بتا بانك قايتا قۇرىلىمداۋ جۇمىسىن اياقتاپ قالىپتى جۇمىس كەستەسىنە كوشتى. بۇگىندە ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا, بۇل بانكتى قايتا قۇرىلىمداۋ تمد اۋماعىنداعى ەڭ ۇلكەن شارا بولعان. وسى قايتا قۇرىلىمداۋدىڭ ناتيجەسىندە بتا بانكتىڭ قارجىلىق بەرەشەگىنىڭ كولەمى 16,65 ميلليارد دوللاردان 4,2 ميلليارد دوللارعا دەيىن كەمىتىلدى. ءWhىte&Case كومپانياسىنىڭ سەرىكتەس باسقارۋشىسى, بتا-نىڭ كەڭەسشىسى فرەنسيس فيتتسبەرت-بروكحوۋلزدىڭ اتاپ كورسەتكەنىندەي, قارجىلىق كولەمى جاعىنان بۇل قايتا قۇرىلىمداۋ ەۋروپاداعى ەڭ ءىرى قايتا قۇرىلىمداۋ كولەمىنە تەڭ بولدى. كەڭەسشىنىڭ مالىمدەۋىنشە, بتا بانكتى, سونداي-اق قازاقستانداعى باسقا دا بانكتەردى قايتا قۇرىلىمداۋ تەڭدەسى جوق شارا بولعان. “قارجىلىق ينستيتۋت رەتىندە تولىق قۇرامىندا جۇمىس ىستەپ تۇرعان بانكتى بۇدان بۇرىن ەشكىم دە قايتا قۇرىلىمداپ كورگەن جوق”, – دەيدى ول. بتا بانك بۇكىل قايتا قۇرىلىمداۋ كەزەڭىندە قارجىلىق ينستيتۋت رەتىندە ءوز كليەنتتەرىنە قىزمەت كورسەتتى جانە بارلىق مىندەتتەرىن ورىندادى. بانك ءۇشىن بۇگىنگى تاڭدا ەڭ باستىسى, ونىڭ ستاتۋسى, جوسپارى جانە ستراتەگياسى بولىپ وتىرعاندىعى ءسوزسىز. مىنە, ناق وسى ماسەلەلەر بتا بانكى باسقارماسىنىڭ توراعاسى ءانۋار سايدەنوۆپەن بولعان سۇحباتتىڭ ارقاۋىنا اينالدى.
– ءانۋار عاليموللا ۇلى, ءسىرا سىزدەردىڭ كليەنتتەرىڭىز بەن ارىپتەستەرىڭىز ءۇشىن بانكتىڭ قازىرگى ستاتۋسىن ءتۇسىنۋ ەرەكشە ماڭىزدى, ونىڭ استارىندا جالپىعا تۇسىنىكسىز ب ۇلىڭعىرلىق جاتقان جوق پا؟
– مەنىڭ ويىمشا, بۇل ماسەلە بۇلىڭعىرلىعىن 2009 جىلدىڭ جازىندا جويدى. سول كەزەڭدە بانك ءوزىنىڭ بارلىق مىندەتتەرىن ءدال جانە ۋاقىتىندا اتقاردى, كليەنتتەر قايتادان ورالا باستادى. ناق سول 2009 جىلدىڭ جازىندا دەپوزيتتىك بازانىڭ ارتقانى اتاپ كورسەتىلدى. ال دەپوزيت كليەنتتەردىڭ قارجىلىق ينستيتۋتقا دەگەن سەنىمىن ايقىندايتىن باستى كورسەتكىش. ەگەر بانكتىڭ قازىرگى قۇقىقتىق ستاتۋسى تۋرالى ءسوز قوزعايتىن بولساق, وندا ەرەكشە اكتسيونەرلەر قۇرامىنىڭ قالىپتاسقانىن اتاپ كورسەتۋىمىز كەرەك. بتا-نىڭ نەگىزگى اكتسيونەرى “سامۇرىق-قازىنا” ۇلتتىق ءال-اۋقات قورى بولىپ وتىرعاندىعى بەلگىلى. ونىڭ بانكتىڭ اكتسيونەرلىك كاپيتالىنداعى ۇلەسى 81,48 %-دى قۇراپ وتىر. كرەديتورلار ۇلەسىنىڭ پاكەتى 18,5% مولشەرىندە. بۇرىنعى اكتسيونەرلەر قولىندا 0,02% مولشەرىندەگى پاكەت بار. ولار وزدەرىنىڭ اكتسياسىن جوعالتقان جوق, الايدا, قوسىمشا ەميسسيالار شىعارۋ ناتيجەسىندە ولاردىڭ ۇلەسى شايىلىپ كەتتى.
