قىسقى تۋريزمگە قىزىعۋشىلىق ارتىپ كەلەدى

الاتاۋدىڭ تەپسەڭىندەگى «Shymbulak» تاۋ شاڭعى كەشەنى ىشكى تۋريستەر مەن سىرتتان كەلەر قوناقتى قابىلداۋدا قاربالاسقا تۇسەدى. ويتكەنى جىلدان جىلعا الماتىنىڭ ءىنجۋ-مارجانىنا ات بايلاپ سەيىل قۇرۋشىلاردىڭ قاتارى قالىڭداپ كەلەدى. بۇل – قۋانارلىق ءۇردىس. سىرتتان كەلگەن ءار ءتۋريستىڭ قاراجاتى قازىناعا قۇيىلادى.

قازىر قىسقى ماۋسىمنىڭ دەر شاعى. بۇل ۋاقىتتا تاۋ شاڭعى كۋرورتتارىندا دەمالۋعا دەگەن قىزىعۋشىلىق ارتا تۇسەدى. بۇگىندە وڭىرلەردە تۋريستەرگە شاڭعى, سنوۋبوردپەن سىرعاناۋعا, وزگە دە بەلسەندى دەمالىس تۇرلەرىنە ارنالعان 13 ورىن جۇمىس ىستەيدى.

«Shymbulak» – ەلىمىزدەگى ەڭ تانىمال تاۋ شاڭعى كۋرورتتارى­نىڭ ءبىرى. مۇندا جالپى ۇزىن­دى­عى 20 شاقىرىمعا جەتەتىن ءارتۇر­لى دەڭگەيدەگى تراسسالار, اسپا­لى جول, شاڭعى مەن سنوۋبوردتى جالعا بەرۋ پۋنكتتەرى بار. 2023 جىلى بۇل كەشەن الەمدەگى ەڭ بيىك تۇنگى تاۋ شاڭعى تراسساسى رەتىندە گيننەستىڭ رەكوردتار كىتابىنا ەندى. مۇندا كەلگەن قوناقتار زيپ­لاين, اتپەن سەرۋەندەۋ, پاراپلانمەن ۇشۋ, كونكي تەۋىپ تە سەرگي الادى. بيىل بۇل كەشەندە ءتۇرلى سەبەپپەن باعا ايتارلىقتاي قىمباتتادى. دەگەنمەن جەڭىلدىك­تەر دە قاراستىرىلعان. ماسەلەن, زەينەت جاسىنا جەتكەن قارت كى­سىلەردىڭ جۇمىس كۇندەرى اسپالى جولعا مەدەۋدەن ءمىنىپ, شىم­بۇلاققا كوتەرىلۋى تەگىن. تەك ەلى­مىزدىڭ زەينەتكەرلەرىنە عانا ­وسىنداي جەڭىلدىك قاراستىرىل­عان. مۇگەدەكتىگىن راستايتىن قۇجاتىن كورسەتكەن ازاماتتار دا بۇل قىزمەت تۇرىنە قاراجاتىن شىعىنداماي, اسپالى جولمەن الاڭسىز ورلەيدى.

سونىمەن قاتار كوپبالالى وتباسىلار, ارداگەرلەر, ەڭبەك وتىلىمەن زەينەتكە شىققان, وزگە دە الەۋمەتتىك وسال توپ وكىلدەرىنە جۇمىس كۇندەرى بيلەتتەر مەن سكي-پاسستار جەڭىلدىكپەن ساتىلادى. بەس جاسقا دەيىنگى بالالاردىڭ كۋرورتقا كىرۋى جىل ون ەكى اي تەگىن. ال قىس مەزگىلىندە سىرعانايمىن دەسە, تەك سكي-پاسس كارتاسىن ساتىپ­ الىپ, وعان نولدىك ابونەمەنت جۇكتەۋ جەتكىلىكتى.

