قاسىم قايسەنوۆ… قازاقتىڭ قاھارمان قاسىمى. شىرايلى شىعىستىڭ ۇلان اۋدانىندا تۋىپ-وسكەن وسىناۋ قاراپايىم عانا قارا بالا ەل باسىنا كۇن تۋعان شاقتا ناعىز باتىرعا لايىق ەرلىكتەر جاساپ, حالقىمىزدىڭ ماڭدايىنا بىتكەن, عاسىردا ءبىر تۋاتىن ساناۋلى اسىلداردىڭ بىرىنە اينالدى.
قاسىم قايسەنوۆ… قازاقتىڭ قاھارمان قاسىمى. شىرايلى شىعىستىڭ ۇلان اۋدانىندا تۋىپ-وسكەن وسىناۋ قاراپايىم عانا قارا بالا ەل باسىنا كۇن تۋعان شاقتا ناعىز باتىرعا لايىق ەرلىكتەر جاساپ, حالقىمىزدىڭ ماڭدايىنا بىتكەن, عاسىردا ءبىر تۋاتىن ساناۋلى اسىلداردىڭ بىرىنە اينالدى.
سوناۋ سۇراپىل جىلداردا «ۆاسيا» دەگەن اتپەن بۇكىل ۋكراينانى دۇڭكىلدەتكەن, بۇرىن قازاق دەگەن حالىقتى كورمەك تۇگىل, ەستىمەگەن الۋان ۇلتتاردىڭ اراسىندا جالعىز ءوزى جاي وعىنداي جارقىلداپ, بىزگە شەكەدەن قارايتىن ۇستەم ناسىلدەردىڭ الدىندا «ءبىز – وسىنداي حالىقپىز» دەپ باتىرلىعىن, ادالدىعىن, ادىلدىگىن دالەلدەي بىلگەن ارقالى ازاماتىمىزدىڭ اتى بۇگىندە جارتى الەمگە ايگىلى. بالا كۇنىمىزدە قاسكەڭنىڭ «جاۋ تىلىندا» اتتى كىتابىن تالاسا وقىپ, باتىر اتامىزعا ەلىكتەگەنىمىز, ونىڭ كەيىپكەرلەرىمەن بىرگە ءجۇرىپ, جەڭىستەرىنە ءسۇيىنىپ, قيىندىقتارىنا قابىرعامىزدىڭ قايىسقانى ءومىر بويى ەستەن شىعار ما؟ ايگىلى پارتيزاننىڭ قاراپايىم دا جاتىق تىلمەن جازىلعان شىعارمالارىنىڭ قانشاما ءجاسوسپىرىمنىڭ كوكەيىندە نامىس وتىن تۇتاتىپ, جاس بۋىندى وتانسۇيگىشتىككە تاربيەلەگەنى, ەرلىككە باۋلىعانى داۋسىز اقيقات.ال بەلگىلى جازۋشى احات جاقسىباەۆپەن بەرتىنگى ەركىندىك كەزەڭىندە كەڭ وتىرىپ كەڭەسىپ, اقتارىلا شەرتكەن سىرىنان تۋىنداعان «قايتپاس قايسار» اتتى كىتاپتى بايىپتاپ وقىپ, انىقتاپ كوڭىل قويعان ادامنىڭ وسىنداي باتىرى بار ەلدىڭ ۇرپاعى ەكەندىگىنە تاۋبە ايتىپ, كەۋدەسىن ماقتانىش سەزىمى كەرنەيتىنى ءسوزسىز. تۇجىرا ايتقاندا, قاسىمداي قاھارمانى بار ەلدىڭ ايبارى دا بار, ايتارى دا ءبار!