ەل اۋزىندا «باكاد» اتالىپ كەتكەن, مەگاپوليستىڭ عانا ەمەس, جالپى ەلىمىزدەگى جول قاتىناسى ءۇشىن ماڭىزى زور جوبانىڭ قۇرىلىسىنا جان بىتىرەتىن قۇجاتتارعا قول قويىلىپ, ينۆەستورلارمەن كەلىسىمدەر جاساۋ جۇمىستارى اياقتالۋعا جاقىن قالدى. قازىر اينالما جولدى سالاتىن شەتەلدىك كومپانيا انىقتالىپ, دايىندىق جۇمىستارى باستالۋدا. ال ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ مينيسترلىگىنىڭ قۇزىرىنداعى وسى قۇرىلىستىڭ اۋقىمدى بولىگى الماتى وبلىسىنىڭ اۋماعىندا جۇرگىزىلمەك.
تۇرىك-كورەي بىرلەسكەن كونسورتسيۋمى وكىلدەرىنەن قۇرالعان جۇمىس توبى تالدىقورعان قالاسىندا بولىپ, وبلىس اكىمىمەن بىرقاتار كەلىسىمگە كەلدى. الماتى ۇلكەن اينالما جولىنىڭ نەگىزگى بولىگى وبلىستىڭ 3 اۋدانى اۋماعىندا وتەتىندىكتەن, قۇرىلىس جۇرگىزۋ بارىسىندا كەلىسىپ شەشەتىن ماسەلە بار. ونىڭ ىشىندەگى ەڭ ماڭىزدىسى, جول قۇرىلىسى جۇرگىزىلەتىن اۋماقتاعى جەر ۋچاسكەلەرىنىڭ جايى بولاتىن. وسى ماقساتتا 722 جەر تەلىمى قۇرىلىس جۇرگىزۋ ماقساتىندا مەملەكەت مەنشىگىنە قايتارىلعان.
– اينالما جولدىڭ الماتى وبلىسىنداعى ۇزىندىعى 66 شاقىرىمعا سوزىلادى. رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قۇرىلىسقا قاجەتتى جەر تەلىمدەرىن ساتىپ الۋ جۇمىستارىن تولىقتاي اياقتادىق. ءبىزدىڭ وبلىستىڭ قاراساي, ىلە, تالعار اۋداندارىنىڭ اۋماعىنان 722 جەر تەلىمى مەملەكەتكە قايتارىلدى. ارينە, بۇل تاقىرىپقا قاتىستى ءبىراز داۋلى ماسەلەلەر بولعان ەدى. ويتكەنى جول تابانىندا قالاتىن جەردە جەكە تۇرعىن ۇيلەر, ءوندىرىس ورىندارى ورنالاسقانى انىقتالدى. قازىرگى كۇنى ءبىز بۇل ماسەلەنى 100 پايىزعا شەشتىك. ادامدار ءتيىستى وتەماقىلارىن الدى. وبلىس تاراپىنان جول قۇرىلىسىن باستاۋعا ەشقانداي كەدەرگى جوق, – دەدى ينۆەستورلارمەن كەزدەسۋدەن كەيىن جۋرناليستەردىڭ سۇراعىنا جاۋاپ بەرگەن وبلىس اكىمى اماندىق باتالوۆ.
جالپى اينالما جولدىڭ قۇرىلىسى بارىسىندا 7 نەگىزگى رەتتەگىش كوپىر, 38 قوسىمشا كولىك وتكىزۋ كوپىرى, سۋاعارلار مەن باسقا دا قۇرىلىمدار سالىنباقشى. ال اينالما جول الەمدىك تالاپ بويىنشا «1 ا» ستاندارتىنا لايىقتالىپ, 6 جولاقتى بولادى ءارى بەتوننان قۇيىلماق.
قۇرىلىس جۇمىستارىنا تارتىلعان ينۆەستيتسيا كولەمى دە قوماقتى. الماتى وبلىسى اۋماعىنداعى جۇمىستارعا قۇيىلاتىن قارجى كولەمى 512,3 ملرد تەڭگەنى قۇرايدى.
– بۇل دەگەنىمىز وراسان ينۆەستيتسيا. مىسالعا, بۇعان دەيىن وبلىسقا ءارتۇرلى كوزدەردەن قۇيىلعان جالپى ينۆەستيتسيا كولەمى 560 ملرد تەڭگە شاماسىندا بولسا, وسى ءبىر عانا جول قۇرىلىسىنا 512,3 ميلليارد تەڭگە تارتىلىپ وتىر. بۇل – ءوڭىر ەكونوميكاسىنىڭ دامۋىنا قوسىلعان ۇلكەن ۇلەس, – دەيدى وبلىس باسشىسى اماندىق باتالوۆ.
