بيىل ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى جۇرگىزەتىن «ەڭبەك» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا ەلىمىزدىڭ جۇمىس كۇشى كوپ وڭىرلەرىنەن جۇمىس كۇشى تاپشى وڭىرلەرگە 4,3 مىڭنان استام ادام قونىس اۋدارعان. ونىڭ ىشىندە ەڭبەككە جارامدى جاستاعى 2 303 ادام بار 1 273 وتباسى كوشىپ كەلگەن.
وتباسى مۇشەلەرىنىڭ ىشىنەن 1 652 ادام جاڭا تۇرعىلىقتى جەرى بويىنشا جۇمىسقا ورنالاستىرىلعان. ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدى جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدىڭ «ەڭبەك» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىندا ەڭبەك رەسۋرستارىنىڭ ۇتقىرلىعىن ىنتالاندىرۋ ءۇشىن ۇكىمەت ايقىندايتىن وڭىرلەرگە ەرىكتى تۇردە قونىس اۋداراتىن ادامدارعا مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى كوزدەلگەن.
سونىڭ ىشىندە سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنا جىلدىڭ اياعىنا دەيىن بارلىعى 2,4 مىڭ ادامدى قامتىعان 700 وتباسى كوشىپ كەلمەكشى. اتالعان باعدارلاما اياسىندا ولارعا ارناپ بيىل 788 باسپانا تۇرعىزىلادى. كوشىپ كەلۋشىلەرگە كوشكەن جۇرتتىڭ ەسكى ۇيلەرى ساتىلىپ الىنعان جوق, كىلەڭ جاڭا ۇيلەر تۇرعىزىلدى. بۇل ۇيلەردىڭ كوممۋنالدىق قىزمەت ساپاسى دا جاي ۇيلەرگە قاراعاندا ارتىق. ولارعا جارىق قانا ەمەس, بارىنە سۋ تارتىلادى. ال سۋ كەلگەن ۇيدە باسقا دا قاجەتتى سانيتارلىق قاجەتتىلىكتەر دە ورناتىلاتىنى ءسوزسىز. كوشىپ كەلۋشىلەردىڭ اراسىنداعى دارىگەر, مۇعالىم, مەحانيزاتور سياقتى ماماندىق يەلەرىنە گرانتتار بەرىلىپ, جۇمىسپەن دە قامتاماسىز ەتىلۋدە.
سونىمەن قاتار مەملەكەتتىك باعدارلاما اياسىندا ەرىكتى قونىس اۋدارۋعا قاتىسۋشىلار ءۇشىن سۋبسيديا تۇرىندە مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى ۇسىنىلادى, اتاپ ايتقاندا وتباسىنىڭ ءاربىر مۇشەسىنە 35 اەك-تەن ءبىر جولعى تولەم (92 مىڭ تەڭگە) بەرىلدى. بۇل كوشىپ كەلۋ شىعىندارىن تولىق جابادى. ءبىر جىل بويى اي سايىن 15-تەن 30 اەك-كە دەيىن (39 مىڭنان 79 مىڭ تەڭگەگە دەيىن) تۇرعىن ءۇيدى جالداۋ (جالعا الۋ) جانە كوممۋنالدىق قىزمەتتەردى تولەۋ بويىنشا شىعىنداردى وتەۋ ءۇشىن وتباسى مۇشەلەرىنىڭ سانىنا جانە جەرگىلىكتى جەرگە بايلانىستى تولەنەدى. بۇل جەردەگى جالداۋدى – مەملەكەت سالىپ بەرگەن ءۇيدى جالداۋ دەپ ۇعۋ كەرەك.
سونداي-اق جوعارىدا ايتقانىمىزداي, قونىس اۋدارۋشىلاردى جاڭا تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا دا شارالار قابىلدانعان. ءبارى دە جايلى, جاڭا, تىنىسى كەڭ ۇيلەرگە تۇسەدى. ولارعا ءتىپتى جەرگىلىكتى تۇرعىندار قىزىعۋشىلىقپەن قاراپ ءجۇر.
جۋىردا سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا بولعان ساپارىندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ اققايىڭ اۋدانىنداعى چاپاەۆ سەلوسىنا كوشىپ كەلىپ جاتقان ءبىر توپ تۇرعىنمەن كەزدەسىپ, ولاردىڭ ۇيلەرىن كوزىمەن كوردى. ەلىمىزدىڭ جۇمىس كۇشى ارتىق اۋداندارىنان كوشىپ كەلگەن تۇرعىندار پرەزيدەنتكە وزدەرىنىڭ تۇرمىستارى جاقسى ەكەنىن, «ەڭبەك» باعدارلاماسى بويىنشا بەرىلەتىن جەڭىلدىكتەردىڭ تەگىس جاسالىپ جاتقانىن ايتتى. پرەزيدەنت ولارعا سالىنىپ جاتقان ۇيلەردىڭ ساپاسىنا ريزا ەكەنىن ءبىلدىردى. «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى» باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋ ماڭىزدى. سونىڭ نəتيجەسىندە جەرگىلىكتى جەرلەردەگى ينفراقۇرىلىم داميدى, جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلادى. وبلىستا بۇل مəسەلە ءتيىستى دەڭگەيدە ىسكە اسىرىلىپ جاتىر», دەدى مەملەكەت باسشىسى. سونىمەن بىرگە ول كوشىپ كەلۋشىلەرگە اۋىل اكىمدەرىنىڭ كەلەسى جىلدان باستاپ سايلاناتىنىن, سوندىقتان ولاردىڭ اۋىل تۇرعىندارىنىڭ جوق-جىتىگىنە تياناقتى كوڭىل بولەتىنىن جەتكىزدى.
سولتۇستىك قازاقستانعا بىلتىر 2,2 مىڭ ادامدى قامتىعان 736 وتباسى كوشىپ كەلگەن ەدى. قازىر ولار اداپتاتسيادان ءوتىپ, ەسىل ءوڭىرىنىڭ تۇرعىندارىنا اينالىپ كەلەدى. سولاردىڭ اراسىنان ءا.پەردەباي دەگەن ازاماتپەن اڭگىمەلەسكەنىمىزدە, ول ءوزىنىڭ بىلتىر كوشىپ كەلگەنىن, سولتۇستىك قازاقستانعا ەتى ۇيرەنىپ كەلە جاتقانىن ايتتى. «مۇندا باسەكەلەستىك قاتتى ەمەس ەكەن. قازىرگى جاساپ جاتقان تىرلىگىم مۇعالىمدىك بولعانىمەن, الداعى ۋاقىتتا باۋ-باقشا وسىرۋگە دە مۇمكىندىك بار», دەدى ول.
كوشىپ كەلۋشىلەر الماتى, جامبىل, ماڭعىستاۋ, تۇركىستان, قىزىلوردا وبلىستارى, سونداي-اق نۇر-سۇلتان, الماتى جانە شىمكەنت قالالارىنان. جاسىراتىنى جوق, سۋىق ءوڭىردى جەرسىنبەي, قايتا كوشىپ كەتكەندەرى دە بار. الايدا نەگىزگى حالىق ءبىر-بىرىنە قاراپ, جەرگىلىكتى مەكەنگە ۇيرەنىپ كەلەدى. دەگەنمەن الىس شەتەلدەرگە دە ۇيرەنىپ كەتەتىن قانداستارىمىز وزدەرىنىڭ اتا-قونىستارىنا ءسىڭىپ كەتەدى دەگەن ءۇمىت باسىم.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى