سەنبى, 18 مامىر 2013 1:27
اقش رەسەيدەن «ءوش الۋ» نيەتىندە
اقش ەلدەن رەسەي ديپلوماتىن شىعارىپ جىبەرۋ ماسەلەسىن قاراستىرىپ جاتىر. بۇل اقش ەلشىلىگىنىڭ ءۇشىنشى حاتشىسى رەتىندە رەسەيدە جاسىرىن جۇمىس جۇرگىزگەن رايان فوگلدى ەلدەن قۋعا قابىلدانعان شەشىمگە جاۋاپ قادام رەتىندە قابىلدانۋى ىقتيمال. مۇنى اقش مەمدەپارتامەنتىنىڭ وكىلى پاتريك ۆەنترەلل مالىمدەدى.
سەنبى, 18 مامىر 2013 1:27
اقش رەسەيدەن «ءوش الۋ» نيەتىندە
اقش ەلدەن رەسەي ديپلوماتىن شىعارىپ جىبەرۋ ماسەلەسىن قاراستىرىپ جاتىر. بۇل اقش ەلشىلىگىنىڭ ءۇشىنشى حاتشىسى رەتىندە رەسەيدە جاسىرىن جۇمىس جۇرگىزگەن رايان فوگلدى ەلدەن قۋعا قابىلدانعان شەشىمگە جاۋاپ قادام رەتىندە قابىلدانۋى ىقتيمال. مۇنى اقش مەمدەپارتامەنتىنىڭ وكىلى پاتريك ۆەنترەلل مالىمدەدى.
وسىنىڭ الدىندا اقش-تىڭ رەسەيدەگى ەلشىسى مايكل ماكفولعا ورتالىق بارلاۋ باسقارماسىنىڭ وكىلى رايان فوگلدىڭ رەسەيدىڭ ارنايى قىزمەتىنىڭ ءبىرىنىڭ قىزمەتكەرىن اقش-تىڭ پايداسىنا قۇپيا جۇمىسقا تارتۋعا ارەكەتتەنگەنى ءۇشىن نارازىلىق بىلدىرىلگەن بولاتىن. وسىلايشا قىلمىستىق پيعىلى اشكەرەلەنىپ قالعان امەريكالىق ديپلوماتقا رەسەي اۋماعىن تەز ارادا تاستاپ شىعۋى تيىستىگى جونىندە ەسكەرتىلگەن ەدى.
سيريا تۋرالى قارار قابىلدادى
بۇۇ باس اسسامبلەياسى سيريا جانجالىن جازعىرعان قارار قابىلدادى. قۇجاتتا قانتوگىستى بەيبىت رەتتەۋ قاجەتتىگى اتاپ كورسەتىلەدى. ال قارار تەك ۇسىنىمداما سيپاتىنا يە بولسا, ونى 107 ەلدىڭ وكىلدەرى قولداعان. 59 مەملەكەتتىڭ داۋىس بەرۋدەن تىس قالعانىن دا اتاپ وتكەن ءجون.
رەسەيدى, بەلارۋستى, قىتاي مەن يراندى, سيريانى جانە ۆەنەسۋەلا مەن كورەيا حالىق-دەموكراتيالىق رەسپۋبليكاسىن قوسا العاندا, 12 مەملەكەت قارارعا قارسى داۋىس بەرگەن. تاۋەلسىز بۇۇ ديپلوماتتارىنا سىلتەمە جاساعان «رەيتەر» اگەنتتىگىنىڭ حابارلاۋىنشا, بىلتىر مۇنداي قاراردى 133 مەملەكەت قولداعان كورىنەدى. بۇل ارادا قارارعا قولداۋ كورسەتۋ كورسەتكىشىنىڭ تومەندەۋى ۇكىمەت اسكەرلەرىنە قارسى جاساقتار سانىنىڭ وسە تۇسۋىنە الاڭداۋشىلىقپەن بايلانىستى بولىپ وتىرعان سىڭايلى.
لاڭكەستىكتىڭ سالدارى وتە اۋىر
يراكتا قاتارىنان جاسالعان جارىلىستار سالدارىنان كەم دەگەندە 35 ادام قازا تاپتى. ەل استاناسى – باعدات قالاسىندا جارىلعىشتار سالىنعان بىرنەشە اۆتوكولىك جارىلىپ, ول 22 ادامنىڭ ولىمىنە جانە ونداعان ادامنىڭ جاراقات الۋىنا سوقتىردى.
لاڭكەستىك ارەكەتتەر, سونداي-اق, يراك استاناسىنىڭ توڭىرەگىندەگى سادر جانە زاافارانيا اۋداندارىندا ورىن العان. بۇعان قوسا, باعداتتىڭ سولتۇستىگىندە موتوتسيكل مىنگەن جانكەشتى ءوزىن پوليتسيا پاترۋلى جانىندا جارىپ جىبەرگەن. ەكى پوليتسيا قىزمەتكەرى قازا تاپقان. كيركۋك قالاسىنداعى ۇكىمەت عيماراتىنىڭ جانىندا جاسالعان جارىلىس سالدارىنان 10 ادام و دۇنيەگە اتتانعان. موسۋلدە اۆتوماگيسترال ۇستىندە جاسالعان جارىلىستان ءبىر پوليتسيا قىزمەتكەرى قۇربان بولعان.
تۇرىك پرەمەرىنىڭ امەريكاعا ساپارى
تۇركيا پرەمەر-ءمينيسترى تايىپ ەردوعاننىڭ امەريكا قۇراما شتاتتارىنا ساپارى مارەسىنە جەتتى. ساپاردىڭ باستى ماقساتى ەكى ەل اراسىنداعى قارىم-قاتىناسقا سونى سەرپىن قوسۋ, سونداي-اق, سيرياداعى جاعداي تۋرالى پىكىر الماسۋ بولعان ەدى.
اقش پرەزيدەنتى باراك وباما مەن تايىپ ەردوعان اراسىنداعى كەلىسسوز بارىسىندا ەكىجاقتى قارىم-قاتىناستاردى بەلسەندى ەتە ءتۇسۋ ماسەلەسىنە باسا نازار اۋدارىلدى. ونىڭ قورىتىندىسىنا تاراپتار وزدەرىنىڭ قاناعات سەزىمىن ءبىلدىردى. تاراپتاردىڭ سيرياداعى جاعدايعا قاتىستى ۇستانىمدارى دا ۇقساس ەكەنى ايقىن كورىندى. اقش پەن تۇركيا باسشىلىعىنىڭ پىكىرلەرىنشە, سيريا پرەزيدەنتى باشار اساد «قىزىل سىزىقتان» ءوتىپ كەتكەلى ءبىراز ۋاقىت بولعان. سوندىقتان بۇل رەجىمگە تىيىم سالۋ كەرەك.
وزبەكستاندىققا كۇدىك كەلتىرىلدى
وزبەكستاننىڭ تۋماسى فازليددين قۇربانوۆ اقش-تىڭ ايداحو شتاتىنداعى بويسە قالاسىندا لاڭكەستىككە قاتىسى بار دەگەن كۇدىكپەن قاماۋعا الىندى. وعان لاڭكەستەرگە ماتەريالدىق كومەك كورسەتتى دەگەن كۇدىك كەلتىرىلىپ وتىر. ەندى ول سوت الدىندا جاۋاپ بەرەتىن بولادى.
