تۇراقتى دامۋ الەۋەتى – ارىپتەستىكتە. اقمولا وبلىسىنىڭ اكىمى حالىققا ەسەپ بەردى

تارتىلعان ينۆەستيتسيا 257 ميل­ليارد تەڭگەنى قۇراپ, 106,1 پايىزعا ارتقان. وب­لىس­تا 12 مىڭ جاڭا جۇمىس ورنى قۇ­رى­لىپ, جۇمىسسىزدىق كورسەتكىشى 4,8 پا­يىز دەڭگەيىندە قالىپتاسقان. ناتيجەسىندە جۇمىسپەن قامتۋ جانە جاپپاي كاسىپ­كەرلىكتى دامىتۋ باعدارلاماسى بويىنشا بىل­تىر 15 مىڭ ادام تۇراقتى جۇمىس تاپ­قان. ال ورتاشا ايلىق جالاقى 110 مىڭ تەڭ­گەنى قۇراپتى. 2017 جىلى وڭدەۋ ونەر­كاسىبى­نىڭ ۇلەسى 80 پايىزعا جەتىپ (ەلىمىز بويىنشا 4-ورىن), وڭىرلىك جالپى ءونىم كولەمى 17 پايىزعا وسكەن. ستەپنوگور پودشيپنيك زاۋىتى, «التىنتاۋ كوكشەتاۋ» جشس, «قازاقالتىن» كونتسەرنى, «ەنكي» كىرپىش زاۋىتى جانە وزگە دە كاسىپورىندار اقمولالىق يندۋستريانى العا سۇيرەۋشى لوكوموتيۆكە اينالىپ وتىر. مىسالى, «كاماز-ينجينيرينگ» اق جۇك جانە وزگە دە ارنايى تەحنيكانىڭ 900 داناسىن شى­عا­رىپ, 40 پايىزدىق ءوسىم كورسەتسە, وسى­دان 3 جىل بۇرىن تسەلينوگراد اۋدانىن­دا اشىلعان «Sky Express Elevator KZ» جشس-ءنىڭ 77 ليفت جانە 8 ەسكالاتور شىعارعانى دا اكىم ەسەبىندە كورىنىس تاپتى. جانە دە «كايك» جشس مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ ارقاسىندا تىركەمەلى تەحنيكا مەن اسپالى قۇرال-جابدىقتار­دى شىعارۋدى قولعا العان. ەلباسى­نىڭ اقش-قا ساپارى ناتي­جەسىن­دە «Amity» تۇقىم سەبۋ كەشەنىن قۇ­راس­تىرۋ ليتسەنزياسىنا قول قويىلىپ, قۇنى 1,5 ميل­ليون دوللار بولاتىن العاشقى 12 داناسى ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ ناۋرىزىن­دا شى­عا­دى دەپ كۇتىلۋدە. سونىمەن بىر­گە «روست­­سەل­ماش» كومپانياسىمەن «Buhler» ماركالى اۋىر تراكتورلاردى قۇراستىرۋ ءۇشىن ليتسەنزيالىق كەلىسىمگە قول قويىلادى دەپ كۇتىلۋدە. بەلارۋس ەلىمەن بىرلەسىپ بيىل 1800 دانا تەحنيكا قۇراستىرۋ جوس­پارلانىپ وتىر. بۇدان باسقا كوكشەتاۋ قالاسىنداعى «Eurasian Group Kazakhstan» جشس بازاسىندا John Deer كومبايندارىن جيناۋ دا كوزدەلگەن.