«Regular Season» كەزىندە جەڭىلدىك باعدارلامالارىنىڭ قايتا جاندانۋى تاۋ شاڭعى كە­شەنىندە باعا ساياساتى ورنىقتى ەكەنىن اڭعارتادى. جىل سايىن ءبىزدىڭ كەشەن الەۋمەتتىك وسال توپقا جاتاتىن 190 مىڭعا جۋىق قوناقتى قابىلدايدى», دەيدى تاۋ شاڭعى كەشەنىنىڭ قوناقتارعا قامقورلىق كورسەتۋ قىزمەتىنىڭ باسشىسى تەمىرلان ءجۇسىپ.

جولىڭىز ءتۇسىپ, ەلىمىزدىڭ جاۋھارى سانالاتىن تاۋ شاڭعى كەشەنىنە تىنىعۋعا بارا قالسا­ڭىز, باعا تاريفتەرىن زەرتتەپ­ العانىڭىز ءجون. ماسەلەن, تاڭعى, تۇستەن كەيىنگى سونداي-اق تۇنگى سىرعاناۋ ۋاقىتىنىڭ باعالارى كۇندىزگى سىرعاناۋعا بەرىلەتىن سكي-پاسستان ارزانداۋ. ال شاڭعى مەن سنوۋبوردتى اياعىنا جاڭادان ءىلىپ, ەندى-ەندى «قاز باسىپ» جۇر­گەندەرگە «Shymbulak»-تىڭ ارنايى «باستاۋشى» ءتاريفى بار. وسى تاريفپەن سكي-پاسس ساتىپ السا­ڭىز, ەرەسەكتەر مەن بالالاردىڭ ۇيرەنۋىنە ارنالعان جايداقتاۋ الاڭدا سىرعانايسىز.

بىلتىر جىل سوڭىندا «Shym­bulak» تاۋ شاڭعى كەشەنى اق­جول­تاي اقپارات جاريالا­دى. 2025–­2026 جىلعى قىسقى ماۋ­سىم­دىق سكي-پاسس ساتىپ ال­عان­­­­دار قازاقستان, وزبەكستان, ازەر­بايجان, رەسەي­دىڭ ەڭ ءىرى تاۋ كۋرورتتارىندا ەركىن سىرعا­­ناي الادى. «Shymbulak» تاۋ ­كۋرورتى ەۋرازيالىق تاۋ كۋرورتتارى اليانسىنىڭ (ەتكا) مۇشە ­كۋرورتتارمەن بىرلەسىپ, بيىل «شە­كا­راسىز تاۋ شاڭ­عى­سى ماۋسىمى» اك­تسيا­سى­نىڭ باستالعانىن حابارلادى. ەندى ەلى­مىز­دەگى «Shymbulak» نەمەسە «Oi-Qaragai», وزبەكستان­داعى «Amirsoy», ازەربايجانداعى «Shahdag», رەسەيدەگى «روزا حۋتور» تاۋ شاڭعى كۋرورتتارىنان ماۋ­سىمدىق سكي-پاسس ساتىپ الۋشى­لار وسى مەملەكەتتەردەگى سەرىكتەس كۋرورتتاردىڭ ارقايسى­سىن­دا بەس كۇنگە دەيىن تەگىن سكي-پاس­سپەن سىرعاناۋىنا مۇم­كىن­دىگى بار. اكتسياعا قاتىسۋ شارتى بىرەۋ-اق – سەرىكتەس كۋرورتتىڭ قوناق­ۇيلەرىندە نەمەسە ۇسىنىلعان ورنالاستىرۋ ورىندارىندا ايالداۋ.

«شەكاراسىز تاۋ شاڭعىسى ماۋسىمى» اكتسياسى – ەۋرازيا كەڭىستىگىن كەرنەپ جاتقان تاۋلاردا ورتاق تۋريستىك ايماق قۇرۋدى كوزدەيتىن جوبا. بۇل باستاما مەملەكەتارالىق تاۋ ءتۋريزمىن دامىتۋعا ءارى ءبىرتۇتاس مارشرۋت قالىپتاستىرۋعا جول اشادى.

