وقۋ جىلىنا دايىندىق ويداعىداي

«الىپپە» مەن «بۋكۆار» بازالىق وقۋلىقتارى دايىندالۋدا

اتالعان جيىندا الدىمەن مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم جايى ءسوز بولدى. «بۇگىن مەملەكەت-جەكەمەنشىك ارىپتەستىگى جاقسى دامىپ كەلەدى. جەكەمەنشىك بالا­­­­باقشالار ۇلەسى 30 پروتسەنت­تەن استى. ال 3-6 جاستاعى بالالاردى بالاباقشامەن قامتۋدى 93%-كە جەتكىزدىك. «بالاپان» باع­دارلاماسى ارقىلى بالاباق­شالارداعى جالپى ورىن سانى حالىقتىڭ سۇرانىسىنان استى. بىراق ايماقتاردا ديسبالانس بار. اسىرەسە الماتى مەن استانادا دەفيتسيت ۇلكەن. ودان كەيىنگى ماڭىزدى جۇمىس – بالاباقشاعا كەزەككە تۇرۋ مەن جولداما بەرۋدى تولىعىمەن ەلەكتروندى فورماتقا اۋىستىرۋ. سوندا كەزەك جاريا تۇردە جانە تەز جىلجيتىن بولادى» دەدى ە.ساعاديەۆ. مينيسترلىكتىڭ حابارلاۋىنشا كەلەسى جىلدان باس­تاپ 0-ءشى سىنىپ تاربيەشىلەرى مەن مۇعالىمدەردى دايىنداۋ جۇمىسى باستالادى. لاتىنشا «الىپپە» جانە كيريليتسادا «بۋكۆار» بازالىق وقۋلىقتارىن دايىنداۋ جۇمىسى ءجۇرىپ جاتىر. وقۋلىقتار 2020-2021 وقۋ جىلىنا دايىن بولادى. ورتا بىلىمگە وتكەن جىلى كوپ كوڭىل ءبولىندى. بۇل دەڭگەيدە كەستەگە سايكەس جاڭارتىلعان مازمۇنعا كوشۋ جۇمىستارى جالعاسۋدا. جاڭا وقۋ جىلىنان باستاپ 3, 6, 8-ءشى سىنىپتار مازمۇنى جا­ڭارتىلعان باعدارلامامەن وقي باستايدى. 4, 9, 10-شى سىنىپ­تاردا اپروباتسيا باستالادى. «قا­زىرگى كۇنى رەس­پۋبليكا بويىنشا وقۋلىقتاردى مەكتەپتەرگە جەتكىزۋ 99,4 پروتسەنتتى قۇرادى. وقۋلىقتاردىڭ ساپاسىن جاقسارتۋ ءۇشىن كوپ جۇمىس اتقارىلدى. بيىل وقۋلىقتاردىڭ ساپاسى جوعارى بولادى دەپ سە­نەمىز. وقۋلىقتاردىڭ ەلەكتروندى نۇسقالارى ەنگىزىلدى», دەدى مينيستر.

«ينفورماتيكا» ءپانى 3-ءشى سىنىپتان باستالادى

سونىمەن قاتار ۆەدومس­تۆو­ باسشىسى وسى جىلى 1-11 سىنىپ­تارعا ارنالعان جاڭا مەملەكەتتىك ءبىلىم بەرۋ ستاندارتتارى, جاڭا تيپتىك وقۋ جوسپارلارى مەن وقۋ باعدارلامالارى بەكىتىلگەنىن, ەندى تەك قانا ءبىر تيپتىك وقۋ جوس­پارى بولمايتىنىن, بىرنەشە تيپتىك وقۋ جوسپارى دايىنداپ بەكىتىلگەنىن اتاپ ءوتتى. سونىڭ نەگىزىندە مەكتەپكە وزىنە كەلەتىن جوسپار بويىنشا جۇمىس ىستەۋىنە مۇمكىندىك بەرىلگەنىن, بارلىق مەكتەپكە وسى توج-دار ارقىلى اكادەميالىق دەربەستىك بەرۋدى دۇرىس دەپ ەسەپتەيتىنىن جەتكىزدى.

«رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدار­لا­ماسى اياسىندا 5-7 سىنىپتاردا «ولكەتانۋ» كۋرسى العاش رەت ەنگىزىلەدى. وقۋلىقتار مازمۇنىن وڭىرلەردە قۇرىلعان اۆتورلىق توپتارمەن بىرگە جاسادىق. بۇگىن­دە وقۋلىقتار دايىن. ايتا كە­تە­­­تىن تاعى ءبىر جايت, بيىل «ين­فور­­­ما­تيكا» ءپانى 3 سىنىپتان باستا­لادى. «تسيفر­لى قازاقستان» باعدار­لاماسىنىڭ ­اياسىندا ينفورما­تيكا ساباعى كەلەسى جىلدان 1-2 سىنىپتارعا ەنگىزىلەدى. ونىڭ باعدارلامالا­رى دايىندالۋدا. تسي­فر­­لى ءبىلىم بەرۋ رەسۋرستارى بەل­سەندى قولدانى­لۋ­دا, دەدى ە.ساعاديەۆ.

جيىن بارىسىندا ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى ەلەكتروندى قۇجاتتاردى كەڭ جولاقتى ينتەرنەتى جوق مەكتەپتەردە عانا قاعاز تۇرىندە تولتىرۋعا رۇقسات بەرىلەتىنىن اتاپ ءوتتى.