وز باسىم قاسىم اعامىزبەن ەكى مارتە جولىعىپ, اڭگىمەسىن تىڭدادىم, كەلبەتىنە جاقىننان كوز سالدىم. ءبىرىنشى كەزدەسۋىمىز سوناۋ جەتپىسىنشى جىلدارى بولعان-دى, ناق قاي جىلى ەكەنىن تاپ باسىپ ايتا المايمىن. ۇمىتپاسام, قويتاس ورتا مەكتەبىنىڭ ءتورتىنشى-بەسىنشى سىنىبىندا وقىپ جۇرگەن كەزىمىز, ءبىر كۇنى جۇرت: «قاسىم قايسەنوۆ كەلەدى ەكەن, كلۋبتا كەزدەسۋ بولادى ەكەن», دەپ شۋ ەتە قالدى. ول كەزدىڭ بالالارى بۇگىنگىدەي كومپيۋتەردىڭ الدىندا قالعىپ, «تەرميناتوردى» تاماشالاپ وتىرعان سابازدار ەمەس قوي, ءبارىمىزدىڭ قاسكەڭنىڭ «جاۋ تىلىندا», «پەرەياسلاۆ پارتيزاندارى», «جاۋ تىلىنداعى بالا» اتتى كىتاپتارىن باس الماي وقىپ, «پارتيزاندىق اۋرۋمەن» اۋىرىپ جۇرگەن كەزىمىز. ەلدەن بۇرىن كەلىپ, ورىن الدىق تا, نەمىس-فاشيستەرىنە قىرعيداي تيگەن باتىردىڭ ساحناعا شىعۋىن تاعاتسىزدانا توستىق. ءبىر كەزدە سول ۋاقىتتاردا اۋداندىق مادەنيەت ءبولىمىن باسقارعان قابدوللا تۇراروۆ دەگەن اعامىز كورىنىپ, وزىنە ىلەسە شىققان ەڭگەزەردەي قارا كىسىگە توردەگى ۇستەلدىڭ باسىنان ورىن ۇسىندى. ەكەۋىنەن باسقا تاعى ءبىر بوتەن ادام بولدى, بىراق ونىڭ كىم ەكەنى ەسىمدە جوق. ءبارىمىزدىڭ كوزىمىز الگى باتىر تۇلعالى قارا كىسىدە. قاتەلەسپەپپىز, ءبىر كەزدە قابدوللا اعامىز ورنىنان كوتەرىلىپ, ارنايى كەلگەن قوناقتى تانىستىرعاندا شاعىن كلۋبقا لىق تولا جينالعان اۋىل تۇرعىندارى شاتىرلاتا قول سوقتى.قاسىم اعا سول جولى ءبىر جارىم-ەكى ساعاتتاي سويلەدى عوي دەيمىن, ايتەۋىر ونىڭ «جاۋ تىلىندا» اتتى كىتابىنداعى ءبىراز حيكايالاردى قايتالاپ ايتقانى ەسىمدە قالىپتى. بارىمىزگە تانىس ەپيزودتاردىڭ اۆتوردىڭ ءوز اۋزىنان شىققاندا قۇلپىرىپ, وزگەشە رەڭمەن ەستىلەتىنىن سول جولى بايقاعان ەدىم.ال ەكىنشى جولى باتىر اعامىزبەن مول داستارقان باسىندا كەڭ وتىرىپ, ءتۇننىڭ ءبىر ۋاعىنا دەيىن سۇحباتتاستىق. بۇل 2002 جىلدىڭ قازان ايى بولاتىن. ايگىلى كوكجارلى كوكجال باراق باتىردىڭ 300 جىلدىق مەرەيتويى اۋداندا كەڭ كولەمدە مەرەكەلەنگەنىن جۇرت ۇمىتقان جوق. كۇرشىم اۋدانىنىڭ سول كەزدەگى اكىمى قونىسباي تولەۋبەكوۆ بۇل شاراعا قاتتى كوڭىل قويىپ, بارىنشا مۇقيات دايىندىق جاساعانى ەسىمىزدە. نە نارسەگە دە جەتىك, جان-جاقتى, سۇڭعىلا ازامات سول تويدىڭ كوڭىلدەگىدەي بولىپ وتۋىنە بارىن سالدى. وسىناۋ تاريحي ماڭىزى بار ءارى ەل ءۇشىن, جۇرت ءۇشىن ايتۋلى سىن بولىپ تابىلاتىن ءدۇبىرلى مەرەكەگە ارنايى شاقىرىلعان سىيلى قوناقتاردىڭ ىشىندە باتىر پارتيزان قاسىم قايسەنوۆ تە بار بولاتىن.