«بىزگە كۋرورتتار اراسىنداعى كەلىسىمدەر تەك جوسپار جۇزىندە عانا قالماي, ناقتى ىسپەن دالەل­­دەن­گەنى ماڭىزدى. اكتسيا قوناق­­تارىمىزعا دا وراسان مۇم­كىن­دىكتەر اشادى. سونداي-اق ەۋرازيا­لىق اليانسقا مۇشە كۋرورتتار اراسىنداعى تۇراقتى بايلانىس­تى نىعايتادى. بۇل جوبانىڭ تمد-داعى «تاۋ ءتۋريزمى جىلى» دەپ جاريالان­عان 2025 جىلى باستالۋىنىڭ دا ماڭىزى زور», دەيدى «Shymbulak» كۋرورتىنىڭ باس ديرەكتورى رينات ءابدىراحمانوۆ.

ەۋرازيالىق تاۋ كۋرورتتارى اليانسى 2023 جىلى ايماقتاعى ەڭ تانىمال كۋرورتتار ەلىمىز­دىڭ «Shymbulak», وزبەكستاننىڭ «Amirsoy», رەسەيدىڭ «روزا حۋتور» كەشەندەرىنىڭ باستاماسىمەن قۇرىلدى. «بۇگىندە اليانس تاۋ كۋرورتتارىنا ءوزارا تاجىري­بە بولىسۋگە, ءتۋريزمدى بىرلەسىپ دا­مى­تۋعا سونداي-اق ءوز برەندتەرىن ەۋرازيا نارىعىندا بىرگە تانىتۋ­عا مۇمكىندىك بەرەتىن ورتاق الاڭ­عا اينالىپ كەلەدى.

تۋريزم جانە سپورت مينيستر­لىگى قىسقى ماۋسىمدا دەمالۋعا قولايلى ورىنداردىڭ ءتىزىمىن ۇسىندى. الماتى وبلىسىندا ىلە الاتاۋىنىڭ سان سالالى سىلەم­دەرىندە بىرنەشە تاۋ-شاڭعى كە­شەندەرى بار. ونىڭ ىشىندەگى شوقتىقتىسى «Oi-Qaragai» – ءتورت ماۋسىمدىق وتباسىلىق تاۋ كۋ­رور­تى. مۇندا جالپى ۇزىندىعى ­­28 شا­قىرىمدىق 15 باعىتتاعى ­تراسسا بار. اۋماعىندا مەيرامحا­نا­لار, قوناقۇيلەر مەن ويىن-ساۋىق الاڭدارى جۇمىس ىستەيدى.

سىرعاناۋدان بولەك, ارقاندى پارك, ات سپورتى ورتالىعى, ساداق اتۋ, پەينتبول سىندى ويىن تۇ­رىمەن قوسا ەكسكۋرسيا دا ۇيىم­داستىرىلادى. وبلىستىڭ تۋريزم سالاسىن جانداندىرۋعا بيىك تاۋلى اي­ماقتا ورنالاسقان, ءارتۇرلى دا­يىندىق دەڭ­گەيىنە ارنالعان تراسسالار مەن فريرايد باعىتتا­رىن ۇسىناتىن «اقبۇلاق» كە­شەنى­نىڭ ۇلەسى زور. مۇنداعى سىر­عا­ناۋ تراس­سالارىنىڭ ۇزىندىعى ­2 500 مەترگە دەيىن جەتەدى. بۇدان بولەك, تالعار اۋدا­نىنا قاراستى بەسقاينار اۋىلدىق وكرۋ­گىندەگى «Pioneer» وتباسىلىق تاۋ كۋرورتى دا بوي سەرگىتىپ, مي تىنىقتىرۋعا تاپتىر­ماس مەكەن. تەڭىز دەڭگەيىنەن 2000 مەتر­دەن جوعارى بيىكتىكتە ورنالاسقان كە­شەن­دەگى جولداردىڭ جالپى ۇزىندىعى – 3 000 مەتر. اۋەسقويلارعا دا, تاجىريبەلى سپورت­شىلارعا دا قولايلى. كۋ­رورت جىل بويى جۇمىس ىستەيدى. مۇن­دا تابيعي مارشرۋتتار, وت­با­سىلىق باعدارلامالار, قۇرال-جابدىق­تاردى جالعا الۋ قىزمەتى دە كورسەتىلەدى.

