جىل باسىنان باستاپ الەۋمەتتىك جەلىلەردە سۇر, سارى جانە جاسىل شارشىلاردان دياگراممالار بەينەلەنگەن سىلتەمەلەر جيىلەپ كەتتى. ءسىز دە كورىپ, ونىڭ نە ەكەنىنە قىزىعۋشىلىق تانىتساڭىز, بۇل Wordle دەپ اتالاتىن ءسوز ويىنى.
بۇنىڭ اعىلشىنشا نۇسقاسى الەمدى جاۋلاعان سوڭ, باسقا تىلدەردە دە نۇسقالارى شىعا باستادى. قازاق تىلىندەگى نۇسقاسى جاريالانعالى كوپ ۋاقىت وتە قويعان جوق. دەگەنمەن قازىردىڭ وزىندە قازاقشا ء«سوزدىل» دەپ اتالاتىن ويىن جاستار اراسىندا تانىمالدىققا يە. ءىلياس جولداسباي مەن دانيار مۇحانوۆ ەسىمدى جاس باعدارلاماشىلار جوبانىڭ قازاقشا نۇسقاسىن جاساپ شىققان ەكەن.
«جالپى Wordle-دى قازاقشالايىق دەپ وي تاستاعان دانيار مۇحانوۆ دەگەن ارىپتەسىم. ول دا «بولاشاق» تۇلەگى, قازىر umag.kz كومپانياسىندا جەتەكشى اندرويد پروگرامميسى. Wordle.kz دومەنىن العان دا سول جىگىت», دەيدى ءىلياس جولداسباي.
جاستار Wordle-دىڭ قازاقشا نۇسقاسىن قۇراستىرىپ قانا قويعان جوق, اتاۋىن دا ءسوزدىل دەپ قازاقشالادى. بۇل تۋرالى ءىلياس جولداسباي بىلاي دەيدى: «Wordle ءسوزىنىڭ ءتۇبىرى word بولعاندىقتان, ءبىزدىڭ نۇسقانىڭ دا ءتۇبىرى ءسوز بولۋى ورىندى كورىندى».
كۇندەلىكتى جاسىرىلعان سوزدەردى جاستار وزدەرى وتىرىپ ەكشەلەگەن. ءاربىر تاڭدالعان ءسوزدىڭ ەتىستىك بولماۋىن ءارى سوزدەگى ارىپتەردىڭ سوزدە ءبىر رەت قانا كەزدەسۋىن قاداعالاپ, مۇقيات زەردەلەگەن.
«ۋاقىت جوعالتپاس ءۇشىن open source جوبالارعا جۇگىندىك. وpen source – كودى اشىق, قالاعان ادام وقىپ, ءوزىنىڭ كەرەگىنە قولدانا بەرۋگە بولاتىن ءتاسىل. قازاقشا بەس ارىپتىك سوزدىك قوردى الۋ جانە ويىن لوگيكاسىن جۇرگىزۋ ءۇشىن Github جوباcىن قولداندىق», دەيدى جاستار. وسىنداي ىرگەسى دايىن جوبا تۇرعاندا قازاقشا ء«سوزدىلدى» جاساۋ ەكى-اق كۇندى العانىن تىلگە تيەك ەتتى.
جاستار ويىننىڭ قازاقشا نۇسقاسىن جاساۋداعى ماقساتىن قازاق ءتىلىن ناسيحاتتاۋ, كونەرگەن قازاقشا سوزدەردى ەسكە سالۋ, سول سوزدەردىڭ قولدانۋ اياسىن كەڭەيتۋ دەپ تۇسىندىرەدى. مىسالى, نويىس, بيپاز, ءراسۋا دەگەن سياقتى كونەرگەن سوزدەر دە قامتىلىپ, ءسوزدىڭ ماعىناسىن بىلمەگەندەر بولسا, سول سوزبەن تانىسۋىنا مۇمكىندىك بار. جالپى, ويىندا ء«سوز ماعىناسىن كورۋ» دەگەن باتىرما بار, سول ارقىلى سوزدىكقور سايتىنا باعىتتاپ, جاسىرىلعان ءسوزدىڭ ماعىناسىمەن تەرەڭ تانىسۋعا بولادى.
«بۇل جەردە ءبىز ءۇشىن ماڭىزدى نارسە – قازاق ءتىلدى ويىنشىلاردىڭ شەتتە قالماي ءوز تىلىندە ويناي الۋى. ايتپەسە, بىزدە كوپ دۇنيە تەك اعىلشىنشا نەمەسە ورىسشا عانا شىعىپ قالىپ قويادى. ءCوزدىل قازاقشاعا دا سۇرانىس بار ەكەنىن كورسەتتى دەپ ويلايمىن», دەيدى دانيار مۇحانوۆ.
Wordle.kz بيىل 21 قاڭتاردان باستاپ كوپشىلىككە ۇسىنىلدى. سودان بەرى جوباعا شامامەن 20 رەت وزگەرىس ەنگىزىلگەن. العاشقى كۇندەرى كوپشىلىكتىڭ قىزىعۋشىلىعىنا بولەنىپ, ءبىر اپتا ىشىندە ورتا ەسەپپەن 7 مىڭعا جۋىق ادام وينايتىن. جالپى, Wordle.kz جاريالاعاننان بەرى 400 مىڭداي ادام ويناعان.