توي بولعان سوڭ, وعان وسى وڭىردەن شىققان بەلگىلى, جاعدايلى ازاماتتاردىڭ دەمەۋشىلىك جاسايتىنى ءمالىم جاي, سونداي دەمەۋشىلەردىڭ ءبىرى – وسكەمەندەگى «تيتان-ماگني كومبيناتى» اكتسيونەرلىك قوعامىنىڭ پرەزيدەنتى باعدات شاياحمەتوۆ تويعا تارتۋ رەتىندە ءبىر «ۆولگا» اۆتوكولىگىن سىيلاعان ەكەن. اپپاق قارداي سۇلۋ اۆتوموبيل قاراعان كوزدىڭ جاۋىن الىپ, اۋداندىق اكىمدىكتىڭ الدىندا كەرىلىپ تۇردى.– باعدات اعامىز بۇل ماشينەنى الامان بايگەگە جۇلدە رەتىندە ۇسىنعان ەكەن, – دەگەن ەدى قونىسباي قويشىباي ۇلى اۋدان اكتيۆىمەن وتكەن جيىندا. – ات بايگەسىنە تاعايىنداعان جۇلدەلەرىمىز جەتكىلىكتى, مەن بۇل «ۆولگانى» سوناۋ الماتىدان قارتايسا دا سىر بەرمەي, تويعا ات ارىتىپ, ارنايى كەلە جاتقان باتىر اعامىزعا مىنگىزگەندى ءجون كورىپ تۇرمىن.اۋدان اكىمىنىڭ بۇل ءسوزى كوپشىلىك تاراپىنان قولداۋ تاۋىپ, الگى «ۆولگا» توي ۇستىندە كۇرشىم اۋدانى تۇرعىندارىنىڭ باتىر پارتيزانعا جاساعان سىيى رەتىندە كوپتىڭ كوزىنشە قاسىم اقساقالعا تابىس ەتىلدى.وسى تويدىڭ قارساڭىندا دايىندىققا اتسالىسىپ جۇرگەن ماعان اۋدان اكىمىنىڭ ورىنباسارى قالي مۇساقانوۆپەن بىرگە بارىپ, پاروم وتكەلىنەن قاسىم قايسەنوۆتى قارسى الۋ, ءسويتىپ, ول كىسىنى كۇرشىمنىڭ ورتالىعىنان ارنايى دايارلانعان ۇيگە جەتكىزۋ تاپسىرىلعان بولاتىن. پاروم جاعالاۋعا تۇمسىق تىرەگەن ساتتە قالىڭ تەحنيكانىڭ اراسىنان قىرعا قايقاڭ ەتىپ شىعىپ, تەجەگىشىن باسقان قاسكەڭ مىنگەن جەڭىل كولىككە شاپشاڭ جەتكەن ءبىز داڭقتى قوناققا شۇرقىراي سالەم بەردىك. قارتتىڭ جانىندا حاتشىسى ءارى سەنىمدى سەرىگى بولىپ بىرگە جۇرگەن بەلگىلى سۋرەتشى-كاريكاتۋراشى ەركىن نۇرازحانوۆ اعامىز بۇرىننان قۇداندالى, تانىس ازامات بولاتىن. ەرەكەڭنىڭ حالىق باتىرىنا ۇشان-تەڭىز قىزمەت جاساپ جۇرگەنىنە وسى كەزدەسۋدە كوزىمىز جەتتى. جانىنداعى بالاسى ەرسايىن دا زىر جۇگىرىپ, سول ءبىر ۇمىتىلماس ساتتەردى باستان-اياق بەينەكامەراعا تۇسىرۋمەن بولدى. سۋ جاعاسىنداعى قارسى الۋ ءراسىمى اياقتالعان سوڭ, ءۇش-ءتورت كولىكتەن قۇرالعان كولوننا اۋدان ورتالىعىن بەتكە الىپ, ءجۇرىپ كەتتىك.