قابىلداۋعا جازىلعاندار قاتارىندا الماتى قالاسىنداعى «اشىق الەم» دامۋىندا اۋىتقۋشىلىق بار بالالار مەن جاسوسپىرىمدەرگە قولداۋ كورسەتۋ قايىرىمدىلىق قورىنىڭ جەتەكشىسى ءاليا ارحاروۆا دا بولدى. ول ەرەكشە وقىتۋدى قاجەت ەتەتىن بالالاردىڭ اتا-انالارى ايتقان ۇسىنىستار مەن يدەيالاردىڭ نەگىزىندە وسى سالاداعى ءنورماتيۆتى-قۇقىقتىق بازانى جاقسارتاتىن ناقتى مەحانيزمدى دايىنداعان. سول باستاماسىنا پارتيا تاراپىنان قولداۋ سۇراپ كەلگەن قوعام بەلسەندىسى بۇل جوبا جۇزەگە اسىرىلسا, مۇمكىندىگى شەكتەۋلى بالالاردىڭ تولىققاندى ءبىلىم الۋىنا جول اشىلاتىنىنا نازار اۋداردى.
ءا.ارحاروۆانىڭ ايتۋىنشا, قازاقستاندا اتالعان وقىتۋدىڭ ناقتى تالاپتارى مەن قاعيدالارى ءالى دە بولسا جەتىلدىرۋدى قاجەت ەتەدى. وسى ماسەلەلەرگە نازار اۋدارعان ول كوپتەگەن مەكتەپتەردە مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندارعا ارنالعان جوعارى قاباتتارعا كوتەرىلەتىن ارنايى ساتىنىڭ جوق ەكەنىن, جوعارى وقۋ ورىندارىنداعى جۇمىستاردى دا جۇيەلەۋ كەرەكتىگىن ايتتى. وسى باعىتتاعى پەداگوگتاردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرىپ, جالاقىسىنا قوسىمشا ۇستەماقى تولەۋ ماسەلەسىن كوتەردى. بالاباقشالارداعى جۇمىستى جانداندىرۋدىڭ ماڭىزى زور ەكەنىن دە نازاردان تىس قالدىرمادى. «كەيبىر مۇمكىندىگى شەكتەۋلى بالالار مەكتەپ جاسىنا كەلىپ ارنايى ءبىلىم وردالارىنا بارعاندا كوپتەگەن كەدەرگىلەرگە تاپ بولادى. سەبەبى ولاردى بالاباقشادا ونداي جاعدايعا ەشكىم بەيىمدەمەيدى», دەدى قوعام بەلسەندىسى.
وسى ورايدا م.اشىمباەۆ مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندارعا قولداۋ كورسەتۋ ماقساتىندا ارنايى «كەدەرگىسىز كەلەشەك» پارتيالىق جوباسى جۇمىس ىستەيتىنىن جەتكىزدى. سونداي-اق ول الداعى ۋاقىتتا پارتيا ءتيىستى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرلەسىپ ارنايى وتىرىس وتكىزەتىنىن, وندا ينكليۋزيۆتى ءبىلىم بەرۋ ماسەلەسى جان-جاقتى تالقىلاناتىنىن اتاپ ءوتتى.
قابىلداۋدا بولعان ۇلتتىق دەلفي كوميتەتىنىڭ ديرەكتورى قۇرالاي تۇسپەكوۆا ەلىمىزدە دەلفي جانە پارادەلفي قوزعالىستارىن دامىتۋ ءۇشىن ءدىن ىستەرى جانە ازاماتتىق قوعام مينيسترلىگىنەن قولداۋ كورسەتىلسە دەگەن ويىن ايتىپ, وسى جۇمىسقا پارتيانىڭ كومەكتەسۋىن سۇرادى. سوڭعى جىلدارى ءدىن ىستەرى جانە ازاماتتىق قوعام مينيسترلىگى تاراپىنان كورسەتىلىپ كەلگەن قارجىلاي قولداۋ وتكەن جىلى توقتاپ قالعان كورىنەدى. جاقىندا عانا اتالعان ۆەدومستۆو مەن پارتيا اراسىندا ءوزارا ءىس-قيمىل جونىندەگى جول كارتاسى بەكىتىلگەنىنە نازار اۋدارعان م.اشىمباەۆ سول قۇجاتتىڭ اياسىندا وسى ماسەلەنى قايتا قاراۋدى ۇسىناتىنىن ايتتى.
قابىلداۋعا كەلگەن استانالىق مۇعالىمدەر كۇلشات ياحينا مەن ساۋلە سايتيەۆا ۇستازدار قاۋىمىنىڭ تۇرعىن ءۇي ماسەلەسىن جاقسارتۋعا قاتىستى ۇسىنىستارىن ايتتى. اتاپ ايتقاندا, ۇستازدار يپوتەكالىق نەسيە راسىمدەۋ ءۇشىن زەينەتاقى قورىنداعى جيناقتىڭ بەلگىلى ءبىر بولىگىن العاشقى جارنا رەتىندە پايدالانۋدى ۇسىندى. ماۋلەن اشىمباەۆ پارتيانىڭ بۇل ماسەلەنى وسىعان جاۋاپتى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرلەسىپ تالقىلايتىنىن جەتكىزدى.
