• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
22 اقپان, 2011

سپورت دەگەن ءبىر سيقىر

820 رەت
كورسەتىلدى

اق ازياداعا دەيىن ەلىمىزدە ءدال مۇنداي ءدۇبىرلى سپورت دوداسى بولماعانى انىق. سپورت – تەك سايىستاردان, جان الىسىپ, جان بەرىسكەن جارىستاردان عانا تۇر­ماي­تىندىعىنا كوزىمىز جەتتى. كۇتپەگەن جەڭىستەر, وكىنىشى وزەك ورتەر جەڭىلىستەر, قاتەلىگى كوپكە دەيىن قاپالاندىرىپ, ەندى قايتىپ اينالىپ كەلمەس ساتتەر... سپورتتىڭ اتى – سپورت ەكەن. ماسەلەن, قازاقستاندا وتكەن قىسقى ويىنداردا التىن مەن كۇمىس جۇلدەنىڭ اراسى جارتى سەكوندكە دا تولماعان جارىستارعا كۋا بولدىق. قاس-قاعىم ءسات دەگەن وسى! قارسىلاستىڭ قاتەلىگىنەن جەڭىسكە ەمەس, كەرىسىنشە جەڭىلىسكە دۋشار ەتكەن وقيعالار دا بارشىلىق. سونداي-اق ازيادا – 2011 تالاي سپورتشىنىڭ جۇلدىزىن جاقتى. ەلىمىزدىڭ سپورتتىق شەجىرەسىنە جاڭا ەسىمدەر ەندى. وسى ۋاقىتقا دەيىن اسا تانىمال بولىپ كورمەگەن جاڭا سپورت تۇرلەرى تۇساۋىن كەستى. تومەندەگى توپتامادا الماتىدا وتكەن جارىستاردىڭ قىزىقتى ساتتەرىن, ەلەڭ ەتكىزەر تۇستارىن تەرىپ الدىق. وقىڭىز!

ازيادا التىنى اسكەردەن بوساتادى

وڭتۇستىك كورەيا سپورت­شىلارى جالپى كوماندالىق ەسەپتە ءۇشىنشى ورىنعا تۇ­راق­تاعانى بەلگىلى. قۇلديلاپ سىرعاناۋدا قو­لا العان وسى ەلدىڭ سپورت­شىسى دجۋنگ دوحيون جا­رىستىڭ العاشقى كۇندەرىن­دە قولا مەدالدى قولعا ءتۇ­سىرىپ, ودان ازيادانىڭ ال­تى­نىن جەڭىپ الماق بول­عا­نىن بىلەمىز. 31 قاڭتاردا كورەي سپورتشىسى: – بۇگىن مەن چەمپيون اتانا المادىم. بىراق, الداعى جارىس كۇن­دەرى بۇل ماقساتىم ورىندا­لادى دەگەن ۇمىتتەمىن. وڭ­تۇستىك كورەيا زاڭى بويىنشا ءىرى حالىقارالىق جارىستار­دىڭ چەمپيوندارى اسكەري بو­رىشىن وتەۋدەن بوسا­تى­لا­دى. بىزدە ءتىپتى ايگىلى ءار­تىستەرگە دە, پرەزيدەنتتىڭ ۇلىنا دا مۇنداي جەڭىلدىك بەرىلمەيدى. سوندىقتان جە­ڭىسكە ۇمتىلۋىما سەبەپ بار. اسكەردەن بوساسام جاتتىعۋ­لارىمدى ءارى قاراي جال­عاس­تىرامىن. سايكەسىنشە, ءوز ەلىمنىڭ ابىرويىن قورعاپ, جەڭىس تۋىن جەلبىرەتۋگە ءمۇم­كىندىگىم كوبەيەدى, – دەگەن بولاتىن. قۇلديلاپ ءتۇسۋ جارىس­تارىندا قازاقستاندىق دميتري كوشكين مەن يگور زاكۋرداەۆ ءبىرىنشى, ەكىنشى ورىن­عا يە بولدى دا, ءۇشىنشى ورىندا وسى دجۋنگ دوحيون تۇرعان ەدى. وڭتۇستىك كورەيا ازيادا­عا تاۋ شاڭعىشىلارىنان جا­ساقتالعان جاڭا قۇراما جىبەرگەنى بەلگىلى. ولار ءوز ەلىنىڭ اماناتىن اقتادى دەسەك تە بولادى. ءسويتىپ, بۇل ەلدىڭ سپورتشىلارى 3 ال­تىن, 1 كۇمىس, 3 قولا مەدالدى جەڭىپ الدى. كيم سان دجۋ دەگەن قىزدارى ەكى رەت قۇرمەت تۇعىرىنىڭ بيىك سا­تىسىنا كوتەرىلدى. سونداي-اق, ەرلەر ارا­سىندا دجۋن دوحيون 1 التىن, 1 قولا مەدالدى يەلەندى. ەندى اسكەردەن بوساتىلاتىن دجۋن دوحيون الاڭسىز جاتتىعۋمەن اينالىسىپ, تالاي رەت جۇلدەگەرلەر تۇعىرىنا كوتەرى­لەتىن بولار؟!

