قازاقستاننىڭ 100-دەن استام تاۋار ءوندىرۋشىسى رەسەي نارىعىنا شىعۋعا مۇمكىندىك الدى. الايدا وتاندىق وندىرۋشىلەردىڭ باستى پروبلەماسى – فەدەرالدى ساۋدا جەلىلەرىنىڭ جىلدىق سۇرانىسىن وتەۋگە قاۋقارسىز. مۇنداي مالىمەت قازاقستاننىڭ رەسەي فەدەراتسياسىنداعى ساۋدا وكىلدىگى ۇسىنعان اقپاراتتا قامتىلعان.
«قازاقستاندا جاسالعان» برەندىنىڭ ۇلەسى ارتادى
سولتۇستىكتەگى كورشى نارىعىنا قازاقستاندىق تاۋار وندىرۋشىلەردى شىعارۋ بويىنشا جۇمىستى ساۋدا جانە ينتەگراتسيا مينيسترلىگى, قازاقستاننىڭ رەسەي فەدەراتسياسىنداعى ساۋدا وكىلدىگى جانە QazTrade ساۋدا ساياساتىن دامىتۋ ورتالىعى جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. سالالىق مينيسترلىكتىڭ اقپاراتىنا سايكەس, وسى باعىتتا «پياتەروچكا», «پەرەكرەستوك» جانە «كارۋسەل» سىندى برەندتەردىڭ جەلىلىك دۇكەندەرىنىڭ پورتفەلىنە يە رەسەيدەگى ءىرى ازىق-ت ۇلىك بولشەك ساۋدا كومپانياسى – X5 Retail Group-پەن بەلسەندى جۇمىس جۇرگىزىلۋدە. سونداي-اق بۇل كومپانيانىڭ قاراماعىنا «Vprok.ru پەرەكريوستوك», 5Post جانە «وكولو» سەكىلدى تسيفرلى پلاتفورمالار مەن لوگيستيكالىق قىزمەتى جولعا قويىلعان 45 ۇيلەستىرۋشى ورتالىق كىرەدى. X5 Group-تىڭ ساۋدا جەلىلەرى مەن ۇيلەستىرۋ ورتالىقتارى رەسەيدەگى 7 فەدەرالدى وكرۋگتىڭ اۋماعىندا ورنالاسقان.
ساۋدا جانە ينتەگراتسيا ۆيتسە-ءمينيسترى قايرات تورەباەۆتىڭ ايتۋىنشا, ەلىمىزدە وتاندىق وندىرۋشىلەردى سىرتقى نارىقتارعا ىلگەرىلەتۋگە بايلانىستى اۋقىمدى جۇمىس قولعا الىندى. اتاپ ايتقاندا, كاسىپورىنداردى شەتەلدىك ءىرى ساۋدا جەلىلەرىنە, ونىڭ ىشىندە رەسەيلىك نارىققا شىعارۋعا دا ۇلكەن ءمان بەرىلۋدە.
ح5 Retail Group فەدەرالدى جەلىسىنىڭ وكىلدەرى قازاقستاننان ونىمدەردى جەتكىزۋگە قاتىستى ۇزاقمەرزىمدى جۇمىسقا مۇددەلى ەكەنىن, سونداي-اق وسى باعىتتا ساراپتامالىق اقپارات پەن تاۋاردى تاسىمالداۋعا بايلانىستى تاجىريبەمەن الماسۋعا دايىن ەكەنىن جەتكىزدى. بۇعان قوسا قازاقستاندىق وندىرۋشىلەرگە جەتكىزىلىم كەستەسىن جەڭىلدەتۋ ماقساتىندا ەلىمىزدە ساپانى باقىلاۋعا ارنالعان قابىلداۋ جۇيەسىن رەتتەۋ ۇسىنىلدى.
جاۋاپتى ۆەدومستۆونىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, قازىر رەسەيدىڭ جەتەكشى ريتەيلىمەن Green Land Alatau, Ecoinvest, Agro Impex, Eurasian EcoProduct, Ecoculture Fileds, «ناك», «الما ترەيد», «فرۋت ترەيد», Greenhouse Kazakhstan, Greenhouse Qaztomat جانە MCC Trade سىندى جەمىس پەن كوكونىس وندىرەتىن كومپانيالار, سول سەكىلدى شىرىن جاسايتىن Dala Fruit, توقىما ءوندىرىسىن جولعا قويعان AZALA جانە ەت ونىمدەرىن شىعاراتىن Kazmyaso كومپانياسى بايلانىس ورناتىپ, ءونىمدى جەتكىزۋ بويىنشا كەلىسسوزدەر جۇرگىزۋدە. تۇتاستاي العاندا, كەلەر جىلى تەرىسكەيدەگى كورشىلەس ەل نارىعىنا تاۋار تاسىمالى 500 ملن رۋبلدەن اسادى دەپ بولجانىپ وتىر.
