«قازاقستاننىڭ تاۋەلسىزدىك جىلدارىنداعى جەتىستىگىن ءبىر عانا قىزىلوردا وبلىسىنان كورۋگە بولادى», دەپ ەدى ەلباسى. پرەزيدەنت نەگە بۇلاي دەدى؟ مەملەكەتتىڭ بار جەتىستىگىن نەگە ءبىر عانا ايماقتان كورۋگە بولادى دەپ ايتتى؟ ونىڭ وزىندىك سەبەبى بار. ازاتتىقتىڭ العاشقى جىلدارىندا نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىنا قىزىلوردا وبلىسىنا قاتىستى ۇسىنىس ايتىلدى. وندا وبلىستى تاراتىپ, ءبىر جاعىن وڭتۇستىك قازاقستانعا, ەكىنشى بولىگىن اقتوبەگە قوسۋ تۋرالى باياندالعان. ەكونوميكانىڭ وتە قيىن كەزەڭى, ايماقتاردىڭ بىرىكتىرىلىپ جاتقان تۇسى ەدى. سوندا مەملەكەت باسشىسى الاشقا انا, قازاققا پانا بولعان قۇتتى ءوڭىردى بولمەي, تۇتاس ساقتاپ قالۋعا شەشىم شىعاردى. ءبىر كەزدەرى وبلىس اتىنان ايىرىلىپ قالا جازداعان ەكولوگيالىق ايماقتىڭ بۇگىنگى كەلبەتىن كورگەندە ەلباسىنىڭ ەسىنە وسى جاعداي تۇسپەدى دەيسىز بە؟! پرەزيدەنتتىڭ بۇل باعاسىنىڭ استارىندا وسىنداي سىر جاتقان ەدى.
اقمەشىتتىڭ اجارىن اشتى
وسى رەتتە قىزىلوردا قالاسى دا ەرەكشە دامۋ جولىنا ءتۇستى. جولى ويدىم-ويدىم, جەرتولەسى سۋعا تولى, ماساسى باداناداي, سۇرقى قاشىپ, كەيپى كەتىپ تۇرعان قالا قازىردە جوعى بۇتىندەلگەن, كەم-كەتىگى تۇزەلگەن اسەم دە كوركەم شاھارعا اينالعان. اسىرەسە, سوڭعى جىلداردا قىزىلوردانىڭ كەلبەتى اجارلانا ءتۇستى. بۇرناعى كۇنى قىزىلوردادا قالا كۇنى اتالىپ ءوتتى. وسى شارا بارىسىندا قالانىڭ اجارىن اشاتىن تاعى دا بىرنەشە نىساندار ىسكە قوسىلدى. ەندى قالا كۇنىندە اتقارىلعان شارۋالارعا قاراي ويىسايىق. ەلدىڭ ەلدىگىن ايشىقتايتىن ەڭ نەگىزگى نىشان ونىڭ رامىزدەرى ەكەنى بارشاعا ايان. ال تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ نەگىزگى اتريبۋتتارىن قاستەرلەپ, قادىرلەپ وتىرۋ ءاربىر ازاماتتىڭ قاسيەتتى بورىشى. قالا كۇنىندە قىزىلوردادا, سىرداريانىڭ جاعاسىندا «رامىزدەر الاڭى» پايدالانۋعا بەرىلدى. جالپى اۋماعى 3 گەكتاردى قۇرايتىن الاڭدا ەلتاڭبا, ءانۇران جانە بيىكتىگى 60 مەترلىك مەملەكەتتىك تۋ ورنالاستىرىلعان. اينالاسى اباتتاندىرىلعان. ەندى اۋەجايدان قالاعا قاراي بەتتەپ كەلە جاتقانىڭىزدا كوكتە جەلبىرەگەن كوك تۋىمىز قارسى الادى. «ءبىز تاۋەلسىزدىككە اڭساپ, زارىعىپ جەتتىك. ەندى سول تاۋەلسىزدىكتىڭ قاسيەتتى بەلگىلەرىن دە ەرەكشە قادىرلەۋىمىز, قاستەرلەۋىمىز كەرەك», دەپ ەلباسى باسا ايتقان بولاتىن. سوندىقتان, بۇگىن سىر ەلىنىڭ ورتالىعى قىزىلوردا قالاسىنىڭ كۇنىنە وراي, كيەلى الاشتىڭ اناسىنىڭ تورىنەن, ءوڭىرىمىزدىڭ «ۇلكەن مارجانى» سانالاتىن سىرداريانىڭ جاعالاۋىنان كوك بايراعىمىزدى بيىككە كوتەرىپ, «رامىزدەر الاڭى» اشىلدى»,– دەدى سالتاناتتى شاراعا قاتىسقان قىرىمبەك كوشەرباەۆ. تاۋەلسىز ەل بولماساق, مۇنداي اللەيانىڭ اشىلمايتىنى بەسەنەدەن بەلگىلى. سوندىقتان, ءاربىر ازامات ازاتتىقتىڭ قادىرىن ءبىلىپ, مەملەكەتتىڭ نىعايۋىنا, دامىعان ەلدەردىڭ قاتارىنا قوسىلۋىنا ەرەكشە ەڭبەك ەتۋى كەرەك. «التاي قۇلازىپ, ارقا اڭىراپ, تۇران تۇنجىراعان زامان ارتتا قالدى. ەكى عاسىر توعىسىندا جاڭاشا تاريحقا باستايتىن تۇلعا دۇنيەگە كەلدى. بۇگىندە تاۋەلسىز ەل بولدىق, كەشە عانا ەدىلدەن ايىرىلعان قازاق ەسىلدەن دە ايىرىلار ساتتە ەۋرازيا تورىندە, قازاقتىڭ سارىارقاسىندا ءزاۋلىم استانا بوي كوتەردى. بىرلىگى مەن ىنتىماعى جاراسقان ازات ەلىمىزدىڭ كوك بايراعى كوتەرىلدى. ءتىلىمىز جاڭعىرىپ, ءدىلىمىز بەكىدى, ءدىنىمىز ورالدى, تاۋەلسىز ەل دامۋىنىڭ تاعدىرى تاڭدالدى», – دەگەن ايماق باسشىسى وسكەلەڭ ۇرپاقتى بابالار اماناتىنا ادال بولىپ, تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ بولاشاعى ءۇشىن ايانباي ەڭبەك ەتۋگە شاقىردى. جالپى قۇنى 325 ميلليون تەڭگەنى قۇرايتىن جوبا ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلدىعى اياسىندا سالىندى. قىزىلوردا داريانىڭ جاعاسىندا ورنالاسسا دا, سىردى جاعالاي جۇرەتىن جول جوق ەدى. ەندى وسى ولقىلىقتىڭ ورنى تولدى. قالا كۇنى قارساڭىندا اشىلعان ەكىنشى نىسان – تاۋەلسىزدىك داڭعىلى. جاياۋ جۇرگىنشىلەرگە, ۆەلوسيپەدشىلەر مەن كولىككە ارنالعان داڭعىل داريانى جاعالاي سالىندى. بۇل الدىمەن قالانىڭ اجارىن اشسا, ەكىنشىدەن, شاھار ىشىندەگى كولىك ءنوپىرىن ازايتۋعا سەپتىگىن تيگىزەدى. سۇلتان بەيبارىس كوشەسىنەن ابىلقايىر حان كوشەسىنە دەيىنگى ارالىقتا, سىرداريا وزەنىنىڭ بويىن جاعالاي ورنالاسقان اسەم جاعالاۋعا, ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلدىق قۇرمەتىنە وراي تاۋەلسىزدىك اتاۋى بەرىلدى. «ۇزىندىعى 7 شاقىرىمدى قۇرايتىن اينالما جول قۇرىلىسىن جۇرگىزۋگە وبلىستىق بيۋدجەتتەن 1 ميلليارد 932 ميلليون تەڭگە ءبولىندى. بۇل جولدىڭ بويىندا بارلىق ستاندارتتارعا سايكەس جارىق باعانالارى, ايالدامالار جانە 7 شاقىرىمدى قۇرايتىن جاياۋ جۇرگىنشىلەر جولى مەن ارنايى ۆەلوجولاق قاراستىرىلعان. وسىنداي ساپالى دا ساۋلەتتى