سۇراپىل سوعىس ءجۇرىپ جاتقان كەز. ەلدى ەڭبەككە شاقىرىپ جىرىن كوككە سامعاتقان اقىن نارتايدىڭ اتاق-داڭقى دۇركىرەپ تۇرعان ءسات. كوكىرەگى جىرعا تولعان اقىن«العاباستىڭ» قىرمانىندا قارا گارموندى قۇلاشتاي سەرمەگەندە كوككە ۇشقان دالا قىرانىنداي كورىنەتىن. نەتكەن شىرقاۋ, توگىلگەن جىر.
ارقالى اقىننىڭ جىرى جۇرتتى ءبىر سەرپىلتىپ تاستايدى. الىستان قۇيىنداتىپ بىرەۋ كەلە جاتىر. جاس بالا ەكەن. اۋىلداعى ات باپكەرىنىڭ بالاسى بولار, بىردەن بايقالىپ تۇر. اقىن نارتاي ورنىنان تۇردى.
– اعا, ءسۇيىنشى, باۋكەن اعا ۇلدى بولدى. سوعان ءسىزدى شاقىرا كەلدىم!
– ال اعايىن, باعانادان بەرى ايتقان ءان-جىرىما ريزا بولىڭدار. باۋكەن تۋىسىم ۇلدى بولدى. مەن سول جەردى دۋمانداتىپ قايتايىن, – دەپ اقىن گارموندى قۇشاعىنا قىسىپ, قارا قاسقا جورعاعا سۋىت ءمىندى. جانۋار اۋىزدىعىمەن الىسىپ, «ۇلگىلى» دەپ اتالاتىن اۋىلداعى باۋكەننىڭ ءۇيىن بەتكە الىپ جورتىپ كەلەدى.
اتتان تۇسكەن بويدا اقىن نارتاي قاۋمالاعان جۇرتقا قاراي جىردى توگىپ تاستادى.
اۋىلعا كەلىپ قالدىم, باۋكەن ءىنىم,
قىپ-قىزىل جارىلىپتى قىزىل گ ۇلىڭ.
كەلەشەك عالىم بولسىن, اقىن بولىپ,
حالقىڭا توگىپ تۇرسىن كۇننىڭ نۇرىن!
– توك-توك نارتاي اعا! – دەپ جۇرت قاۋمالاي ءتۇستى. باۋكەن اعا قۋانىشتان كوزىندەگى جاستى ىركىپ الدى. اقىن نارتاي جاڭبىرداي نوسەرلەگەن جىردى جالعاستىرا ءتۇستى:
اقىن بوپ, اتاق-داڭقىڭ داۋىلداسىن,
ماڭگىلىك ۇمىتپاسىن باۋىرلاسىن.
دوسىنا دوس بوپ ءوسىپ, دۇشپانىنا
تاس بولسىن, قايسار بولسىن,
تابىنباسىن!
– پا, شىركىن, نارتايىم-اي! – دەستى قاريالار.
باۋكەن اعا نارتايدى تورگە وتىرعىزدى, شەكپەنىن كەرەگە باسىنا ءىلدى. داستارقان جايىلدى.
– ۇلدىڭ اتىن كىم قويامىز, نارتاي اعا؟ – دەدى باۋكەن. – اباي بولسىن. ابايداي دانا بولسىن, حالقىنا پانا بولسىن, دەپ اقىن جىردى تاعى توكتى.
سول اباي باۋكەنوۆ قازىر سەكەسەنگە قاراي بەت بۇردى. اڭگىمەلەستىك, ارىدەن باستاپ وتىر.
– ءبىزدىڭ اۋىل اقىندار مەن باتىرلار اۋىلى. ديقان شىرىنكۇل, ۇلبالا, اقىن قالماحان, جۋرناليست نۇرتورە, شيەلىنىڭ داڭقىن شىعارعان ىبىراي, شاحماردان ەسەنوۆپەن ماقتانامىز. اۋىلىمىز نارتاي اۋىلى اتاندى. مەن اقىن نارتاي كوشەسىندە تۇرامىن. اتىم اباي بولعاسىن نارتاي, اباي جىرلارىن جاسىمنان جاتتاپ ءوستىم. ينستيتۋتتا قازاق ءتىلى مەن ادەبيەت مۇعالىمى ماماندىعىن الدىم.
التىن بەسىك – تۋعان جەردە قىزمەتىمدى قاتارداعى مۇعالىمدىكتەن باستادىم. 14 جىل ۇستاز بولدىم. 8 جىل مەكتەپ ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى, سودان 21 جىلداي نارتاي اۋىلىندا مەكتەپ ديرەكتورى بولىپ زەينەتكە شىقتىم. ارىپتەستەرىم «مەنى ۇستازدار گەنەرالى» دەپ اسپەتتەيدى.
اكەم باۋكەن بايجانوۆ وسى نارتاي اۋىلىندا ەلۋىنشى جىلدارعا دەيىن كولحوز توراعاسى بولدى. «قۇرمەت بەلگىسى» وردەنىن الدى. انام تاشەن كولحوزشى ەدى. ۇل-قىز ءوسىردى, ءبارىمىزدى ەرجەتكىزدى, – دەدى ول شەجىرەشىلدىك اڭگىمەسىن تەرەڭنەن تولعاپ.
ۇستاز اباي باۋكەنوۆ سۇيىكتى جارى كۇلايحان ەكەۋى ۇزاق جىل مەكتەپتە ۇستاز بولدى. ەكى ۇل, بەس قىز تاربيەلەپ ءوسىردى, ءبارى دە جوعارى ءبىلىمدى.
اباي سالدەن سوڭ اڭگىمەنى تاعى دا اقىن نارتايعا بۇردى.
– ءالى ەسىمدە, سوناۋ الپىسىنشى جىلدىڭ قىسى ەدى. مەنىڭ ون جاسار كەزىم. اقىن اتانىڭ ۇيىنە ءبىر توپ اعايىن كوڭىلىن سۇراۋعا باردى. اقىن جۇدەۋ كورىندى. جاستىقتان باسىن كوتەردى. ء«حالىڭىز قالاي, نارەكە؟» دەگەندەرگە «جاقسىمىن!» دەدى دە, گارموندى قۇلاشتاي سەرمەگەندە جۇرت تىنا قالدى. نەتكەن قايرات! اقىن قۋاتتانىپ ورنىنان تۇردى.
وزدەرىڭ بىلەر نارتايمىن,
ناردا ءبىر بولسام دا قارتايدىم.
ارناسى بار دا ءوزى جوق,
باياعى داۋىس ايقايدىڭ.
دامە بار دا, دارمەن جوق,
ەرىكسىز باستى شايقايمىن!
بۇل كۇندەرى ءبىر كەزدە نارتاي جىرلاعان, اتىن اباي قويعان اباي باۋكەنوۆ قازىر كىندىك قانى تامعان شيەلىدەگى نارتاي اۋىلىندا تۇرىپ جاتىر. قۋاتتى. وتىرعان جەردە اقىن نارتايدىڭ جىرلارىن, ەل اۋزىندا ساقتاعان اڭگىمەلەرىن ايتۋدان جالىقپايدى. قىسقاسى, اقىن نارتايدىڭ باي قازىناسىن ناسيحاتتاۋشى.
قايىرباي مىرزاحمەت ۇلى,
قازاقستاننىڭ قۇرمەتتى ءجۋرناليسى