سونىمەن قاتار ەلباسى جول­داۋىندا ايتىلعان مىندەتتەردى جۇزەگە اسىرۋ ماقساتىندا جاڭا وقۋ جىلىنان باستاپ جاڭار­­­تىل­عان ءبىلىم بەرۋ مازمۇنى بويىن­شا ساباق بەرەتىن 205 مىڭ مۇعالىمنىڭ جالاقىسى 30%-كە كوبەيگەندىگىن ايتا كەتكەن ءجون. جانە بيىل پەداگوگتاردى اتتەستاتتاۋدىڭ جاڭا جۇيەسى ەنگى­­­­زىلدى. بۇل بىلىكتىلىك ساناتتارى ءۇشىن لاۋازىمدىق جا­لاقىعا 30%-تەن 50%-كە دەيىن قوسىمشا ۇستەمەاقىنى قاراس­تىرادى. «اتتەستاتتاۋعا مامىر ايىندا 60 مىڭعا جۋىق مۇعالىم قاتىسىپ, 36 مىڭنان استامى اتتەس­تاتسيادان ءوتتى. ولار 63 پروتسەنتتى قۇرادى. وسى جىلدىڭ قىركۇيەك ايىنان باستاپ جاڭا اتتەستاتسيا تارتىبىنەن وتكەن مۇعالىمدەرگە كاتەگوريا­لارىنا سايكەس قوسىمشا اقى تولەنەدى. سونىمەن بىرگە اعىم­داعى جىلى 110 مىڭنان اس­تام پەداگوگ رەس­پۋبليكالىق بيۋد­جەت ەسەبىنەن بىلىك­تىلىكتى ارت­تىرۋ كۋرستارى­نان وتۋدە. 8 مىڭ­نان استام ءپان مۇعالىمدەرى جەكە پان­دەردى اعىل­شىن تىلىندە وقىتۋ ءۇشىن تىلدىك كۋرستاردا وقۋ­دا. ولاردىڭ 5 مىڭعا جۋىعى وسى وقۋ جىلىنان باستاپ ساباق بەرۋگە كىرىسەدى», دەدى ەرلان كەنجەعالي ۇلى.

گرانتتار ۋنيۆەرسيتەتتەرگە ەمەس, بالالارعا بەرىلەدى 

بيىل پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازار­باەۆتىڭ بەس الەۋمەتتىك باستاماسى بويىن­شا قوسىمشا 20 مىڭ گرانت بولىنگەنى بەل­­گى­لى. سوڭعى ۋاقىتتا ۇيالى تەلەفون­دار­­­عا كوپ­تەگەن جوعارى وقۋ ورىن­­­دارىنان «شەك­تىك بالدى جيناساڭ بولدى, وقۋ ور­نىمىز­عا قابىلدايمىز» دەگەن ماز­مۇندا حات­تار لەگى كەلىپ جاتقا­نى جاسىرىن ەمەس. وسى ورايدا جۋر­­نا­ليستەر تاراپىنان قوي­ىل­­عان ساۋالعا مينيستر ءوز ويىن ءبىلدىردى. 

«بىرىنشىدەن, گرانتتار ۋنيۆەرسيتەتتەرگە ەمەس, بالالارعا بەرىلەدى. ءوزىنىڭ گرانت يەگەرى اتانعانىن كەز كەلگەن تۇلەك ينتەرنەت رەسۋرستارى ارقىلى بىلۋگە تولىق مۇمكىندىگى بار. ال جاڭاعىداي تاراپ جاتقان اقپاراتتار سەنىمسىز حاتتار دەۋگە بولادى. ەگەردە ۋنيۆەرسيتەت جارناما رەتىندە نەمەسە بەلگىلى ءبىر تۇلەككە وزدەرىنىڭ گرانتتارىن بەرەمىز دەسە, ءبىز بۇل ماسەلەگە ەشقانداي قارسىلىق تانىتا المايمىز. بۇل وقۋ ورنىنىڭ ءوزىنىڭ ىشكى ماسەلەسى», دەدى ول.

ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى قىر­كۇي­­­­­ەك­تەگى ماڭىزدى ماسەلە­لەردىڭ ءبىرى جا­تاق­حانا جايىنا دا توقتالىپ, وسى ورايدا اتقا­رى­لىپ جاتقان ماسەلەلەرگە ءمان بەرىپ ءوتتى.

«جاتاقحانا ماسەلەسىنە قا­تىستى ەلباسى باستاماسىمەن جاڭا مەحانيزمدى بەكىتتىك. جا­تاقحانالاردى جەكەمەنشىك كومپانيالار, ۋنيۆەرسيتەتتەر سالسا, ينۆەستيتسيالىق قارجىسىن 8 جىلدا قايتارىپ بەرەتىن بو­لامىز. قازىر بىزدە 77 مىڭ ورىن­عا ەسەپتەلگەن جاتاقحانا قۇ­رى­لىسىن سالۋ ءۇشىن وڭىرلەردەن جەر بولىنگەن بولاتىن. الداعى ۋاقىتتا وسى ماسەلە توڭىرەگىندە جۇمىستى جالعاستىراتىن بولامىز», دەدى مينيستر.

راۋان قايدار,

«ەگەمەن قازاقستان»