كوشەنىڭ قۇرىلىسىن جۇرگىزىپ, حالىق يگىلىگى ءۇشىن ايانباي قىزمەت ەتىپ جۇرگەن «ۋاد» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنىڭ بارشا قۇرىلىسشىلارىنا قالا حالقىنىڭ اتىنان العىسىمىزدى بىلدىرەمىز. سالتاناتتى تۇردە اشىلعان جاڭا كوشە, ىنتىماقتى حالقىمىزدىڭ مەرەيىن اسقاقتاتاتىن كورىكتى ورىنداردىڭ ءبىرى بولا بەرسىن», – دەدى قىرىمبەك ەلەۋ ۇلى. قىزىلوردادا ۇزىندىعى 612 شاقىرىم بولاتىن 760-تان استام كوشە بار. قالادا كولىك ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋعا بۇگىندە ءجىتى نازار اۋدارىلۋدا. ماسەلەن, سوڭعى 3 جىلدا قىزىلوردا قالاسىندا جول قۇرىلىسىن دامىتۋعا 15 ميلليارد تەڭگەدەن استام قارجى تارتىلدى. بۇل قارجىعا 300 شاقىرىمدى قۇرايتىن جولدار ورتاشا, كۇردەلى جوندەۋدەن جانە قايتا جاڭعىرتۋدان ءوتتى. «جۇمىسپەن قامتۋ-2020» باعدارلاماسى اياسىندا 51 كوشەنىڭ ورتاشا جول جوندەۋ جۇمىستارىنا 980 ميلليون تەڭگە قارجى تارتىلۋدا. مۇنىمەن قوسا اۋىلدىق وكرۋگتەردەگى 14 كوشەنىڭ ورتاشا جول جوندەۋ مەن 2 كوشەنى جارىقتاندىرۋ جۇمىستارىنا 80 ميلليون 126 مىڭ تەڭگە ءبولىندى. ەلباسى قامقورلىعىنىڭ ارقاسىندا ارال تەڭىزى قايتا ورالۋدا. جىل سايىن 197 مىڭ توننا شىنى تاباقشالارىن شىعاراتىن قىزىلوردا قالاسىنداعى شىنى زاۋىتىن, «شالقيا» كەن بايىتۋ فابريكاسىن, قارماقشى اۋدانىندا جوعارى ەكولوگيالىق سيپاتتاعى ك4, ك5 سىنىپتى موتور مايلارىن وندىرەتىن زاۋىتتى, بالا-ساۋىسقاندىق ۆانادي كەنىشىن يگەرۋ, ارالدا كالتسيلەندىرىلگەن سودا زاۋىتىن, جىلىنا 160 مىڭ توننا از ءاليۋمينيلى فەرروسيتسيلي شىعاراتىن فەرروقورىتپا زاۋىتىن جانە 2 تسەمەنت زاۋىتىن ىسكە قوسۋ جوسپارلانسا, سوڭعى جىلدا تاۋلىگىنە 80 توننا قۇراماجەم شىعاراتىن «جان اراي جەم» قۇراماجەم زاۋىتى قۇرىلىپ, جىلىنا 80 مىڭ تەكشەمەتر تەمىر-بەتون بۇيىمدارىن شىعاراتىن ءۇي قۇرىلىسى كومبيناتى اشىلدى. «سونىمەن بىرگە, بىرنەشە ءىرى ينفراقۇرىلىم جوبالارى تۇراقتى پايدالانۋعا بەرىلدى, ولاردىڭ قاتارىندا «باتىس ەۋروپا – باتىس قىتاي» حالىقارالىق ءاۆتودالىزى, «جەزقازعان – سەكسەۋىل – بەينەۋ» تەمىر جولى, «بەينەۋ – بوزوي – شىمكەنت» ماگيسترالدى گاز قۇبىرى بار. تىرشىلىكتىڭ كوزى اتالاتىن سۋمەن وبلىس حالقىنىڭ 95%-ى قامتىلسا, قۋات كوزى سانالاتىن كوگىلدىر وتىن قىزىلوردا قالاسى مەن 4 اۋدان ورتالىعىنا جەتكىزىلدى. ءۇش اۋىسىمدى مەكتەپتەردى جويۋ جانە بالالاردى 100% بالاباقشامەن