سونىمەن قاتار بىرقاتار كەزدەسۋ ۇيىمداستىرىلىپ, وندا ساۋدا جەلىلەرى مەن قازاقستاندىق ەكسپورتتاۋشىلاردىڭ كوكەيكەستى ماسەلەلەرى قارالدى. ايتالىق, X5 Retail Group ەلىمىزدىڭ ساۋدا مينيسترلىگى جانە قازاقستاننىڭ رەسەيدەگى ساۋدا وكىلدىگىمەن بىرلەسىپ, جەمىس پەن كوكونىس, توقىما ونىمدەرى, بالالار تاعامى, باكالەيا تاۋارلارى ء(بىرىنشى قاجەتتىلىكتەگى قۇرعاق ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارى, جارتىلاي فابريكاتتار مەن كونسەرۆىلەر, سونداي-اق كەيبىر نەگىزگى شارۋاشىلىق تاۋارلارى) جانە سۋسىنداردىڭ ەكسپورتىنا بايلانىستى جۇمىستى پىسىقتاۋعا نيەتتى ەكەندەرىن ءبىلدىردى.
نارىقتى زەرتتەۋگە ق ۇلىقسىز
بۇدان بولەك, وتاندىق تاۋارلاردى رەسەيدىڭ باسقا دا ءىرى ساۋدا جەلىلەرىندە, ناقتى ايتقاندا «ماگنيت», «لەنتا», «ديكسي», «اشان», «مونەتكا», «ماريا را», «باحەتلە», «سۆەتوفور», سونداي-اق ماركەتپلەيستەر ارقىلى ىلگەرىلەتۋگە قاتىستى جۇمىستار جالعاسىپ جاتىر. وسى ورايدا تاۋار وندىرۋشىلەرگە ارنالعان كونفەرەنتسيالار, ۆەبينارلار مەن وقىتۋ سەمينارلارىنىڭ ماڭىزى زور ەكەنىن ايتا كەتكەن ورىندى. نەگە دەسەڭىز, رەسەي نارىعىنىڭ ءوز ەرەجەلەرى بار. سوندىقتان دا قازاقستاننىڭ ەكسپورتتاۋشىلارى ودان تىس قالماۋ ءۇشىن بەلگىلەنگەن ءتارتىپتى ۇستانۋى ءتيىس. قۇزىرلى ورگان وكىلدەرىنىڭ ايتۋىنشا, كەيبىر ەكسپورتتاۋشىلار بۇل ەرەجەلەردى (ساۋدا جەلىلەرىنە كىرۋ شارتتارى, باسەكەگە قابىلەتتى باعا جانە تاعى دا باسقا ماسەلەلەردى) بيزنەستى جۇرگىزۋدەگى كەدەرگى رەتىندە قابىلدايدى. ماسەلەن, قازاقستاندىق ەكسپورتتاۋشىلار ءوز تاۋارلارى ءۇشىن 100% كولەمدە الدىن الا تولەم العىسى كەلەدى. جەتكىزۋ قىزمەتىن ۇسىنباي ءونىمدى قويمادان الىپ كەتۋگە تالاپ قويادى. ودان قالدى, باسەكەلەستەرى قانداي تاۋار ساتىپ جاتقانىن زەرتتەمەي, ءونىمنىڭ نارىقتىق قۇنىنا تالداۋ جۇرگىزبەيدى دەدى جاۋاپتى ۆەدومستۆوداعىلار. ءونىمنىڭ قاپتاماسى ساتىپ الۋشىلاردىڭ تالاپتارىنا ساي كەلمەيتىن نەمەسە مۇلدەم قاپتاماسىز جونەلتىلەتىن جاعدايلار دا تىركەلىپتى. سول سەكىلدى رەسەيلىك تۇتىنۋشىلار اراسىندا تانىمالدىلىقتى ارتتىراتىن جارنامالىق اكتسيالارعا قاتىسۋعا ق ۇلىقسىزدىق تانىتىپ جاتادى.
جىلدىق سۇرانىستى وتەي المايدى
بىراق ەڭ باستى پروبلەما – رەسەي نارىعىنا كىرۋگە مۇمكىندىك العان قازاقستاندىق وندىرۋشىلەر فەدەرالدى ساۋدا جەلىلەرىنىڭ جىلدىق سۇرانىسىن وتەۋگە قاۋقارسىز.
