رەسەيدە 2015 جىلى ىسكە اسىرىلعان «جاندى ساباقتار» («جيۆىە ۋروكي») جوباسىنا ۇقساس جوبانى قازاقستاندا ىسكە اسىرۋدى تۋروپەراتورلار 2018 جىلدان بەرى ۇسىنىپ كەلگەن-ءدى. الايدا بۇل جوبا تەك بيىل عانا قولداۋ تاۋىپ, 2020 جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا «اتامەكەن» ۇكپ جانە Kazakh Tourism اراسىندا ءتۋريزمدى دامىتۋ جونىندەگى جول كارتاسىنا قول قويىلدى.
ۇكىمەت تاراپىنان جۇيە دەڭگەيدە قولداۋ تاپقان باعدارلامانىڭ جۋىردا العاشقى قاناتقاقتى جوباسى ۇيىمداستىرىلدى. جوباعا اقمولا, جامبىل وبلىسى جانە نۇر-سۇلتان مەن الماتى قالاسىنىڭ 6-8 سىنىپتا وقيتىن 555 وقۋشى قاتىستى. ءۇش نەگىزگى باعىت تاڭدالىپ, قاتىسۋشىلارعا تاريح, فيزيكا جانە بيولوگيا ءپانى بويىنشا ساباقتار ۇيىمداستىرىلدى. تۋريستىك سالا وكىلدەرى مەكتەپ باعدارلاماسى شەڭبەرىندەگى ەكسكۋرسيالار وقۋ باعدارلاماسىن تۇرلەندىرىپ قانا قويماي, بالالاردى ەرتە جاستان تۋريزمگە بەيىمدەيدى دەگەن ويدا.
Kazakh Tourism ۇك اق باسقارما توراعاسى ەرجان ەركىنباەۆ پاندەمياعا بايلانىستى ساباققا قاتىساتىن بالالاردىڭ سانى 15-كە دەيىن قىسقارعانىن, تۋرلار وبلىس اۋماعىندا جۇرگىزىلىپ جاتقانىن ايتتى.
«باستاپقىدا ءبىز رەسەيدىڭ «جيۆىە ۋروكي» جوباسىن نەگىزگە الدىق, وندا مەكتەپ وقۋشىلارى ءبىر وڭىردەن ەكىنشى وڭىرگە ساياحات جاسايدى. بۇل تۋعان جەردى تانۋدا پايدالى تاجىريبە, ەكسكۋرسيالاردا بالالار «دۇرىس» تۋريست بولىپ ۇيرەنە الار ەدى. بالا تابيعاتتى لاستاماۋ, ءورت شىعۋىنا, اعاشتاردىڭ شابىلۋىنا سەبەپشى بولماۋىن ءتۇسىنىپ, قورشاعان ورتانى قورعاپ, جاقسارتۋدى ۇيرەنەدى. بىراق پاندەميا بۇل جوسپارىمىزدى تولىق جۇزەگە اسىرۋعا مۇمكىندىك بەرگەن جوق. سوندىقتان بيۋدجەتتىڭ باسىم بولىگى بالالاردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا قورعانىش قۇرالدارىنا جۇمسالدى», دەدى ەرجان ەركىنباەۆ.
نۇر-سۇلتاندا قاشىقتان وقىتۋ ارقىلى الىنعان ءبىلىم تەمىرجول پەرسونالىن باعالاۋ جانە دامىتۋ جونىندەگى وقۋ ورتالىعىندا جانە بالامالى ەنەرگيا كوزدەرىنىڭ جۇمىس ىستەۋ پرينتسيپتەرىن كورسەتەتىن «نۇر الەم» بولاشاق ەنەرگەتيكالىق مۋزەيىندە بەكىتىلدى.
وقۋ ورتالىعىندا 8-سىنىپ وقۋشىلارى تەپلوۆوز قوزعالتقىشى, تۋربوكومپرەسسور جۇمىسىمەن تانىسىپ, تسيليندر قوزعالىسىنىڭ قاعيداتىن ءبىلدى. بالالار ارنايى ترەناجەرلار, كابينالارعا ءمىنىپ, ماشينيست, ماشينيست كومەكشىسى بولىپ تا كوردى. «وسى باعدارلاما ءۇشىن ۇيىمداستىرۋشىلارعا ەرەكشە العىسىمدى بىلدىرەمىن. مەن بۇل جەردەن كوپ نارسە ۇيرەندىم. تەحنيكا جۇمىسىمەن تانىستىم. الداعى ۋاقىتتا دا جوبانىڭ تۇراقتى قاتىسۋشىسى بولامىز دەگەن ۇمىتتەمىن», دەدى ەكسكۋرسياعا قاتىسۋشى.