الماتىنىڭ اۋاسى دا ساتىلدى

ازيادا باستالماي تۇرىپ-اق, ەلىمىزگە ازيانىڭ ءار قيىرىنان قوناقتار اعىلىپ كەلىپ جاتتى. سپورتشىلار مەن جاتتىق­تىرۋ­شىلاردى ايتپاعاننىڭ وزىندە, شەتەلدىك جانكۇيەرلەر مەن جۋرناليستەر ءبىر قاۋىم ەل بولدى. الىستان كەلگەن مەيماندار قازاق­ستان­نان ەستەلىككە نە الىپ كەتتى دەپ ويلايسىز؟ ازيادانىڭ ءدۇبىرى ەستىلگەننەن-اق ەلىمىزدەگى كادەسىي, تابەرىك جاساۋمەن جانە ساتۋمەن اينالىساتىن كاسىپكەرلەر وليمپيادادان ءوز ناسىپتەرىن الىپ قالۋعا ۇم­تىلدى. ازيادا-2011 سيمۆولى بولعان يربي دەگەن اتاۋعا يە ءىربىزدىڭ بالاسىنىڭ سۋرەتى بەينەلگەن تاۋارلار ءتيىستى ورىن­داردان تابىلدى. سول سياقتى الماتى مەن استاناداعى سپورت سارايلارىنىڭ فويەسىندە, جارىس ءجۇرىپ جاتقان كەشەندەردە ازيادا-2011-ءدىڭ ەمبلەمالارى مەن تاڭبالارى بار كادەسىيلاردى ساتۋ باستالدى. ازيادا-2011 اتريبۋتيكاسىن ساتۋشى­لار­دىڭ اراسىندا جۇرگىزىلگەن ساۋالناما كورسەتكەندەي, شەتەلدىك تۋريستەر ازيادا تۇمارى – يربي بارىسى بەينەلەنگەن توسبەلگىلەر مەن كىلتباۋلارعا قىزىققان. ال قازاقستاندىقتار, ءبىرىنشى كەزەكتە, «قازاقستان» دەگەن جازۋى بار باس كيىم مەن بوكەبايلاردى ساتىپ الۋعا تىرى­سا­دى. جەرلەستەرىمىز كوبىنەسە ءيربيدىڭ بەينەسى بار توڭازىتقىشقا جابىستىراتىن ماگ­نيتتەر, سونداي-اق قازىر قازاقستان قۇرا­ماسىندا ويناپ جاتقان «بارىس» كلۋبىنىڭ فوتوسۋرەتىن ساتىپ العان. حوككەي كەزدەسۋلەرى اراسىنداعى ءۇزىلىس­تەردە مۇز ارەنالارىنىڭ فويەسىندە ءبىر-بىرىمەن توسبەلگى ايىرباستاۋشىلاردى دا كورۋگە بولاتىن ەدى. ەرلەر حوككەيى تۋرنيرىنە قاتىسۋشى كوماندالاردىڭ توسبەلگىلەرى ەڭ ۇلكەن سۇرانىسقا يە بولدى. مىنا قىزىقتى قاراڭىز, ازيادا-2011 ويىندارىنىڭ باس ءباسپاسوز ورتالىعى ور­نا­لاسقان «الماتى تاۋەرس» بيزنەس ورتا­لى­عىندا الماتىنىڭ كونسەرۆىلەنگەن اۋاسى ساتىلدى. سۇراستىرىپ كورگەندە, باعاسى – 850 تەڭگە بولىپ شىقتى. سالماعى قانشا ەكەنىن كىم ءبىلىپتى, بىراق, ىشىندە قالاداعى قاپتاعان كولىك­تىڭ ءتۇتىنى بار ما ەكەن دەگەن وي تۋدى.

