كەشە پرەمەر-مينيستر سەرىك احمەتوۆتىڭ توراعالىعىمەن قارجى مينيسترلىگىندە سالىق جانە كەدەن كوميتەتتەرىنىڭ كەڭەيتىلگەن القا ءماجىلىسى بولىپ ءوتتى.
القالى جيىنعا پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنىڭ, پرەمەر-مينيستر كەڭسەسىنىڭ وكىلدەرى, ورتالىق اتقارۋشى جانە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ باسشىلارى, قوعامدىق بىرلەستىكتەر مەن قاۋىمداستىقتاردىڭ وكىلدەرى, سالىق جانە كەدەن كوميتەتتەرى اۋماقتىق بولىمشەلەرىنىڭ باسشىلارى قاتىستى. ءماجىلىستى قارجى ءمينيسترى بولات جامىشەۆ جۇرگىزىپ وتىردى.
مينيستر اتالعان قوس كوميتەتتىڭ جۇمىسى ەل ەكونوميكاسى ءۇشىن اسا ماڭىزدى ەكەندىگىن ايتا كەلىپ, العاشقى ءسوز كەزەگىن سالىق كوميتەتىنىڭ توراعاسى ءانۋار جۇمادىلداەۆقا ۇسىندى. كوميتەت توراعاسىنىڭ مالىمەتىنشە, سالىق ورگاندارىنىڭ قۇزىرەتىندەگى سالىق تۇسىمدەرى اعىمداعى جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىجىلدىعىندا 151,8 ملرد. تەڭگەنى قۇرادى. رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت بويىنشا – 83,7 ملرد. تەڭگە, جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەر بويىنشا 68,0 ملرد. تەڭگەنى قۇرادى.
«قازاقستان-2050» ستراتەگياسىندا ايتىلعان مەملەكەت باسشىسىنىڭ سالىقتىق اكىمشىلەندىرۋدى ىرىقتاندىرۋ جونىندەگى تاپسىرماسىن ىسكە اسىرۋ شەڭبەرىندە سالىق ورگاندارى بيزنەس-پروتسەستەردى قايتا ينجينيرينگتەۋدى جۇرگىزۋدە, دەپ اتاپ ءوتتى ءا.جۇمادىلداەۆ.
اتالعان ءىس-شارالاردىڭ نەگىزگى باعىتتارىنىڭ ءبىرى سالىقتىق تەكسەرۋلەردى ورتالىقتاندىرۋ بولىپ تابىلادى. بۇگىندە, سالىق كوميتەتى اۋداندىق سالىق باسقارمالارىندا تەكسەرۋ فۋنكتسيالارىن الىپ تاستاۋ جولىمەن ەكى وبلىستا پيلوتتىق ءاۋديتتى ورتالىقتاندىرۋ جونىندەگى جۇمىستى باستاپتى. حالىقارالىق ساراپشىلاردىڭ مالىمەتىنشە, بۇل تاۋەكەلدەر باسقارۋ جۇيەسىن ءتيىمدى پايدالانۋعا جانە سىبايلاس جەمقورلىقتى بارىنشا ازايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سالىق ءاۋديتىن ورتالىقتاندىرۋ جونىندەگى اتالعان تاجىريبە وڭ ناتيجەسىن كورسەتسە, ول ەلدىڭ بۇكىل اۋماعىندا ەنگىزىلەتىن بولادى.
ءا.جۇمادىلداەۆ سونداي-اق جالعان كاسىپكەرلىكپەن كۇرەس جونىندەگى پروبلەمالىق ماسەلەلەر جايىندا دا ءسوز قوزعادى.
بۇگىنگى تاڭدا سوتتار قازاقستانداعى 1200 سالىق تولەۋشىنى جالعان كاسىپكەرلەر دەپ تانىدى. كونتراگەنتتەرمەن ءوزارا ەسەپ ايىرىسۋ سوماسى 1 ترلن. 52 ملن. تەڭگە بولدى. وتكىزىلگەن جۇمىس ناتيجەسىندە تولەمگە ەسەپتەلگەن قوسىمشا قۇن سالىعى 107 ملرد.-تان استام تەڭگەنى قۇرادى, دەدى ءا.جۇمادىلداەۆ.
