قىزىلوردا وبلىسىنىڭ جالاعاش ەلدى مەكەنىنىڭ تۇسىندا بولعان اۆياتسيالىق اپاتتىڭ سالدارىنان 13 اسكەري قىزمەتشى كوز جۇمدى. بۇل جونىندە قورعانىس مينيسترلىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى حابارلادى.
مينيسترلىك قازا تاپقانداردىڭ اتى-جوندەرى مەن اسكەري شەندەرىن جاريالادى. قازا تاپقان ەفرەيتوردان باستاپ مايور شەنىنە دەيىنگى اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ ەڭ جاسى 28-دە بولسا, ەڭ ۇلكەنى 46 جاستا ەكەن.
قالىڭ ەلدىڭ قابىرعاسىن قايىستىرعان بۇل اپاتقا بايلانىستى سەنات توراعاسى داريعا نازارباەۆا قازا تاپقان ەكيپاج مۇشەلەرى مەن اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ وتباسىلارى مەن تۋىستارىنا كوڭىل ايتتى.
«ەلىمىزدىڭ تىنىشتىعى مەن قاۋىپسىزدىگىن قورعاۋ جولىندا ابىرويمەن قىزمەت اتقارعان ايبىندى ساربازداردىڭ ەسىمى ەلىمىزدىڭ جادىندا ساقتالا بەرەدى. مارقۇمداردىڭ جاندارى ءجانناتتا, يماندارى سالامات بولسىن», – دەلىنگەن د.نازارباەۆانىڭ جەدەلحاتىندا.
سونداي-اق قورعانىس ءمينيسترى, گەنەرال-مايور نۇرلان ەرمەكباەۆ: «وتان ءۇشىن ءوز ءومىرىن قيعان ەلىمىزدىڭ ناعىز پاتريوتىنان, اسكەري ءىستىڭ كاسىبي شەبەرىنەن جانە وتانىنىڭ ادال ۇلىنان ايىرىلۋ – ءبىز ءۇشىن ورنى تولماس قايعى. ولار ءوز اسكەري بورىشىن اقتىق دەمى بىتكەنشە ادال ورىندادى. قىزمەتتەستەرىمىزدىڭ جارقىن بەينەسى ءبىزدىڭ جۇرەگىمىزدە ماڭگى ساقتالادى», دەپ كوڭىل ايتتى.
ال سەناتتىڭ جالپى وتىرىسىنان كەيىن جۋرناليستەر الدىنا شىققان باس پروكۋروردىڭ ورىنباسارى اندرەي لۋكين تىكۇشاق اپاتى سالدارىنان قازا تاپقان اسكەريلەردىڭ تۋىسقاندارىنا كوڭىل ايتا وتىرىپ, اتالعان وقيعاعا بايلانىستى تەرگەۋ ءىسىنىڭ باستالعاندىعىن جەتكىزدى.
– باس اسكەري پروكۋراتۋرا قازىرگى ۋاقىتتا اتالعان وقيعاعا بايلانىستى قوزعالعان قىلمىستىق ءىستى قاداعالاپ, ءتۇرلى ساراپتامالار جۇرگىزۋدە. بارلىق تەرگەۋ امالدارى باس پروكۋروردىڭ باقىلاۋىندا. تەرگەۋ «ۇشۋ نەمەسە وعان دايىندالۋ قاعيدالارىن بۇزۋ» بابى بويىنشا جۇرگىزىلۋدە, – دەپ اتاپ ءوتتى ا.لۋكين.
ال سەنات دەپۋتاتى, ۇشقىش-عارىشكەر تالعات مۇساباەۆ پالاتانىڭ جالپى وتىرىسىنان سوڭ جۋرناليستەرگە بەرگەن سۇحباتىندا, قازا تاپقان اسكەريلەردىڭ وتباسىلارىنا كوڭىل ايتىپ, ءوزىنىڭ سالا مامانى رەتىندەگى پىكىرىمەن ءبولىستى.