جارىستى تاماشالاۋعا ءماجبۇر بولعان تۇلكى

بيىلعى ازيادا جارىستارى ادامدارمەن قاتار, جان-جانۋارلاردى دا قىزىق­تىر­عا­نىن بايانداۋ ءتىپتى قىزىق. بۇل اڭگىمە ويىن­داردىڭ تۇمارى بولىپ وتىرعان ءىربىزدىڭ بالاسى تۋرالى ايتىلىپ وتىرعان جوق. الماتىداعى حالىقارالىق ترامپليندەر كەشەنىندەگى ك-125 ءترامپلينىنىڭ استىندا تۇلكى تۇرىپ جاتقانى سايىستىڭ سوڭعى كۇندەرىندە عانا بەلگىلى بولدى. قانات جولىنىڭ بيىگىنەن قاراعاندا, ونىڭ ىزدەرى جاقسى كورىنەدى ەكەن. ول بۇل جەردەن وتكەن جازدا وزىنە ءىن قازىپ العان. – بۇل وتە باتىل تۇلكى. سەكىرۋلەر باس­تال­عاندا ول تىعىلىپ قالعان, الايدا, ءبىرىنشى كۇننەن كەيىن قاراڭعى باتقاندا شىعا باستادى. «اش بولساڭ – ىننەن شىعاسىڭ» دەيدى. قارنى اشقان جانۋار ادامداردان قورقۋىن ۇمىتتى, ءبىز ونى اراسىندا تاماقتاندىرىپ قويامىز», – دەپ كۇلەدى ءترامپليننىڭ تەحنيكالىق قىزمەتكەرلەرى. ازيادا جارىستارىنا امالسىز جان­كۇيەر بولعان تۇلكى وسىلايشا ادامدارعا دا ۇيرەنە باستاپتى.

فريستايل جولى 10 كۇندە سالىنعان

ازيادا تۇساۋىن كەسپەي تۇرىپ, «تا­باعان» سپورت كەشەنىندە وتكەن فريس­تايل­شىلاردىڭ بەيرەسمي جاتتىعۋىنان كەيىن جولدىڭ شەيپەر-ارحيتەكتورى جارىستىڭ تەحنيكالىق دەلەگاتىمەن بىرگە سوڭعى سىناقتاردى وتكىزگەن ەدى. شەيپەر-ارحيتەكتور ۆالەنتين كوتليا­روۆ­تىڭ ايتۋىنشا, فريستايلعا ارنالعان جولدى سالۋعا نەبارى 10 كۇن كەتكەن. الايدا, بۇل جولدا وتكەن جىلدىڭ جازىنان باستاپ كۇردەلى جۇمىستار جۇرگىزىلگەن. – ءبىز جولداردى ەۋروپالىق ستان­دارت­تارعا ساي دايىندادىق. 3 اكروباتيكا ترام­پلينىن سالدىق, موگۋلعا ارنالعان جوتالار جاسادىق. جولداردىڭ تەحنيكالىق جاع­دايىن ازيادا تەحنيكالىق دەلەگاتى قابىلداپ, بەكىتكەن, – دەدى كوتلياروۆ. ال فريستايل سايىسىندا ونەر كور­سەت­كەن سپورتشىلار فريستايل تراسساسىنىڭ 10 كۇندە سالىنعانىنا سەنبەيدى. ساپاسى جاعىنان ءسوز كەلتىرمەيتىن جارىس جولى الىمساقتان بەرى سولاي كەلە جاتقانداي, ساقاداي ساي ەدى. دميتري رەيحەرد:

«تەلەفون قوڭىراۋى ماعان كۇش-جىگەر بەردى»

