سۋسىز جايىلىم تيىمدىلىك اكەلمەيدى

«ەگەمەننىڭ» ورال قالاسىنداعى ءتىلشى قوسىنىنا ەسىمى اقجايىق ايماعىنا كەڭىنەن تانىمال اعا بۋىننىڭ وكىلى, اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنىڭ مايتالمانى نۇرلان ىزتىلەۋوۆ كەلدى. بۇل كىسىنى بۇرىننان جاقسى بىلەتىنمىن. سوندىقتان قاشان دا ەلدىڭ قامىن كوكسەپ جۇرەتىن جانى جايساڭ اعاعا: «نۇرەكە, قانداي ماسەلەمەن كەلدىڭىز؟ وي-پىكىرىڭىزدى تىڭ­داۋعا ءازىرمىن» دەپ, ىزەت كورسەتتىم. را­سىن­دا دا ول «ەگەمەنگە» قارا باسىنىڭ قامىمەن ەمەس, رەسپۋبليكا وڭىرلەرىندە جايىلىم جەرلەردى ءتيىمدى پايدالانۋ جونىندەگى ۇسىنىس-پىكىرلەرىن جەتكىزۋ ءۇشىن كەلىپتى. ونىڭ ايتقان اڭگىمەسىنىڭ ءتۇپ-توركىنى تومەندەگىدەي. ەلباسىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جەر كودەكسىنە وزگەرىستەر مەن تولىق­تى­رۋ­لار ەنگىزۋ جونىندەگى زاڭعا موراتوري جاريالانۋىنىڭ باستى ءبىر سەبەبى – رەسپۋبليكا وڭىرلەرىندەگى جايىلىم جەرلەردى ءتيىمدى پايدالانا ءبىلۋدىڭ وڭ شەشىمى تابىلا قويماعانى دەپ ەسەپتەيمىن. قازىر بۇل ماسەلە جونىندەگى زاڭ جوباسى ماجىلىستە قارالۋ ۇستىندە. مۇنىڭ ءوزى اۋىل تۇرعىندارىنىڭ كوكەيىندە جۇرگەن ويدى ءدوپ باسقانىنا ەشقانداي كۇمانىم جوق. ويتكەنى, ولار وزگە ەمەس, ءدال وسى زاڭنىڭ پارلامەنتتە قابىلدانۋىن كوپ­تەن كۇتىپ جۇرگەنى دە انىق. ايتسە دە بۇل زاڭ ءوزىنىڭ و باستاعى كوزدەگەن ماقساتىنا تولىق جەتە الا ما, جوق پا؟! بۇل ساۋالعا بىرجاقتى جاۋاپ قايتارۋ قيىن بولىپ تۇر. نەگە؟ مەنىڭ ويىمشا اۋىل ماڭىنا جاقىن جايىلىم جەرلەردەگى سۋ كوزدەرى – توعاندار مەن كولدەر مەملەكەت قاراماعىنا الىنۋى كەرەك. سەبەبى, سۋ بولماسا جالاڭ جايىلىم ەشقانداي تيىمدىلىك اكەلە المايدى. ءارى سۋسىز جايىلىمدى دۇرىس پايدالانامىن دەۋدىڭ ءوزى بوس اڭگىمە بولىپ شىعادى. ەگەر شىندىقتىڭ كوزىنە تۋرا  قا­راي­تىن بولساق, كەزىندە اتالعان سۋ كوز­دە­رىن پايدالانۋ ءۇشىن الىنعان گيدرو-ينجەنەرلىك  شەشىمدەر قاراپايىم تۇرعىنداردىڭ قامى ءۇشىن جاسالدى ەمەس پە؟ مۇنى ۇمىتۋعا بولمايدى. وسى ورايدا اۋىل ماڭىنداعى سۋ كوزدەرى اۋدان اكىمدەرىنىڭ شەشىمىمەن جالعا بەرىلىپ كەتكەنىن  سولاقاي شەشىم دەپ قابىلداۋعا ءماج­بۇر بولىپ وتىرمىز. بۇل ارادا ارتەزيان قۇدىقتارىن قازۋ – قوردالانىپ, جيناقتالىپ قالعان ماسەلەنى تولىق شەشە المايدى. قىسقاسى, ەل-جۇرتتىڭ يگىلىگى ءۇشىن جاسالعان سۋ كوزدەرى نىساندارىن تەكتەن-تەك جالعا بەرە سالۋدىڭ اقىرى الەۋمەتتىك ادىلەتسىزدىككە باستايدى. اي­تايىن دەگەنىم «ەشتەن كەش جاقسى» دەگەندەي, حالىق تاراپىنان قولداۋ تاپپاعان وسى شەشىمدى تۇزەۋ قاجەت. تەك سونداي جاعدايدا عانا اۋىل ماڭىنداعى سۋ كوزدەرى حالىقتىڭ يگىلىگىنە اينالار ەدى. سوندا عانا ۇلان-بايتاق ەل وڭىرلەرىندەگى اۋىل ماڭىنا جاقىن جايىلىمدىق جەرلەر – حالىق ءۇشىن ءتيىمدى ءارى پايدالى بولادى. البەتتە, اماناتقا قيانات جاساۋعا بولمايدى. شالعاي اۋىل تۇرعىندارىنىڭ جانايقايىن «ەگەمەنگە» جەتكىزە كەلگەن ابىرويلى اقساقالدىڭ ورىندى تىلەگىن پارلامەنت دەپۋتاتتارىنىڭ نازارىنا ۇسىنعاندى ءجون كوردىك. تەمىر قۇسايىن, «ەگەمەن قازاقستان» باتىس قازاقستان وبلىسى