ەلىمىزدە ايەلدەر كاسىپكەرلىگىنىڭ الەۋەتىن ارتتىرۋ ماقساتىندا ك.ساعاديەۆ اتىنداعى حالىقارالىق بيزنەس ۋنيۆەرسيتەتىندە تۇلەكتەردىڭ جانە ەل وڭىرلەرىنەن كەلگەن كاسىپكەر ايەلدەردىڭ قاتىسۋىمەن «قازاقستان وڭىرلەرىندە ايەلدەر باسقاراتىن ستارتاپتاردى دامىتۋ» ينكۋباتسيالىق باعدارلاما ىسكە استى.
امەريكانىڭ قازاقستانداعى ديپلوماتيالىق ميسسياسىنىڭ جانە تۇلەكتەردى تارتۋ جونىندەگى Alumni engagement innovation fund يننوۆاتسيالىق قورىنىڭ قارجىلىق قولداۋىمەن ىسكە اسقان جوبااياسىندا ەلىمىزدەگى كاسىپكەرلىك ەكوجۇيەسى قارقىندى دامىپ وتىرعان وڭىرلەر تاجىريبەسىندە وزگە ايماقتارداعى ايەلدەر بيزنەسىن جەتىلدىرۋگە بايلانىستى زەرتتەۋلەرمەن قاتار ەلىمىزدەگى بيزنەس قوعامداستىقتاردىڭ مۇمكىندىكتەرى مەن جەلىلىك بايلانىستاردى كەڭەيتۋگە باعىتتالعان تاجىريبەلەرى باسشىلىققا الىندى.
ساراپشىلار جوبا اياسىندا الەۋمەتتىك جانە ەكونوميكالىق مارتەبەسىنە قاراماستان, بارلىق ايەلدەرگە تەڭ مۇمكىندىكتەردى قاراستىرا وتىرىپ, ينكليۋزيۆتى باعىتتاردى دامىتۋعا نازار اۋداردى. ەندىگى كەزەكتە رەسۋرستارعا قولجەتىمدىلىك, ترەنينگتەر مەن تالىمگەرلىك باعىتتاعى قادامدار ايەلدەر بيزنەسىن جەتىلدىرىپ, كەدەرگىلەردى جويۋعا ىقپال ەتەتىن بولادى. بۇل باعىتتا ماماندار اسىرەسە, سولتۇستىك قازاقستان, باتىس قازاقستان جانە پاۆلودار سياقتى قازىرگى كەزدە ايەلدەر كاسىپكەرلىگى تومەن ايماقتارعا ەرەكشە نازار اۋداردى.
ق.ساعاديەۆ اتىنداعى حالىقارالىق بيزنەس ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ عىلىمي زەرتتەۋلەردى باسقارۋ كافەدراسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى جانات ءجۇسىپوۆانىڭ ايتۋىنشا, ايەلدەر كاسىپكەرلىگىن دامىتۋ كەز كەلگەن ەلدىڭ ەكونوميكالىق الەۋەتىن جۇزەگە اسىرۋدا ماڭىزدى رولگە يە. بۇل جۇمىس ورىندارىن اشۋعاجانە ەكونوميكانى ىنتالاندىرۋعا كومەكتەسەدى.
«ەگەر ايەلدەردىڭ ەكونوميكاعا قاتىسۋى ەرلەرمەن تەڭ دەيتىن بولساق, McKinsey Global Institute ەسەبىنە سايكەس, 2025 جىلعا قاراي جىل سايىنعى الەمدىك ءجىو-ءنىڭ 28 تريلليون دوللارعا ءوسۋى مۇمكىن. بىراق ەلىمىزدە ايەلدەردىڭ بيزنەسكە قاتىسۋ دەڭگەيى تومەندەيتىن بولسا, ونىڭ سالدارىنان ەكونوميكاميللياردتاعان تەڭگەگە زارداپ شەگىپ, تۇرعىنداردىڭ ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيى جانە ادامي كاپيتال باسەڭدەۋىمۇمكىن. 2022 جىلعى ستاتيستيكالىق مالىمەتتەردى نازارعا الاتىن بولساق, ەلىمىزدەگى ايەل كاسىپكەرلىگىوڭىرلەردە جوعارى بولعان. ەندىگى كەزەكتە وسى ءۇش ايماقتاعى بەلسەندىلىكتى ارتتىرۋعا كوڭىل بولىنەتىن بولادى», دەپ اتاپ ءوتتى ساراپشى.