سونىمەن «تاباعان» سپورت كەشەنىندە قا­زاق­ستاننىڭ فريستايل قۇراماسىنىڭ كوشباسشىسى دميتري رەيحەرد 31 قاڭ­تاردا جانكۇيەرلەردىڭ ءۇمىتىن اقتاپ, ازيا ويىن­دارىندا موگۋل سايىسىنىڭ جەڭىم­پازى اتان­دى. وليمپيادا ويىندارىنا قا­تى­سۋشى, الەم كۋبوگى مەن ەۋروپا كۋبوك­تارىنىڭ ءتۇرلى كەزەڭدەرىندە الدىنا جان سالماعان دميتري 23,63 ۇپاي جيناپ, جا­پوندىق ۋەنو وسامۋدى ارتتا قالدىردى. جاتتىعۋلار بارىسىندا تراسسانى تەكسەرىپ كورگەننەن كەيىن, دميتري قانداي ەلە­مەنت­تەردى ورىندايتىنىنا شەشىم قابىلداپ: – تاڭداعان باعدارلامامدى جەڭىل دەپ ايتا المايمىن, الايدا, ازيادادا مەن كەرەمەت ءبىر نارسە كورسەتۋدى جوسپارلاعان دا جوقپىن – تەك ءوزىمنىڭ ادەتتەگى ورىنداپ جۇرگەن ەلەمەنتتەرىم, – دەگەن ەدى. موگۋلدىڭ التىنىن اسىنعان رەيحەرد: – مەن تۋعان ەلىمە تاعى ءبىر التىن جۇلدە الىپ كەلگەنىمە قۋانىشتىمىن! الايدا, الدا ءالى قاتار موگۋل بويىنشا سايىستار بار. سوندىقتان, ازىرشە «ۋھ» دەيتىن ۋاقىت كەلگەن جوق, – دەگەن بولاتىن. – جارىس باستالار الدىندا نە جايلى ويلادىڭىز؟ – بۇل قىزىقتى وقيعا: ءدال سورە كەزىندە, مەنىڭ شىعاتىنىم حابارلانىپ قوي­عان, جارىسقا دايىن تۇرمىن. تاپ وسى ۋاقىتتا تەلەفونىم شىرىلدادى. ودان شىققان كوڭىلدى اۋەن ماعان كۇش-جىگەر بەردى! – سوڭعى وليمپياداداعى ءساتسىز ءناتي­جەلەرىڭىز ازيادادا بار كۇشىڭدى سالۋعا ىنتا بەرگەن جوق پا؟ – جوق, مەن ءبىر نارسەنى ويىمنان شىعارماي, ساتسىزدىكتەردەن كەيىن توقىراپ قالاتىن ادام ەمەسپىن. ارقاشان العا قاراۋ كەرەك, الدىڭا جاڭا ماقساتتاردى قويىپ, سول ماقساتتارعا جەتۋ كەرەك.

