«التىن قورداعى» قازاقتىڭ ءان-كۇي, جىر-تەرمە, بەسىك جىرلارى مەن ەرتەگىلەرى تۋرا ءجۇز جىلدان سوڭ, تۇڭعىش رەت الەمدىك ونلاين پلاتفورماعا قوندىرىلدى. بۇدان بىلاي قازاقتىڭ ءتول ونەرىن قالتا تەلەفونىنا «التىن قور», «Spotify», «Apple Music» سىندى پلاتفورمالاردى جۇكتەپ الىپ, تىڭداي بەرەسىز. مىسالى, مۇندا وسىدان ءجۇز جىل بۇرىن, 1925 جىلى اقان سەرىنىڭ «بالقاديشاسىن» شىرقاعان امىرەنىڭ داۋىسى بار, 1937 جىلى قۇرمانعازىنىڭ «بايجۇماسىن» وقاپ قابيعوجيننىڭ ورىنداۋىندا قوندىرعان. وسىنداي مىڭجىلدىق مۇرالار توپتاستىرىلعان «اسىل مۇرا: 1500 تاريحي اۋديوشىعارما» جيناعىنىڭ تانىستىرىلىمى سالتاناتتى جاعدايدا ءوتىپ, وعان مەملەكەتتىك كەڭەسشى ەرلان قارين قاتىستى.
«التىن قوردا» ساقتالعان 400 كۇي, 300 جىر-تەرمە, 400 حالىق جانە حالىق كومپوزيتورلارىنىڭ اندەرى, 100 ەرتەگى, 50 بەسىك جىرى, 250 رەترو ءاندى جيناستىرىپ, وسىنداي يگىلىككە اينالدىرعان «قازاقستان» رەسپۋبليكالىق تەلەراديوكورپوراتسياسىنىڭ ەڭبەگى اتاپ ايتارلىق. اۋديوجيناقتىڭ ەرەكشەلىگى – مۇنداعى 1500 شىعارمانىڭ كوبى اۋتەنتيكالىق فورمادا, ياعني العاشقى ورىنداۋشىلارى جەتكىزگەن تۇپنۇسقا ەسەبىندە.
جيناقتاعى اۋديوشىعارمالار «Apple Music», «Spotify», «Yandex Music», «YouTube Music» سياقتى 100-دەن اسا الەمدىك جەتەكشى مۋزىكالىق پلاتفورمالارعا جانە «قازاقستان» تەلەراديوكورپوراتسياسىنىڭ altynqor.com سايتىنا جۇكتەلدى.
«اسىل مۇرا» جيناعى – الەمدىك ستريمينگتىك پلاتفورمالارعا ءبىر مەزەتتە جۇكتەلگەن اۋديوفايلدار كولەمى بويىنشا وتاندىق مۋزىكا تاريحىنداعى ەڭ ءىرى جوبا. باستاما «Ozen» مۋزىكالىق لەيبلىمەن بىرلەسە جۇزەگە اسىرىلىپتى.
جيىندا جوبا جەتەكشىسى – مەملەكەتتىك كەڭەسشى ەرلان قارين «اسىل مۇرا» اۋديوجيناعىنىڭ جارىققا شىعۋى مەن ءتول مۇرالارىمىز الەمدىك پلاتفورمالاردا قولجەتىمدى بولۋى ۇلتتىق مادەنيەتكە جاڭاشا سەرپىن بەرەتىنىن جەتكىزدى.
«عاسىرلار بويى «قازاقستان» تەلەراديوكورپوراتسياسىنىڭ «التىن قورىندا» عانا ساقتالىپ كەلگەن 1500 تۇپنۇسقا, ەڭ كونە شىعارمالاردىڭ الەمدىك مۋزىكالىق پلاتفورمالاردا جاريالانۋى مەملەكەت باسشىسى ق.ك.توقاەۆتىڭ بۋرابايدا وتكەن قۇرىلتايدا ايتقان ۇلتتىق تسيفرلىق مۇراعات قۇرۋ باستاماسىنىڭ جۇزەگە اسۋىنا دا زور ىقپال ەتپەك. بۇل دەگەنىمىز – حالقىمىزدىڭ كۇي ونەرىن, ءسوز ونەرىنىڭ وزىعى سانالاتىن – جىر-تەرمەلەردى, حالىق جانە حالىق كومپوزيتورلارىنىڭ ۇزدىك تۋىندىلارىن, ەجەلگى مۇرامىز – ەرتەگى مەن بەسىك جىرىن جانە ەسكى زاماننىڭ اۋەندەرى – رەترو اندەردى ميلليونداعان تىڭداۋشى قولىنداعى قۇرىلعى ارقىلى كەز كەلگەن ۋاقىتتا تىڭداي الادى دەگەن ءسوز. بۇل – ۇلتتىق ونەرىمىزدى جاھاندىق مادەني كەڭىستىكتىڭ تورىنە شىعارۋعا باعىتتالعان تاعى ءبىر ۇلكەن قادام. جاساندى ينتەللەكت داۋىرىندە مۇنداي جوبالار ۇلتتىق مادەني كونتەنتتى جۇيەلەۋگە قىزمەت ەتىپ قانا قويماي, جاس بۋىن ونەرپازدارعا, كەلەشەك ۇرپاققا سەنىمدى دەرەككوز بولادى», دەدى ە.قارين.