بانكتىڭ قارجىلىق ستاتۋسى – تۇراقتى. قايتا قۇرىلىمداۋ ناتيجەسىندە بتا كاپيتالداندىرۋ جونىندەگى رەتتەۋشىنىڭ بارلىق تالاپتارىن ورىندايتىن قارجىلىق ينستيتۋت رەتىندە قالىپتاستى. قازىر رەتتەگىش كاپيتال كولەمى 1,9 ميلليارد دوللاردى قۇرايدى. قارجىلىق تۇراقتىلىقتىڭ وڭ جەتىستىگىن كورسەتەتىن تاعى ءبىر كورسەتكىش: قايتا قۇرىلىمداۋ قورىتىندىسى بويىنشا بانك اعىمداعى جىلى ەڭ جوعارى تابىس – 1,091 تريلليون تەڭگەگە قول جەتكىزدى.
بانكتىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى سيپاتتاماسى – شىنايى مولدىرلىكتىڭ ەڭ جوعارى دارەجەسى: بتا-نىڭ بارلىق قىزمەتى حالىقارالىق بانك قىزمەتىندە كورسەتىلگەن تالاپتار بويىنشا ميكروسكوپپەن قاراعاندا كورىنەتىن دارەجەدە. بۇل ققا, ۇكىمەت تاراپىنان قايتا قۇرىلىمداۋ ۇدىرىسىنە قاتاڭ باقىلاۋ قويۋمەن عانا شەكتەلمەيدى, سونىمەن ءبىرگە كرەديتورلار ارقاشان بارلىق قۇجاتتاردى كورسەتۋدى تالاپ ەتەدى: حقەس-نا ءسايكەس ەسەپ بەرۋ, كرەديتتىك پورتفەلدەرگە ساراپتاما جاساۋ. سونداي-اق ءارتۇرلى قارجىلىق جۇمىسقا بايلانىستى تۇراقتى ەسەپ دايىندالادى. اتاپ ايتقاندا, قازىر ءبىر حالىقارالىق اۋديتورلىق كومپانيا اكتيۆتەردى قايتارۋ ءجونىندە ەسەپ دايىنداۋدا. بۇل ماسەلە بويىنشا جۇيەلى ءتۇردە مونيتورينگ ءجۇرگىزىلەتىن بولادى.
ەگەر كليەنتتەرمەن جۇمىس تۇرعىسىنداعى بانك ستاتۋسى تۋرالى ايتاتىن بولساق, بۇگىندە ءبىز ءوزىمىزدى كليەنتتەردىڭ بارلىق توبىمەن جۇمىس ىستەي الاتىن قارجىلىق ينستيتۋت رەتىندە باعالايمىز, باسقاشا ايتساق, بتا – امبەباپ بانك. كورپوراتيۆتىك كليەنتتەرمەن جۇمىس جونىندەگى قالىپتاسقان ۇردىستەردى جالعاستىرا وتىرىپ, بتا بولشەك بيزنەسپەن شاعىن جانە ورتا بيزنەس كليەنتتەرىمەن جۇرگىزىلەتىن جۇمىس اۋقىمىن ارتتىراتىن بولادى. بانك حالىقارالىق ستاندارتتارعا سايكەس تاۋەكەلدىك – مەنەدجمەنتىن جانە كورپوراتيۆتىك باسقارۋ قاعيداتتارىن ەنگىزىپ, اكتسيونەرلەر قۇرامىنداعى كرەديتورلار بۇل باعىتتاعى جۇمىسقا ەرەكشە ءمان بەرەدى. اتاپ ايتقاندا, ديرەكتورلار كەڭەسىنىڭ قۇرامىنداعى ەكى ديرەكتور (كرەديتورلار ەسەبىنەن) تاۋەكەل جونىندەگى جانە اۋديت جونىندەگى كوميتەتتەردى باسقارادى.