سوتتىڭ قۇربانوۆقا قاتىستى قانداي جازالاۋ شاراسىن قولداناتىنى ازىرگە بەلگىسىز. سونداي-اق, ونىڭ قانداي جاعدايدا ۇستالعانى, اقش-قا قانداي ماقساتپەن كەلگەنى تۋرالى دا ناقتى مالىمەت جوق. سىرت قۇلاققا كەڭ تاراي قويماعان ءبىر مالىمەتكە قاراعاندا, قۇربانوۆ اۋعانستان مەن پاكستانداعى تەررورلىق ۇيىمدار ءۇشىن جاڭا جانكەشتىلەر ىزدەۋمەن اينالىسقان سەكىلدى. وتكەن جىلدىڭ شىلدە ايىندا اقش سوتى تاعى ءبىر وزبەكستان ازاماتى ۇلىقبەك كوديروۆتى ب.وباماعا قاستاندىق ۇيىمداستىرماق بولدى دەگەن ايىپپەن 15 جىل 8 ايعا باس بوستاندىعىنان ايىرعانى بەلگىلى.
قاسىرەتتىڭ ون جىلدىعىنا ارنالعان شەرۋ
ماروككونىڭ كاسابلانكا قالاسىندا وسىدان تۋرا ون جىل بۇرىن لاڭكەستىك ۇيىمداستىرىلعان بولاتىن. قالانىڭ ءۇش جەرىندە جاسالعان جارىلىستار سالدارىنان سول كەزدە 45 ادام كوز جۇمعان ەدى. قاسىرەتتى وقيعاعا بايلانىستى كەشە قالا حالقى شەرۋگە شىقتى.
وسى ارادا اتاپ كورسەتەتىن ءبىر جايت – قانقۇيلى ارەكەت جۇزەگە اسىرىلعالى بەرى ون جىل وتسە دە كىنالىلەردىڭ كىمدەر ەكەنى ءالى كۇنگە بەلگىسىز كۇيىندە قالىپ كەلەدى. اۋەلدە كوپتەگەن يسلامشىلار جاپپاي قاماۋعا الىنعاندارىمەن, ناقتى دالەلدىڭ جوقتىعىنان دا بولار, ماروككو كورولىنىڭ جارلىعىمەن تۇگەلدەي بوستاندىققا شىعارىلعان ەدى. بىراق حالىق جۇرەگىنە سالىنعان جارا جازىلا قويار ەمەس. كەشەگى شەرۋدى وسىمەن تۇسىندىرگەن ءجون بولار.
قىسقا قايىرىپ ايتقاندا:
نيگەريا ارمياسى يسلامشىلارعا قارسى وپەراتسيا باستاماق. وسى ماقساتتا اسكەر بولىمشەلەرى ەلدىڭ «بوكو حارام» توبى يسلامشىلارىنىڭ باقىلاۋىنداعى سولتۇستىك شتاتتارىنا جەتكىزىلىپ جاتىر.
اقش-تىڭ تەحاس شتاتىندا ءجۇرىپ وتكەن قاتتى داۋىل مەن تورنادو سالدارىنان التى ادام قازا تاپتى. ەي-بي-سي تەلەارناسى تاراتقان مالىمەتتەرگە قاراعاندا, جۇزدەن استام ادام جاراقات العان. داۋىل 80 تۇرعىن ءۇيدى قيراتىپ كەتسە, ەلەكتر جەلىلەرى دە ۇزىلگەن.
مەكسيكادا سوڭعى ءتورت جىلدا 1200-دەن استام ءتۇرلى مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەر, ولاردىڭ ىشىندە 34 قالا مەرلەرى ولتىرىلگەن. شامامەن 2007 جىلدان بەرى تۇتاستاي العاندا ەلدە 70 مىڭنان استام ادام كىسى قولىنان كوز جۇمعان.
ياكۋتياداعى تاسقىننان رەسپۋبليكانىڭ 4 اۋدانىنداعى 10 ەلدى مەكەن سۋ استىندا قالدى. قازىرگى كەزدە 1724 ادام, ونىڭ ىشىندە 422 بالا بار, تۇرىپ جاتقان 481 ءۇيدى توپان سۋ العان. كۇنى كەشەگە دەيىن تجم قىزمەتكەرلەرىنە ازاماتتاردان قۇتقارۋ تۋرالى 500 ءوتىنىش تۇسكەن.
ينتەرنەت ماتەريالدارى نەگىزىندە ازىرلەندى.