جوبا اياسىندا ءتورت كەزەڭ بويىنشا 50 قاتىسۋشى ىرىكتەلدى. وسىعان وراي بيزنەس-ينكۋباتورلار وكىلدەرى جوعارى بىلىكتى تالىمگەرلەردىڭ جەتەكشىلىگىمەن ءوز بيزنەس-جوبالارىن ۇسىندى. «ەفەس قازاقستان» كومپانياسىنىڭ ماركەتينگ جونىندەگى ديرەكتورى زەينەپ ەركان الپ, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى وڭىرلىك كاسىپكەرلەر پالاتاسى جانىنداعى سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى ايەلدەر كاسىپكەرلىگىن دامىتۋ ورتالىعىنىڭ مەنەدجەر-كەڭەسشىسى يرينا ۆاسيلەۆا, UIB عىلىم جونىندەگى پرورەكتورى قۇرالاي نۇرعاليەۆا سياقتى بىلىكتى مەنتورلار كاسىپكەرلەرگە كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ مەن كەدەرگىلەردى جويۋعا بايلانىستى ترەنينگتەر وتكىزىپ, ناتيجەسىندە Demo Day الاڭىندا بيزنەس قاۋىمداستىق وكىلدەرى 10 ۇزدىك جۇمىستى تاڭداپ الدى. وسى ورايدا ۇزدىكتەر انىقتالىپ, ءبىرىنشى ورىندى اينارا كۋبەەۆانىڭ «فەستيۆالدار, تيمبيلدينگتەر مەن ءىس-شارالاردى كىلتپەن ۇيىمداستىرۋ» جوباسى – مەنتورى ەكاتەرينا نوۆوسەلوۆا, ەكىنشى ورىندى ميلانا يمانعاليەۆانىڭ «Sana» ازاق تىلىندە سويلەيتىندەرگە ارنالعان اعىلشىن ءتىلىن وقىتۋ بويىنشا ونلاين مەكتەبى» جوباسى – مەنتورى قامشات الىبەكوۆا, ءۇشىنشى ورىنعا مارگاريتا بەكەشەۆانىڭ اتپەن سەرۋەندەۋ قىزمەتىنىڭ «ات سپورتى كلۋبى» جوباسى يە بولدى – مەنتورى مايا سۇيىنشاليەۆا.
وسى جوباعا پەتروپاۆل قالاسىنان قاتىسقان الەكساندرا يلينا كوپتەگەن پايدالى رەسۋرستارعا قول جەتكىزگەنىن اتاپ ءوتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, باعدارلاما اياسىندا بيزنەستى باستاۋ مەن ءدامىتۋۇشىن كاسىبي ماماندارمەن كەزدەسىپ, كەڭەس الۋعا مۇمكىندىك تۋدى. اسىرەسە, ماركەتينگ جانە قارجى مەنەدجمەنتىنە قاتىستى ساباقتاردىڭ پايداسى زوربولدى. ونىڭ بارىسىندا يدەيالاردى جۇيەلەۋگە جانە كاسىپكەرلىك ستراتەگياسىن جەتىلدىرۋگە مۇمكىندىك تۋدى. ايەلدەر ستارتاپىن دامىتۋ جوباسى كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدا جاي عانا وقۋ باعدارلاماسى ەمەس, قازىرگى سىن-تەگەۋرىندەر كەزەڭىندە ەكونوميكا قاجەتتى ينكليۋزيۆتى باعىتتاردى ىسكە اسىرۋعا بەرىلگەن مۇمكىندىك سانالادى.
الماتى