19 مامىر, 2012

باقىتتى شاڭىراق اياسىندا

4 مين
وقۋ ءۇشىن

باقىتتى شاڭىراق اياسىندا

سەنبى, 19 مامىر 2012 8:35

دالانى جايناتىپ, قۇستاردى سايراتقان كوگىلدىر كوكتەممەن ءار ادامنىڭ مەرەيىن اسقاقتاتاتىن, قۋانىشقا بولەيتىن, پەيىل-نيەتتەرىن بىرىكتىرەتىن مەرەكەلەر دە بىرگە كەلەدى. وسى مەزگىلدە كوكتەن التىن كۇن شاپاق شاشسا, حالىق تا دۋماندى ءساتتى اسقاق رۋحپەن وتكىزىپ, شات-شادىمان بولاتىنى بار. ارينە, وعان – ەلىمىزدەگى بەيبىتشىلىك پەن تىنىشتىق, ەتنوستار اراسىنداعى جىبەك جىپتەي جالعاسقان ءوزارا دوستىق پەن ىنتىماق التىن ارقاۋ.

 

سەنبى, 19 مامىر 2012 8:35

دالانى جايناتىپ, قۇستاردى سايراتقان كوگىلدىر كوكتەممەن ءار ادامنىڭ مەرەيىن اسقاقتاتاتىن, قۋانىشقا بولەيتىن, پەيىل-نيەتتەرىن بىرىكتىرەتىن مەرەكەلەر دە بىرگە كەلەدى. وسى مەزگىلدە كوكتەن التىن كۇن شاپاق شاشسا, حالىق تا دۋماندى ءساتتى اسقاق رۋحپەن وتكىزىپ, شات-شادىمان بولاتىنى بار. ارينە, وعان – ەلىمىزدەگى بەيبىتشىلىك پەن تىنىشتىق, ەتنوستار اراسىنداعى جىبەك جىپتەي جالعاسقان ءوزارا دوستىق پەن ىنتىماق التىن ارقاۋ.

قازاقستان حالقىنىڭ بىرلىگى كۇنىن جەتىسۋلىقتار دا جىل سايىن قۋانىشپەن قارسى الاتىن ءداستۇر بار. سولاردىڭ قاتارىندا كوكسۋ اۋدانىندا تۇراتىن ازەر­بايجان ۇلتىنىڭ وكىلدەرى – كۋليەۆتەر وتباسى سوناۋ 1930-شى جىلدارى جەر اۋدارىلىپ كەل­گەن­دەردىڭ ءبىرى. ەلىمىز ولار ءۇشىن قۇتتى قونىسقا اينالىپ, بىرنەشە ۇرپاق الماسىپ, وتباسى ءوسىپ-ءوندى. ولار حالقىمىزدىڭ قوناق­جاي, دوستىق پەيىلىنە ساي اركەز ەگەمەن ەلدىڭ تىلەۋىن تىلەپ, بو­لاشاعى بۇگىننەن دە جارقىن بو­لۋىنا اتسالىسىپ كەلەدى.

وتان – وتباسىنان باستالادى. مەملەكەتتە بەرەكە-بىرلىك بولۋى ءۇشىن ءاربىر وتباسىندا تاتۋلىق, تۇسىنىستىك بولۋى قاجەت دەپ ەسەپتەيدى. ولار كورشىلەرىمەن تاتۋ, وكپەلەسكەن كەزدەرى بولماپتى. ماڭايىندا قازاق, ورىس, نەمىس, تاتار ۇلتىنىڭ وكىلدەرى تۇرادى. داستارقاندارى جينالماي, ءبىر-ءبىرىن قۇتتىقتاپ, ەلدەگى ىنتى­ماققا سىنا تۇسپەسىن دەپ تىلەيدى.