«قازاقستاننىڭ تاۋار وندىرۋشىلەرى تابىستى جۇمىس ىستەۋ ءۇشىن ماركەتينگتى قولعا الىپ, رەسەيلىك ساۋدا جەلىلەرى قانداي ساناتتا جۇمىس ىستەيتىنىن انىقتاۋ قاجەت. بۇل ديسكاۋنتەر, ورتاشا دەڭگەي نەمەسە پرەميۋم دەڭگەي بولۋى مۇمكىن. ويتكەنى رەسەيلىك ساۋدا جەلىلەرى ءوز تۇتىنۋشىلارىنىڭ قاجەتتىلىكتەرىنە قاراي سۇيەنەدى. سونداي-اق ءونىمدى جۇمىستىڭ كەپىلى باسەكەگە قابىلەتتى باعا قويا بىلۋدە جاتىر نەمەسە ءوز برەندىڭنىڭ تانىمالدىلىعىن ارتتىرىپ, رەسەيلىك تۇتىنۋشىنىڭ سۇرانىسىنا ساي ءونىم شىعارۋدى جولعا قويۋ كەرەك», دەدى قازاقستاننىڭ رەسەي فەدەراتسياسىنداعى ساۋدا وكىلدىگىنىڭ ماماندارى.
وتاندىق ەكسپورتتاۋشىلاردىڭ كەيبىرى رەسەيلىك كونتراگەنتتەردىڭ قىزمەتىن تەكسەرمەيدى. ال مۇنىڭ سالدارى قاراجاتتىڭ جوعالۋىنا اكەلىپ سوعادى. وسىعان بايلانىستى سالالىق مينيسترلىك ەلىمىزدىڭ رەسەيدەگى ساۋدا وكىلدىگىمەن بىرلەسىپ, قازاقستاندىق كومپانيالار ءۇشىن وقىتۋ سەمينارلارىن وتكىزىپ كەلەدى.
«البەتتە, فەدەرالدى ريتەيلمەن جۇمىس ىستەۋدەگى قاتاڭ تالاپ قىزمەت كورسەتۋ دەڭگەيىن, سونداي-اق تاۋاردىڭ جەتكىزىلۋ ۋاقىتى مەن ساپاسىن تارتىپكە كەلتىرىپ, بيزنەس-پروتسەستەردى قايتا قۇرۋ قاجەتتىلىگىنە اكەلەدى. بىردەن بۇكىل جەلىگە كىرۋدىڭ قاجەتى جوق. تاۋار نارىعىنىڭ گەوگرافياسىن بىرتىندەپ, الدىمەن شەكارالاس وڭىرلەردەن باستاپ كەيىن ورتالىق فيليالدارعا اۋىسقان ءتيىمدى», دەدى ساۋدا وكىلدىگىنىڭ ماماندارى.
ساۋدا مينيسترلىگىنىڭ اقپاراتىنا سايكەس رەسەيدە جۇمىس ىستەيتىن ءىرى ريتەيلەرمەن (ح5 Retail Group, «ماگنيت», «لەنتا», «ديكسي», «ماريا را» جانە تاعى باسقالارىمەن) قازاقستاندىق تاۋارلاردى بولشەك ساۋدا جەلىلەرىنە جەتكىزۋگە قاتىستى تۇراقتى نەگىزدە كەلىسسوزدەر جۇرگىزىلىپ كەلەدى. سونىڭ ناتيجەسىندە, بۇگىندە كورشىلەس ەلدىڭ ساۋدا سورەلەرىندە «ارالتۇز», «رايمبەك بوتتلەرس», «داۋلەت بەكەت», «بايان سۇلۋ», «اقوردا كاپيتال», «دەپ», «سۇلتان», AgroFood Kazakhstan, Trade Apple جانە Ecoculture Fields سەكىلدى وندىرۋشىلەردىڭ ءونىمىن كورۋگە بولادى.
ءسوز ورايى كەلگەندە ايتا كەتەيىك, قازاقستاننىڭ رەسەيدەگى ساۋدا وكىلدىگى سىرتقى ەكونوميكالىق قىزمەتتىڭ قاتىسۋشىلارىنا قارجىلاي ەمەس قولداۋدى كورسەتەتىن مەملەكەتتىك ورگان سانالادى. ونىڭ ۇلتتىق كومپانيالار مەن قوعامدىق ۇيىمداردان ايىرماشىلىعى, قويىلعان مىندەتتەردى رەسەيدىڭ مەملەكەتتىك ورگاندارىنىڭ, سونداي-اق ەڭ ءىرى قوعامدىق جانە بيزنەس قاۋىمداستىقتارىنىڭ دەڭگەيىندە اقىسىز نەگىزدە شەشۋگە قاۋقارلى.