ورال وڭىرىندە بيىلعى ءبىرىنشى جارتىجىلدىقتا ىسكە قوسىلعان ينۆەستيتسيالىق جوبالاردىڭ اراسىندا گاز ايداۋ اگرەگاتتارىنا ارنالعان تۋربينالى جانە كومپرەسسورلى قالاقتار ءوندىرىسىنىڭ ورنى ايرىقشا. وسى ارقىلى ول ەلىمىزدىڭ يندۋستريالاندىرۋ كارتاسىنىڭ بەل ورتاسىنان ويىپ ورىن الىپ وتىر. سونىمەن بىرگە جاڭا ءوندىرىس سوڭعى كەزدە ءورىس الا باستاعان «بيزنەستىڭ جول كارتاسى-2020» باعدارلاماسىن ءىسكە اسىرۋداعى ىرگەلى قادام بولۋىمەن دە ەرەكشەلەنە الادى.
– اتالمىش جوبانى وندىرىسكە ەنگىزۋ ارقىلى رەسپۋبليكادا تۇڭعىش رەت تۋربينالى جانە كومپرەسسورلى قالاقتار شىعارۋ ءمۇمكىندىگى جاسالدى. وعان گەرمانيالىق قوندىرعىلار قويىلعان. ەڭ باستىسى, ول ساندىق جۇيە ارقىلى باسقارىلادى. الەمدىك ولشەمدەرگە ساي كەلەتىن جاڭا جوبا ءىرى كاسىپورىنداردىڭ ماڭايىنان شاعىن جانە كىشى ءوندىرىستەر قۇرۋ جونىندەگى ەلباسى تاپسىرماسىنا ساي ىسكە استى, –دەدى گازەت تىلشىسىنە باتىس قازاقستان وبلىسى اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى نۇرلان نوعاەۆ.
ەلىمىزدە بالاماسى جوق بىرەگەي جوبانىڭ تاعى ءبىر ارتىقشىلىعى – اسا قاتتى, مىزعىماس مەتالداردى وڭدەۋگە جول اشاتىندىعى. وسى كۇردەلى ۇردىسكە قولدانىلاتىندىعى. وسىناۋ تەڭدەسى جوق شەتەلدىك قوندىرعىنى وندىرىسكە ورنىقتىرۋ ارقىلى مۇنتازداي تازالىقتىڭ شىن ءمانىندەگى جوعارعى ساتىسىنا جانە مەتالدى وڭدەۋدىڭ ميكروندىق دالدىگىنە قول جەتكىزۋگە بولاتىندىعى ءوز الدىنا ءبىر بولەك اڭگىمە.
جاڭا تەحنولوگيانىڭ سوڭعى ۇلگىسى بويىنشا جۇمىس ىستەيتىن نىسان وندىرىسشىلەردەن جوعارى بىلىكتىلىك پەن كاسىبي شەبەرلىكتى قاجەت ەتەتىنى ايتپاسا دا بەلگىلى. وسى ورايدا مۇندا بيىك ءوندىرىستىك تالاپتار دەڭگەيىنە جاۋاپ بەرە الاتىن قازاقستاندىق مامانداردىڭ جۇمىس ىستەپ جاتقانىن اتاپ ايتۋعا تۇرارلىق ماسەلە. ولاردىڭ ءبارى دە گەرمانيادا ارنايى وقۋ كۋرستارى مەن ازىرلىكتەن وتكىزىلگەن.
تۋربينالى جانە كومپرەسسورلى قالاقتار ءوندىرىسى تۇتاستاي ەل ونەركاسىبىنە نەندەي ۇلەس قوسىپ, نەندەي ىقپالىن تيگىزە الادى؟ بۇل ساۋالدىڭ جاۋابى دا مەيلىنشە قاراپايىم. ءارى وعان قايتارىلار جاۋاپ تا قازىردىڭ وزىندە ءازىر دەۋگە بولادى. ياعني رەسپۋبليكاداعى ساراپشى ماماندار جوعارىدا اتالعان ءونىم ءتۇرى بويىنشا جاڭا ينۆەستيتسيالىق جوبا قازاقستاننىڭ ۇلتتىق كومپانيالارىنىڭ قاجەتتىلىگىن تولىقتاي وتەي الادى دەپ ۇيعارىم جاساپ وتىر. سونىمەن بىرگە ونى ەكسپورتقا شىعارۋدىڭ ءتيىمدى دە وڭتايلى جولدارى قاراستىرىلعان.
ءدال قازىرگى كۇنى جاڭا ءوندىرىس ءونىمى, سونىڭ ىشىندە تەپلوۆوزداردىڭ دۆيگاتەلدەرىنە ارنالعان قالاقتار «قازاقستان تەمىر جولى» ۇك» اق-قا جونەلتىلۋدە. سونداي-اق الداعى ۋاقىتتا تۋربينالى قالاقتارمەن «ينتەرگاز ورتالىق ازيا» اق جۇيەسىن جابدىقتاۋ جاعى دا ويلاستىرىلعان دەيدى مۇنداعى ءوندىرىس جەتەكشىلەرى.
بىرەگەي ءوندىرىس ورنىنىڭ جىلدىق وندىرىستىك قۋاتى بەس مىڭ دانا تۋربينالى قالاقتار شىعارۋعا لايىقتالعان. مۇنى قۇندىق ۇعىم-تۇسىنىككە سايعاندا 600 ميلليوننان استام تەڭگەنى قۇراماق. جوبانىڭ قۇنى 414 ميلليون تەڭگە. تاۋار وندىرۋدەگى قازاقستاندىق ۇلەستىڭ كولەمى جەتپىس پايىز قۇرايدى. بۇگىنگى كۇنگە دەيىن جاڭا جۇمىس ورنىندا ءۇش مىڭنان استام تۋربينالى قالاقتار شىعارىلعان. ەگەر وسى قارقىنىنان ءتومەندەمەسە, جوبانى ىسكە اسىرۋشىلار جىلدىق مەجەنى ارتىعىمەن الاتىنى اڭعارىلادى.
ءتۇيىپ ايتقاندا, يننوۆاتسيالىق وڭىردە تۇساۋى كەسىلگەن قاناتقاقتى ينۆەستيتسيالىق جوبا يمپورتتالاتىن تاۋارلار كولەمىن ەداۋىر قىسقارتۋعا جول اشتى. سونىمەن بىرگە ەكسپورتقا لايىقتالعان ءونىمدەردىڭ ۇلەس سالماعىنىڭ ارتۋىنا العىشارتتار قالادى. بۇعان قوسا جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلۋىنا ءارى سالىقتىق تۇسىمدەر ارقىلى بيۋدجەت قورجىنىن تولىقتىرۋعا سەپتىگىن تيگىزدى.
تەمىر قۇسايىن,
باتىس قازاقستان وبلىسى.
سۋرەتتە: جوباعا سايكەس ورناتىلعان قوندىرعى.