يندۋستريالاندىرۋ كارتاسىنا سايكەس وتكەن جىلى قۇنى 95 ميلليارد تەڭگە بولاتىن 7 جوبا جۇزەگە اسىرىلىپ, جاڭا­دان 1119 جۇمىس ورنى قۇرىلعانىن وبلىس اكىمى ەرەكشە اتاپ كورسەتتى. جەكە ينۆەستوردىڭ 63 ميلليارد تەڭگە سالۋى ەسەبىنەن جىلىنا 2 ميلليون توننا تسەمەنت شىعاراتىن ءىرى زاۋىت تا ىسكە قوسىلعان. بۇدان باسقا, وڭىردە جالپى العاندا قۋاتى جىلىنا 4 توننا بولاتىن ءۇش التىن ءوندىرۋ زاۋىتى سالىنادى. مەملەكەتتىك يننوۆاتسيالىق گرانت (60 ميلليون تەڭگە) ارقىلى «BIOTRON GROUP» جشس اۋىل شارۋاشىلىعى مالدارىنا ارنالعان ۆاكتسينا شىعارا باس­تادى. جوبا ستەپنوگور قالاسىندا بيوتەحنولوگيا كلاستەرىن قۇرۋدىڭ العاشقى قادامى سانالادى. سونداي-اق قايتا وڭدەۋ سەكتورىن ءارى قاراي دامىتۋ ماقساتىندا يندۋستريالاندىرۋ كارتاسىنا سايكەس قۇنى 500 ميلليارد تەڭگە بولاتىن 10 جوبا جۇزەگە اسىرىلۋدا. ونىڭ التاۋىن اياقتاۋ بيىل جوسپارلانعان. بالامالى قۋات كوزىنە قاتىستى ايتار بولساق, اكىم قازىر جۇمىس ىستەپ تۇرعان ەرەيمەنتاۋ اۋدانىنداعى جەل ەلەكتر ستانساسى (45 مەگاۆاتت) مەن تسەلينوگراد اۋدانىنداعى جەلدەن قۋات الاتىن قۇرىلعىنى (750 كۆت/ساعات) ەرەكشە اتاپ كەتتى. 2017 جىلى وبلىستاعى 3,5 مىڭ اگروقۇرىلىمعا 38 ميلليارد تەڭگە مەملەكەتتىك قولداۋ كورسەتىلۋىنىڭ ارقا­سىن­دا اۋا رايىنىڭ قولايسىزدىعىنا قاراماي جوعارى ساپالى 5,1 ميلليون توننا استىق جينالدى. م.مىرزالين قازىرگى كەزدە ءتيىمدى پايدالانىلماي جاتقان جەر­لەرگە عارىشتىق مونيتورينگ جاسالاتىنىن, سونىڭ ناتيجەسى بويىنشا ول جەرلەر الىنىپ, جاقسى جۇمىس ناتيجەسىن كور­سەت­كەن شارۋالارعا ۇلەستىرىلەتىنىن ايتتى. قازىرگى تاڭدا وبلىستا 35 اۋىل شارۋا­شى­لىق كووپەراتيۆى قۇرىلسا, تاعى 28-ءى ۇيىم­داستىرىلاتىنى اتالدى.

2017 جىلى ازىق-ت ۇلىك ءونىمىن ءون­دىرۋ 13 پايىزعا ارتىپ, 80 ميلليارد تەڭگە­گە جەتكەن. شاعىن جانە ورتا بيزنەس سۋبەك­­تى­لەرىنىڭ سانى ايتارلىقتاي وس­كەن­­­دىگى ەرەكشە اتالدى. سونىڭ ناتيجە­سىن­دە قوسىمشا 6 مىڭ جۇمىس ورنى قۇرى­لىپ, بيۋدجەتكە تۇسەتىن سالىق كولەمى اي­تار­لىق­تاي ۇل­عاي­عان. مىناداي ءبىر جايتتى دا ايتا كەت­كەن ءجون. زەرەندى اۋدانىنىڭ تۇر­عىنى اندرەي رىمانوۆ ءوز قارجىسىنا سپورت­تىق-ساۋىقتىرۋ ورتالىعىن سالۋدى وي­لاس­تىرعاندىعىن ايتىپ, وبلىس اكىمىنە وسى ۇسىنىسىمەن شىققان كورىنەدى. ويتكەنى جەرگىلىكتى اكىمدىك جەر تەلىمىن بەرۋدى قاجەت دەپ تاپپاعان. م.مىرزالين اۋدان اكىمىنە بۇل ماسەلەنى شەشۋدى جۇكتەي وتى­رىپ, وڭىردە ءوز قارجىسىنا الەۋ­مەتتىك جانە وزگە دە تۇرعىندارعا قاجەتتى نىسانداردى سالۋشىلارعا قولداۋ كورسەتىلۋى قاجەتتىگىن قاتاڭ ەسكەرتتى. ويتكەنى ەلباسىنىڭ ءوزى وبلىس اكىمدەرىنەن وسىنى تالاپ ەتىپ وتىر. «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى شەڭبەرىندە 2017 جىلى 426 مىڭ شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلسە, بۇل 3640 وتباسى وزدەرىنىڭ باس­پانا ماسەلەسىن جاقسارتىپ العاندىعىن كور­سە­تەدى. سونىمەن قاتار 11 اۋىلدىق ەلدى مەكەندە 241 شاقىرىم بولاتىن سۋ قۇبى­رى تارتىلىپتى. بۇگىنگى تاڭدا ەلدى مەكەن­دەردى ورتالىقتاندىرىلعان اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ 59 پايىزعا عانا شەشىمىن تاپقان. سوندىقتان دا بيىل 14 اۋىلعا سۋ جەتكىزۋ قۇبىرلارىن تارتۋ كوز­دەلسە, تاعى 19-ندا جوبالاۋ-سمەتالىق قۇجاتىن ازىرلەۋ قولعا الىنعان. ءوڭىر تۇر­عىندارى ءۇشىن تاعى ءبىر جاقسى جاڭالىق, «Global Gas Group» جشس اقمولا وبلىسىنا كوگىلدىر وتىن جەتكىزۋ جوباسى بويىنشا بەلسەندى جۇمىس جۇرگىزۋدە. العاشقى كەزەڭدە وبلىس ورتالىعىن قوسقاندا جەتى اۋدان, سونىڭ ىشىندە بۋراباي كەنتى گازبەن قامتاماسىز ەتىلمەك. وتكەن جىلى وبلىس­تا 630 شاقىرىم جول جوندەلسە, سونىڭ 236 شاقىرىمى جەرگىلىكتى جولدار سانالادى. بۇل ورايدا «ششۋچە-زەرەندى» تاس جولى جانە كوكشەتاۋ قالاسىنا كىرە­بەرىس جول (4 جولاقتى) كەڭەيتىلەدى دەپ كۇتى­لۋدە. سونىمەن قاتار اقكول, اتباسار, بۇلان­دى, ەسىل, ەرەيمەنتاۋ, جارقايىڭ, زەرەندى جانە ساندىقتاۋ اۋداندارىندا كەنت­ارالىق جولدار دا جوندەلەتىن بولادى.

