5 جىل ءبىر كولىكتە قىزمەت اتقارىپ كەلە جاتقان جىگىتتەر بار. سولاي ءجۇرىپ ءبىر-بىرىمىزبەن دوستاسىپ, تۋعان باۋىرعا اينالىپ كەتتىك, – دەيدى رۋسلان نۇرعالي ۇلى.
مىنە, وسىلايشا قاس قارايعان ءساتتەن تاڭ اتقانشا ءتارتىپ ساقشىلارىمەن تۇنگى كەزەكشىلىككە بىرگە شىعىپ, ولاردىڭ تەك كاسىبي مامان رەتىندەگى عانا ەمەس, ادامي ارماندارىنا دا ورتاقتاسىپ ۇلگەرگەندەيمىز. جانىمىزعا ەرىپ, قىزمەت تارتىبىمەن جانىن سالا ەگجەي-تەگجەيلى تانىستىرعان ءاربىر جاستىڭ جانارىنان ءوز ىسىنە دەگەن شەكسىز ءسۇيىسپەنشىلىكتى اڭعارۋ قيىن ەمەس. ءبىزدى قۋانتقانى – ولاردىڭ جۇمىسى عانا ەمەس, ارماندارى دا ورتاق بولىپ شىقتى. ول – وتانعا ادال قىزمەت ەتۋ!