جيناقتاعى «كۇيلەر» بولىمىندەگى شىعارمالاردى ورىنداۋشىلار قاتارىندا قۇرمانعازى, تاتتىمبەت, داۋلەتكەرەي, سەيتەك, مامەن سىندى حالىق كۇيشىلەرىنىڭ كوزىن كورگەن نەمەسە سول كوزكورگەندەردىڭ قولىنان تىكەلەي كۇي ۇيرەنگەن كۇيشى-دومبىراشىلار لۇقپان مۇحيتوۆ, ابىكەن حاسەنوۆ, قالي جانتىلەۋوۆ, داۋلەت مىقتىباەۆ, جاپپاس قالامباەۆ, عىلمان ءالجانوۆ, فازىل سۇلتانوۆ, عىلمان قايروشەۆ بار. جيناققا قۇرمانعازىنىڭ كۇيلەرىن ءوز قولىنان ۇيرەنگەن كۇي اناسى دينا نۇرپەيىسوۆانىڭ اۆتورلىعى جانە ءوزىنىڭ ورىنداۋىندا وتكەن عاسىردىڭ 50-جىلدارى تاسپالانعان 12 كۇي ەنىپ وتىر. سونىمەن قاتار قازانعاپتىڭ كوزىن كورىپ, تىكەلەي كۇي العان كۇيشى قادىرالى ەرجانوۆتىڭ ورىنداۋىندا بۇعان دەيىن ەشبىر جيناققا ەنبەگەن بىرنەشە كۇي ەنگىزىلدى.
XIX-XX عاسىرلاردا ءومىر سۇرگەن ءبىرجان سال, جاياۋ مۇسا, مۇحيت, اقان سەرى, بالۋان شولاق, اسەت, ەستاي, ءمادي ءباپي ۇلى, كەنەن ازىرباەۆ, مايرا ۋاليقىزى سىندى حالىق كومپوزيتورلارىنىڭ شىعارمالارى قوسىمجان باباقوۆ, ماناربەك ەرجانوۆ, جۇسىپبەك ەلەبەكوۆ, عاريفوللا قۇرمانعاليەۆ, مادەنيەت ەشەكەەۆ, جانىبەك كارمەنوۆتەردىڭ ورىنداۋىندا بەرىلدى.
«جىر-تەرمەلەر» بولىمىندە حالىق جىر-تەرمەلەرىمەن قوسا, ەر تارعىن, اسان قايعى, ماحامبەت وتەمىس ۇلى, ءسۇيىنباي ارون ۇلى, مايلىقوجا, بازار جىراۋ, جامبىل جاباەۆ, جيەنباي جىراۋ, بالۋان شولاق, تۇرماعامبەت ىزتىلەۋوۆ, كەنەن ازىرباەۆ, يسا بايزاقوۆ سىندى 100-دەن اسا اۆتوردىڭ شىعارمالارى قامتىلعان.
قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى, ءانشى قايرات بايبوسىنوۆ پەن قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن ءارتىسى, كۇيشى ايگۇل ۇلكەنباەۆا دا قۋانىشى مەن ىزگى نيەتىن جەتكىزدى.
ء«بىزدىڭ كەزىمىزدە اۋىلدا كىشكەنتاي قارا راديو بولاتىن. سودان قازاق راديوسىن تىڭداۋشى ەدىك. بويعا جيعان بارىمىز دا, ءنارىمىز دە سول. ءبىر ەستىپ قالعان ءانىمىزدى بىرنەشە ايدان سوڭ ءبىر قايتالاۋى مۇمكىن. حالىققا سول تىڭداعاندارىمىزدى جەتكىزۋمەن كەلەمىن. ال مىناۋ دەگەن باعا جەتپەس اسىل قازىنانىڭ قايتا ورالعانى عوي. بۇل جيناقتىڭ تاعى ءبىر قۇندىلىعى, مىنا ونەرگە قانات قاققان جاستارعا تاپتىرماس ءبىلىم قۇرالى بولا الادى. نوتادان وقىعان بولەك تە, ونەرپازدىڭ داۋىس ماقامىنان تىڭداپ, سىڭىرگەننىڭ ءلاززاتىن سوزبەن ايتىپ جەتكىزۋ قيىن», دەيدى قايرات بايبوسىنوۆ.
«بۇل جيناقتى قازاق رۋحانياتىنىڭ ەنتسيكلوپەدياسى دەپ ايتسام, قاتەلەسپەگەندەي ەكەنمىن. ويتكەنى ىزدەگەن ادام ءبارىن تابادى. ءان, كۇي, جىر, تەرمە, ءتىپتى ەرتەگى, بەسىك جىرى دا قامتىلىپتى. كىمنىڭ شىعارماسى, قاي جىلى تاسپالانعان, كىم ورىنداعان – بارلىق مالىمەت بار. سوندىقتان ەنتسيكلوپەديا دەپ ايتۋعا تولىق نەگىز بار», دەدى كۇيشى ايگۇل ۇلكەنباەۆا.
جيناق ەلىمىزدەگى ۇلتتىق كىتاپحانالار قورىنا, ونەر ۋنيۆەرسيتەتتەرىنىڭ كىتاپحانالارىنا تاراتىلادى جانە اۋەسقوي تىڭدارماندار ءۇشىن ساتىلىمعا شىعارىلادى. ال شىعارمالاردى QR-كود ارقىلى تىڭداۋ ءۇشىن – كۇيلەر:https://altynqor.band.link/kuiler, «جىر-تەرمەلەر: https://altynqor.band.link/zhyrtermeler, حالىق جانە حالىق كومپوزيتورلارىنىڭ اندەرى: https://altynqor.band.link/halykanderi, ەرتەگىلەر: https://altynqor.band.link/ertegiler, بەسىك جىرى: https://altynqor.band.link/besikzhyry جانە رەترو اندەر: https://altynqor.band.link/retroander سىلتەمەسىندە.