بۇگىندە ءبىلىم بەرۋ پروتسەسىندە 515 مەك­­تەپ اقپاراتتى-كوممۋنيكاتيۆتىك تەح­نو­لو­گ­يالاردى قولدانادى. وبلىستاعى بار­شا مەكتەپتەر ينتەرنەت جەلىسىنە جانە «Bilim Land» يننوۆاتسيالىق ءبىلىم بەرۋ پلاتفورماسىنا قوسىلعان. مەك­تەپ­تەردى مۋلتيمەديالىق جانە جاڭا راديو­تەحنيكالىق كابينەتتەرمەن جاراق­تاندىرۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزى­لۋدە. مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىنا وراي مۇعالىمدەردىڭ جالاقىسى 30 پايىزعا وسكەنى ەرەكشە اتالدى. ال 2018 جىلى 12 جاڭا نىسان سالىنسا, تاعى 15-ءى كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزىلەتىن بولادى. وتكەن جىلى وبلىسقا 384 مەديتسينا قىزمەتكەرى كەلسە, سولاردىڭ 140-ى دارىگەر. ولاردىڭ 61-ىنە وبلىس ورتالىعىنان پاتەر ءبولىنىپتى. اكىم ش.ءۋاليحانوۆ اتىنداعى كوكشەتاۋ ۋني­ۆەرسيتەتى بازاسىندا 150 ورىندىق مەديتسينا فاكۋلتەتىن اشۋ ماسەلەسىنىڭ قاراس­تىرىلىپ جاتقاندىعىمەن دە بولىسە كەتتى. ششۋچە-بۋراباي كۋرورتتى ايماعىن دامىتۋدىڭ ءۇشىنشى كەزەڭىنە سايكەس 60 ميلليارد تەڭگە يگەرىلىپ جاتقاندىعىن ايتقان م.مىرزالين بيىل ششۋچە قالاسى مەن بۋراباي كەنتىندە ينجەنەرلىك جەلى­لەر مەن جول سالىناتىندىعىن جەت­كىزدى. ماسەلەن, ۇلكەن چەباچە كولى جاعا­سىندا 233 گەكتارلىق اۋماقتا جاڭا كۋرورت­تى ايماق سالىنادى. ال بۋراباي كەنتىنىڭ وزىندە 14 گەكتار جەرگە مەشىت, اۆتوتۇراق جانە تۇرعىن ۇيلەرى بار كەشەن بوي كوتەرەدى دەپ كۇتىلۋدە. تاعى ءبىر جاعىمدى جاڭالىق, «Rixos» قوناقۇيى ماڭىندا جالپى اۋماعى 370 گەكتارعا پرەميۋم-كلاستى كۋرورتتى ايماق پايدا بولادى. اكىم سونىمەن قاتار كوكشەتاۋ قالاسىنا دا توقتالىپ ءوتتى. اتاپ ايتقاندا, قالا اينالاسىن جاسىل جەلەككە اينالدىرۋ ماقساتىندا 1292 گەكتار اۋماققا تال وتىر­عىزۋ باستالاتىندىعىن جەتكىزدى. قالا ور­تا­لىعىنداعى قوپا وزەنىنە بالىق جىبەرى­لىپ, جاعاجاي ايتارلىقتاي وزگەرىسكە ۇشى­راي­تىندىعى دا ايتىلدى. 2017 جىلى «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسىنىڭ اياسىندا 4,4 ميلليارد تەڭگەگە 115 ءىس-شارا جۇزەگە اسىرىلعان.

ءسوزىنىڭ سوڭىندا ءوڭىر باسشىسى ەلىمىز­دىڭ باعدارلامالىق قۇجاتتارىن جۇزەگە اسىرۋ مەملەكەت پەن جەكە بيزنەستىڭ بىرلە­سە ارەكەت ەتۋىنىڭ ارقاسىندا جۇزەگە اسىرى­لا­ت­ىندىعىن ەرەكشە اتادى. ەشكىم ودان سىرت قالماۋى ءتيىس.

اسقار تۇراپباي ۇلى, «ەگەمەن قازاقستان»

اقمولا وبلىسى