ءبىزدىڭ ءسوز ەتكەلى وتىرعان كەيىپكەرىمىز قورداي اۋدانىنا قاراستى ۇلكەن ءسۇلۋتور اۋىلىنىڭ تۋماسى, ىسكەر باسشى, حالال كاسىپتىڭ يەسى ساتتار بەيسەقوجاەۆ. ول الماتى قالاسىنداعى جوعارى وقۋ ورنىنىڭ قابىرعاسىندا جۇرگەن كەزدە-اق كاسىپكەرلىكتىڭ قىر-سىرىنا تەرەڭ ءۇڭىلىپ ءۇلگەردى. كوپ ۇزاماي شاڭىراق كوتەرىپ, پايدالى كاسىبىن جولعا قويسا دا ساتتاردىڭ بار ويى سىرتتا, اۋىلدا بولدى. قانشا جەردەن قىزىلدى-جاسىل بوياۋىمەن قالا ءومىرى ارباسا دا, ونى ەش قىزىقتىرا المادى. ول دالا ءومىرىن, تابيعات بايلىعىن ادامداردىڭ يگىلىگىنە جاراتۋ ءتاسىلىن جۇزەگە اسىرۋدى كوپ تولعاندى. ءتۇبى سولاي بولدى دا قويدى. ءبىلىمدى, ىسكەر ازامات زامان سۇرانىسىن قاناعاتتاندىراتىن جوبا جاساپ, سول جوبانى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن تۋعان جەر توسكەيىنە ءبىرجولا تابان تىرەدى.
بۇل جوبا ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ كوكتەمىندە ىسكە قوسىلىپ, بۇيىرتسا, ونداعان جىلدار بويىنا كۇش الىپ, سوناۋ مەجەلەگەن 2020 جىلعا دەيىن سوزىلاتىن ومىرشەڭدىككە يە. ەلىمىزدىڭ اگرارلىق سالاسىنداعى باسەكەگە قابىلەتتى قۇرىلىمعا اينالۋ جوسپارىندا بار. ساتتار بەيسەقوجاەۆ «قورداي حالال-ەت» اۋىلشارۋاشىلىق وندىرىستىك كووپەراتيۆىن ومىرگە اكەلگەندە ءجاي عانا اۋىلشارۋاشىلىق مەكەمەسى بولىپ قالۋدى ەمەس, كەرىسىنشە, الىس-جاقىن شەتەلدەرگە تاۋار شىعاراتىن قارقىندى اگروحولدينگتىڭ ىرگەتاسىن قالاعانىنا سەنىمدى. ونىڭ بۇل ماقساتقا جەتۋىنە انگليا, گونكونگ, قىتاي سەكىلدى ازۋلى ەلدەردىڭ ينۆەستورلارى الدىندا بۇل جوبانى تولىقتاي قورعاپ شىققانى كۋا.
جوبا ءتورت ساتىدان تۇرادى, العاشقى ءۇش ساتىسىن ءجۇرىپ ءوتۋ ءۇشىن ءبىر جىلدان اسا ۋاقىت كەتسە, ال كەيىنگى ءتورتىنشى ساتى التى جىلدا يگەرىلەدى. ءبىرىنشى ساتىسى, ياعني ءۇستىمىزدەگى جىل حولدينگ باسشىلىعىنىڭ جوسپارى بويىنشا جەم-ءشوپ دايارلاۋ جانە تەحنيكالىق قۇرامدى قالىپتاستىرۋ جۇمىسىن ءبىر ىزگە قويۋ. بۇل دەگەنىڭىز, جۇگەرى, س ۇلى, سويا, ماي جانە جەم وندىرەتىن راپس وسىمدىگى, قانت قىزىلشاسى, ارپا, قاراقۇمىق جانە سافلور داقىلدارىن وتىرعىزاتىن الاپتار مەن وسى اتالعان وسىمدىكتەردەن ءونىم الاتىن زاماناۋي تەحنيكالىق بازانى جابدىقتاۋ. ودان كەيىنگى شارۋا – تامشىلاتىپ جانە جاڭبىرلاتىپ سۋارۋ قۇرىلىمىن, بۇگىنگى تىلمەن ايتقاندا, يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ. سوسىن ءونىم ءوندىرۋ قابىلەتىنە يە بولعان كەزدە عانا جەم-ءشوپ دايارلايتىن زاۋىت پەن مال بورداقىلاۋ كەشەنىن تۇرعىزۋ.