قۇرمەتتى قوناقتى كۇتۋگە سول كەزدەگى كۇرشىم اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ اكىمى توقان ءاشىمانوۆتىڭ ءۇيى ارنايى دايارلانعان ەكەن. ءبىز تۋرا سول ۇيگە اتباسىن تىرەدىك. انە-مىنە دەگەنشە ءبىرشاما ادام جينالىپ قالدى دا, ءبارىمىز داستارقان باسىنان ورىن الىپ, توردەگى قاسىم اعانىڭ اۋزىنا قارادىق. ول كىسىنىڭ سەكسەننىڭ تورتەۋ-بەسەۋىنە كەلىپ قالعان شاعى عوي, ءارى دەنساۋلىعى دا ءبىراز ناشارلاپ, شارشاڭقىراپ جۇرگەن كەزى, استى كوپ جەي قويعان جوق. كونياكتان ازداپ قانا اۋىز ءتيدى. اجەپتاۋىر اڭگىمەشىل ادام ەكەن, وتكەن-كەتكەن شاقتاردان ەستەلىك ايتىپ, سوعىستا, كەيىنگى بەيبىت كەزەڭدە باسىنان كەشكەن قىزىقتى وقيعالاردى بايانداپ, جۇرتتى كۇلدىرىپ وتىردى. ءبارىمىزدىڭ نازارىمىز قاسكەڭنىڭ قولىنداعى پوشىمى بولەك تاياققا اۋىپ وتىرعانى راس ەدى, ءبىر كەزدە قونىسباي اعامىز ءسوزدىڭ بەتىن سول تاياققا بۇردى.– و, بۇل تاياقتىڭ تاريحى تەرەڭدە جاتىر, – دەدى قاسكەڭ جىميا ك ۇلىپ الىپ. – مۇنى ماعان راقىمجان قوشقارباەۆ جاساتىپ, سىيعا تارتقان. مىنا جۋانداپ كەلگەن تۇسىن كوردىڭدەر عوي, ونىڭ ءىشى – مەنىڭ «سۋسىن» قۇيىپ الىپ جۇرەتىن ىدىسىم. بۇل ىدىسقا تۇپ-تۋرا ءبىر بوتەلكە كونياك سىيادى. الماتىنىڭ كوشەسىندە كەزدەسىپ قالعاندا تانىس-جاقىن ازاماتتار: «قاسكە, انداعىنىڭ ىشىندە بىردەڭە بار ما؟», دەپ دامەتىپ جاتادى. مىنە, قاقپاعى, ول دا ەلۋ گرامم سۋسىن سىياتىن ىدىس. الگىندەي ازاماتتارعا كونياكتان قۇيىپ, ءدام تاتىرامىن. ال بوساپ قالعانداي بولسا, ونى الگىلەردىڭ وزدەرى تولتىرىپ بەرىپ كەتەدى.– قازىر شە؟ – دەدى اۋدان اكىمى تاقىمداپ, – قازىر بىردەڭە بار ما؟– ارينە, – دەپ اقساقال تاياق-ىدىسىنىڭ قاقپاعىن بۇراي باستادى. ادەيىلەپ تولتىرا قۇيىپ العان بولسا كەرەك, كونياگى داستارقان باسىنداعى وننان ارتىق ادامعا تەگىس جەتتى. ءبارى جۇتىپ سالىپ, تامسانىپ وتىرعان بولاتىن. ءبىر كەزدە قارت باتىردىڭ كوزى مەنىڭ الدىمداعى ىشىلمەي تۇرعان ريۋمكاعا ءتۇستى.