Egemen.kz 2021 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ قازاقستاندا جالپىعا بىردەي دەكلاراتسيالاۋ ەنگىزىلىپ, ەڭ تومەنگى زەينەتاقى مولشەرى كوبەيتىلەدى, م ۇلىك پەن جەر سالىعى بىرىڭعاي تولەمگە بىرىكتىرىلىپ, وتاندىق تاۋار وندىرۋشىلەر ءۇشىن ققس قايتارۋ جەڭىلدەتىلەتىنىن حابارلاي وتىرىپ, ەڭ ماڭىزدىلارىن جينادى.
2020 جىلدىڭ 2 جەلتوقسانىندا قازاقستان پرەزيدەنتى «2021-2023 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى» زاڭعا قول قويدى, وعان سايكەس 2021 جىلدىڭ قاڭتارىنان باستاپ ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش (اەك) 2917 تەڭگەنى قۇرايدى, ەڭ تومەنگى جالاقى (MW) وزگەرىسسىز قالادى - 42 500 تەڭگە, ەڭ تومەنگى زەينەتاقىنىڭ مولشەرى 43 272 تەڭگەگە دەيىن, ال ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيى 34 302 تەڭگەگە دەيىن وسەدى. 2021 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ جاسىنا بايلانىستى زەينەتاقى تولەمدەرىنىڭ مولشەرى جانە ەڭبەك ءوتىلى ءۇشىن زەينەتاقى تولەمدەرى دە 7% وسەدى.
ءبىرىنشى نەمەسە ءۇشىنشى بالانىڭ تۋىلۋىنا ءبىر رەتتىك تولەم 110,8 مىڭ تەڭگەگە دەيىن, ءتورتىنشى جانە ودان كوپ بالالار ءۇشىن 183,7 مىڭ تەڭگەگە دەيىن وسەدى. كوپ بالالى انالارعا اي سايىنعى جاردەماقى دا كوبەيتىلەدى: 4 بالاعا - 46,7 مىڭ تەڭگەگە دەيىن; 5 بالاعا - 58,4 مىڭ تەڭگەگە دەيىن; 6 بالاعا - 70,1 مىڭ تەڭگەگە دەيىن; 7 بالاعا - 81,8 مىڭ تەڭگەگە دەيىن; 8 بالاعا - 93,3 مىڭ تەڭگەگە دەيىن; 9 بالاعا - 105 مىڭ تەڭگەگە دەيىن; 10 جانە ودان كوپ بالالارعا - 116,6 مىڭ تەڭگەگە دەيىن وسەدى.
2021 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ ساۋساق ىزدەرىن, گەنومدىق اقپاراتتاردى جيناۋ, وڭدەۋ جانە قورعاۋدى كوزدەيتىن «ساۋساق ىزدەرى جانە گەنومدىق تىركەۋ تۋرالى» زاڭ كۇشىنە ەنەدى.
قازاقستاندىقتار جاڭا, بيومەتريالىق قۇجاتتاردى - جەكە كۋالىكتى (وعان چيپ ورناتىلعان) جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتىنىڭ جاڭا تولقۇجاتىن (سونداي-اق كىرىكتىرىلگەن چيپپەن) الۋ كەزىندە كەزدەسەدى.
12 جاسقا دەيىنگى بالالارعا ساۋساق ىزدەرىن قويۋ مۇمكىن ەمەس. 2021 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان كەيىن 12 جاستان 16 جاسقا دەيىنگى بالالار ساۋساق ءىزىن ولاردىڭ كەلىسىمىمەن جانە قامقورشىسىنىڭ قاتىسۋىمەن الۋعا بولادى, ال 16 جاستان باستاپ ساۋساق ىزدەرى قازاقستاندىقتار ءۇشىن مىندەتتى بولادى. 2021 جىلدان باستاپ قۇجاتتارىڭىزدى دەرەۋ وزگەرتۋدىڭ قاجەتى جوق, ولار ولاردا كورسەتىلگەن مەرزىم اياقتالعانعا دەيىن جارامدى بولادى. قازاقستان ازاماتتارىنىڭ ساۋساق ىزدەرىن مىندەتتى تىركەۋدەن وتكىزۋدەن باس تارتۋى 2 اەك كولەمىندە ايىپپۇل سالۋعا اكەپ سوعادى.
2021 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ قازاقستاندا جالپىعا بىردەي دەكلاراتسيالاۋ ەنگىزىلدى.
ول ءتورت كەزەڭدە وتەدى. ءبىرىنشى كەزەڭدە, 1 قاڭتاردان باستاپ جاۋاپتى مەملەكەتتىك قىزمەتتى اتقاراتىن ادامدار جانە ولاردىڭ جۇبايلارى دەكلاراتسيا تاپسىرۋى كەرەك; مەملەكەتتىك فۋنكتسيالاردى ورىنداۋعا ۋاكىلەتتى ادامدار جانە ولارعا تەڭەستىرىلگەندەر, سونداي-اق ولاردىڭ جۇبايلارى; «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى سايلاۋ تۋرالى» KZ جانە «سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل تۋرالى» زاڭعا سايكەس تانىستىرۋ مىندەتى جۇكتەلگەن ادامدارعا, «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى بانكتەر جانە بانكتىك قىزمەت تۋرالى», «ساقتاندىرۋ قىزمەتى تۋرالى», «باعالى قاعازدار نارىعى تۋرالى». ەكىنشى كەزەڭدە (2023 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ) مەملەكەتتىك مەكەمەلەردىڭ قىزمەتكەرلەرى مەن ولاردىڭ جۇبايلارى, سونداي-اق كۆازيمەملەكەتتىك سەكتور قىزمەتكەرلەرى مەن ولاردىڭ جۇبايلارى دەكلاراتسيا تاپسىرۋعا مىندەتتى بولادى.
ءۇشىنشى كەزەڭدە - 2024 جىلدان باستاپ - زاڭدى تۇلعالاردىڭ مەنەدجەرلەرى, قۇرىلتايشىلارى (قاتىسۋشىلارى) جانە ولاردىڭ جۇبايلارى, جەكە كاسىپكەرلەر جانە ولاردىڭ جۇبايلارى. 2025 جىلى جالپى دەكلاراتسيا ازاماتتاردىڭ قالعان ساناتتارىنا اسەر ەتەدى.
زەينەتاقى ەكسپورتى
2021 جىلدان باستاپ قازاقستاندىقتارعا زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ ءبىر بولىگىن تۇرمىستىق جاعدايىن جاقسارتۋ, ەمدەلۋ اقىسىن تولەۋ نەمەسە باسقارۋشى كومپانيالارعا بەرۋ ءۇشىن پايدالانۋ قۇقىعى بەرىلەدى دەپ بولجانۋدا. بۇل قۇقىقتى قولدانا الادى: جۇمىس جاسايتىن ازاماتتار ءتيىستى جاسىندا «جەتكىلىكتىلىك شەگىنەن» اسىپ, زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ قول جەتىمدى كولەمى شەگىندە; ساقتاندىرۋ ۇيىمدارىمەن زەينەتاقى اننۋيتەتى شارتتارىن جاساسقان, ولارعا بجزق-دا قالعان جيناقتالعان زەينەتاقى قاراجاتىنىڭ شەگىندە ومىرلىك اننۋيتەتتىك تولەمدەر بەرەتىن ادامدار; ۇستالاتىن زەينەتكەرلەر (ونىڭ ىشىندە قاۋىپسىزدىك كۇشتەرىنىڭ زەينەتكەرلەرى) - بجزق-دا قالعان جيناقتالعان زەينەتاقى قاراجاتىنىڭ 50% -ىنان اسپايتىن مولشەردە.
ەگەر ولاردىڭ زەينەتاقىلارىنىڭ جيىنتىق مولشەرى (زەينەتكەرلىككە نەمەسە ەڭبەك ستاجىنا, بازالىق زەينەتاقىمەن قوسا) جوعالعان تابىستى حالىقارالىق ستاندارتتارعا سايكەس كەلەتىن دەڭگەيگە اۋىستىرۋدى قامتاماسىز ەتسە (كەمىندە 40%). وسى ەرەجەنى ناقتى جازعان «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە ەكونوميكالىق ءوسىمدى قالپىنا كەلتىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ پرەزيدەنتتىڭ قاراۋىندا.
زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ ءبىر بولىگى مەرزىمىنەن بۇرىن الىنعاننان كەيىن قازاقستاندىقتارعا جست تولەۋدى كەيىنگە قالدىرۋ قامتاماسىز ەتىلەتىنىن ەسكەرىڭىز
ەگەر ولاردىڭ زەينەتاقىلارىنىڭ جيىنتىق مولشەرى (زەينەتكەرلىككە نەمەسە ەڭبەك ستاجىنا, بازالىق زەينەتاقىمەن قوسا) جوعالعان تابىستى حالىقارالىق ستاندارتتارعا سايكەس كەلەتىن دەڭگەيگە اۋىستىرۋدى قامتاماسىز ەتسە (كەمىندە 40%). وسى ەرەجەنى ناقتى جازعان «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە ەكونوميكالىق ءوسىمدى قالپىنا كەلتىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ پرەزيدەنتتىڭ قاراۋىندا.
زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ ءبىر بولىگى مەرزىمىنەن بۇرىن الىنعاننان كەيىن قازاقستاندىقتارعا جست تولەۋدى كەيىنگە قالدىرۋ قامتاماسىز ەتىلەتىنىن ەسكەرىڭىز.
ەاەو قىزمەتكەرلەرى زەينەتاقى تولەمدەرىنە تەڭ قۇقىلى بولادى.
2020 جىلدىڭ جەلتوقسانىندا پرەزيدەنت «ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداققا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ جۇمىسشىلارىن زەينەتاقىمەن قامسىزداندىرۋ تۋرالى كەلىسىمدى راتيفيكاتسيالاۋ تۋرالى» زاڭعا قول قويدى. شارت جاسالعاننان كەيىن جۇمىس ىستەيتىن قازاقستاندىقتار ەاەو-نىڭ باسقا ەلدەرىندەگى جۇمىس كەزەڭدەرىنە زەينەتاقى الا الادى. بجزق باسقا قۇزىرەتتى ورگان رەتىندە ەاەو باسقا ەلدەرىنىڭ بيلىك ورگاندارىمەن ءوزارا ارەكەتتەسەتىن بولادى. م ۇلىك پەن جەر سالىعى بىرىڭعاي تولەمگە بىرىكتىرىلىپ, كوپ پاتەرلى ۇيلەردىڭ يەلەرى ءۇشىن جەر سالىعى الىنىپ تاستالادى, كولىك سالىعىن تولەۋ مەرزىمى ەسەپتى جىلدان كەيىنگى جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىنىڭ سوڭىنا اۋىستىرىلادى. «جەر ۋچاسكەلەرى مەن م ۇلىككە سالىناتىن سالىق قولدانىستاعى تارتىپكە سايكەس بولەك ەسەپتەلىپ, ءبىر مولشەردە الىنادى (بيۋدجەتتىك سىنىپتامانىڭ ءبىر كودى). زاڭ بۇل نورمانى 2020 جىلدان باستاپ ەنگىزۋدى كوزدەيدى, ياعني 2021 جىلى, 2020 جىلعى مىندەتتەمەلەرگە سايكەس, ونسىز دا بىرىڭعاي م ۇلىك سالىعىن تولەۋ قاراستىرىلعان », - دەپ ءتۇسىندىردى مەملەكەتتىك كىرىستەر باسقارماسىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.
جاڭا سالىق زاڭى
2020 جىلى 10 جەلتوقساندا مەملەكەت باسشىسى «سالىق جانە بيۋدجەتكە تولەنەتىن باسقا دا مىندەتتى تولەمدەر تۋرالى» (سالىق كودەكسى) جانە «سالىق جانە باسقا دا مىندەتتى تولەمدەر تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كودەكسىنە وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى »زاڭعا قول قويدى. تۇزەتۋلەر ەكونوميكانىڭ بىرنەشە سالالارىنا قاتىستى. وسىلايشا, ينۆەستورلار كتس جانە م ۇلىك سالىعىن تولەۋدى 3 جىلعا كەيىنگە قالدىرۋدى كوزدەيتىن ينۆەستيتسيالىق سالىق نەسيەسىن قولدانا الادى. سالىقتار الداعى 3 جىل ىشىندە تولەنەدى. 2021 جىلدان باستاپ ينۆەستيتسيالىق كەلىسىم قولدانىلادى. قۇجات ينۆەستوردى 10 جىلعا دەيىن كتس, جەر سالىعى, ققس جانە م ۇلىك سالىعىنان بوساتۋدى كوزدەيدى.
«سونداي-اق, ينۆەستيتسيالىق جوبانى ىسكە اسىرۋ كەزىندە شەككەن ناقتى شىعىنداردان وسى سالىقتار بويىنشا پرەفەرەنتسيالار قولدانىلعاننان كەيىن 10 جىل وتكەننەن كەيىن سالىق مىندەتتەمەلەرىن 20% -دان اسپايتىن مولشەردە ازايتۋ كوزدەلۋدە, ينۆەستيتسيالار كولەمى اەك-تەن كەمىندە ون بەس ميلليون ەسە وسەدى», - دەپ حابارلادى مەملەكەتتىك كىرىستەر كوميتەتى.