مۇنىڭ سىرتىندا جول سالۋعا قاجەتتى قۇرىلىس ماتەريالىنىڭ بارلىعى وبلىس اۋماعىندا وندىرىلەدى. ينۆەستورلار ەسىك قالاسى ماڭىنداعى جانە فابريچنىي كەنتىندەگى قيىرشىق تاس شىعاراتىن ورىندارعا زەرتتەۋ جۇرگىزىپ, جەرگىلىكتى قۇم مەن تاستىڭ قۇرامى دۇنيە ءجۇزى بويىنشا جول قۇرىلىسىنا قويىلاتىن تالاپتارعا تولىقتاي سايكەس كەلەتىنىنە كوز جەتكىزگەن. از كۇننەن سوڭ اتالعان ەكى اۋماقتا قيىرشىق تاس شىعاراتىن شاعىن زاۋىتتار ورناتىپ, جولعا قاجەتتى ءونىم دايىنداۋ باستالادى.
سونداي-اق ماڭىزى زور جول قۇرىلىسىنىڭ باستالۋى اۋماق تۇرعىندارى ءۇشىن جاڭا جۇمىس ورىندارىنىڭ اشىلۋىنا ىقپال ەتەدى. جول سالۋعا جەرگىلىكتى قۇرىلىس ونىمدەرى قولدانىلاتىندىقتان, وندىرىستەرگە تاپسىرىس ۇلعاياتىن بولادى. ال قۇرىلىستى جۇرگىزۋگە جەرگىلىكتى ماماندار دا تارتىلماقشى.
– تالاپ بويىنشا ينۆەستورلار جول قۇرىلىسىن جۇرگىزۋگە قاجەتتى اسا ءزارۋ ماماندىق يەلەرىن عانا كۆوتا بويىنشا ءوز ەلدەرىنەن الدىرۋعا قۇقىلى. ولار بىلىكتى ينجەنەرلەر بولۋى مۇمكىن. بىراق نەگىزگى جۇمىس كۇشى وڭىردەن تارتىلادى. ءبىزدىڭ ەسەبىمىز بويىنشا جۇمىسشىلاردىڭ 90 پايىزى جەرگىلىكتى جەردەن الىنادى. دەمەك جول سالىناتىن اۋماقتاعى اۋىل ادامدارى جۇمىسپەن قامتىلادى, – دەيدى وبلىس اكىمى اماندىق باتالوۆ.
قازىر ەلىمىزدىڭ ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ مينيسترلىگى مەن تۇرىك-كورەي بىرلەسكەن كونسورتسيۋمى اراسىنداعى كەلىسىم اياقتالۋعا جاقىن دەپ جوعارىدا ايتتىق. قۇجاتتارعا قول قويىلىپ, قارجىلىق كەلىسىم جاسالعاننان كەيىن جول سالۋ بىردەن باستالادى. قازىر قاجەتتى دايىندىق جاسالىپ جاتىر. قۇرىلىستىڭ باستالۋى بيىلعى جىلدىڭ ەكىنشى جارتىسىندا باستاۋ الىپ, 2021 جىلى اياقتالاتىن بولادى. ال تولىقتاي پايدالانۋعا بەرىلۋى 2036 جىلعا دەيىن جالعاسادى ەكەن.
سونىمەن «باكاد» جوباسىن جۇزەگە اسىرۋ الماتى قالاسى ماڭىنداعى كولىك قوزعالىسىن جاڭا ساتىعا كوتەرمەك. قالانىڭ 6 كوشەسى اينالما جولعا قوسىلىپ, مەگاپوليستەگى كولىك دالىزدەرى ۇزاراتىن بولادى. اتاپ ايتقاندا اباي داڭعىلى, رىسقۇلوۆ كوشەسى, اقىن سارا كوشەسى, تىلەنديەۆ كوشەسى جانە سولتۇستىك اينالما جارتى شەڭبەرى تىكەلەي «باكاد»-قا دەيىن سوزىلىپ, جاڭا كولىك جولدارى جاسالماقشى. جالپى, اينالما جول جۇرگىزىلەتىن اۋماق الماتى وبلىسىنىڭ قاراساي اۋدانى اۋماعىنداعى جوعارى تراسسا اتالاتىن جولدان باستالىپ, شامالعان, كومسومول ەلدى مەكەندەرىن باسىپ وتەدى دە, تالعار اۋدانى اۋماعى ارقىلى قازىرگى ءال-فارابي داڭعىلىنا بارىپ قوسىلادى. قۇرىلىس جۇرگىزۋ بارىسىندا ىشكى جولدار دا رەتتەلىپ, جاقىن ماڭداعى اۋىلدارعا قاتىناس جاقسارا تۇسپەك.
قالماحانبەت مۇقامەتقالي,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى وبلىسى
