ءبىلىم • 17 تامىز, 2018

ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى جاڭا وقۋ جىلىن بىرقاتار جاڭالىقتارمەن باستاعالى وتىر

856 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

بيىل ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى جاڭا وقۋ جىلىن بىرقاتار جاڭالىقتارمەن باستاعالى وتىر. 2018-2019 وقۋ جىلىندا مەكتەپتە وقيتىن بالالار سانى شامامەن 2 ملن 990 مىڭعا جەتپەك. البەتتە بۇل مالىمەت ءبىرىنشى قىركۇيەككە دەيىن ءالى تولىعا تۇسەتىنىن ەسكەرگەنىمىز ءجون. ونىڭ ىشىندە ءبىرىنشى سىنىپقا قابىلداناتىن بالدىرعانداردىڭ سانى 1 تامىزداعى ەسەپ بويىنشا – 329 346 وقۋشى. 

6 جاسقا تولماعاندار دا مەكتەپكە بارادى

وقۋ جىلىنىڭ 1 قىركۇيەكتەن  باستالاتىنىنا قاراماستان, بالانى مەكتەپكە بەرۋ شارالارىن الدىن-الا ويلاستىرعان ءجون. بيىلدان باس­تاپ ەلىمىزدەگى جالپى ءبىلىم بەرەتىن ۇيىمداردىڭ ۇيعارىمى بويىنشا ءبىرىنشى سىنىپقا جەتى جاسقا تولعان بالالار جانە  اعىمداعى كۇنتىزبەلىك جىلى التى جاسقا تولاتىن بالالار دا قابىلداناتىن بولادى.  ياعني قىركۇيەك-جەلتوقسان ايلارىندا تۋعان بالالار ءبىرىنشى سىنىپقا بارا الادى. سەبەبى كۇنتىزبەلىك جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن ولار تولىق التى جاسقا تولادى جانە مەكتەپكە قابىلدانۋعا قۇقىعى بار. سونداي-اق تيپتىك ەرەجەلەرگە سايكەس, ءبىلىم الۋشىلاردىڭ دايارلىق دەڭگەيى جانە دامۋ دارەجەسى بويىنشا سىنىپتاردى تولىقتىرۋعا جول بەرىلمەيدى, ءبىر سىنىپتاعى وقۋشىلار سانى 25-تەن اسپاۋى ءتيىس.

ديرەكتورلار ورتاق كەلىسىممەن تاعايىندالادى

اعىمداعى جىلى ەلىمىزدەگى مەك­تەپ­تەردى اككرەديتتەۋ جانە مەكتەپ ديرەكتورلارىن تاعايىنداۋ ماسە­لەسىندە بىرقاتار وزگەرىس بولماق. ۆيتسە-مينيستر اسحات ايماعامبەتوۆتىڭ اي­تۋىنشا, ەندىگى ۋاقىتتا ءبىلىم باس­قار­مالارى مەن بولىمدەرى مەكتەپ ديرەك­تورلارىن دەربەس تاعايىنداي الماي­دى. بۇدان بىلاي ولار «دارىن» ورتالىعىمەن ورتاق كەلىسىمگە كەلۋگە مىندەتتى.

اعىلشىن تىلىندە ساباق بەرىلە باستايدى

جاڭا وقۋ جىلىندا كەيبىر مەكتەپتەر 10 جانە 11 سىنىپتار ءۇشىن بىرنەشە ءپاندى اعىلشىن تىلىندە وقىتپاق. مي­نيسترلىكتىڭ جوسپارىنا سۇيەنسەك, تاياۋ ۋا­قىتتا قازاقستاندىقتار پاندەردىڭ 80%-ءىن اعىلشىن تىلىندە وقىپ ۇيرەنۋى كەرەك. بۇگىنگى تاڭدا ولارعا ءدارىس بەرۋ ءۇشىن اعىلشىن ءتىلىن ۆ2 دەڭگەيىندە بى­لەتىن 7 مىڭ پەداگوگ دايىن. اتالعان مۇ­عا­لىمدەر حيميا, فيزيكا, بيولوگيا, ينفورماتيكا پاندەرىن اعىلشىن تىلىندە وقىتادى. سوندىقتان 2018-2019 وقۋ جىلىندا جالپى ءبىلىم بەرە­تىن 2 مىڭ مەكتەپ نەمەسە مەكتەپ­تەر سانىنىڭ 41 پروتسەنتى ءتورت ءپاندى اعىل­شىن تىلىندە وقىتۋدى باستايدى. الايدا بۇل ەكى مىڭ مەكتەپ قىر­كۇيەكتەن باستاپ اعىلشىن تىلىندە وقى­تۋعا تولىق كوشەدى دەگەن ءسوز ەمەس. مينيس­ترلىكتىڭ ايتۋىنشا, مۇندا ارنا­يى ادىستەمە مەن تەحنولوگيا بار. كەلەسى جىلى 12 مىڭ پەداگوگ اعىل­شىن تىلىندە ساباق بەرۋگە دايىن بولادى دەپ كۇتىلۋدە.

