جاڭا مەكتەپتەر جان سۇيسىندىرەدى

بيىك ۇيلەرى جوق, ەسەسىنە ينفراقۇرىلىمدارى جاقسى, تابيعاتپەن ەتەنە بولىپ, جەر ۇيلەردە وتىرۋعا جانە وبلىس ورتالىعىنداعى بارلىق قىزمەتتەردى الۋعا, سونىڭ ىشىندە اۋرۋحانالارعا قولجەتىمدى بولعاندىقتان قولى جەتكەن كوپ ادام وسىندا كوتتەدجدەر تۇرعىزعان.  الايدا, ءبىر كەزدە ونداعى قازاقتار 40-50 تۇتىننەن اسپايتىن, سوندىقتان قازاق مەكتەبى كەرەك دەگەن ءسوز اۋىزعا دا الىنعان ەمەس.

​قازىر ونداعى تۇرعىندار ساپاسى وزگەرگەن. كوپتەگەن جاقىن اۋىلداردان حالىق كوشىپ كەلگەن. ورالماندار مەن وڭتۇستىكتەن قونىس اۋدارعاندار دا از ەمەس. تاۋەلسىزدىكتىڭ ارقاسىندا وسى حالىقتىڭ ءبارى بالالارىن انا تىلىندە وقىتۋعا قول جەتكىزىپ جاتىر.

​كەزىندە بۇل اۋىل ءبىر عانا بەسكول اۋدانىنىڭ ورتالىعى ەدى, كەيىن وعان قىسقارعان سوكولوۆ اۋدانىنىڭ اۋماعى دا قوسىلىپ, ىرىلەنە تۇسكەن. اسىرەسە سوڭعى جىلدارى بۇل اۋىلدىڭ حالقى كوشىپ كەلۋشىلەردىڭ ەسەبىنەن كۇرت ارتىپ كەتتى. الايدابالالارىن انا تىلىندە وقىتقىسى كەلەتىن كوپتەگەن تۇرعىنداردىڭ بالالارى كولىك اعىلىپ جاتاتىن «پەتروپاۆل-نۇر-سۇلتان» تراسساسىن كەسىپ وتۋگە ءماجبۇر بولىپ كەلدى. ويتكەنى, جاڭا قۇرىلىستىڭ كوبى وسى اۋدانعا سالىنعان. بۇل وقۋشىلاردىڭ قاۋىپسىزدىگىنە نۇقسان كەلتىرىپ, بالالارىن مەكتەپكە جىبەرەتىن اتا-انالار ۇنەمى الاڭداۋشىلىق ءبىلدىرىپ جۇرەتىن. وسىدان ەكى جىل بۇرىن تۇرعىندار وبلىس اكىمىنىڭ ەسەپتى كەزدەسۋىنە كەلگەندە دە وسى ماسەلەنى كوتەرىپ, بەسكولدىڭ وڭتۇستىك-شىعىسىنا مەملەكەتتىك تىلدە وقىتاتىن مەكتەپ سالىپ بەرۋدى وتىنگەن ەدى.وبلىس اكىمى قۇمار اقساقالوۆ بۇل ءوتىنىشتى ورىنداۋعا ۋادە بەرگەن.

​بيىل 300 ورىندىق سول مەكتەپ قۇرىلىسى اياقتالىپ, تۇرعىنداردىڭ كوزايىمىنا اينالىپ وتىر. سوڭعى تالاپتاردى ەسكەرىپ, وقۋشىلارعا بارلىق جاعدايدى جاسايتىن جۇتىنعان جاڭا مەكتەپ كىمنىڭ بولسا دا كوزىن قىزىقتىرادى. ەڭ باستىسى بالالار ەندى قاۋىپتى جولمەن الىسقا سابىلماي, ۇيلەرىنىڭ جانىنداعى مەكتەپكە كىرە قويادى.

كەشە وبلىس اكىمى قۇمار اقساقالوۆ ءوزى سالدىرعان وسى مەكتەپتى ارالاپ كوردى. جامان ىندەتتىڭ كەسىرىنەن كارانتين بولىپ, وقۋشىلار قاشىقتان وقىماسا بۇل كۇندەرى مەكتەپتىڭ اشىلۋ سالتاناتى دۇرىلدەپ جاتار ەدى. جۋرناليستەرگە ارناعان ءوزىنىڭ سوزىندە وبلىس بىسشىسى بىلاي دەدى: "اۋىلدىڭ وڭتۇستىك-شىعىس بولىگىندە 3,5 مىڭ ادام تۇرادى. مەكتەپ بولماعان سوڭ بالالار اۋدان ورتالىعىنداعى 3 ءبىلىم ورداسىندا وقىپ ءجۇردى. ولار رەسپۋبليكالىق جولدىڭ باسقا جاعىندا ورنالاسقان. بۇل جەردە بالالاردىڭ قاۋىپسىزدىگى ماسەلەسى تۇردى. باستاۋىش سىنىپتاردىڭ بالالارى اۆتوبۋسپەن تاسىمالداندى. ەندى ماسەلەنى وڭ شەشىپ, جاڭا مەكتەپ ەسىگىن اشىپ وتىرمىز", دەدى ول.

بيىل قىزىلجار قالاسىندا دا 600 ورىندىق مەكتەپ عيماراتى اشىلعان ەدى. وعان 1935 جىلى قالانعان ەسكى عيماراتتا وتىرعان قالاداعى قوجابەرگەن جىراۋ اتىنداعى №6 قازاق ورتا مەكتەبى كوشتى. مەملەكەتتىك تىلدە وقىتاتىن مەكتەپتەر سانىنىڭ كوبەيگەنى حالىقتىڭ كوڭىل حوشىن ارتتىرۋدا.

سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى