ادامنىڭ جانى اۋىرعان جەرىندە دەيدى قازاق. ال ءتىس اۋىرعاندا شە؟ بەبەۋلەتىپ جىبەرەتىن اۋرۋ جانىڭدى كوزىڭە كورسەتەدى. ۇيقى بەرمەي, مازاڭ قاشادى. ال وسى اۋرۋدان قۇتىلىپ, كوزىڭ شىراداي جانعان كەزدە ەمدەۋشى جانعا ايتار العىسىڭىز ەرەكشە, ارينە.
ستوماتولوگيا سالاسىندا 22 جىل ەڭبەك ءوتىلى بار باقىت بەكەنتايقىزى دا ءتىسى اۋىرعان تالاي ادامنىڭ العىسىنا بولەنگەن جان. كوپتەگەن كىسىلەردىڭ ريزاشىلىعىن الىپ, جيىرما جىلعا جۋىق دارىگەر دەگەن اتاقتى ابىرويمەن ارقالاپ كەلەدى.
دارىگەرلىك ماماندىققا ءبىر ەمەس, ەكى تالپىنىستان سوڭ تۇسكەن باقىتتى باسىندا مۇعالىمدەرى پەداگوگيكا سالاسىنا بارۋعا ۇگىتتەپتى. بولاشاقتا كىم بولارىن بىلمەي, ب ۇلىڭعىر كۇي كەشىپ جۇرگەن قۇربىلاستارىنا قاراعاندا, ماقساتىن ناقتى ءبىلىپ, سوعان ۇمتىلعان قىز سول جولى وقۋعا تۇسە المايدى. ماتەماتيكا پانىنەن بەرگەن سىنىپ جەتەكشىم باقىت جاقسى ۇستاز بولادى دەپ كۇتكەن ەدى, دەپ جىلى جىميادى باقىت بەكەنتايقىزى. وسى ماقساتتا قوستاناي پەدينستيتۋتىنا دايىندالعان بولاتىن.
«ماعان جولداما اكەلىپ بەرگەن كۇنى تۇنىمەن كوز ىلمەدىم. تاڭ اتقان سوڭ جولدامانى قايتارىپ بەردىم دە, دارىگەر بولامىن دەگەن ارمانىمدى ايتتىم. ولار جولدامانىڭ بارلىعى تاراتىلدى, قايدا بارماقسىڭ دەگەن ەدى. مەن ايتقانىمنان قايتپادىم. بۇل 1978 جىل بولاتىن. قوستانايعا جولدامامەن بارماي, قاراعاندى مەدينستيتۋتىنا تارتىپ كەتتىم. وقۋعا تۇسە الماعان سوڭ جۇمىس ىستەي ءجۇرىپ, جىل بويى وقۋعا دايىندالدىم. كەلەسى جىلى قايتا قۇجات تاپسىرىپ, قالاعان ماماندىعىما, ستوماتولوگيا فاكۋلتەتىنە ءتۇستىم. بۇل جىلى دا ماعان وقۋعا جازباعان ەكەن. دارىگەرلىك تەكسەرۋدەن ءوتۋ بارىسىندا بۇيرەگىمنىڭ اۋىراتىندىعى بەلگىلى بولىپ, اكادەميالىق دەمالىس الدىم. ءسويتىپ, تەك ءۇشىنشى جىلى وقي باستادىم. وقۋدى 1985 جىلى ءبىتىردىم. 1984 جىلى تۇرمىسقا شىقتىم. جۇبايىم اۋەزحانمەن اۋىلدا بىرگە وقىدىق. ديپلوم العاننان كەيىن ەكى جەتىدەن سوڭ تۇڭعىشىمدى بوساندىم. مەنى جولدامامەن قوستانايدىڭ رۋدنىي قالاسىنا جىبەردى. 1987 جىلى قىز بالام ومىرگە كەلدى. دارىگەرلەر بۇيرەگىم اۋىرعان سوڭ, تەزىرەك انا بولۋدى دۇرىس دەپ شەشتى. 1989 جىلى قوستانايدىڭ ناۋىرزىم اۋدانىنا كەتتىم. اۋداندىق اۋرۋحانادا ءۇش اي جۇمىس ىستەدىم. وسى ۋاقىتتا وبلىستىڭ باس ستوماتولوگى ەرنست كرەمەر ءتىس پروتەزىنە بارۋعا, ورتوپەد بولۋعا ۇسىنىس بەردى», دەيدى ول.