كوميتەت باسشىسى جاۋاپسىز سالىق تولەۋشىلەر سىزباسى ىلعي دا جەتىلدىرىلىپ وتىراتىنىن ايتا كەلە, ۇكىمەت باسشىسىنا الداعى ۋاقىتتا بارلىق مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەر كىرىستەر مەن م ۇلىك بويىنشا جىل سايىنعى ماعلۇمدامانى ەلەكتروندى تۇردە تاپسىرسا دەگەن ۇسىنىسىن جەتكىزدى. پرەمەر-مينيستر اتالعان باستامانى قولداپ, ءتيىستى تاپسىرمالار بەردى. «مەن قارسى ەمەسپىن, مۇنى قانداي نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق اكتى بويىنشا جۇرگىزۋدى زەرتتەۋدى تاپسىرامىن. ءمينيستردىڭ بۇيرىعى جەتكىلىكتى بولسا, مۇنى بۇيرىق رەتىندە قابىلداڭىزدار», دەپ تاپسىردى س.احمەتوۆ.
القا ءماجىلىسىنىڭ كەلەسى بايانداماسىن كەدەندىك باقىلاۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى م.ەسەنباەۆ جاسادى. ول 2013 جىلدىڭ ءبىرىنشى جارتىجىلدىعىنداعى جۇمىس ناتيجەلەرى بويىنشا كەدەندىك تولەمدەر مەن سالىقتاردىڭ ءتۇسىمى بويىنشا بولجامدى جوسپاردىڭ ورىندالۋى 102,8 پايىزدى قۇراعانىن اتاپ ءوتتى. رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە 603,5 ملرد. تەڭگە سوماسىندا كەدەندىك تولەمدەر مەن سالىقتار ءتۇستى. بيۋدجەتكە اۋدارىلعان سوما وتكەن جىلعى وسى كەزەڭمەن سالىستىرعاندا 77,2 ملرد. تەڭگەگە, ياعني 14,2 پايىزعا كوپ.
الۋ كوەففيتسيەنتى پايىزدىق قاتىناستا ءوستى, ياعني يمپورت كولەمىندە كەدەندىك تولەمدەر مەن سالىقتاردىڭ ۇلەسى وتكەن جىلعى ۇقساس كەزەڭدەگى 7,9 پايىزدان اعىمداعى جىلعى 9,3 پايىزعا دەيىن 1,4 پايىزدىق تارماققا ارتتى, بۇل كەدەندىك اكىمشىلەندىرۋدى جاقسارتۋدىڭ تىكەلەي ناتيجەسى بولىپ تابىلادى, دەدى م.ەسەنباەۆ.
بايانداما قورىتىندىلارى بويىنشا قارجى ءمينيسترى ب.جامىشەۆ ءسوز سويلەپ, كەدەن مەن سالىق سالاسىندا جۇزەگە اسىپ جاتقان وڭ باعىتتاعى ۇدەرىستەر ەل ەكونوميكاسىنىڭ تۇراقتى وسىمىنە يگى اسەرىن تيگىزەتىنىنە سەنىمىن ءبىلدىردى.
القالى جيىندى تۇيىندەگەن ۇكىمەت باسشىسى س.احمەتوۆ كەدەندىك جانە سالىقتىق اكىمگەرشىلىكتى ىرىقتاندىرۋعا ەلباسىنىڭ «قازاقستان-2050» ستراتەگياسىندا ايرىقشا باسىمدىق بەرىلگەندىگىن اتاپ ءوتتى. «بۇل دەگەنىمىز, دامۋشى بيزنەسكە مۇمكىندىگىنشە قولايلى سالىقتىق جاعدايلار جاساپ, سالىقتىق ەسەپ-قيساپ جۇرگىزۋدى بارىنشا ىقشامداپ, جەڭىلدەتۋ بولىپ تابىلادى. بۇگىندە اتقارىلعان جۇمىستار العاشقى ناتيجەسىن بەردى دەسە بولادى, ياعني, ەسەپ-قيساپ فورماسى 30 پايىزعا دەيىن قىسقاردى, بىراق بىرقاتار تۇيتكىلدى ماسەلەلەر ءتۇيىنى ءالى دە تارقاماي وتىر, دەي كەلە س.احمەتوۆ ول ماسەلەلەر قاتارىندا جالعان كاسىپكەرلىك, قوسىمشا قۇن سالىعىن اكىمشىلەندىرۋ, كاسىپورىنداردىڭ جالعان بانكروتتىعى سىندى پروبلەمالار بار ەكەندىگىن اتاپ ءوتتى. سال