21 جەلتوقسان, 2011

ەركىن دامۋدىڭ كەزەڭى

293 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن
قازاق جەرىنىڭ تۇڭ­عيىعى تابيعي بايلىققا تو­لىپ تۇر. مۇناي مەن گاز­دىڭ دا, التىن مەن كومىردىڭ دە مول قورى بار, ءبىر سوزبەن ايتقاندا, ءبىزدىڭ جەرىمىزدە مەندەلەەۆ كەستەسىندەگى ەلە­مەنت­­­تەردىڭ بارلىعى دەرلىك كەزدەسەدى. الايدا, ەلىمىز ءوز تاۋەل­سىزدىگىن الماي تۇرعاندا وسىناۋ تابيعي بايلىقتى حالىق قاجە­تى­نە جاراتا المادىق. سول سەبەپتەن وتاندىق ەكونوميكامىز­دى قارىشتى وركەندەتۋ مۇمكىن بولمادى. بۇل جاسىرىن ەمەس. ءتىپتى قازاقستان تاۋەلسىزدىگىنىڭ ەلەڭ-الاڭىنداعى قيىنشى­لىق­تار دا ۇمىتىلا قويعان جوق. تاۋبە دەپ ايتايىق, تاۋەلسىزدىك ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ باعىن اشتى, ەكونوميكانىڭ ءار سالاسىن ەركىن دامىتۋعا داڭعىل جول اشىپ بەردى. مۇنى ەلىمىزدىڭ ءار ءوڭى­رىنىڭ ەكونوميكالىق-الەۋمەتتىك دامۋىنان بايقاي الامىز. ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ جيىرما جىلدىق مەرەيتويلىق سالتانا­تىن­دا ءسوز سويلەگەن تۇڭعىش پرە­زيدەنتىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆ بۇدان بىلاي قا­زاق­ستاندى يندۋستريالاندىرۋدىڭ ماڭىزى ايرىقشا ەكەنىنە ور­ىن­دى توقتالدى. ويتكەنى, كەز كەلگەن مەملەكەتتىڭ يندۋسترياسىز وركەن جايعانى كەمدە-كەم. ءاسى­رەسە, بۇگىنگى جاھاندانۋ ءداۋى­رىن­دە يندۋسترياسى كەڭ اۋقىمدا دامىماعان مەملەكەتتەر باسە­كە­گە قابىلەتتى بولا الماۋى عاجاپ ەمەس. تابيعي بايلىقتى شيكىزات رەتىندە الەم رىنوگىنا مولى­نان شىعارۋعا بولار, بىراق ءتۇپ­تىڭ-تۇبىندە ەن بايلىق تاۋسىل­ماي­تىن دۇنيە ەمەس قوي. مىنە, ماسەلەگە وسى تۇرعىدان ءۇڭىل­گەن­دە ەلباسىنىڭ «ءبىزدىڭ جاڭا يندۋستريالاندىرۋ –تاۋەلسىز­دىك­تىڭ ماڭگىلىك قوزعالتقىشى. بۇگىندە قازاقستاندا ەلەكترو­ني­كانىڭ, ماشينا جاساۋدىڭ, اۆياتسيا قۇرىلىسىنىڭ, لوكوموتيۆتەر مەن ۆاگوندار ءوندىرىسىنىڭ, قۇرىلىس يندۋسترياسىنىڭ جاڭا سالالارى مەن ەلىمىزدە بۇرىن ەشقاشان بولماعان باسقا دا سالالار قۇرىلۋدا. جاڭا يندۋس­تريالاندىرۋ – جاڭا عاسىردىڭ كەڭ اۋ­قىم­دى ءور­كە­نيەتتى جوباسى» دەپ ەكپىن ءتۇسى­رۋى­نىڭ ەلىمىز­دىڭ كەلەشەگى ءۇشىن ماڭىزى ايرىقشا ەكەنىندە داۋ جوق. قازىر ەلىمىزدىڭ ەكونوميكاسى شىن مانىندە ەركىن دا­مۋدىڭ جولىنا ءتۇستى. سونىڭ دالەلى رەتىندە ەلباسى بايانداماسىندا ايتىل­عان­داي, يندۋستريالاندىرۋدىڭ يننوۆاتسيالىق جوبالارمەن اي­شىقتالا تۇسكەنىن ايتا الامىز. بۇل جوبالاردى ىسكە اسىرۋدان شاعىن جانە ورتا بيزنەس وكىل­دەرى تىس قالمايدى. ويتكەنى, ءتاۋ­ەلسىزدىكپەن بىرگە بۇرىن ءوڭى­مىز تۇگىلى تۇسىمىزگە كىرمەگەن كاسىپكەرلىك سالاسى قارقىنمەن دامي باستادى. بۇل كۇندەرى كا­سىپكەرلىكتىڭ وركەن جايۋىن ەكو­نوميكانىڭ ءار سالاسىنان باي­قايمىز. كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ ءۇشىن مەملەكەت تاراپىنان ءۇل­كەن قولداۋ جاسالدى. وسى سالا وكىلى سانالاتىن ءوزىم دە كاسىپ­كەرلىگىمدى تۇز ءوندىرىسى سالا­سىندا جالعاستىرۋدامىن. مۇ­ناي­لى اتىراۋدىڭ يندەر اۋدا­نىنداعى تۇز كولىنەن كۇندەلىكتى ومىرىمىزدە ءجيى تۇتىناتىن اس تۇزىنان باستاپ, تەحنيكالىق تۇز­دى دا وندىرەمىز. ەندى جاڭا ءبىر ءونىم ءتۇرىن شىعارۋدى باس­تاعالى وتىرمىز. مۇنىڭ بارىنە ءتاڭىر سىي­ىن­داي بولعان تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ ارقاسىندا قول جەتكىزىپ وتىر­مىز. ءار قازاق ءۇشىن, ءار قازاق­ستان­دىق ءۇشىن بويتۇمارى­مىز­داي بولعان تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ قا­دىرىن ارتتىرعان ەلباسى نۇر­سۇلتان نازارباەۆتىڭ ەرەن ەڭبەگىنىڭ جەمىسى ەكەنى دە جا­سىرىن ەمەس. ەلباسى ەلىمىزدى ەر­كىن دامۋدىڭ جولىنا تۇسىرمە­گەندە بۇگىنگىدەي باسەكەگە قابى­لەت­تى ءارى ساپالى ونىمدەر ءون­دىرۋگە قادام جاساماعان بولار ەدىك. ەندى مىنە, بۇگىنگى بيىگىمىزدى يندۋستريالاندىرۋ ارقىلى نىقتاي بەرەتىنىمىزگە سەنەمىن. ويتكەنى, ەلىمىز ءۇشىن ەركىن دامۋدىڭ كەمەل كەزەڭى باستالدى. ابيىربەك توقتىباەۆ, «تۇز» جشس ديرەكتورى. اتىراۋ وبلىسى.
سوڭعى جاڭالىقتار