قامتۋ تۋرالى ەلباسىنىڭ تاپسىرمالارى وبلىسىمىزدا مەرزىمىنەن بۇرىن تولىققاندى ورىندالدى. الەۋمەتتىك ماسەلەلەردى قارجىلاندىرۋ بويىنشا العا شىققان ايماعىمىزدىڭ بيۋدجەتى سوڭعى ءتورت جىلدا 2,5 ەسە ءوستى. مۇنىڭ بارلىعى تاۋەلسىزدىك تاڭى اتقاننان كەيىن عانا قويىلعان تالاپتار, جۇزەگە اسقان ماقساتتار», – دەدى ءوڭىر باسشىسى.شاھارعا شىراي بەرگەن شارالار
قالا كۇنى قارساڭىندا 350 قىزىلوردالىق باسپانالى بولدى. سولايشا «وڭىرلەردى دامىتۋدىڭ 2020 جىلعا دەيىنگى باعدارلاماسى» اياسىندا جاڭا «ساۋلەت» شاعىن اۋدانىندا «بايتەرەك دەۆەلوپمەنت» اكتسيونەرلىك قوعامى ارقىلى سالىنعان 350 پاتەردى قۇرايتىن 7 كوپقاباتتى تۇرعىن ءۇي ەل يگىلىگىنە بەرىلدى. مەرەيلى مەرەكەدە قۋانىشقا بولەنىپ, شاڭىراقتارى شاتتىققا تولىپ جاتقان وتباسىلاردى وبلىس اكىمى قىرىمبەك كوشەرباەۆ ارنايى قۇتتىقتاپ, پاتەر كىلتىن تابىستادى. «وبلىس ەكونوميكاسىن ءارتاراپتاندىرۋ جالعاسىپ, وڭدەۋشى سەكتوردا ءونىم ءوندىرۋ سوڭعى ءتورت جىلدىڭ وزىندە عانا 40 پايىزعا ءوسىپ, قارقىندى دامۋدا. تەك قانا وبلىس ورتالىعىندا سوڭعى ءۇش جىلدا جاڭا 11 شاعىن اۋدان سالىنسا, بيىلدىڭ وزىندە 80 جاڭا كوپقاباتتى ءۇي تۇرعىزىلۋدا. ەندىگى مىندەت – سول جاعالاۋداعى جاڭا قالانىڭ قۇرىلىسىنا كىرىسۋ», – دەدى ايماق باسشىسى. ايتا كەتەيىك, وبلىس بويىنشا قۇرىلىس كولەمى 3,5 ەسەگە, قىزىلوردا قالاسىندا اتالعان كورسەتكىش 8 ەسەگە ارتتى. سونىمەن قاتار, سوڭعى ءۇش جىلدىڭ كولەمىندە قىزىلوردا قالاسى بويىنشا جالپى اۋدانى 265 مىڭ شارشى مەتردى قۇرايتىن, 3 مىڭ 502 پاتەرلىك 82 كوپقاباتتى تۇرعىن ۇيلەردىڭ قۇرىلىسى جۇرگىزىلدى. وسى كۇنى «سولتۇستىك» اتتى جاڭا ساپارجاي دا قىزىلوردالىقتاردىڭ يگىلىگىنە تاپسىرىلدى. ەندى ارال, قازالى, قارماقشى, جالاعاش, سىرداريا اۋداندارى تۇرعىندارىنىڭ قالاعا قاتىناۋى وڭاي بولادى. بەس اۋداننىڭ تۇرعىندارىنا جول قاتىناسى قيىندىق تۋعىزباۋى ءۇشىن وسى ساپارجاي اشىلدى. ايماق باسشىسى ساپارجايدىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا قاتىسىپ, قالا جۇرتشىلىعىن مەرەيلى مەرەكەمەن قاتار كەلگەن قۋانىشتارىمەن قۇتتىقتادى. «وسى يگىلىكتى ىستەردىڭ باستاماسى رەتىندە مەملەكەتتىك-جەكەمەنشىك ارىپتەستىك نەگىزىندە «رومانوۆ جانە ك» سەرىكتەستىگى ءوز قاراجاتى ەسەبىنەن بۇرىنعى اۆتوبۋس پاركى عيماراتىن تولىقتاي قايتا جاڭعىرتۋدان وتكىزىپ, «سولتۇستىك» ساپارجايدى قالا تۇرعىندارى مەن قوناقتارىنىڭ يگىلىگىنە تاپسىرۋدى ماقسات ەتىپ وتىر. جاڭا ساپارجايدان جاساعان ساپارلارىڭىز ءساتتى, جولدارىڭىز وڭ بولسىن», – دەدى ق.