بۇگىنگى بانك ستاتۋسى وسىنداي. ول ءبىزگە بولاشاققا سەنىممەن قاراۋعا ءمۇمكىندىك بەرەدى. “سامۇرىق-قازىنا” ۇاق ءجانە مەملەكەت قولداۋىنسىز بتا-عا تۇراقتى تۇردە تابىس پەن دامۋ مىندەتى قانشالىقتى كۇردەلى بولعانىمەن, مەنىڭ ويىمشا, بۇل مىندەتتى ءبىز جۇزەگە اسىرا الامىز.
– وسى ورايدا, قايتا قۇرىلىمداۋ استارىندا نە جاتقانىن بىلگەن ارتىق بولماس ەدى. ءسىز, سوتتا قارالعان, بانككە 20 ميلليون دوللار سۇراۋ سالعان ءبىر وقيعا تۋرالى ايتتىڭىز. بۇل قايتا قۇرىلىمداۋ قورىتىندىسىمەن كەلىسپەيتىندەر ءۇشىن جاڭا داۋدىڭ نەگىزى بولماي ما؟
– بۇل كرەديتور باسىنان باستاپ قايتا قۇرىلىمداۋ تالاپتارىمەن كەلىسپەدى جانە بىردەن سوتقا جۇگىندى. ترانسشەكارالىق دارمەنسىزدىك تۋرالى يۋنسيترال زاڭىنىڭ تارتىبىنە سايكەس بىزدەگى قايتا قۇرىلىمداۋ قورىتىندىسىن اقش جانە بريتانيا مويىندادى جانە سونىڭ ناتيجەسىندە سوتقا جۇگىنۋگە مۇمكىندىك تۋدى. الايدا, بۇل زاڭ ەۋروايماق ەلدەرىندە جانە ەۋروپادا قابىلدانباعاندىقتان, تەك شۆەيتساريا سوتىنا عانا سۇراۋ سالىندى. بىرىنشىدەن, قايتا قۇرىلىمداۋعا كەلىسىم بەرگەن بارلىق كرەديتورلار بۇدان بۇرىنعى قارىزدارى كولەمىنەن بانككە تالاپ قويۋدان باس تارتۋ جونىندە قول قويعاندىعىنا بايلانىستى جالعىز كليەنتتىڭ سوتقا شاعىمدانۋى ەشقانداي مانگە يە بولا المادى. قايتا قۇرىلىمداۋعا قاتىسقانداردىڭ ءبارى بۇرىنعى مۇمكىندىكتەرىنىڭ ورنىنا جاڭا تەتىكتەر جانە قولما قول اقشا الدى. وسىنىڭ ناتيجەسىندە جاڭادان قارىز العان بارلىق كرەديتورلار بۇرىنعى مىندەتتەمەلەر بويىنشا بانككە ەشقانداي تالاپ قويمايدى. ياعني, بۇرىنعى قارىزدار جويىلدى! سونىمەن بىرگە بۇرىنعى قارىزدار قۇرىلىمىنا كەلەتىن بولساق, ونىڭ نەگىزگى كولەمى ۇلىبريتانيا زاڭدارى بويىنشا رەتتەلىپ كەلدى جانە سوعان بايلانىستى قايتا قۇرىلىمداۋ قورىتىندىسى سوت بيلىگىمەن مويىندالدى.
ەكىنشىدەن, بۇرىنعى اكتسيونەرلەردىڭ اكتسيالارى جويىلماي ساقتالىپ وتىرسا دا, ولاردىڭ ۇلەسى شايىلىپ كەتكەندىكتەن زاڭ تۇرعىسىنان كەلگەندە ولار بانككە ەشقانداي تالاپ قويا المايدى.