– ءاي, سەن نەگە ىشپەي وتىرسىڭ؟ – دەدى ول ماعان قادالا قاراپ.– اعا, مەنىڭ قان قىسىمىم جوعارى ەدى, ىشىمدىك ىشسەم, اۋىرىپ قالاتىنىم بار, – دەپ اقتالا باستادىم.– ا-ا, سولاي ما, – دەپ ىڭىرانا ءتىل قاتتى قاسكەڭ, – ساقتانىپ وتىرمىن دە. وندايلاردى ورىستار «شكۋرنيك» دەپ اتايدى…جۇرت دۋ كۇلدى. مەن ىڭعايسىزدانىپ قالدىم دا:– جارايدى, اعا, – دەدىم جۋىپ-شايىپ. – اتاقتى باتىردىڭ كوڭىلىنە داق سالعانشا, اۋىرسام اۋىرىپ-اق قالايىن! – وسىلاي دەدىم دە, الگى ءبىر جۇتىم كونياكتى ءىشىپ قويدىم. «ە, باسە!»,– دەپ باتىر اعامىز دا كوڭىلدەنىپ قالعانداي بولدى. سول كەزدە قونىسباي قويشىباي ۇلى: «قاسىم اعا, بۇل بالاڭىز اقىن, جازادى, سۋىرىپ سالىپ تا ايتا بەرەدى», – دەپ مەنى قولپاشتاپ جىبەردى. قاسكەڭ ماعان تاعى كوز تىكتى:– وندا نەعىپ تىم-تىرىس وتىرسىڭ, كورسەتپەيسىڭ بە ونەرىڭدى؟امال جوق, ءىلۋلى تۇرعان دومبىراعا قول سوزدىم. باسىندا ءسال قىمسىنعانمەن, سان ايتىستا توپ جارىپ, توسەلگەن قۋدىڭ ءبىرى ەمەسپىن بە, بۇگىنگى تويدىڭ ءمانىن, وسى وتىرىستىڭ ءسانىن, باتىر اعامىزدىڭ كەلگەنىنە قۋانىشتى ەكەنىمىزدى ولەڭگە قوسىپ, ءبىراز جىردى توگىپ جىبەردىم. وتىرعاندار دۋىلداتىپ قول سوقتى. قاسكەڭە قاراسام, ول دا ءماز بولىپ, جىميىپ وتىر ەكەن.– ءاي, مىناۋىڭ شىن اقىن عوي-ەي, – دەدى ءبىر كەزدە. – راحمەت, بالام, راحمەت پەيىلىڭە! مىنا ءسوزدى ەستىپ, كوڭىلىم شىنىمەن كوتەرىلىپ قالدى.سول كەشتە قاسىم اعامىز راقىمجان قوشقارباەۆ, باۋىرجان مومىش ۇلى تۋرالى قىزىقتى اڭگىمەلەردى ورتاعا سالىپ, بىزگە بەلگىسىز كوپتەگەن جايلاردان ماعلۇمات بەردى. قارت جاۋىنگەردىڭ شەرتكەن سىرىن قىزىعا تىڭداي وتىرىپ, ءبىزدىڭ قازاقتىڭ ماڭدايىنا بىتكەن داڭقتى باتىرلاردىڭ اراسىنداعى سىيلاستىققا شىنىمەن ءتانتى بولعانىمىز راس.– مەن باۋىرجاننان 8 جاس كىشىمىن, – دەدى ول. – ال راقىمجان مەنەن 8 جاس كىشى. باۋكەڭدى ءبىز قاتتى سىيلادىق, ول كىسىنىڭ الدىندا قاي-قايسىمىز دا تىك تۇراتىنبىز.