ال ونەرتاپقىش قايرات نۇرلىبەكوۆ پارتيادان ءوز جۇمىستارىنا اقپاراتتىق قولداۋ كورسەتۋدى سۇراپ كەلدى. ول اياق كيىم كەپتىرىپ جانە تازالايتىن يننوۆاتسيالىق قوندىرعى ويلاپ تاپقان. قايراتتىڭ ايتۋىنشا, مەكتەپتەردەگى اياق كيىم اۋىستىرۋدىڭ جانە مەديتسينالىق مەكەمەلەردەگى باحيلانىڭ ورنىنا وسى قوندىرعىنى قولدانۋعا بولادى ەكەن. ونەرتاپقىشتىڭ سوزىنە قاراعاندا, بۇل قوندىرعى قازىردىڭ وزىندە استانا قالاسىنداعى بىرقاتار اۋرۋحانا مەن ەمحانالارعا ورناتىلعان. ءىس-شارادا پارتيا تاراپىنان جاڭا قوندىرعىنىڭ قولدانىس اياسىن كەڭەيتۋگە قاتىستى ءتيىستى قولداۋ كورسەتىلەتىنى ايتىلدى.
نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ستۋدەنتى ميرات جەكەەۆ قابىلداۋعا ءوزىنىڭ اۆتورلىق جوباسىمەن كەلدى. جاياۋ جولاۋشىلاردىڭ جولداعى قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان جۇمىس ەكسپو-2017 كورمەسىندە شۆەيتساريا دەلەگاتسياسى ۇيىمداستىرعان يننوۆاتسيالىق يدەيالار بايقاۋىندا 1-ورىن العان. جوبانىڭ نەگىزگى ماقساتى – اسىرەسە تۇنگى مەزگىلدە جاياۋ جولاۋشىلاردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتىپ, جول-كولىك وقيعالارىن ازايتۋ. اتالعان جۇيە تولىق اۆتونومدى رەجىمدە جۇمىس ىستەيدى. ارنايى سەنسورلار ارقىلى ادامنىڭ ارنايى جولاققا جاقىنداعانىن اۆتوماتتى تۇردە انىقتالىپ, كولىك جۇرگىزۋشىلەرىنە الدىن الا بەلگى بەرىلەدى. ءوز كەزەگىندە بۇل كولىك تىزگىندەگەن جانداردىڭ جىلدامدىقتى ازايتىپ, جاياۋ جولاۋشىنىڭ جولدىڭ ارعى بەتىنە قاۋىپسىز وتۋىنە جاعداي تۋعىزادى. «نۇر وتان» پارتياسى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى بۇل باستاماعا قىزىعۋشىلىق تانىتىپ, «SmartAstana» جوباسى اياسىندا جۇزەگە اسىرۋدىڭ جولدارىن قاراستىرۋ ءۇشىن پارتيانىڭ استانا قالالىق فيليالىنا ناقتى تاپسىرما بەردى.
پارتيانىڭ قوعامدىق قابىلداۋىنا حابارلاسىپ, ءوز ءوتىنىشىن بىلدىرگەن كەلەسى ونەرتاپقىشتىڭ جاسى نەبارى 14-تە. سوعان قاراماستان قاراعاندىلىق الديار بوجبانوۆ بىرقاتار جوبالاردىڭ اۆتورى اتانىپ ۇلگەرگەن. بۇگىندە 10-سىنىپتا وقيتىن الدياردىڭ جوبالارى دا وتە وزەكتى ءارى اسا ماڭىزدى. مىسالى, ول ويلاپ تاپقان سۋدان ەنەرگيا وندىرەتىن تابيعي تازا قوندىرعى جابىق تەحنولوگيالىق تسيكلدە جۇمىس ىستەيدى. ال كەز كەلگەن گادجەتكە ارنالعان امبەباپ قۋاتتاۋ قۇرىلعىسى ەشقانداي ەلەكتر ەنەرگياسىن قاجەت ەتپەيدى. ءتىپتى جەل, كۇن, سۋ ەنەرگياسى دا كەرەك ەمەس. ياعني قۇرىلعى قولمەن قىسقان كەزدە ادامنىڭ مەحانيكالىق ەنەرگياسىنان قۋات الادى. بۇل ەكى جوبا قازىردىڭ وزىندە جۇزەگە اسىرىلعان. ودان بولەك, جاس ونەرتاپقىش ۇشاتىن جەل-كۇن ەلەكتر ستانساسى مەن قوقىس قالدىقتارىنان ەلەكتر, گاز, سۋتەك جانە وتتەگى وندىرەتىن ارنايى قوندىرعىنىڭ جوباسىن تانىستىردى.
– قازىرگى تاڭدا كەز كەلگەن مەملەكەتتىڭ بولاشاعى شيكىزاتپەن ەمەس, اقپاراتتىق تەحنولوگيالار مەن ءىت-جوبالاردا, عىلىم مەن بىلىمدە ەكەنىن ەسكەرسەك, مۇنداي باستامالاردىڭ بەرەرى مول. الداعى ۋاقىتتا وتىنىشتەر مەن ۇسىنىستاردىڭ بارلىعى نازارعا الىنىپ, ءتيىستى دەڭگەيدە پارتيالىق قولداۋ كورسەتىلەدى. سەبەبى پارتيا ءاردايىم ەلمەن ەتەنە جۇمىس ىستەپ, حالىقتى الاڭداتقان ماسەلەلەردىڭ وڭتايلى شەشىلۋىنە تىكەلەي مۇددەلى. سوندىقتان ءبىز ءومىرىمىزدى جاقسارتۋعا باعىتتالعان ءتۇرلى يدەيالاردى تالقىلاپ, حالىققا قولجەتىمدى, اشىق جۇمىس ىستەۋگە قاشاندا دايىنبىز, – دەدى ماۋلەن اشىمباەۆ.
جولدىباي بازار,
«ەگەمەن قازاقستان»