– بتا ءۇشىن قازىر ەڭ ماڭىزدى مىندەت قانداي؟
– ەڭ باستىسى, بانك جوعالتىپ العان رىنوكتىق پوزيتسيالاردى, كورپوراتيۆتىك سالادا دا, بولشەك , شاعىن جانە ورتا بيزنەس سالالارىندا دا قالپىنا كەلتىرۋ بولىپ تابىلادى. بارلىق سالادا بانكتىڭ ۇلەسى ازايدى. الايدا, بۇل ءسوزسىز بولاتىن جاعداي ەدى, سەبەبى ول كەزەڭدە كليەنتتەردىڭ بىزبەن جۇمىس ىستەۋگە ەشقانداي مۇمكىندىگى بولعان جوق. اتاپ ايتقاندا, قايتا قۇرىلىمداۋ كەزىندە ولار تالاپ ەتكەن رەيتينگ, رەتتەگىش نورماتيۆتەرىن ورىنداۋ جانە باسقا دا تالاپتاردى قامتاماسىز ەتۋگە بانكتىڭ جاعدايى بولعان جوق. سوندىقتان, قازىر ءبىزدىڭ نەگىزگى كوزدەپ وتىرعان مەجەمىز – بىرتىندەپ 2014 جىلعا دەيىن جەكە تۇلعالاردىڭ دەپوزيتتەرىنىڭ مولشەرىن 15 پايىزعا جەتكىزۋ. قازىر بۇل كورسەتكىش 8 پايىز. دەپوزيتتىك بازانى ءوسىرۋ مىندەتىن ورىنداۋ ءمۇمكىندىگىمىز بار. ماسەلەن, 2010 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىجىلدىعىندا تۇرعىنداردىڭ دەپوزيتتەرىنىڭ ءوسىمى 360 ميلليون دوللار كولەمىندە تىركەلدى. ەكونوميكاداعى ىسكەرلىك بەلسەندىلىگىنىڭ دەڭگەيىنىڭ قازىرگى قالىپتاسقان جاعدايى بانككە بۇدان ارتىق وسۋگە قولايلى جاعداي تۋعىزباي وتىر. بۇل بىزگە عانا قاتىستى احۋال ەمەس, بارلىق بانك جۇيەسىندەگى جاعداي وسىنداي. قازىر جۇمىس ىستەپ تۇرعان سەنىمدى جانە جاڭا قارىز الۋشىلار قاتارى ونشا كوپ ەمەس. مۇنداي سەنىمدى نەسيە الۋشىلار ءۇشىن قازىر ناعىز باسەكەلەستىك كۇرەس ءجۇرىپ جاتىر. ءبىر بانكتىڭ نەسيەلەرىن ەكىنشى بانك جەڭىلدەتىلگەن جاعدايدا قايتا قۇرىلىمداۋ ءتارتىبىن ۇسىنىپ, كليەنتتەردى ءتيىمدى ەرەجەلەرمەن ءوز جاعىنا شىعارىپ الۋعا ەرەكشە كوڭىل بولىنۋدە.
سونىمەن بىرگە بۇرىنعى كەلەڭسىز وقيعالار دا بانك بەدەلىنە شىركەۋ بولىپ وتىر. بتا بانكتە جىلجىمايتىن م ۇلىك ۇلەسى ۇلكەن. بۇل پورتفەل كولەمى 30 پايىزعا دەيىن جەتەدى. سونىمەن بىرگە قازاقستاننان تىس ەلدەرگە بەرىلگەن نەسيە پورتفەلى دە وتە زور. بۇل ءبىزدى تولعاندىرىپ وتىرعان كۇردەلى پروبلەما. جۇمىس ىستەپ جاتىرمىز. وسى رەتتە ەڭ ماڭىزدىسى ءبىزدىڭ كرەديتورلارىمىز – بۇل بانكتىڭ اۋىر جاعدايلارىن جاقسى بىلەتىن جانە تۇسىنەتىن قازىرگى كەزدەگى اكتسيونەرلەرىمىز. مىنە, سول ءۇشىن دە “recovery ءunىts” - قالپىنا كەلتىرۋ وبليگاتسياسى اتتى ارناۋلى قۇرال قولدانىلا باستادى. كرەديتورلارمەن ءبىز كەيىنگە قالدىرىلعان, الايدا كەيىن قايتارىلاتىن بۇل قارىزداردى ءبولۋ تۋرالى كەلىسىمگە قول جەتكىزدىك.