«قورداي حالال-ەت» اۋىلشارۋاشىلىق ءوندىرىستىك كووپەراتيۆى بۇرىنعى وتار نان قابىلداۋ مەكەمەسىنىڭ عيماراتىندا ورنالاسقان. اگروحولدينگتىڭ بۇگىنگى پايدالانىپ وتىرعان اۋقىمدى بازاسى اتالمىش كووپەراتيۆ مەنشىگىندە دەسە دە بولادى. ويتكەنى, كونەرگەن عيماراتتى بارلىق ەسكى مۇلكىمەن ساتىپ الىپ قانا قويماي, ونى جوندەپ, جۇمىس ىستەۋگە ساي جابدىقتادى دا. قۇجاتتاردى راسىمدەيتىن, ونىمدەردى ساقتايتىن جانە تەحنيكانى ۇدايى بابىندا ۇستاپ تۇراتىن ورىن سايلاپ الدى.
بەس گەكتاردان تۇراتىن جازىق دالا – ءوندىرىستىك كووپەراتيۆتىڭ ەگىن القابى. مۇنىڭ 300 گەكتارىنا جۇگەرى, ال 200 گەكتارىنا سويا ەگىلگەن. ەگىستىكتىڭ باسىندا مەحانيزاتورلار مەن تراكتورشى- ديقاندار تاماقتاناتىن, دەمالاتىن, كەرەك بولسا, ناۋقان كەزىندە تۇنەپ جاتىپ جۇمىس ىستەۋى ءۇشىن بىرنەشە ۆاگوندار قويىلعان. ءتورت كىسىلىك بۇل تۇرعىن-جايلار تازا توسەك ورىندارىمەن جانە جۋىنىپ, شايىناتىن دۋشپەن جابدىقتالعان. تاماق ىشەتىن اسحاناسى دا مۇنتازداي تازا.
ەڭبەككەرلەرگە جاسالعان جاعدايدى كورىپ ءىشىڭ جىلىسا, جۇمىس بارىسىندا قولداناتىن تەحنيكامەن تانىسقاننان كەيىن «قورداي حالال-ەتتىڭ» قوجايىنى شىنىمەن دە ديقانشىلىقتىڭ زاماناۋي جولىن تاڭداعانىنا ريزا بولاسىڭ. الدىڭعى قاتارلى فرانتسيا, گەرمانيا, امەريكا ەلدەرىندە جاسالىپ, كومپيۋتەرمەن جابدىقتالعان سوڭعى ۇلگىدەگى كومبايندار مەن تراكتورلار, جەر ايداۋشى, تۇقىمسەپكىش جانە داقىلدى شىعىنسىز جيناپ الاتىن كەشەندى قۇرىلعىلار بۇل سالادان حابارى جوق ادامنىڭ ءوزىن جۇمىسقا تارتاتىنداي.
«قورداي حالال-ەت» اۋىلشارۋاشىلىق ءوندىرىستىك كووپەراتيۆى ءوز ەڭبەككەرلەرىنىڭ جاعدايىن بارىنشا جاساپ, سول ارقىلى شارۋانىڭ توقتاۋسىز جۇمىس ادىمىن قامتاماسىز ەتىپ وتىر. ماسەلەن, بۇل كووپەراتيۆتىڭ قىزمەتكەرلەرى ارقايسى ءار اۋىلدىڭ تۇرعىندارى, ءتىپتى, كەيبىرەۋلەرى ەگىس باسىنا ساعاتتاپ جۇرەرلىك شالعاي ەلدى مەكەندەردە تۇرادى. الايدا ساتتار باستىق ءوز جۇمىسكەرلەرى ەگىس دالاسىنا, جۇمىس باسىنا ۋاقتىلى جەتۋى ءۇشىن ونداعان جول تالعامايتىن «دجيپ» كولىكتەرىن الىپ, سولارمەن اۋىلشارۋاشىلىق ماماندارىن جوسپاردان قالىپ قويماۋ ءۇشىن ءمۇدىرىسسىز بارۋ-كەلۋ شاراسىن قاراستىرعان.
وتار القابىنداعى جەتى قۇدىق سىلەمى ۇزاق جىلداردان بەرى تىڭ جاتقان جەر. توپىراعى قۇنارلى, جەرى شۇرايلى, تابيعاتى جايلى. بۇل جەردە ەرتەرەكتە سۋارمالى جۇيە بولعان. بەيسەقوجاەۆ بۇل جەرگە جارىق تارتىپ, ەسكىرگەن جۇيەنى جاڭالاپ, جاڭبىرلاتىپ سۋارۋ ءۇشىن 11 ۇڭعىما قۇدىق قازعان. اۋماعى 479 مەتردى قۇرايتىن القاپ وسىنداي ءادىسپەن سۋارىلادى. بۇل – جۇگەرى مەن سويادان العاشقى ساتىدا قوماقتى ءونىم جيناپ الۋعا ابدەن جەتەرلىك جوسپار. شارۋاقور ساتتاردىڭ مول ءونىم جيناۋعا سەنىمدىلىك تانىتىپ وتىرعان تاعى ءبىر سىرى, ءداندى داقىلداردىڭ تۇقىمىن سەربيا سەكىلدى الەمدىك ساپالى داقىل ءوندىرۋشى ەلدەردەن جەتكىزگەندىگىندە. سونىمەن قاتار, وتار تابيعاتى دا ءالگىندەي شەتتەن كەلگەن وسىمدىكتەردىڭ تەز بوي كوتەرۋىنە, جاقسى ءونىم بەرۋىنە تاپتىرماس ورىن.