وسىلاي دەي كەلە, قاسكەڭ باتىر باۋىرجان تۋرالى مىنا ءبىر اڭگىمەنى بايانداپ ءوتتى:– باۋكەڭنىڭ مىنەزى شاتاق, الدىندا وتىرعاندا قاي جاعىمنان سوقتىعار ەكەن دەپ قىپىلداپ بىتەسىڭ, – دەگەن-ءدى سوندا قاسىم اعا. – سوڭعى العان جاستاۋ ايەلى سول مىنەزىنە شىداماي كەتىپ قالىپ, جاعدايى بولىڭقىراماي ءجۇر دەپ ەستىگەن ەدىك. راقىمجان ەكەۋمىز ءبىر كۇنى باتىردىڭ ءحالىن بىلمەككە ارنايى شىققان بولاتىنبىز. كەلسەك, ءۇشىنشى قاباتتاعى پاتەرىندە كوك ءتۇتىن عىپ شىلىم تارتىپ, جالعىز ءوزى وتىر ەكەن. توسەكتە وتىر, جالاڭاياق. ءبىزدىڭ بەرگەن سالەمىمىزدى ەلەڭ دە قىلعان جوق. اقىرىن عانا كەلىپ, اسۇيدەگى ۇستەلدىڭ جانىنا تىزە بۇكتىك.– ءاي, – دەدى ءبىر كەزدە باۋكەڭ زىرك ەتىپ. – انداعى ۇستەلدە جاتقان قاعازداردى كوردىڭدەر مە؟ۇڭىلىپ قاراسام, تاعايىندالعان الدەقانداي دارىلەردىڭ ءتىزىمى ەكەن.– ماعان سونى اكەلىپ بەرەتىن پەندە جوق, – دەدى ول تاعى دا.– باۋكە, ءبىز كولىكپەن ءجۇرمىز, قازىر اكەلىپ بەرەمىز, – دەپ شىعۋعا وڭتايلانا باستاعان ەدىك, اعامىز بۇرىشتا تۇرعان توڭازىتقىشتى يەگىمەن نۇسقاپ:– اناۋ دا بوس تۇر, – دەدى سول قاتقىل ۇنىمەن. – قوناق كەلىپ قالسا, قۇياتىن ءبىر شولمەك كونياك, اساتىن ءبىر ءتۇيىر قازى دا جوق.– جارايدى, باۋكە, ءبارىن دە جەتكىزەمىز, – دەپ ءبىز اسىعىس شىعا جونەلدىك. ءبىرازدان سوڭ اعامىزدىڭ ايتقاندارىن تۇگەندەپ اكەلىپ, ورىن-ورنىنا جايعاستىردىق.– ءبىر كونياكتى ۇستەلگە قوي! – دەدى باۋكەڭ ماعان شانشىلا قاراپ. مەن اپارىپ قويدىم.– قۇي, ىشەيىك!– ويباي, باۋكە, مەن رۋلدە ءجۇرمىن…– سەن شە؟ – دەدى ەندى ول راقىمجانعا قاراپ.– مەن ىشپەيمىن, باۋكە, – دەدى اناۋ ساسىپ قالىپ. – ماعان ىشۋگە بولمايدى.– وندا, كرۋ-گوم! – دەدى شالىمىز ءامىرلى ۇنمەن. ءبىز ەسىكتى كوزدەدىك. – مارش!ەكەۋمىز ۇيدەن ساتىر-سۇتىر شىعا جونەلدىك. تومەنگە ءتۇسىپ العاننان كەيىن ءبىر-بىرىمىزگە قاراپ, جات تا كۇل…مىنا اڭگىمەنى ەستىگەندە ءبىز شىنىمەن تاڭ-تاماشا بولدىق. باۋىرجان باتىردىڭ قاھارلى ادام بولعانى, مايداندا دا, بەيبىت ومىردە دە الباتى جاندى بەتىنە قاراتپاي وتكەنى جايلى كوپ وقىدىق, ەستىدىك. بىراق, قاسكەڭ مەن راقىمجان