بىرەۋدىڭ قاتەلىگىنە قۋانامىن دەپ التىن جۇلدەدەن ايىرىلىپ قالدى

ازيا ويىندارىنىڭ چەم­پيونى, قازاق­ستان بياتلون­شى­سى الەكساندر چەرۆياكوۆ جارىس كۇندەرىندە جان­كۇ­يەر­لەرىن قۋانتۋ­دان جالىق­پادى-اۋ. التىن مەدال الۋ جوس­پارىن دا تو­لىق­تاي ورىن­دا­دى. 1 اقپاندا ول بياتلون­دى سپرينت جا­رى­سىندا التىن السا, كەلەسى كۇنى دە 12,5 شاقى­رىمدىق ىزگە-ءتۇسۋ جا­رىسىن­دا سول جەتىستىگىن قاي­تالادى. ايتقانداي, وسى جولى چەرۆياكوۆ جارىسقا ءبىرىنشى بولىپ شىقتى. 6 سەكوندتەن كەيىن سپورت سايىسىن قى­تاي­لىق رەن لونگ جالعاستىردى. 33,5 سەكوند وتكەن سوڭ جا­رىس الاڭىنا جاپونيا سپورت­شى­سى دجۋندجي ناگاي شىقتى. جول بويىندا وسى ناگاي قى­تاي بيات­لون­شىسىنان وزىپ كەتىپ, چەر­ۆياكوۆتىڭ سوڭىنا ءتۇس­تى. ءبى­راق قازاقستاندىق سپورت­شى­نى ءبىر جايت قۇت­قا­رىپ قال­دى. چەرۆياكوۆتىڭ نى­ساناعا اتقان وقتارى تيمەي جات­قا­نىن كورگەن جاپونيا سپورت­شىسى قۋانعانى سونشا­لىق ءوزىنىڭ نىسانالارىنان كوڭى­لى اۋىپ كەتىپ, مۇقيات بول­عان جوق. مۇنىسىن جاپون­دىق سپورتشى ويىن اياقتال­عان سوڭ ءوزى مالىمدەدى. – چەرۆياكوۆ – وتە ءتاجى­ريبەلى بياتلونشى. دەگەنمەن, بۇگىن ونىڭ جولى بول­ماعان سياقتى. اتىس شەبىنە مەن چەرۆياكوۆتان كەيىن كەلىپ جەتىپ, ونىڭ كوزدەي ال­ماعان نىساندارىن كوردىم. جا­سى­را­تىن نەسى بار, قارسىلا­سىم­نىڭ ءمۇلت كەتكەنىن كورىپ, قاتتى قۋاندىم. ورىن­سىز بولعان قۋانىش ءوزىمدى تىعى­رىق­قا اپارىپ تىقتى. بۇرىن مەندە نىسا­نا دالدەۋدە ەشقانداي كەمشىلىك كەتپەيتىن ەدى. دەي تۇرعانمەن, ناعىز بياتلون­نىڭ قانداي بولۋى كەرەك ەكەندىگىن بارشا­عا كورسەتتىك. جارىس تارتىسقا تولى بولدى. ويىن اياق­تالعانشا جۇرەگىمىز ءجيى قاعىپ, قوبال­جى­دىق. مەندە الەكساندرمەن كەزدەسەتىن ءسات­تەر ءالى بولادى. ءبىز ەستافە­تادا جەكە جارىس كەزىندە باق سىناسامىز. ەسەمدى قايتارا­مىن دەپ ويلايمىن, – دەگەن بولاتىن. سول جولى الەكساندر چەرۆياكوۆتىڭ ايتۋىنشا, كەرىسىنشە ونىڭ جولى بولعان, سونىڭ ارقاسىندا ول جەڭىسكە جەتتى. – ىزگە ءتۇسۋ جارىسى الدىندا ەس جيناۋعا ءبىر تاۋلىكتەن از ۋاقىت بەرىلدى. تراسسادا شارشاعانىمىز ءبىلىنىپ تۇردى. ەگەر جاپوندىقتار مەنىڭ قالاي اتقانىما ەمەس, وزدەرىنىڭ ويىنىنا ءجىتى كوڭىل بولگەندە, ناتيجە باسقاشا بولار ەدى. بۇل جولى مەنىڭ جولىم بولدى. سپرينتتە كۇمىس مەدال العان قىتاي بياتلونشىسى رەن لونگ العان قولا جۇلدەسى جايلى بىلاي دەپ وي بولىسەدى: – چەرۆياكوۆ دەگەندە بىردەن شاپشاڭ بياتلون دەگەن وي تۇسەدى. ول مەرگەندىگىمەن بولماسا دا, شاپشاڭدىعىمەن جەڭىستى كەز كەلگەن ادامنىڭ ۋىسىنان سۋىرىپ الا الا­دى. جارىسقا شىققان ساتتەن باستاپ قازاق­ستان­دىق سپورتشىنىڭ سوڭىنان جۇگىردىم. اتىس شەبىنە دەيىن ونى وزىپ كەتەم بە دەپ ەدىم. بىراق مەن وتە باياۋ اتتىم. اتىس شەبىندە ۋاقىتىمدى ءولتىرىپ الدىم. بۇل ازيادادا ەندى جارىسقا شىقپايمىن. باپكەر­لەر­دىڭ ءۇمىتىن اقتاما­عانىما قىنجىلامىن. وسىلايشا, دجۋندجي ناگاي قازاق­ستان­دىق سپورتشىنىڭ قاتەلىگىنە قۋانا­مىن دەپ بو­ساڭ­سىپ, التىن جۇلدەدەن ايى­رىلىپ قالعان. ايناش ەسالي.
سوڭعى جاڭالىقتار