جاڭا پاندەر ەنگىزىلەدى

سونداي-اق كەلەسى 2019-2020 وقۋ جىلىنان باستاپ ەلىمىزدىڭ بارلىق ورتا مەكتەپتەرىندە «كاسىپكەرلىك نەگىزدەرى» ءپانى 10-11 سىنىپ وقۋشىلارىنا اپتاسىنا ەكى رەت وقىتىلادى. بيىلعى وقۋ جىلىنان باستاپ وسى ءپان بويىنشا باعدارلاما جانە وقۋلىق اپروباتسيادان وتپەك. اپروباتسيا ەلىمىزدىڭ بارلىق 17 وڭىرىندە جۇرگىزىلىپ, مەكتەپ مۇعالىمدەرى ءتيىستى كۋرستاردى اياقتادى. مينيسترلىك اتالعان ءپان وقۋلىعىنىڭ ءبىرىنشى نۇسقاسى دايىن ەكەندىگىن جەتكىزدى.

اعىمداعى جىلدىڭ قازان ايىنان باس­تاپ مەكتەپتەرگە جاڭادان «ولكەتانۋ» ءپانى ەنگىزىلەدى. ينتەگراتسيالانعان وقۋلىقتى 5-6-7 سىنىپ وقۋشىلارى قازاق جانە ورىس تىلدەرىندە وقيتىن بولادى. كىتاپتىڭ مازمۇنى ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى مەن وڭىرلەردە قۇرىلعان ارنايى ساراپ­تامالىق كوميسسيانىڭ تەكسەرىسىنەن ءوتىپ ماقۇلدانعان. قۇراستىرۋشى 8 اۆتور جيىرما ساعاتتىق باعدارلامادا بالا ءوز بەتىنشە ىزدەنۋگە بەيىمدەلەتىندىگىن ايتادى. مينيسترلىك تاپسىرىسى بويىنشا دايىندالعان وقۋلىق ەلباسىنىڭ «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىن نەگىزگە العان. كىتاپقا تاريح, قازاق ادەبيەتى, گەوگرافيا, مۋزىكا سياقتى 4 ءپان كىرىپ وتىر.  

ەلەكتروندى جۇيە جۇمىستى جەڭىلدەتەدى

جاڭا وقۋ جىلى قارساڭىندا بارلىق مەكتەپتىڭ وقۋلىقتارمەن 100 پروتسەنت قامتىلۋى, ونىڭ ىشىندە جاڭارتىلعان ءبىلىم بەرۋ مازمۇنى بار وقۋلىقتار سانىنىڭ جەتكىلىكتى بولۋى مينيسترلىك تاراپىنان قاتاڭ قاداعالانۋدا. سونىمەن قاتار جاڭا وقۋ جىلىنان باستاپ مەكتەپتەگى قاعازباستىلىق ماسەلەسىن دە قىسقارتۋ قولعا الىنباق. ەلەكتروندى كۇندەلىك پەن ەلەكتروندى جۋرنالدار, اتا-انالارمەن بايلانىس ورناتۋ ءۇشىن ارنايى دايارلانعان ۇيالى قوسىمشا­سى قا­عازباستىلىقتى ءبىرشاما ازايتپاق. 1 سى­نىپقا ەلەكتروندى قابىلداۋ جۇيەسى دە ۇستازداردىڭ جۇمىسىن جەڭىلدەتەدى. 

ۇستازدار قاۋىمى ءۇشىن تاعى ءبىر جاڭالىق – بيىل ءبىلىم بەرۋدىڭ جاڭا باعدارلاماسىنا سايكەس, اتتەستاتسيادان جالپى ءبىلىم بەرەتىن ورتا مەكتەپتەردىڭ مۇعالىمدەرى عانا وتسە, ەندى قاراشا ايىنان باستاپ پسيحولوگتار دا وتەتىنىن ايتا كەتكەنىمىز ءجون.

3 ملن بالاعا كومەك كورسەتىلدى

بيىل ون ءبىرىنشى رەت ۇيىم­داس­تىرىل­عان «مەكتەپكە جول» اكتسيا­سى 1 تامىزدان 30 قىركۇيەككە دەيىن جال­عاسادى. مينيسترلىكتىڭ بالا­لار­دىڭ قۇ­قىعىن قورعاۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى نۇربەك ورشىبەكوۆتىڭ مالىم­دەۋىنشە, وسى ۋاقىت ارالىعىندا اكتسيا بويىنشا 3 ميلليونعا جۋىق بالاعا 17 ميلليارد تەڭگەدەن استام ماتەريال­دىق كومەك كورسەتىلدى. «وتكەن جىلى اتالعان كومەككە قول جەتكىزگەن بالا سانى 316 مىڭ وقۋشىنى قۇراپ, قايى­رىمدىلىق كومەكتىڭ سوماسى 3 ميلليارد تەڭگەگە جەتكەن. بۇگىندە كومەككە مۇقتاج بالالاردىڭ سانى شامامەن 323 مىڭ بالا, بۇل ءتىزىم ءالى دە تولىعادى», دەدى بالالاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى.

ميراس اسان, 

«ەگەمەن قازاقستان»

سوڭعى جاڭالىقتار