قاپشاعاي قالاسىنان 40 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان شەڭگەلدى اۋىلىنان تاريحي جادىگەرلەر تابىلدى.
ۇلى جىبەك جولىنىڭ ءبىر تارماعى شەڭگەلدى ەكەندىگىن كونە تاريح دالەلدەي ءتۇستى. ءبىر كەزدەرى وسى مەكەندى زەرتتەگەن عالىم كارل بايباقوۆ «بۇل جەردە تاريحتاعى جوعالعان جىلدارعا جاماۋ بولارلىق قۇندى دەرەكتەر جوق» دەپ جازىپ كەتىپتى. الايدا, جالايىر اتىنداعى ورتا مەكتەپتە ماماندىعى تاريحشى, ءوز جەرىنىڭ پاتريوتى اقىلبەك يساباەۆ بۇل پىكىردى تەرىسكە شىعاردى.
وعان جاقىندا شەڭگەلدىدەگى ايىمبەتوۆ كوشەسىنىڭ شەتىنەن اۋلاسىنا سۋ كىرگىزىپ, جەر قازىپ جاتقان اۋىل تۇرعىندارىنىڭ قىشتان جاسالعان قۇمىرا مەن سۋ جۇيەسىنە قاجەتتى قىش قۇبىر سىنىقتارىن تاۋىپ الۋى دالەل. مەكتەپ تاريحشىسى قۇندى دەرەكتەر وسىنداي جادىگەرلەردەن باستالاتىندىعىن, زەرتتەۋ جۇرگىزىلسە دەگەن ويىن ايتادى.
تابىلعان مۇراعاتتار 10-12 عاسىردىڭ ەنشىسىندەگى دۇنيەلەر دەگەن بولجام ايتىلۋدا. ءبىر انىعى تالاي عاسىردى ارتقا تاستاعان شەجىرەلى شەڭگەلدى ءوڭىرى تالاي تىلسىم سىردى بويىنا جاسىرىپ جاتقاندىعى.