قاسىق سىلەمىندەگى جەرگە ەگىلگەن قىزىلشا مەن جۇگەرى القابى دا كوز بەن كوڭىلدى قۋانتارلىقتاي. جاقىن اۋىلداردىڭ حالقى بوس جۇرمەي, وسى قانت قىزىلشاسىن ءوسىرۋگە, ۋاقتىلى دارىلەپ, ساپالى ءونىم جيناۋعا ءبىر كىسىدەي اتسالىسۋدا. اپتاپ ىستىقتا جاس ءوسكىندەر كۇيىپ كەتپەس ءۇشىن بەس مىڭ تەكشە مەتر كولەمىندەگى ۇلكەن سۋ قويماسى جاڭبىرلاتىپ سۋعارۋعا ساقاداي ساي تۇر. ەكى ءجۇز گەكتارلىق جۇگەرى القابىنا دا قولمەن سىزعانداي ەتىپ ادىپتەپ تۇرىپ تاس ارىق تارتىلعان. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, شارۋا باسىندا ءىستى بىلەتىن, زامان تالابىنا ساي قابىلەتتى ماماننىڭ قولتاڭباسى انىق بايقالادى.
«بيزنەستىڭ جول كارتاسى-2020» باعدارلاماسىنا ارناپ ساتتار بەيسەقوجاەۆ قۇنى 108 ميلليون تەڭگەنى قۇرايتىن ەلەكتر جەلىلەرىنىڭ جوباسىن دايىنداپ جاتىر. قىستىق ەگىندى دە ەسكەرىپ, قوسىمشا القاپتى كۇنى بۇگىننەن تىڭايتقىشتارمەن ءازىرلەۋدە. جەم-ءشوپ دايىنداۋ ءىسى مال شارۋاشىلىعىن كوركەيتۋگە داڭعىل جول ەكەنى ەكىباستان بەلگىلى. سول سەبەپتى بولاشاقتا ءىرى قارانىڭ ەتتى جانە ءسۇتتى ءتۇرىن ۇستاپ, جىلقى مەن قويدىڭ باسىن كوبەيتۋ دە كوزدەلۋدە. «قورداي حالال-ەت» اۋىلشارۋاشىلىق ءوندىرىستىك كووپەراتيۆى جاساعان بۇل جوباعا اراب امىرلىكتەرىنەن كەلگەن ينۆەستورلار قىزىعۋشىلىق تانىتىپ وتىر. جۋىردا عانا بىرلەسكەن ءوندىرىس قۇرۋ ءۇشىن ەكىجاقتى كەلىسسوزدەر جۇرگىزۋ ءىسى باستالدى. جەم-ءشوپ جانە مال ونىمدەرىمەن قاتار, جىل ون ەكى اي ءونىم بەرەتىن جىلىجاي شارۋاشىلىعىنىڭ دا ىرگەتاسى قالاندى.
جوعارىدا ايتىپ كەتكەنىمىزدەي, اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىمەن حالىقتى قامتاماسىز ەتەتىن جوبانىڭ ءۇشىنشى ساتىسى اياقتان تۇرىپ كەتۋى ءۇشىن التى جىل ۋاقىت كەرەك. بۇل جىلدار ىشىندە ءداندى داقىلدار ءونىمىنىڭ سانىن عانا ەمەس, ساپاسىن دا ارتتىرۋ, جەم-ءشوپ جانە سويا مايلارىن سىرت مەملەكەتتەرگە ەكسپورتتاۋ, ءسۇت پەن ەتتى تمد ايماعىندا ەركىن تاراتۋ سەكىلدى قانشاما جۇمىستار كۇتىپ تۇر. ساتتار بەيسەقوجاەۆ ءوزى باسقارىپ وتىرعان حولدينگتىڭ ونىمدەرى قانشا جەردەن ساپالى بولسا دا, جەم مەن ءشوپتىڭ, ەت پەن ءسۇتتىڭ, جەمىس-جيدەكتىڭ باعاسى كەز كەلگەن كىسىنىڭ قالتاسى كوتەرە الارلىقتاي بولۋى كەرەك دەگەن پىكىردى قىزۋ قۋاتتاۋشى. ەڭ باستىسى, حالال يندۋستريا قارىشتاپ دامىپ كەلە جاتقان قازاق جەرىندە «قورداي حالال-ەت» اۋىلشارۋاشىلىق ءوندىرىستىك كووپەراتيۆى ۇسىنىپ وتىرعان حالال-ءونىم ءوز تۇتىنۋشىلارىن تەز تابارى ءسوزسىز.
قانات ەسكەندىر.
الماتى.