ەرنست يۆانوۆيچ جۇمىسىن اياققا ەندى تۇرا باستاعان جاس مامانعا سەنىپ, ورتوپەديا سالاسىنا بارۋعا ۇسىنىس ءبىلدىرۋى ۇلكەن سەنىم دەسەك, ارتىق ايتپاعان بولارمىز. ءارى اۋدان ورتالىعىندا ىستەپ جۇرگەن مامانعا وبلىستا ءبىلىم الىپ, ماماندىعىن جەتىلدىرۋ ءۇشىن بار كۇشىن سالىپ, ەكى اي ماماندانۋعا باقىتتىڭ جۇبايىنا ءوزى تەلەفون سوعادى. ەكى اي بويى اۋدان مەن وبلىس ورتالىعى اراسىنداعى جولدى تالاي توزدىرعان باقىت بەكەنتايقىزى وسىلايشا ستوماتولوگياداعى جاڭا ماماندىقتى يگەرەدى.
«مەن ەرنست كرەمەرگە وتە ىرزامىن. ول كىسىنىڭ ءوزى ورتوپەد. مەنى تاڭداعانىنا ءالى كۇنگە دەيىن تاڭعالامىن. شىنىندا دا ول مەنىڭ قابىلەتىمنەن وسى ماماندىقتى كورگەن بولار», – دەيدى باقىت. 1987 جىلى اۋدانداعى اۋرۋحانانىڭ ءتىس پروتەزى, ورتوپەديانىڭ مەڭگەرۋشىلىگىنە تاعايىندالادى. وسىلايشا, ونىڭ ستوماتولوگياداعى جولى جالعاسادى. «مەن ءبىر جىل بويى ءتىس جۇلۋدا حيرۋرگ, ەكى جىل ەمدەۋدە بولدىم. ءۇش اي بالالار ستوماتولوگياسىندا جۇمىس جاسادىم. ءوزىمنىڭ قاي سالادا جۇيرىك ەكەندىگىمدى, قاي سالا ماعان سونشالىقتى جاقىن ەكەندىگىن بىلگىم كەلدى. ءارى ستوماتولوگ بولعان سوڭ بارلىعىنان حاباردار بولۋىڭ كەرەك. سوڭىندا ورتوپەدياعا كەلدىم. بۇل – ناعىز مەنىڭ ماماندىعىم. كەلگەنىمە ەش وكىنبەيمىن. دارىگەرلىك سالادا جۇرگەنىمە مۇمكىن اۋلەتىمىزدەگى دارىگەر اعا-اپالارىمنىڭ دا اسەرى بولار. مەن اۋەل باستان-اق دارىگەرلىكتى جانىما جاقىن قابىلدادىم. قولىما كەلىپ تۇرعان تەگىن جولدامانى الماعانىم دا سونىڭ سەبەبى بولار. جۇبايىم جۇمىس بابىمەن استاناعا شاقىرىلعان سوڭ, وسىندا كوشىپ كەلدىك. مىنە, ەندى ەلوردادا دا قال-قادەرىمشە قىزمەت ەتىپ جاتىرمىن», دەيدى ول.
باقىت بەكەنتايقىزى 1998 جىلى استاناعا كوشىپ كەلگەننەن سوڭ قاراعاندىعا بارىپ تاعى دا ماماندانادى. مىنە, ورتوستوماتولوگتاعى قىزمەت ءوتىلى 12 جىلعا, جالپى ستوماتولوگياداعى اتقارعان ەڭبەك ءوتىلى 22 جىلعا قاراپ بارادى. بىلىكتى ماماندى شاقىرعان جەرلەر كوپ بولعانىمەن, ءبىر كورگەننەن-اق دياگنوز قويا بىلەتىن, ەمدەۋدى جۇيەلى جۇزەگە اسىراتىن, جۇمىسىن تياناقتى اتقاراتىن دارىگەردى ورتوستوماتولوگ جىبەرمەيدى.
«جۇمىسىمدى قاتتى جاقسى كورەمىن. ءتىپتى جۇبايىم دا ءازىلى-شىنى ارالاس جۇمىسىڭا قاتتى بەرىلىپ كەتكەنسىڭ دەيدى. شىنىندا دا سولاي, دەمالىسقا شىقسام جۇمىسىمدى ساعىنامىن. نەشە ءتۇرلى تىسپەن كەلەدى, سونى تۇزەگەنشە, ەمدەگەن ادامنىڭ ريزا بولىپ جىميعاندا جۇمىسىڭنىڭ ناتيجەسىنە ماساتتانىپ, سودان ءلاززات الامىن. كەيدە ءتىس سالىپ بەرگەن ادامداردى ۇيدە ۋايىمداپ جۇرەتىنىم بار», – دەيدى باقىت بەكەنتايقىزى. بۇل – ءوز ءىسىن جاقسى بىلەتىن, ەڭبەگىنە ادال جاننىڭ ءسوزى.
مىقتى ماماننىڭ وتباسىنىڭ ۋىقتارى دا مىقتى. وتاعاسى اۋەزحان ەكەۋى ۇلىن ۇياعا, قىزىن قياعا قوندىرىپ, اتا-انا پارىزىن ورىنداپ, اينالاسىنا ۇلگى بولىپ وتىر.
ۆەنەرا تۇگەلباي.