«اتى شۋلى كەزدە كۇنىنە 2 مىڭ ادامداي ويناپ وتىراتىن. قازىرگى تاڭدا كۇنىنە 200-دەي ادام ويىنعا قاتىسادى. ادام سانى ءوستى دەپ ايتۋ قيىن, ترەند بولىپ تۇرعان ءساتى وتكەن سوڭ, ادامدار باسقا نارسەگە كوڭىلدەرى بۇرىلىپ كەتتى. تۇسىنىكتى جايت. قازىر ايىنا ورتاشا ەسەپپەن 1 500 ادام قازاقشا ءسوزدىل وينايدى», دەيدى ءى.جولداسباي.
سونداي اق جاستار بۇگىندە Wordle وينايتىندار ازايعانىن تەك قازاقستاندىق ەمەس الەمدىك تەندەنتسيا ەكەنىن العا تارتتى. بيىلعى اقپان ايىندا Wordle-دى The New York Times گازەتى 1 ميلليون دوللارعا ساتىپ العانى تۋرالى اقپارات تارادى. باسىلىم ويىندى ناقتى قانداي سوماعا ساتىپ العانىن مالىمدەگەن جوق. دەگەنمەن ونىڭ جەتى تسيفردان تۇراتىن قاراجات ەكەنىن جاريالادى. ويىندى قۇراستىرۋشىسى, باعدارلاماشى دجوش ۋوردلدان ساتىپ العان. مۇنداي ۇسىنىس Wordle.kz اۆتورلارىنا ءتۇستى مە دەگەن سۇراعىمىزعا جاستار ءازىل-شىنى ارالاس بىلاي دەپ جاۋاپ بەردى.
«نيۋ يورك تايمس ميلليونداعان دوللارلارعا Wordle-دى ساتىپ الىپتى دەگەندى ەستىگەندە ءبىز ءوز ارامىزدا ء«سوزدىلدى» قاي باق ساتىپ الادى ەكەن دەپ ازىلدەگەنبىز. اڭگىمەمىز سول ازىلدەن ءارى اسقان جوق. شىندىعىن ايتقاندا, مونەتيزاتسياسى جوق جوباعا ەشقانداي ينۆەستور اقشا شاشقىسى كەلمەيدى», دەيدى ويىن اۆتورلارى.
Wordle – وسى جىلدىڭ باسىندا الەمگە كەڭ تاراعان شاعىن ويىن. ونى دجوش ۋوردل ەسىمدى بريتاندىق باعدارلاماشى ويلاپ تاۋىپ, سونىڭ تەگىمەن اتالعان. ءبىر قىزىعى, ۋوردل بۇل ويىندى 2020 جىلى جاھاندى جايلاعان پاندەميا كەزىندە جۇبايى ەكەۋى ەرمەك ءۇشىن ويلاپ تاپقان ەكەن. ەرلى-زايىپتىلار The New York Times كروسسۆوردتارىن شەشۋگە ماشىقتانىپ, وزدەرىنىڭ جەتىلدىرىلگەن نۇسقاسىن جاساۋعا شەشىم قابىلدايدى. ءسويتىپ, ءوز نۇسقاسىن ازىرلەگەننەن كەيىن دجوش ونى WhatsApp مەسسەندەجەرى ارقىلى وتباسىلىق چاتقا جىبەرەدى. ويىن كوپشىلىكتىڭ كوڭىلىنەن شىعىپ, 2021 جىلدىڭ قازان ايىندا دجوش ويىندى جەلىگە جۇكتەيدى.
ويىندى كوپشىلىككە جاريالاماس بۇرىن دجوش بەس ارىپتەن تۇراتىن 12 مىڭعا جۋىق اعىلشىن ءسوزىن جيناقتاعان. جالپى, ويىن شارتى بويىنشا ءبىر كۇندە ءبىر عانا ءسوز, ياعني سول سايتقا كىرگەن بۇكىل ادامعا, بىردەي ءسوز جاسىرىلادى. ءسوزدى تابۋعا 6 مۇمكىندىك بەرىلەدى. باستى قىزىقتىراتىن جەرى ول ويىنعا كىرگەن بەتتە ەشقانداي ءبىر كەڭەس بەرىلمەيدى. ياعني سوزجۇمباقتاعىداي تاپسىرمالار جوق, تەك كەزدەيسوق ارەكەت ەتۋ كەرەك. ويىڭىزعا كەلگەن قانداي دا ءبىر 5 ءارىپتى ءسوزدى جازۋ ارقىلى عانا سول كەڭەس, كومەكتى الا الاسىز. كومەك ءتۇرى دە ەرەكشە. جاسىرىلعان سوزدە قاي ءارىپتىڭ بار جوعىن ءتۇسىنۋ ءۇشىن تۇستەرگە قاراۋ كەرەك. ءار مۇمكىندىكتەن كەيىن شارشى ءتۇسى وزگەرىپ, جاۋاپقا قانشا جاقىن ەكەنىڭىزدى كورسەتەدى. ياعني سۇر ءتۇس شىقسا, ونداي ءارىپ مۇلدە جوق, سارى بولسا, بار, الايدا تۇرعان ورنى قاتە. ال جاسىل بولسا, ول ءارىپ جاسىرىلعان سوزدە بار ءارى ورنىن دا دۇرىس تاپقانسىز.
بولاشاق باعدارلاماسىمەن شەتەلدىك جوعارعى وقۋ ورىندارىندا ءبىلىم الىپ قانا قويماي, العان بىلىمىمەن قوعامعا, ەلگە سەپتىگىن تيگىزۋگە تالپىناتىن ءىلياس پەن دانيار سىندى قازاق جاستارىنىڭ بار بولعانى قۋانتادى. مۇنداي جاستاردىڭ جوباسى قولداۋ تاپسا, ەلگە پايداسى تيەتىن ءتۇرلى جوبالار جۇزەگە اسارى ءسوزسىز.