– مەن ۇشقىش رەتىندە ايتار بولسام, بۇل – كۇردەلى ۇشۋ. مەن مۇنداي جاعدايداعى ۇشۋدىڭ اۋىرلىعىن جاقسى بىلەمىن. ەكيپاج قولىنان كەلگەن امالىن قىلدى, بىراق تەحنيكانىڭ اتى تەحنيكا, ال اۆياتسيا ەكيپاجدىڭ دا ىرقىنا كونە بەرمەيتىن كولىك ءتۇرى. تىزبەكتەلىپ ۇشۋ ادەتتە ەكيپاجداردىڭ ءبىر بىرىمەن بايلانىسىپ وتىرۋى ارقاسىندا ۇشۋدى جەڭىلدەتەتىن ەدى, – دەدى سەناتور.
ت.مۇساباەۆتىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, بايقوڭىرعا ايالداۋدان سوڭ كوككە كوتەرىلگەن اۋە كولىكتەرىنىڭ ءبىرى بىرنەشە مينۋتتان سوڭ رادارلاردان جوعالىپ كەتكەن. ارادا ۋاقىت وتە تىكۇشاقتىڭ قۇلاعاندىعى بەلگىلى بولعان.
جالپى, اپاتقا ۇشىراعان مي-8 تىكۇشاعىنىڭ العاشقى نۇسقالارى وتكەن عاسىردىڭ الپىسىنشى جىلدارىنان باستاپ م.ل.ميل اتىنداعى ماسكەۋ تىكۇشاق زاۋىتىندا قۇراستىرىلا باستاعان. بۇگىنگى تاڭدا 12000 مىڭنان اسا دانا كورسەتكىشپەن الەم بويىنشا جاپپاي قولدانىستاعى ەكى قوزعالتقىشتى تىكۇشاقتاردىڭ كوشىن باستاپ تۇر. كوپتەگەن مەملەكەتتەردە ازاماتتىق جانە اسكەري تاپسىرمالاردى ورىنداۋعا كەڭىنەن قولدانىلىپ كەلەدى. 4500 مەتر بيىكتىككە دەيىن كوتەرىلىپ, ساعاتىنا 230 كيلومەتردى ەڭسەرەتىن اۋە كولىگى ۇشۋداعى سەنىمدىلىگى جونىنەن دە الدىڭعى قاتاردا.
ال اۆياتسياداعى اپاتتاردى وسى تىكۇشاقپەن جانە قىزىلوردا وبلىسىمەن بايلانىستىراتىن بىرەر دەرەككە توقتالا كەتسەك, وتكەن جىلى 13 ناۋرىزدا مي-8 تىكۇشاعىندا جوسپارلى ۇشۋدى جۇزەگە اسىرۋ كەزىندە جازاتايىم وقيعا سالدارىنان بورت تەحنيگى ج.ت.تاسىبەكوۆ كوز جۇمعان ەدى. قورعانىس مينيسترلىگى سول تۇستا بۇل وقيعانىڭ جاي-جاپسارىن اشىپ ايتقان جوق.
سونداي-اق 2008 جىلى 28 اقپان كۇنى قىزىلوردا وبلىسىنىڭ اۋماعىن سۋ تاسقىنىنان قورعاۋ ماقساتىنداعى ءىس-شارالار جوسپارىنا سايكەس, سىرداريا وزەنىنىڭ ۇستىنەن باقىلاپ ۇشۋ ساتىندە «قازاۋەقۇتقارۋ» مەكەمەسىنىڭ مي-8 تىكۇشاعى اپاتقا ۇشىراپ, التى ادامنىڭ ءومىرى قيىلعان بولاتىن. بۇل وقيعا دا جالاعاش اۋدانىنىڭ اۋماعىندا تىركەلدى.