كوشەرباەۆ. بۇرىن قالانىڭ وڭتۇستىك بولىگىندە ورنالاسقان ورتالىق ساپارجايدان وبلىسىمىزدىڭ وڭتۇستىك اۋداندارى مەن شىمكەنت, الماتى قالالارىنا عانا اۆتوبۋستار قاتىناسا, وبلىسىمىزدىڭ سولتۇستىك اۋداندارىنا قاتىنايتىن اۆتوبۋستار «سولتۇستىك» ساپارجايدان جۇرەدى. وسىعان دەيىن قالا تۇرعىندارىنىڭ قوعامدىق كولىككە دەگەن سۇرانىسىن قاناعاتتاندىرۋ جانە قالامىزداعى كولىك قاتىناسىن دامىتۋ ماقساتىندا جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن بولىنگەن 500 ميلليون تەڭگەگە ەكولوگيالىق تازا, مۇمكىندىگى شەكتەۋلى ازاماتتارعا قولجەتىمدى 20 اۆتوبۋس الىنعان بولاتىن. وسى جوبا جالعاسىن تاۋىپ, «بايقوڭىر» اكك جانە «ەۋروپا قايتا قۇرۋ جانە دامۋ» بانكى اراسىنداعى كەلىسىمگە سايكەس بيىل «قىزىلوردا اۆتوبۋس پاركى» 100-گە تارتا جاڭا اۆتوبۋسپەن تولىقتىرىلدى. قالا كۇنىندە ايماق باسشىسى ءوڭىر ەكونوميكاسىنا ىقپالدى جوبانىڭ قۇرىلىس بارىسىمەن تانىستى. قىزىلوردادا «بايتەرەك» ۇلتتىق باسقارۋشى حولدينگى» اق-پەن بىرلەسىپ شىنى زاۋىتىنىڭ قۇرىلىسى باستالعان بولاتىن. زاۋىتتىڭ جالپى قۇنى 52,1 ميلليارد تەڭگەنى قۇرايدى. ال جوبانىڭ ستراتەگيالىق ينۆەستورى – اقش-تىڭ «Steward Engineers» كومپانياسى. وعان قىزىلوردا قالاسىنداعى يندۋستريالىق اۋماقتان 50 گەكتار جەر تەلىمى ءبولىنىپ, جوبانىڭ ينجەنەرلىك-ينفراقۇرىلىم جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. جۋىردا زاۋىت قويمالارىنىڭ قۇرىلىسى اياقتالىپ, بارلىق قۇرال-جابدىقتارى اكەلىنەدى. شىنى زاۋىتى 2017 جىلدىڭ ەكىنشى جارتىجىلدىعىندا قولدانىسقا بەرىلەدى. زاۋىت جىلىنا 197 مىڭ توننادان استام تاباقشا شىنىسىن شىعارادى. كاسىپورىن تولىقتاي اياقتالعاندا ەنەرگيا ۇنەمدەۋشى, وقشاۋلانعان, لاميناتتالعان جانە اينا ونىمدەرىن جاساپ شىعاراتىن بولادى. تولىق ىسكە قوسىلعاندا تۇراقتى 300 جاڭا جۇمىس ورنى اشىلادى. قالا كۇنىندە «تەرەڭوزەك – سىرداريا» باعىتىنداعى كىرەبەرىس قاقپا پايدالانۋعا بەرىلدى. «بۇگىندە الاشتىڭ اناسى اتانعان سىر ەلىنىڭ باس شاھارى كۇننەن كۇنگە جاسانىپ, ساۋلەتىنە ءسان قوسىپ كەلە جاتقانىنىڭ كۋاسى بولىپ كەلەسىزدەر. تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ العاشقى استانالارىنىڭ ءبىرى – قىزىلوردا تەرەڭنەن سىر تارتاتىن تاريحي قالا. قىزىلوردا ورتاق ءۇيىمىز دەسەك, ونىڭ ودان ءارى كوركەيىپ, گۇلدەنۋى بارشامىزعا ورتاق ءىس.