– بۇل جەردە شەتەلدەگى اكتيۆتەر تۋرالى ايتىپ وتىرسىز عوي؟
– ءيا. بۇل وتە ۇلكەن پورتفەل. ءبىز ونىڭ كولەمىن 5,2 ميلليارد دوللار كولەمىندە باعالاپ وتىرمىز. ناق وسى سوماعا “recovery ءunىts” – قالپىنا كەلتىرۋ وبليگاتسياسى شىعارىلعان. بۇل رەتتە جىلجىمايتىن م ۇلىك سالاسىنداعى جوبالارى دا كۇردەلى جانە سوماسى دا ۇلكەن رەسەيلىك پورتفەل وتە ۇلكەن ماسەلە تۋدىرىپ وتىر. ونىڭ ۇستىنە ولاردىڭ كەيبىرەۋىنە بانكتىڭ قۇقى جانە زاڭدىق ستاتۋسى ءتيىستى تارتىپپەن جاسالماعان. قازىر ءبىز الدىمەن كەپىلدىككە قويىلعان م ۇلىككە بانكتىڭ قۇقىعىن جانە نەسيە الۋشىلارعا دەگەن تالاپتارىن قالپىنا كەلتىرۋىمىز كەرەك. سودان كەيىن عانا بۇل اكتيۆتەر بويىنشا سۇراۋ سالۋ جۇمىستارىن ءجۇرگىزەمىز. سول سياقتى, ءبىزدىڭ گرۋزياداعى پورتفەلدەرىمىزدە دە ءبىرشاما كۇردەلى ماسەلەلەر بار. بانكتىڭ تاراپىنان قىرعىزستانعا سالىنعان ينۆەستيتسيادا دا پروبلەمالار جەتكىلىكتى. بۇل ينۆەستيتسيا ساحنادان كەتكەن بيلىك تاراپىنان رەيدەرلىك تالان-تاراجعا دا تۇسكەن. ءبىز بۇل تالان-تاراجعا تۇسكەن ينۆەستيتسيانى حالىقارالىق سوت ارقىلى شەشۋدى ويلاستىرىپ وتىرمىز. سونداي-اق, ۋكرايناداعى اكتيۆتەرىمىزدە دە قيىندىقتار بارشىلىق. مىنە, وسى كۇردەلى جوبالار مەن اكتيۆتەر بويىنشا قازىر كەڭ كولەمدە تالاپتار جاسالىپ, ۇلكەن دە قيىن سۇراۋ سالۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. ءبىز بۇل رەتتە جەرگىلىكتى جەرلەردىڭ زاڭدارى مەن ەرەكشەلىكتەرىن بىلەتىن زاڭگەرلەر مەن كەڭەسشىلەر جالداپ الدىق. قازىرگى كۇنى اكتيۆتەردى قايتارۋ جونىندەگى اۋديت جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. بۇل جۇمىسقا شەتەلدىك كرەديتورلار دا ەرەكشە نازار اۋدارىپ وتىر. ويتكەنى ءبىزدىڭ “recovery ءunىts” - قالپىنا كەلتىرۋ وبليگاتسياسى ناق وسى پروبلەمالىق نەسيەلەر بويىنشا شىعارىلعان. بۇل كرەديتورلار بونۋس رەتىندە الاتىن اكتيۆتەرگە جاتادى. سونىمەن بىرگە ءبىزدىڭ الدىمىزدا وپەراتسيالىق تابىستاردى ارتتىرۋ مىندەتى تۇر. بۇل زاڭدى دا. سەبەبى, بانك مەملەكەتتىڭ قولداۋىنسىز تۇراقتى دامۋ ينستيتۋتى بولاتىندىعىنا كوز جەتكىزە الماسا, كرەديتورلارىمىز 20 جىلعا دەيىنگى مەرزىمگە ارنالعان قايتا قۇرىلىمداۋ شاراسىنا بارماس تا ەدى.