استانالىقتار مەن ەلوردا ما­­ڭىنداعى تۇرعىندارعا قىسقى ­ماۋسىمدا اقمولا وبلىسىنداعى دەم­الىس كەشەندەرىندە تىنى­عۋ­دىڭ تيىمدىلىگى مول. ششۋچە-بۋرا­باي كۋرورتتى وڭىرىندەگى «Orman Ski Resort» كەشەنىندە جال­پى ۇزىندىعى 800 مەترگە جەتە­تىن ءار­تۇرلى كۇردەلى تراسسا­لار, كوتەر­گىشتەر, كەشكى جارىق­تان­دىرۋ, جالعا بەرۋ پۋنكتى مەن نۇس­قاۋ­شى­لار مەكتەبى بار. مۇن­دا شاڭعى, سنوۋبورد, تيۋبينگ, قار­دا جۇرەتىن كولىكتەر, شانامەن سىر­عا­ناۋ, قا­راعايلى ورماندا سەرۋەن­دەۋگە بو­لادى. ال وبلىستىڭ زە­رەن­دى اۋدا­نىنداعى «Elikti Park» كە­شەنىنە تابان تىرەگەن دەمالۋشى­لار تاۋ شاڭ­عىسى, سنوۋبورد, تيۋبينگ, كونكي تەۋىپ, تازا اۋادا سە­رۋەندەيدى.

قىسقى تۋريزم ونىڭ ىشىندە تاۋ-شاڭعى كەشەنىن دامىتۋعا قو­لايلى, سۇرانىپ تۇرعان ءوڭىردىڭ ءبىرى – شىعىس قازاقستان وبلىسى. وڭىردە ءبىر ەمەس ءتورت بىردەي تاۋ شاڭعى كەشەنى جۇمىس ىستەيدى. ونىڭ ىشىندە وسكەمەن قالاسى­­نان 24 شاقىرىم جەردە ورنىق­قان «التاي ءالپىسى» كۋرورتىنىڭ ور­نى وزگەشە. مۇندا ۇزىندىعى 4 500 مەترگە دەيىن جەتەتىن 12 ەڭىس بار. ماۋسىم قاراشادان ساۋىرگە دەيىن جالعاسادى. شاڭعى مەن سنوۋ­بوردتى ۇيرەتۋگە نۇس­قاۋشىلار قىزمەتى ۇسىنىلادى. سونىمەن قاتار جابدىقتاردى جالعا الۋ, پانتامەن ەمدەۋ, مونشا, بالىق اۋلاۋ, اتپەن سەرۋەندەۋ قىزمەتى بار. «التاي ءالپىسى» تاۋ شاڭعى كۋرورتىنا بىلتىرعى قىسقى ماۋ­سىمدا 50 مىڭ دەمالۋشى كەلگەن.