ءوز كەزەگىندە, 27 ناۋرىز كۇنى قازا تاپقان اسكەريلەر قانداي وقۋ-جاتتىعۋلارعا قاتىسقان ەدى, دەگەن ساۋالعا كەلەر بولساق, قازاقستاننىڭ قارۋلى كۇشتەرىندە اۋە قورعانىسى كۇشتەرى اسكەري-اۋە كۇشتەرىنىڭ اۆياتسيالىق توپتاماسىن تارتا وتىرىپ, ارنايى بولىمشەلەردىڭ «التىن جەبە» كەشەندى تەكسەرىسى ءوتىپ جاتقان بولاتىن. ول بويىنشا بولىمشەلەردىڭ ءىس-قيمىلدارى تاۋلارداعى جولى قيىن جەرلەردە جوسپارلانعان. سونداي-اق ارنايى بولىمشەلەر كورسەتىلگەن بيىكتىكتەرگە ورنالاسا وتىرىپ, تاۋلاردا تۇنگى ۋاقىتتا ازيمۋت ارقىلى مارش جۇگىرۋ ورىنداپ, بارلاۋ-ىزدەستىرۋ ءىس-قيمىلدارىن جۇرگىزدى. ودان باسقا, تەكسەرىستىڭ نەگىزگى كەزەڭدەرىن ورىنداۋ بارىسىندا بولىمشەلەر تورۋىلعا قاتىسادى جانە ارتيللەريانىڭ اتىسىن رەتتەۋ جانە ارميالىق اۆياتسيانى كەلتىرۋ جونىندەگى نورماتيۆتەردى تاپسىرۋى ءتيىس. ونىڭ نەگىزگى ماقساتى ارنايى بولىمشەلەردىڭ جاۋىنگەرلىك ازىرلىگىنىڭ جاي-كۇيى مەن بەلگىلەنگەن مەرزىمدە كەز كەلگەن جاۋىنگەرلىك تاپسىرمانى ورىنداي الۋ قابىلەتتىلىگىن تەكسەرۋ, سونداي-اق بارلىق ساناتتاعى اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ دالالىق ماشىقتارى مەن كاسىبي دايىندىقتارىنىڭ دەڭگەيىن ارتتىرۋ.
ەندى وقيعا ورنىنان تۇسىرىلگەن اۋەسقوي بەينەكادرلارعا نازار اۋدارار بولساق, تىكۇشاقتىڭ اۆتوكولىك جولىنا تاياۋ جەرگە قۇلاعاندىعىن جانە قاڭقاسىنىڭ لاۋلاپ جانىپ جاتقاندىعىن كورۋگە بولادى. رەسمي دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, وقيعا ورنىنا جالاعاش ەلدى مەكەنىندە ورنالاسقان ءورت سوندىرۋشىلەر شۇعىل جەتكەن. الايدا, كورەر جارىعى تاۋسىلعان ازاماتتاردى قۇتقارىپ قالۋ مۇمكىن بولماعان.
بۇل وقيعانىڭ اق-قاراسىن تەرگەۋ ورگاندارى انىقتايتىن بولادى. ال قورعانىس مينيسترلىگىنىڭ باسشىلىعى قازا تاپقانداردىڭ وتباسىلارى مەن تۋىسقاندارىنا مورالدىق جانە ماتەريالدىق كومەك كورسەتۋ جونىندە شارالار قابىلدايدى.
ەستەرىڭىزگە سالا كەتسەك, اتالعان اۆياتسيالىق اپات 27 ناۋرىز كۇنى بولدى. اقتاۋدان شىمكەنتكە بەت العان ءتورت تىكۇشاقتىڭ ءبىرى ازىرگە بەلگىسىز سەبەپتەرمەن قىزىلوردا وبلىسىنىڭ اۋماعىندا قۇلادى.
تىكۇشاق اپاتىنان قازا تاپقان اسكەري قىزمەتشىلەردىڭ ءتىزىمى
رومان كوستىگوۆ – مايور 26.04.1985
تيمۋر قۇدايبەرديەۆ – مايور 17.09.1985
اسلان ايتباەۆ – لەيتەنانت 10.11.1994
دانيار قوڭىرباي – مايور 10.11.1985
سابىر توقباەۆ – مايور 15.12.1977
سىرىم ءماسالىم – كاپيتان 11.12. 1989
قايرات نۇرساپانوۆ – 3-سىنىپتى سەرجانت 08.10.1973
مۇرات ءشارىپوۆ – اعا سەرجانت 04.01.1979
اسحات ابدۋلمانات – كىشى سەرجانت 21.09.1982
ايدىن ءابدىلدينوۆ – ەفرەيتور 11.12.1978
قۋانىش سارقىتباەۆ – ەفرەيتور 08.09.1986
ءومىرحان قاۋقاەۆ – ەفرەيتور 21.08.1990
ميراس جۇماتاەۆ – ەفرەيتور 10.02.1991
سەرىك ابدىبەك,
«Egemen Qazaqstan»