سوندىقتان, سۇيىكتى قالامىزدىڭ باس قاقپاسى قۇتتى بولسىن», – دەدى قىرىمبەك كوشەرباەۆ. ايتا كەتەيىك, كونستيتۋتسيا كۇنى مەرەكەسىندە قالانىڭ وڭتۇستىگىندەگى كىرەبەرىس قاقپا پايدالانۋعا بەرىلگەن بولاتىن. ال جالپى قۇنى 120 ميلليون تەڭگەنى قۇرايتىن وسىنداي مازمۇنى مەن ماعىناسى زور قوس قاقپانى سالۋعا «ۋاد» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگى دەمەۋشىلىك جاسادى. قالا كۇنى مەرەكەسىندە الەۋمەتتىك نىساندار قاتارى «مەرەيلىم» بالاباقشاسىمەن تولىقتى. «اقمەشىت» شاعىن اۋدانىنداعى 80 ورىندىق بالاباقشادا 3 پەن 6 جاس ارالىعىنداعى بۇلدىرشىندەر تاربيەلەنەتىن بولادى. وبلىستىق ءماسليحات دەپۋتاتى ءابدىماجيت جانساقالوۆتىڭ دەمەۋشىلىگىمەن جانە مەملەكەت-جەكەمەنشىك ارىپتەستىك نەگىزىندە سالىنعان نىساننىڭ جوبالىق-سمەتالىق قۇنى 200 ميلليون تەڭگەنى قۇرايدى. وبلىس اكىمى قىرىمبەك كوشەرباەۆ ايماقتا «بالاپان» باعدارلاماسى بويىنشا اتقارىلىپ جاتقان اۋقىمدى ىستەردىڭ ماڭىزىنا توقتالىپ, قالانىڭ كىشكەنتاي تۇرعىندارىنا ارنالعان نىساننىڭ اشىلۋىمەن قۇتتىقتادى. «قازىر ءبىز بىلەكتىنىڭ ەمەس ءبىلىمدىنىڭ زامانىندا, قازاقستاننىڭ التىن عاسىرىن جاساۋ كەزەڭىندە ءومىر سۇرۋدەمىز. بۇلدىرشىندەرىمىزدىڭ باقىت شاپاعاتىنا بولەنىپ, بالعىن بالالىقتىڭ بازارىندا ءومىر سۇرۋلەرىنە بارىنشا جاعداي جاساۋ ءبىزدىڭ باستى ماقسات-مىندەتتەرىمىزدىڭ ءبىرى دەپ بىلەمىن. سوندىقتان, وسىنداي ەرتەگى الەمىندەگىدەي اسەم سارايدى تۇرعىزىپ, بالالارعا قۋانىش سىيلاپ وتىرعان ءابدىماجيت الماعامبەت ۇلىنا راحمەتىمىزدى ايتامىز! قاشاننان قابات كەلگەن تويدى جاقسىلىققا جورىعان ىرىمشىل حالىقتىڭ ۇرپاعى رەتىندە, بۇگىنگى بالاپاندارىڭىزدىڭ وسىنداي جاڭا دا ءزاۋلىم عيماراتتا ءومىردىڭ جاڭا بەلەسىنە اياق باسۋى دا جاقسىلىقتىڭ نىشانى. بوبەكتەرىمىز ءبىلىم, تاربيە ءنارىمەن سۋسىنداپ, ەلىمىزدىڭ ەرتەڭى بولار ەل تۇتقاسىنا اينالسىن», – دەدى قىرىمبەك ەلەۋ ۇلى. قىزىلوردا قالاسى بويىنشا «بالاپان» باعدارلاماسى اياسىندا 3 پەن 6 جاس ارالىعىنداعى بالالار مەكتەپكە دەيىنگى تاربيەمەن 100 پايىز قامتىلعان. قالا كۇندەرى اياسىندا قىزىلوردانىڭ ورتالىق الاڭىندا كوپتەگەن مەرەكەلىك شارالار ۇيىمداستىرىلدى. باتپىراۋىقتار مەن گۇلدەر فەستيۆالى قالا تۇرعىندارىنا مەرەكەلىك