جىل باسىنىڭ وزگەرىستەرمەن باستالۋى قاشاننان داعدىلى ادەتكە اينالدى. بيۋدجەت ەسەپتەلەدى, مەملەكەتتىك تولەم كورسەتكىشتەرى وزگەرەدى, سوعان سايكەس ەكونوميكالىق, قارجىلىق مەجەلەر بەلگىلەنەدى.
جەتكىلىكتىلىك شەگى
2024 جىلعا ارنالعان زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ ەڭ تومەنگى جەتكىلىكتىلىك شەگىنىڭ مولشەرى بۇرىنعى دەڭگەيدە قالدى. الەۋمەتتىك كودەكسكە سايكەس, «بجزق» اق جىل سايىن كەلەسى قارجى جىلىنا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى زاڭ رەسمي جاريالانعاننان كەيىن بەس جۇمىس كۇنىنەن كەشىكتىرمەي, بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا, سونداي-اق ءوزىنىڭ ينتەرنەت-رەسۋرسىندا الداعى جىلعا ەسەپتەلگەن زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ ەڭ تومەنگى جەتكىلىكتىلىگى شەگىن (تجش) جاريالاۋعا مىندەتتى.
تجش – بۇل اي سايىنعى زەينەتاقىنىڭ مولشەرىن ەڭ تومەنگى زەينەتاقى مولشەرىنەن كەم ەمەس دەڭگەيدە قامتاماسىز ەتۋگە قاجەتتى زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ (مىندەتتى زەينەتاقى جارنالارى ەسەبىنەن قالىپتاستىرىلعان) ەڭ تومەنگى مولشەرى. باسقاشا ايتقاندا, ەڭ تومەنگى جەتكىلىكتىلىك شەگى – بۇل سالىمشىنىڭ زەينەت جاسىنا جەتكەندە ەڭ تومەنگى زەينەتاقى مولشەرىنەن كەم ەمەس زەينەتاقى تولەمدەرىن (ەڭ تومەنگى بازالىق زەينەتاقى تولەمىن ەسكەرە وتىرىپ) الۋى ءۇشىن شوتتا قالۋعا ءتيىس ەڭ تومەنگى كورسەتكىش.
بازالىق پايىزدىق مولشەرلەمە
ۇلتتىق بانكتىڭ ينفلياتسيامەن كۇرەستەگى جالقى قارۋى بولىپ سانالاتىن بازالىق پايىزدىق مولشەرلەمەسىنىڭ قازىرگى دەڭگەيى – 15,75 پايىز. ەندىگى شەشىم قاڭتاردىڭ سوڭىنا تامان جاريالانادى.
بيىل ۇلتتىق بانك بازالىق مولشەرلەمەگە قاتىستى شەشىمدى 8 رەت جاريا ەتەدى. ونىڭ تورتەۋى بولجامدى راۋند ناتيجەلەرىنىڭ نەگىزىندە قابىلدانادى. بيىل بازالىق مولشەرلەمەگە قاتىستى شەشىمدەردىڭ بارلىعى اپتانىڭ سوڭعى كۇندەرىنە سايكەس كەلىپ تۇر. ناقتىلاپ ايتقاندا بازالىق مولشەرلەمە كۇنتىزبەسى بىلاي قالىپتاستىرىلدى:
19 قاڭتار; • 12 شىلدە; 23 اقپان; • 29 تامىز; 12 ءساۋىر; • 11 قازان; 31 مامىر; • 29 قاراشا.
بىرىڭعاي جيىنتىق تولەم:
ازاماتتار 2024 جىلى نە ىستەيدى؟
وسىعان دەيىن ءبىر جىل ىشىندەگى كىرىسى 4,1 ملن تەڭگەدەن (1175 اەك) اسپاعان, جەكە تۇلعالارعا عانا قىزمەت كورسەتكەن ازاماتتار ءۇشىن بىرىڭعاي جيىنتىق تولەم (بجت) ەنگىزىلگەن بولاتىن. بجت 5 جىلعا (2019 جىلدان 2023 جىلعا دەيىن) ۋاقىتشا ەنگىزىلگەن جانە ونى قولدانۋ كەزەڭى 2023 جىلعى 31 جەلتوقساندا اياقتالادى.
وسىعان بايلانىستى, بجت تولەيتىن ازاماتتار 2024 جىلدان باستاپ جەكە كاسىپكەر بولىپ, ءتيىستى سالىق رەجىمىن تاڭداۋى ءتيىس. مۇنداي ازاماتتار ءۇشىن ەڭ قولايلىسى «E-Salyq ۆusiness» ارناۋلى ءموبيلدى قوسىمشاسىن پايدالانا وتىرىپ جۇزەگە اسىراتىن ارنايى سالىق رەجىمى بولىپ سانالادى.
بۇل رەجىمنىڭ ىڭعايلىلىعى مىنادا: جەكە كاسىپكەر رەتىندە تىركەۋ سالىق ورگاندارىنا بارماي-اق «E-Salyq ۆusiness» ارناۋلى ءموبيلدى قوسىمشاسى ارقىلى جۇرگىزىلەدى. سونىمەن قاتار ءموبيلدى قوسىمشا الىنعان كىرىستەردىڭ ەسەبىن اۆتوماتتى تۇردە جۇرگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. وعان قوسا ءموبيلدى قوسىمشا ارقىلى باقىلاۋ-كاسسا ماشيناسىنىڭ (بكم) چەگىن الماستىراتىن ءموبيلدى قوسىمشا چەگى بەرىلەدى, تيىسىنشە بكم ساتىپ الۋدىڭ قاجەتى بولمايدى.
كاسىپكەرگە كەدەرگى جوق
2024 جىلى بيزنەستى تەكسەرۋگە جاريالانعان موراتوري سوزىلمايتىن بولدى. ۇكىمەت باسشىسى ءاليحان سمايىلوۆتىڭ ايتۋىنشا, شاعىن جانە ورتا بيزنەس ءۇشىن قولايلى ورتا قالىپتاستىرۋ – باستى مىندەت.
ء«بىز بيزنەس قاۋىمداستىقپەن بىرلەسىپ, كاسىپكەرلىكتىڭ دامۋىنا كەدەرگى كەلتىرەتىن شەكتەن تىس تالاپتاردى انىقتاۋ بويىنشا ۇلكەن جۇمىس اتقاردىق. ناتيجەسىندە, 10 مىڭنان استام نەگىزسىز تالاپتى انىقتادىق. بۇگىندە ونىڭ 9 مىڭىنىڭ كۇشى جويىلدى. قالعانى كەلەر جىلدىڭ باسىندا پارلامەنتتە ءتيىستى زاڭ قابىلدانعاننان كەيىن الىنىپ تاستالادى. تاۋەكەلدەردى باسقارۋ جۇيەلەرىن اۆتوماتتاندىرۋ بويىنشا دا جۇمىستار جۇرگىزىلدى. بۇل ادامي فاكتوردى جويا وتىرىپ, تەكسەرۋلەردى جوسپارلاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ناتيجەسىندە, ولاردىڭ سانى 2 ەسە قىسقارادى. جالپى, زاڭعا باعىناتىن كاسىپكەرلەرگە اكىمشىلىك قىسىم ازايادى. وسىلايشا, موراتوري اياقتالعاننان كەيىن ەلدە جاپپاي تەكسەرۋلەر بولماۋى كەرەك. ادال كاسىپكەرلەردىڭ الاڭداۋىنا ەش نەگىز جوق», دەيدى.
قازىرگى ۋاقىتتا شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ ەكونوميكاداعى ۇلەسى ءىجو-ءنىڭ 36,5 پايىزىنا دەيىن ءوستى. بيىلدىڭ وزىندە بۇل سەكتوردا جۇمىسپەن قامتىلعاندار سانى 500 مىڭعا ارتىپ, 4,3 ملن ادامعا جەتتى. ءوسۋ قارقىنى شامامەن 14 پايىزدى قۇرادى.