«بالالارعا باعدارلاما قاتتى ۇنادى, ولار فيزيكادان بولەك كاسىپتىك باعدار بويىنشا ساباق ءوتتى. كوبىسى بولاشاقتا ماشينيست ماماندىعىمەن جاقىنىراق تانىسۋعا ىنتا تانىتتى. ساباقتاردى وتكىزۋدە ەڭ ماڭىزدىسى – مەكتەپ باعدارلاماسىمەن ەكسكۋرسيانى جوسپارلاي الاتىن جاقسى گيد تابۋ. بۇل ماسەلە بويىنشا ءبىز بىرنەشە مەكتەپتىڭ مۇعالىمدەرىمەن كەڭەسىپ, سونىڭ ارقاسىندا ساياحاتقا لايىقتى نىسانداردى تاڭدادىق», دەدى Gvidon Tour تۋريستىك اگەنتتىكتىڭ باعدارلامالار مەنەدجەرى ەكاتەرينا بۋلدا.
«اۋىل بالالارىنا جوباعا قاتىسۋعا مۇمكىندىك بەرگەن ۇيىمداستىرۋشىلارعا ريزامىن. بالامنىڭ العان اسەرى مول. مۇنداي جوبالار بالانىڭ وي ءورىسىن كەڭەيتىپ, پاندەردى ءىس جۇزىندە يگەرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. بىزگە ماماندىق تاڭداۋعا كومەكتەسەدى. مۇنداي جوبالار كوپ بولۋى كەرەك دەپ ەسەپتەيمىن», دەدى جوباعا قاتىسقان پولينا مامەدوۆانىڭ اناسى.
الماتى قالاسىنداعى جوباعا بيولوگيا ءپانى بويىنشا قاتىسۋعا الماتى وبلىسى مەكتەپتەرىنىڭ 195 ۇزدىك وقۋشىسى ىرىكتەلىپ الىندى. ايتا كەتۋ كەرەك, وسى وڭىردە سانى 10 ادامنان اسپايتىن توپتار جاساقتالدى. بيولوگيا ءپانى ەلدەگى ەڭ ءىرى زووباقتىڭ بىرىندە ءوتىپ, وندا بالالار جانۋارلار الەمىمەن تانىسىپ, قورەكتەنۋ تىزبەگى جايىندا كوپ اقپارات الدى.
ال جامبىل وبلىسىنداعى 6-سىنىپ وقۋشىلارى قازاقستان تاريحىمەن كەڭىنەن تانىستى. ەكسكۋرسيا بارىسىندا بالالار قاراحان مەن ايشا ءبيبى كەسەنەسىنە بارىپ, كونە تاراز قازبا جۇمىستارىن تاماشالادى.
«تاريحي ورىنداردى ارالاۋ كەزىندە بالالار كوپتەگەن پايدالى اقپارات الدى. بالالار وقۋلىقتاردان وقىعاندارىن ءوز كوزىمەن كورىپ-بىلسە, وقۋ پروتسەسى ءتيىمدى بولاتىنىنا كوز جەتكىزدىك. «جاندى ساباقتار» جوباسىنىڭ جالعاسى بولادى دەپ ۇمىتتەنەمىز», دەدى جامبىل وبلىسىنداعى ورتا مەكتەپتىڭ تاريح ءپانىنىڭ مۇعالىمى ديدار سەركەباەۆا.
«وقۋشىلار قاراحانيدتەر مەملەكەتىنىڭ مۇراسىن كوردى. بۇل تاقىرىپتى بالالار 6-سىنىپتا وقيدى. اشىق اسپان استىنداعى تاريحپەن تانىسقان بالالار ءدان ريزا. وسىلايشا ولاردىڭ بويىندا پاتريوتتىق سەزىمى ويانىپ, تۋعان ولكەگە دەگەن قىزىعۋشىلىق ارتادى», دەدى «زولوتوي كاراۆان» تۋريستىك ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى البينا ۆەيمەر.
«اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى تۋريزم دەپارتامەنتىنىڭ ديرەكتورى داميليا قۇنانوۆا جوبانى جۇزەگە اسىرۋ تۇرعىندار ءۇشىن قوسىمشا تۋريستىك ءونىمدى قالىپتاستىراتىنىن جانە بولاشاق تۋريستەردىڭ ەكولوگيالىق تاربيەسىنە ىقپال ەتەتىندىگىن اتاپ ءوتتى. ەكسكۋرسيالار ەلدەگى وندىرىستىك ءتۋريزمدى دامىتۋعا باستاما بولا الادى.
قاناتقاقتى جوبا اياقتالعان سوڭ Kazakh Tourism اق بيزنەس-قوعامداستىق جانە ۇكپ-مەن بىرلەسىپ «جاندى ساباقتار» جوباسىن باسقا وڭىرلەردە ىسكە اسىراتىنىن جەتكىزدى.