– قازاقستاندا ومىرگە كەلىپ, وسىنداعى بەيبىت كۇندەردى باستان كەشىرگەنىمە قۋانامىن. الەمدەگى ەرتەڭىنە سەنىمدى, تۇراقتى ەل ەكەنى انىق. بۇگىندە الەمنىڭ ءبىر جەرىندە سوعىس, ءبىر جەرىندە ءتوڭ­كە­رىس ورىن الىپ جاتىر. بىزدە تى­نىشتىق. ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ەگەمەن ەلىمىزدەگى بەيبىتشىلىكتى ساقتاپ, ۇلتىنا قارا­ماس­تان, ءبىر شاڭىراق استىنا بىرىكتىرىپ, تەڭ قۇقىلى كۇن كەشۋدەمىز, دەيدى گۇلحارا كۋليەۆا.

وتكەنسىز بۇگىنگىنى بولجاي المايمىز. بۇل اكسيومانى كۋليەۆتەر وتباسى جاقسى تۇسىنەدى. اتا-بابالارىن اش-جالاڭاش كەلگەندە قۇشاق جايا قارسى العان قازاقتاردىڭ قوناقجايلىلىعىن ءالى دە ەرتەگىدەي ايتادى ۇلكەن­دەر. اعا بۋىن «قازاق حالقىنان اينالايىن» دەۋى وسىدان. بۇل اۋلەتتىڭ ءار مۇشەسى تاريحي وتان, ەكىنشى وتان دەگەن ءسوز تىركەستەرىن مۇلدە قولدانبايدى. ولار ادامدا ءبىر عانا وتان بولۋى كەرەك, دەپ تۇجىرىمدايدى. ويتكەنى, ءوسىپ-ونگەن جەرى قازاقستاننىڭ بولا­شاعىنىڭ بەرىك بولۋىن قالايدى. ەلدىڭ وركەندەۋىنە وزدەرى دە ۇلەس قوسۋعا ۇمتىلىپ, ءبىلىم الۋدا.

– قازاقستان – مەنىڭ وتانىم. ونى جۇرەگىمدە ماڭگى ساقتايمىن. وسى حالىقتىڭ كەڭدىگى ارقاسىندا مەنىڭ اتالارىم وسى مەكەنگە تۇ­راق­تادى. دەمەك, مەن ءۇشىن قازاقتان اسقان ۇلت, بۇل جەردەن ارتىق مەكەن جوق. مىنە, ءۇي سالدىق, اعاش وتىر­عىز­دىق. ءبىلىم الدىق. قىزمەتىمىز دە بار. ەندى ەل دامۋى ءۇشىن تەر توگىپ, ەلبا­سىنىڭ ساياساتىن جۇزەگە اسىرۋعا ۇلەس قوسامىز, – دەيدى ساعيب كۋليەۆ اڭگىمەگە ارالاسىپ.

قانداي قۋانىشتا بولماسىن كۋليەۆتەر تۇگەل قاراشاڭىراققا جينالادى. ءبىرىن ءبىرى قۇتتىقتاپ, ۇلكەندەر بۇگىنگى تىرلىكتەرىنە ءشۇ­كىرلىك جاسايدى. جاستارعا ەل ىشىندەگى اۋىزبىرلىك پەن ىنتى­ماقتى ناسيحاتتاۋعا كەڭەس بەرەدى. مۇن­داي ساياسي-ەكونوميكالىق تۇراقتى ەل جوق, دەگەندى ءجيى ەسكە سالادى.

كوكسۋ اۋدانىندا 2000-نان اسا ازەربايجان ۇلتىنىڭ وكىلى تۇرسا, ولاردىڭ كوڭىلىندە ەلگە, جەرگە دەگەن رياسىز كوڭىلدى كورە­سىڭ. ولار وزگە ۇلت وكىلدەرىمەن قاتار تاتۋ-ءتاتتى عۇمىر كەشۋدە.

كۇمىسجان بايجان,

«ەگەمەن قازاقستان».

الماتى وبلىسى.

سوڭعى جاڭالىقتار