اعامىز سياقتى حاس باتىرلاردىڭ ول كىسىنىڭ الدىندا الگىندەي حالگە ءتۇسۋى ادام سەنگىسىز وقيعا سياقتى بولىپ ەستىلەدى ەكەن. ايتپەسە, نە جاسىراتىنى بار, قاسىم قايسەنوۆ – ۋكراينانىڭ قالىڭ ورمانىندا قالاۋىنشا قوجالىق ەتىپ, قارسىلاسقان جاۋدى قويداي قىرعان قاتال كوماندير. راقىمجان قوشقارباەۆ بولسا, ادام دەگەن شىبىنداي قىرىلىپ جاتقاندا بۇرشاقتاي بوراعان وقتى ەلەڭ قىلماستان بۇزىپ-جارىپ جول سالىپ, رەيحستاگقا تۋ تىككەن كوزسىز باتىر. وسى ەكەۋىن جاس بالاداي جۇگىرتىپ قويعان باۋىرجان كىم بولدى, سوندا؟باۋىرجان اتامىزدىڭ ومىردەگى, تاريحتاعى ورنى كوپكە بەلگىلى. ول كىسىنىڭ ناعىز باتىرعا ءتان مىنەزى, بىلىمدىلىگى مەن اقىل-پاراساتى تۋرالى كوپ وقىدىق. ول كىسىنىڭ سوعىستا جاساعان ەرلىگى ءبىر ەمەس, بىرنەشە «التىن جۇلدىزعا» تاتيتىنى دا شىندىق. وزىمىزدەن شىققان بىرەۋ ەمەس, وزگە ۇلتتىڭ, ۇستەم ۇلتتىڭ وكىلى ەرلىگىن, كورەگەندىگىن شىنىمەن مويىنداپ, تامسانا جازعان «ارپالىس» («ۆولوكولامسكوە شوسسە») اتتى سۇبەلى تۋىندىنى وقىپ وتىرعاندا ريزالىقتان, ماقتانىشتان كوزىڭە جاس كەلەتىنى راس قوي. ال مىنا ەكى ءىنىسىنىڭ ونىڭ الدىندا قۇرداي جورعالاپ, قىزمەت ەتۋى ولاردىڭ باۋكەڭنەن قورىققاندارى ەمەس, ارينە. مۇنى ءوز باسىم وت كەشكەن, قان كەشكەن باتىرلاردىڭ اراسىنداعى سىيلاستىق, جاسى ۇلكەن اعانىڭ ەركەلىگىن كوتەرە بىلگەن قوس ارداگەردىڭ پاراساتتىلىعى دەپ تۇيىندەدىم.توي اياقتالعان سوڭ: «ال, جۇرتىم, تاعى دا كورىسۋگە, وسىنداي تويلاردا كەزدەسۋگە جازسىن!», – دەپ قوشتاسقان باتىر پارتيزاندى پاروم وتكەلىنە دەيىن شىعارىپ سالىپ, ءجۇزىپ بارا جاتقان قايىقتىڭ سوڭىنان بىرازعا دەيىن كوز سالىپ تۇرعانىمىزعا دا ون جىلدان استام ۋاقىت ءوتىپ كەتىپتى. داڭقتى باتىر, حالىق قاھارمانى قاسىم قايسەنوۆتىڭ فانيدەن وزعانىنا دا ءبىرشاما ۋاقىت بولدى. بىراق, ول جايلى ەستەلىكتەر, ونىڭ قالامىنان تۋعان شىعارمالار ەشۋاقىتتا دا ەسكىرمەيدى, ءمانىن جويمايدى. سونىمەن بىرگە, سۇيىكتى ۇلىنا دەگەن حالقىنىڭ شىنايى ماحابباتى دا ماڭگى-باقي سونبەك ەمەس.حاسەن زاكاريا.شىعىس قازاقستان وبلىسى, كۇرشىم اۋدانى.