العا ۇمتىلعان اتباسار

اسىلىندا, شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ قۋاتتى ءارى قارقىندى دامۋى قالا مەن اۋىلدىڭ ىرگەسىن بەكەمدەۋگە ايرىقشا اسەر ەتەتىنى ءسوزسىز. شاعىن, ونىڭ ىشىندە ميكروبيزنەس ەلىمىزدىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جانە ساياسي ومىرىندە دە ماڭىزدى ءرول اتقاراتىنى ابدەن تۇسىنىكتى. جۇمىس ءجۇرىپ كەتسە, ەكى قولعا ءبىر كۇرەك تابا الماي وتىرعان اۋىل تۇرعىندارى ءبىرشاما تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىلار ەدى. وسىنداي يگى قادامنىڭ ناتي­جە­­سىندە سالىق بازاسى قۇرالى, جەر­­گىلىكتى بيۋدجەتتىڭ قورجىنى قام­پايسا, الەۋمەتتىك ءومىر ءسۇرۋ ساپاسى دا جاقسارا تۇسپەك. وسى ورايدا اتباسار اۋدانىنىڭ العا تالپىنعان قادامىن ايتىپ ءوتۋ پارىز. وتكەن جىلدارداعى وڭ مىسالدى كوڭىل تارازىسىنا سالىپ ەكشەسەڭىز, ءبىرشاما ۇتىمدى قادامدار جاسالىپ جاتقانىن اي­قىن اڭعارۋعا بولادى.

ماسەلەن, اۋداندا 2019 جىلى 321 ملن تەڭگەنىڭ ينۆەستيتسيالىق جوباسى جۇزەگە اسىرىلعان. سونىڭ ناتيجەسىندە جاڭادان 86 جۇمىس ورنى اشىلعان. پالەندەي كوپ بول­­­ماعانىمەن, شالعايداعى اۋدان ءۇشىن ءتاپ-ءتاۋىر كورسەتكىش. جو­­­عا­رىدا اتاپ وتكەن قارجىعا تۇر­­عىندار ءۇشىن اسا قاجەتتى دۇ­­كەندەر مەن ءدامحانالاردىڭ, وزگە دە الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق قىز­مەت كورسەتەتىن عيماراتتاردىڭ قۇرى­لىسى جۇرگىزىلگەن. بيىل 570 ملن تەڭگەگە باعالانعان 7 جوبا جۇ­زەگە اسىرىلۋدا. بىلتىرمەن سالىس­تىر­عاندا, جۇمىس اۋقىمى الدەقايدا كەڭەيىپ وتىر. ءسال عانا تاراتىپ ايتاتۇعىن بولساق, «اريپ اگرو» جشس-ءنىڭ 400 ءىرى قاراعا ارنالعان بورداقىلاۋ الا­ڭى, «ينتەر ترەيد» جشس-ءنىڭ جىلىنا 11,5 ملن دانا جۇمىرتقا شىعاراتىن, ەلۋ مىڭ تاۋىققا ارنالعان فەرماسى بار. قوس جو­بانىڭ العاشقىسىنا 100 ملن, ەكىنشىسىنە 215 ملن تەڭگە ينۆەس­تيتسيالىق قارجى قۇيىلماق.

ەكپىن ءتۇسىرىپ ايتا كەتەتىن ءبىر جاي, العا ۇمتىلعان اۋىل ەڭ­بەك­كەرلەرى بىلتىر 21 ملرد تەڭ­گە­نىڭ ءونىمىن ءوندىردى. بۇل دەگەنىڭىز بۇرناعى جىلمەن سالىستىرعان 3,4 پايىزعا جوعارى. وسى ورايدا اۋداندى العا جەتەكتەپ وتىرعان كاسىپورىنداردى دا اتاي كەتۋگە بولار. اتباسار ەلەكتروۆوز جوندەۋ زاۋىتى 9,8 ملرد, «اجدار جانە ك» ۆاگون جوندەۋ كاسىپورنى 2,8 ملرد, «Atbasartehnopark» سەرۆيستىك سەرىكتەستىگى 608,3 ملن تەڭگەنىڭ ءونىمىن دايىنداعان.

وڭىردەگى 6500 ادامدى تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىعان شاعىن جا­نە ورتا كاسىپكەرلىكتىڭ 2300 قۇرى­لىمى اۋداننىڭ العا باسۋىنا سۇ­بەلى ۇلەس قوسۋدا. ءبىر اتاپ ايتا كە­تەرلىگى, بولشەك ساۋدا اينالىمى 10,6 ملرد تەڭگەگە جەتىپ, 2018 جىل­مەن سالىستىرعاندا 6,6 پايىزعا وسكەن.

العا باسقان قادامنىڭ نىق بولۋىنا ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەر دە سەپتىگىن تيگىزۋدە. ماسەلەن, «بيز­نەستىڭ جول كارتاسى-2020» باع­دارلاماسى اياسىندا 283 ملن تەڭ­گەنىڭ 6 نەسيەسى بەرىلىپتى. ءوز كا­سىبىن باستايمىن دەگەن ادامعا ايتا قالارلىقتاي دەمەۋ. ويتكەنى بۇل قارجى كاسىپكەرلەردىڭ اينالىم قاراجاتىن تولىقتىرۋعا اب­دەن جەت­كىلىكتى. ولار بۇل قارا­جاتتى جىلدام دايىندالاتىن تاعامدار اسحاناسىن, تەحنيكالىق قىزمەت كورسەتۋ ستانساسىن سالۋ­عا جۇمساعان. وسى جىل­دىڭ العاشقى جارتىسىندا كا­سىپ­كەرلەر 686 ملن تەڭگەنىڭ 8 نەسيەسىن الىپ, جۇمىستارىن شيراتا تۇسۋدە. سونداي-اق «قاراپايىم زاتتار ەكو­نوميكاسى» باعدارلاماسى شەڭ­بەرىندە ءبىرشاما ماڭىزدى 5 جوبانى قارجىلاندىرىپتى.

نەگىزگى كاپيتالعا 3 ملرد 611 ملن تەڭگە قاراجات سالىنۋى اۋدان­دا ەكو­نوميكالىق سەرپىلىستىڭ قان­شالىق­تى قۋاتتى ەكەنىن انىق اڭ­عار­تادى. بۇل رەتتە في­زيكالىق كو­لەم يندەك­سى 132,9 پايىزدى قۇراپ وتىر. سە­بە­بى ينۆەستيتسيالىق ءوسىم بىلتىر­عى دەڭگەيدەن 32,9 پايىزعا ارتقان.

وسىنىڭ ناتيجەسىندە قاجەتتى تەح­نيكالار مەن جابدىقتار ساتىلىپ الىنىپ, تۇرعىن ۇيلەر مەن وندىرىستىك نىساندار كوپتەپ سالىنۋدا. تاياۋدا تەمىر جول جەلىسى كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزىلدى. وسىلايشا العا ۇمتىلعان ات­با­سار­دىڭ احۋالى كوپ-كورىم جاق­سارىپ كەلەدى.

اقمولا وبلىسى,

اتباسار اۋدانى