– بانك سونىمەن بىرگە جەرگىلىكتى قارىزداردىڭ قايتارىلۋ پروبلەماسىن دا باستان كەشىرىپ وتىر عوي؟
– بۇل ورايدا, نەسيە الۋشىلاردىڭ پسيحولوگياسى تۇسىنىكتى. بانك كۇردەلى احۋالعا تاپ بولعان كەزدە كەيبىر كليەنتتەرىمىز نەسيەنى جابۋدى قاجەت ەمەس دەپ شەشكەن. قازىر ءبىز وسىنداي قارىزداردى قايتارۋ جونىندەگى جۇمىستى جانداندىرىپ جاتىرمىز. ءبىز ارينە, ءوز كليەنتتەرىمىز ءۇشىن جەڭىلدىكتەردىڭ بارلىق ءتۇرىن قاراستىرۋعا ءازىرمىز. الايدا ءبىزدىڭ كوزقاراسىمىز بىرەۋ: قارىز قايتارىلۋعا ءتيىس. رەزيدەنت ەمەستەردىڭ پورتفەلى ءىس جۇزىندە 100 پايىزعا دەيىن رەزەرۆتەلگەن. سوندىقتان ولاردىڭ ەڭ باسىنان-اق بانكتىڭ شىعىندارىنا جاتقىزىلعانى تۇسىنىكتى. ەندى بانككە قايتارىلاتىن قانداي دا بولماسىن قارجى تابىس كوزى بولىپ تابىلادى. مىنە, وسى جاسالعان جۇمىستاردىڭ ءبارى بىزگە قارىزداردى قايتا قۇرىلىمداۋ ارقىلى پورتفەلدەرىمىزدىڭ ساپاسىن جاقسارتۋعا جانە بانكتىڭ تابىسىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ارينە, ءبىز مۇنداي جاعدايدا نەسيەلەردىڭ كوپ بەرىلمەيتىندىگىن, بانكتىڭ تابىسىنىڭ دا جوعارى بولمايتىندىعىن تۇسىنە وتىرىپ, ەكىنشى جاعىنان نەسيە الۋشىلارعا بارىنشا ساپالى قىزمەت كورسەتۋگە مۇددەلىمىز. ياعني, بانك ءوزىنىڭ ادال دا سەنىمدى نەسيە الۋشىلارىن ساقتاپ قالۋعا مۇددەلى جانە ولاردىڭ سۇرانىستارىن بارىنشا قاناعاتتاندىراتىن بولادى. بۇل جۇمىس ءوزىنىڭ وڭ ناتيجەسىن دە بەرۋدە. ەسكە سالا كەتەيىن, بارلىق پورتفەلدەر بويىنشا رەزەرۆتەلگەن كورسەتكىش 78 پايىز بولسا, قازىر بۇل كورسەتكىش 67 پايىزعا دەيىن تومەندەدى.
– جەكەمەنشىك بانككە مەملەكەتتىڭ ارالاسۋىنىڭ ەكىجاقتى ءمانى بار: ءبىر جاعىنان بۇل قارجى ينستيتۋتىنىڭ تۇراقتىلىعىن نىعايتۋدىڭ قوسىمشا فاكتورى بولسا, ەكىنشى جاعىنان بانكتىڭ بيزنەس-شەشىمدەرىنە, بيزنەس-ستراتەگياسىنا مەملەكەتتىڭ ىقپال ەتەتىندىگى تۋرالى دا كۇدىك بار. بۇل كۇدىكتەردىڭ بتا-عا قانشالىقتى قاتىسى بار؟
– اكتسيونەرلەر قۇرامىنىڭ ەرەكشەلىگىنە بايلانىستى, ولاردىڭ ەڭ الدىمەن وزدەرى بانككە قۇيعان قارجىلارىن قايتارۋعا دەگەن مۇددەلىلىگىن ەسكەرسەك, بۇل تاراپتان بيزنەس شەشىمدەر مەن ستراتەگياعا قىسىم جاساۋى مۇمكىن ەمەس. ال ەسەپ بەرۋ مونيتورينگ تاۋەكەلشىلدىكتى باسقارۋ جاعىنان كەلسەك, سالماق ءسوزسىز ۇلكەن. ماسەلەن, ساتۋ جانە ساتىپ الۋ سالاسىندا ەسەپ بەرۋ تۇرعىسىنان ءبىز “سامۇرىق-قازىنا” ۇاق-نىڭ ءتارتىپتەرىنە باعىنامىز. ونىڭ ۇستىنە قىسقا مەرزىم ىشىندە ەسەپ بەرۋ ءتۇرى دە كوبەيدى, بۇل تۇسىنىكتى دە. سەبەبى قوردىڭ بارلىق سالالارى بويىنشا ەسەپ بەرۋ دەڭگەيى وسىنداي. ءبىر جاعىنان بۇل بانك جۇمىسىنىڭ سەنىمدىلىگى مەن تۇراقتىلىعىنا ءۇمىت ارتاتىن كليەنتتەردىڭ دە مۇددەسىنەن شىعادى. ونىڭ ۇستىنە بتا بانكىن جانە قازاقستاندىق باسقا بانكتەردى دە قايتا قۇرىلىمداۋ تاريحى قارجى سالاسىن داعدارىستان قۇتقارۋدىڭ بىردەن ءبىر جولى مەملەكەت تاراپىنان قولداۋ كورسەتۋ شاراسى ەكەندىگىن دالەلدەدى. باسقاشا ايتساق, مەملەكەت نارىقتىق ىستەر جونىندەگى ەمتيحاندى ۇزدىك باعاعا ورىنداپ شىقتى. ۇاق مەملەكەتتىڭ وپەراتورى جانە اگەنتى رەتىندە ءوزىنىڭ ەنشىلەس قۇرىلىمدارىنىڭ تابىستى بولۋىنا مۇددەلى.