«تاۋ شاڭعى كۋرورتىنىڭ ىشكى ەسەپ دەرەكتەرىنە سايكەس تۋريستىك اعىننىڭ جىل سايىنعى ءوسىمى 8–11%-عا جەتتى. باسقا وڭىرلەردەن كەلەتىن تۋريستەر قاتارىنىڭ دا تۇراقتى ءوسۋ ديناميكاسى باي­قالادى. ماسەلەن, بىلتىر استانا قالاسىنان كەلۋشىلەر سانى 2024 جىلمەن سالىستىرعاندا 32%-عا­ ارتتى. تاۋ شاڭعى كلاس­تەرىنە دەما­لىس, مەرەكە كۇندە­رى جۇك­تەمە ارتادى. كەشەندى دامى­تۋ ماقساتىندا 300-دەن استام ين­فراقۇرىلىمدىق نىساندى قام­تيتىن ەسكيزدىك جوبا ازىرلەندى. مۇندا قولدانىستاعى ينجەنەر­لىك جەلىلەردى جاڭعىرتۋ, جاڭا­دان سالۋ, سونداي-اق مادەني-ساۋىقتىرۋ ينفراقۇرىلىمىن قالىپتاستىرۋ كوزدەلگەن. اتاپ ايتقاندا, تاعى دا اسپالى جولدار, جابدىقتاردى جالعا بەرۋ پۋنكتتەرى, ورنالاستىرۋ نىساندارى, قوعامدىق تاماقتانۋ ورىندارى, ساناتوري-ساۋىقتىرۋ كە­شەنى, مارال شارۋاشىلىعىن كە­ڭەيتۋ جوسپارلانىپ وتىر», دەيدى «تسەنتر-س» جشس باس­شىسى الەكساندر گونچارەنكو.

ريددەر قالاسىنىڭ ماڭىنداعى «Stardust Camp» كەشەنى جوعارى-حايرۋزوۆكا اۋىلىندا ورنالاسقان. ۇزىندىعى 1 000 مەترلىك بۋگەلدى كوتەرگىش, تيۋبينگ, قوناقۇي مەن گلەمپينگ جۇمىس ىستەيدى.

ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسى­نىڭ رەسمي دەرەكتەرىنە سايكەس 2024–2025 جىلدارعى قىسقى ماۋ­سىمنىڭ قورىتىندىسىندا وڭىر­گە 163 مىڭ­نان استام تۋريست كەل­گەن. ونىڭ ىشىندە 7 مىڭنان استامى – شەتەل ازاماتتارى. كورسەتىل­گەن تۋ­ريستىك قىزمەتتەر كولەمى 3,2 ملرد تەڭگەگە جەتىپ, الدىڭعى ماۋ­­سىممەن سالىستىرعاندا تابىس 38%-عا ارتتى. بيىلعى قىسقى ماۋ­­سىمدا تۋريستەر سانى 180 مىڭ ادام­عا دە­يىن وسەدى دەپ بولجانىپ وتىر.

«شىعىس قازاقستان وبلىسىندا ءتۋريزمدى دامىتۋدىڭ نەگىزگى باعىتتارىنىڭ ءبىرى – تاۋ شاڭعى ءتۋريزمى. قازىر وڭىردە ريددەر قالاسىندا, گلۋبوكوە اۋدانىندا ورنالاسقان ءتورت تاۋ شاڭعى كە­شەنى جۇمىس ىستەيدى, ولاردىڭ تراس­سالارىنىڭ جالپى ۇزىن­دى­عى – 40 شاقىرىم. قولدانىستاعى ­نىسانداردى جاڭعىرتۋ, جاڭا بازا­لاردى سالۋ, سونداي-اق قوناقۇي مەن سەرۆيستىك ينفراقۇرىلىم­دى دامىتۋ جۇمىستارى جۇرگىزى­لىپ جاتىر. ريددەر تاۋ كلاستە­رىن قالىپتاستىرۋ مەن پەرسپەكتيۆالى تۋريستىك لوكاتسيالاردى دا­مىتۋ جونىندە حالىقارالىق سەرىك­تەستەرمەن بىرلەسكەن جوبا­لار ىسكە اسىرىلادى», دەيدى وبلىستىق تۋريزم باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى يرينا سميت.

قىسقى ماۋسىمدا ءتۋريزمدى ورىس­تەتۋگە وزگە دە وبلىستاردىڭ الە­ۋەتى جەتەدى. تەك قارجىدان قا­عا­جۋ ەتپەي, زاماناۋي ۇلگىدە كەشەن سا­لىنسا, كەلەشەكتە قايىرى­مى مول بولماق.