وتاندىق وندىرۋشىلەر ءۇشىن 2021 جىلدان باستاپ ققس قايتارۋ جەڭىلدەتىلەدى (50% -ى جوق, تەكسەرۋدەن كەيىن 50% -ى), ال تاۋارلار اەا اۋماعىندا ساتىلعان كەزدە كاسىپكەرلەر ققس-دان بوساتىلادى. الىنعان كىرىستىڭ 3% مولشەرىندە بولشەك ساۋدا سالىعىن ەنگىزۋ دە قاراستىرىلعان. بۇل ەرەجە ۋاقىتشا بولىپ تابىلادى جانە 2 جىل بويى ارەكەت ەتەدى (2021 جىلدان 2023 جىلعا دەيىن). «سالىق جك تۇرىندە جەكە كاسىپكەرلەردەن, كتس تۇرىندەگى زاڭدى تۇلعالاردان الىنادى, سونىمەن قاتار بولشەك سالىق رەجيمىن تاڭداعاندار ولاردىڭ اينالىم كولەمىنە جانە الەۋمەتتىك سالىق تولەۋشىلەرىنە قاراماستان ققس تولەۋشىلەر بولمايدى», - دەپ حابارلادى مكك.
الكوگول ءونىمىن ەكسپورتقا ساتۋدىڭ سالىق بازاسى دا تۇزەتىلەدى
2021 جىلدان باستاپ الكوگول مەن تەمەكى ونىمدەرىنە (سىرا مەن سىرا سۋسىنى, ەلەكتروندى تەمەكىگە ارنالعان قىزدىرىلعان تەمەكى, قۇرامىندا نيكوتين بار سۇيىقتىق) اكتسيزدەر ستاۆكاسىن كەزەڭ-كەزەڭىمەن ارتتىرۋ كوزدەلۋدە; اكتسيزدەلەتىن تاۋارلار تىزىمىنە بەنزول, بەنزانول, نەفرا, جەڭىل كومىرسۋلار قوسپالارى, ەكولوگيالىق وتىن قوسىلادى. 2021 جىلدان باستاپ ەلەكتروندى شوت-فاكتۋرالار (ەشف) بەرۋگە مىندەتتى سالىق تولەۋشىلەردىڭ ءتىزىمى كەڭەيتىلدى. ءتىزىم كەلەسى ساناتتارمەن تولىقتىرىلدى: ققس تولەۋشىلەر بولىپ تابىلمايتىن سالىق تولەۋشىلەر, ەسف اج «ۆيرتۋالدى قويما» مودۋلىنە كىرگەن تاۋارلاردى وسىنداي سالىق تولەۋشىلەرگە ساتقان جاعدايدا; رەزيدەنت زاڭدى تۇلعالار (مەملەكەتتىك مەكەمەلەر مەن مەملەكەتتىك ورتا ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىن قوسپاعاندا), جۇمىس ىستەيتىن رەزيدەنت ەمەستەر
قر فيليالى, وكىلدىگى, جەكە كاسىپكەرلەر, جەكە پراكتيكامەن اينالىساتىن, ققس تولەۋشى رەتىندە تىركەلمەگەن, قۇنى 1000 اەك-تەن اساتىن ازاماتتىق-قۇقىقتىق مامىلە بويىنشا قر ارقىلى; سالىق تولەۋشىلەر - حالىقارالىق جۇك تاسىمالداۋ قىزمەتتەرى ءۇشىن. تۇزەتۋلەر 2021 جىلدىڭ 1 ساۋىرىنەن باستاپ كۇشىنە ەنەدى.
2021 جىلى ميكرو جانە شاعىن بيزنەس سۋبەكتىلەرى ءالى دە تابىس سالىعىنان بوساتىلادى
ارنايى سالىق رەجيمدەرىن قولداناتىن جانە ميكرو كاسىپكەرلىكتىڭ نەمەسە شاعىن كاسىپكەرلىكتىڭ سۋبەكتىلەرى دەپ تانىلعان ادامدار, ونىڭ ىشىندە بىرىڭعاي جەر سالىعىن تولەۋشىلەر 2020 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان 2023 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنا دەيىن تولەنۋگە جاتاتىن سومانى 100% تومەندەتەدى: كورپوراتيۆتى (جەكە) تابىس سالىعىنىڭ سوماسى (ۇستالاتىندى قوسپاعاندا) تولەم كوزىنەن), سالىق كودەكسىنىڭ 686, 687, 695, 700-باپتارىنا سايكەس ەسەپتەلگەن; سالىق كودەكسىنىڭ 687-بابىنا سايكەس ەسەپتەلگەن الەۋمەتتىك سالىق سوماسى; سالىق كودەكسىنىڭ 704-بابىنا سايكەس ەسەپتەلگەن بىرىڭعاي جەر سالىعىنىڭ سوماسى.