– “سامۇرىق” ءوز مىندەتىن ورىندادى. ول بۇرىنعىسىنشا كەتەمىن دەگەن نيەتتە مە؟
– بۇل نيەت بارلىق قۇجاتتاردا جازىلعان. ونىڭ ەرەجەلەرى دە انىق. سوندىقتان ستراتەگيالىق ارىپتەس تۋرالى سۇراعىڭىزدان بۇرىن ايتارىم, ازىرگە ستاتۋس-كۆو ساقتالادى. ونىڭ ۇستىنە ستراتەگيالىق ينۆەستورلاردىڭ قوياتىن تالابىنا وتاندىق بىردە-ءبىر قارجى ينستيتۋتى جاۋاپ بەرە المايدى. شەتەلدىك ينۆەستورلاردى بارىمىزگە بەلگىلى “سبەربانك روسسيادان” باسقا بىردە-ءبىر بانك قىزىقتىرمايدى. الايدا, ناقتى ءىس ءجۇزىندە مۇنداي قىزىعۋشىلىق تاجىريبەدە جۇزەگە اسقان جوق.
– بانك تۇراقتاندى, بولاشاققا جوسپارلار جاسالۋدا. وسى رەتتە اتاۋىن ءوزگەرتىپ رەبرەندينگ جاساۋ ارقىلى بۇرىنعى بولعان كەلەڭسىزدىكتەر تۋرالى ەشقانداي ءىز قالدىرماۋ جولىن قاراستىرۋعا بولماي ما؟
– بۇل قىمبات جانە ءتيىمسىز. تاريحي شەجىرەمىزدەن ءبىر پاراقتى ج ۇلىپ تاستاۋعا بولمايدى. سوندىقتان بۇل جەردە رەبرەندينگ ەشقانداي كومەكتەسە المايدى. تاريحتى ءبىلۋ كەرەك جانە ودان ساباق العان دا ءلازىم. ال بانك اتاۋىنىڭ (سلوگانىنىڭ) اۋىستىردىق. بۇل قالىپتى جاعداي, سەبەبى ناقتى ءومىر قۇبىلىسىنا سايكەس كەلەدى. ەندى ول بىلاي دەلىنەدى “جاڭا مۇمكىندىكتەر كەزەڭى”. بۇل داعدارىس سىنىنان ءوتكەن بانك ءۇشىن دە, ونىڭ كليەنتتەرى ءۇشىن دە, بۇكىل ەكونوميكامىز ءۇشىن دە ماڭىزى زور بولماق. ءبىز جاڭا مۇمكىندىكتەردى كورىپ تە وتىرمىز. ول ەلىمىزدىڭ ەڭ ءىرى بانكىنىڭ بۇرىنعىسىنشا تولىققاندى جۇمىس ىستەۋ كەستەسىنە شىعۋى جانە ءبىزدىڭ كليەنتتەرىمىزدىڭ قايتا ورالۋى, ءبىزدىڭ فيليالدارىمىزدىڭ جۇيەسىنىڭ دامۋى جانە ءبىزدىڭ جوسپارلارىمىزدىڭ دامۋى ارقىلى ناقتى كورىنىس تابۋدا.
اڭگىمەلەسكەن گاۋحار بالتاباەۆا.