كوڭىل كۇي سىيلادى. سونداي-اق, بىلتىردان بەرى ءداستۇرلى تۇردە ۇيىمداستىرىلىپ كەلگەن قاۋىن-قاربىز بەن قىمىز-شۇبات فەستيۆالدەرى دە ۇيىمداستىرىلدى. ايماق باسشىسى مەرەكە كۇنى ورتالىق الاڭعا جينالعان جۇرتشىلىقتى مەرەكەلەرىمەن قۇتتىقتاپ, قالا كولەمىندەگى ىلكىمدى ىستەرگە از-كەم توقتالدى. «بەرەكە-بىرلىگى بۇزىلماعان ۇلى دوستىقتىڭ ورداسى, الاشتىڭ اقمەشىتى اتانعان قىزىلوردا قالاسىنىڭ تۋعان كۇنىن اتاپ وتۋدەگى باستى ماقسات – جىل كولەمىندە ءوڭىرىمىزدىڭ دامۋىنا سۇبەلى ۇلەس قوسىپ, ايانباي ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن جەرلەستەرىمىزگە العىسىمىزدى ءبىلدىرىپ, مەرەكەلىك كوڭىل كۇي سىيلاۋ. قالا كۇنى مەرەكەسىندە بىلتىرعى جىلدان باستاۋ الىپ, داستۇرگە اينالىپ ۇلگەرگەن ۇلى دالا ەلىنىڭ برەندى بولعان «شۇبات-قىمىز» فەستيۆالى ۇيىمداستىرىلىپ, «اق مول بولسىن!» دەگەن قازاقى سالتىمىز ۇلىقتالدى. حالقىمىزدىڭ ەڭ باستى قۇندىلىعى – ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 25 جىلدىق مەرەيلى مەرەكەسى اياسىندا ۇيىمداستىرىلىپ وتىرعان ايتۋلى شارادا ءار وتباسىنا باق-بەرەكە, مەرەكەلىك كوڭىل كۇي, شاڭىراقتارىڭىزعا شاتتىق تىلەيمىن», – دەدى وبلىس اكىمى قىرىمبەك كوشەرباەۆ. سودان سوڭ ايماق باسشىسى ورتالىق الاڭداعى جاڭا سۋبۇرقاقتىڭ اشىلۋىنا قاتىستى. «تەحوسنوستكارەمسەرۆيس» جشس مەردىگەر مەكەمەسىمەن سالىنعان سۋبۇرقاقتىڭ جالپى سمەتالىق قۇنى 196 ميلليون 297 مىڭ تەڭگەنى قۇرايدى. 168 ءتۇرلى تۇسكە ەنەتىن سۋبۇرقاق 30 مەتر بيىكتىككە دەيىن سۋ بۇركي الادى. ال سىرتقى بەتى كەراموگرانيت جانە ىشكى بەتى گرانيت تاستارمەن قاپتالعان. مەرەكە سوڭى تانىمال ەسترادا جۇلدىزدارىنىڭ گالا-كونتسەرتىنە ۇلاستى. ەرجان بايتىلەس, «ەگەمەن قازاقستان» قىزىلوردا ءتۇيىن: تويدى قازاق قاشاندا قۇدايدىڭ قازىناسىنا بالاعان. دەگەنمەن, توي تويلاۋ دەگەنىمىز – اس ءىشىپ, اياق بوساتىپ, ءبىر-بىرىنە ماقتاۋ ايتىپ قانا تاراسۋ بولماۋى كەرەك. مىسالى, قىزىلورداداعى قالا مەرەكەسى مۇنداي ۇردىستەن ادا بولدى. جوعارىدا بايانداعانىمىزداي, قالا كۇنى مەرەكەسىندە شاھاردىڭ اجارىن اشاتىن نىساندار مەن حالىقتىڭ يگىلىگىنە قىزمەت ەتەتىن ورتالىقتار اشىلدى. مەرەكە اياسىندا جەتى اۋداننىڭ جارمەڭكەسى دە ۇيىمداستىرىلدى. قالا حالقى ارزان تاۋار الىپ, مارە-سارە بولىپ قالدى. قىسقاسى, قىزىلورداداعى قالا كۇنى قۇر سوزبەن ەمەس, ناقتى ىستەرمەن اتالىپ ءوتتى.
